III KO 96/21
Izba Karna2022-01-21
Skład orzekający: Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy przedmiotem rozpoznania przez sąd jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa, a stroną skarżącą jest Prezes tego sądu, istnieje podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy jest zasadny, ponieważ wystąpiły przesłanki do skorzystania z art. 37 k.p.k. Zależność służbowa sędziów od Prezesa Sądu, który jest stroną skarżącą, może budzić w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności i obiektywności rozpoznania sprawy przez miejscowo właściwy sąd. Przekazanie sprawy innemu sądowi ma na celu wyeliminowanie potencjalnego zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w L. z siedzibą w Ś. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek dotyczył rozpoznania zażalenia pełnomocnika Prezesa Sądu Rejonowego w L. na postanowienie Prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa. Argumentowano, że podmiot skarżący (Prezes Sądu) oraz jego zależność służbowa od sędziów może wywołać przekonanie o braku bezstronności sądu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 96/21 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek w sprawie zażalenia pełnomocnika Prezesa Sądu Rejonowego w L. z siedzibą w Ś. na postanowienie Prokuratora Rejonowego w Ś. z dnia 8 września 2021 r., sygn. akt PR Ds. […] o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 stycznia 2022 r., wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w L. z siedzibą w Ś. z dnia 3 grudnia 2021 r., sygn. akt II Kp […] o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać przedmiotową sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X. UZASADNIENIE Wskazanym wyżej postanowieniem Sąd Rejonowy w L. z siedzibą w Ś. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie do rozpoznania sprawy o sygn. akt II Kp […], innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek argumentowano przede wszystkim tym, że przedmiotowe postępowanie dotyczy rozpoznania zażalenia wniesionego przez pełnomocnika Prezesa Sądu Rejonowego w L. z siedzibą w Ś. na postanowienie Prokuratora Rejonowego w Ś. z 8 września 2021 r., sygn. akt PR Ds. […] o odmowie wszczęcia śledztwa, co z racji podmiotu skarżącego – Prezesa Sądu Rejonowego w L. z siedzibą w Ś. – a także zależności służbowej sędziów od tego podmiotu, może
2 wywołać w opinii publicznej przekonanie o braku bezstronności w rozpoznaniu sprawy przez miejscowo właściwy Sąd. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wniosek jest zasadny. W przedmiotowej sprawie ziściły się bowiem przesłanki, które w myśl zasady nemo iudex idoneus in propria causa, uzasadniają skorzystanie z art. 37 k.p.k. Zmiana właściwości sądu, o której mowa w tym przepisie, ma służyć wyeliminowaniu potencjalnego zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości związanego z faktem rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Zagrożenie to może wiązać się m.in. z wystąpieniem okoliczności, które w realiach konkretnej sprawy, mogą stwarzać w odbiorze opinii publicznej wątpliwości co do możliwości bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez ten sąd. W grę wchodzić mogą także okoliczności rzutujące na swobodę orzekania sądu. Jak akcentowano w rozpoznawanym wniosku, przed Sądem Rejonowym w L. z siedzibą w Ś. ma być rozpoznana sprawa z zażalenia pełnomocnika Prezesa tego Sądu, który był jednocześnie podmiotem zawiadamiającym o możliwości popełnienia przestępstwa z art. 233 § 1 k.k., mającego polegać na złożeniu fałszywych zeznań przez świadka A. S. w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w L. z siedzibą w Ś. w VIII Wydziale Gospodarczym o sygn. akt VIII GC […]. W tej sytuacji, nie ma wątpliwości co do tego, że z uwagi na zależność służbową jaka występuje pomiędzy Prezesem, a wszystkimi sędziami pełniącymi służbę w podległym mu Sądzie, zachodzi konieczność delegowania przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu Sądowi, głównie dla zapewnienia warunków do autonomicznego i obiektywnego w odbiorze zewnętrznym przeprowadzenia postępowania zażaleniowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w odbiorze tym może budzić wątpliwości fakt, że sprawa, której stroną jest przełożony służbowy wszystkich sędziów orzekających we wskazanym wyżej Sądzie, byłaby rozpoznawana przez Sąd, którego skład jeden z tych sędziów by tworzył. Sąd Najwyższy uwzględniając wniosek uznał zatem, że rozpoznanie sprawy przez Sąd Rejonowy w X. uwzględni nie tylko wskazany wcześniej aspekt wykluczenia wszelkich podejrzeń co do bezstronnego rozstrzygnięcia sprawy, ale
3 także wzgląd ekonomiki procesowej, związany z nieznaczną odległością Sądu wyznaczonego w myśl art. 37 k.p.k. od siedziby Sądu właściwego miejscowo. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 15/22 2022-04-04Czy w sytuacji, gdy przedmiotem postępowania zażaleniowego jest zarzut przekroczenia uprawnień przez Prezesa Sądu Rejonowego, a sędziowie tego sądu pozostają w zależności służbowej od Prezesa, zachodzi podstawa do przeka…
- II KO 30/22 2022-05-06Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy przedmiotem zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa jest czyn rzekomo popełniony przez prezesa sądu bezpośredn…
- V KO 85/17 2017-11-21Czy w sytuacji, gdy przedmiotem postępowania jest zażalenie na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez prezesów sądów, a zawiadomienie dotyczy prezesa sądu właściwego do rozpoznania sprawy oraz…
- IV KO 43/21 2021-05-19Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy bezpośrednio Prezesa Sądu Rejonowego, a wnioskodawca pozostaje w sporze z innymi sędziami tego sądu, zachodzą podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w…
- I KO 73/21 2022-01-17Czy w sytuacji, gdy rozpoznanie zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie dotyczącej prezesa sądu ma przeprowadzać tenże sąd w osobie sędziego podlegającego służbowo owemu prezesowi, zachodzą pods…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 233 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy