IV 826/60

WyrokIzba Karna1962-09-01

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy publiczne pochwalanie faszyzmu przez malowanie swastyk, nawet jeśli sprawca działał z młodzieńczej przekory, wypełnia znamiona przestępstwa z art. 29 m.k.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że publiczne malowanie swastyk, nawet jeśli sprawca działał z młodzieńczej przekory, wypełnia znamiona przestępstwa z art. 29 m.k.k., jeśli sprawca zdawał sobie sprawę z tego, że jego czyn będzie przez otoczenie interpretowany jako pochwalanie faszyzmu i na to się godził. Wiedza o potępianiu takich działań przez opinię społeczną i mimo to ich popełnienie świadczy o tym, że sprawca przewidywał i godził się na negatywną ocenę swojego czynu.
Stan faktyczny
Oskarżony został skazany za publiczne pochwalanie faszyzmu poprzez malowanie swastyk na budowie. Zarzucił obrazę prawa materialnego i procesowego. Sąd Wojewódzki uznał, że oskarżony popełnił przestępstwo z art. 29 m.k.k., ale kara była rażąco niewspółmierna.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w orzeczeniu o karze w ten sposób, że wykonanie orzeczonej kary więzienia zawiesił warunkowo na okres 2 lat.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Dziowgo.Sędziowie: P. Ławacz, F. Szeliński (sprawozdawca).Prokurator: W. Anc.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Kazimierza S. oskarżonego z art. 29 m.k.k., po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu z dnia 9 sierpnia 1960 r., na podstawie art. 375, 384 pkt 2 i 439 k.p.k.zmienił zaskarżony wyrok w orzeczeniu o karze w ten sposób, że wykonanie orzeczonej oskarżonemu S. kary 1 roku więzienia zawiesił warunkowo na okres lat 2 (dwóch); (...).Sąd Wojewódzki w Bydgoszczy - Ośrodek w Toruniu wyrokiem z dnia 9 sierpnia 1960 r. skazał oskarżonego Kazimierza S. z mocy art. 29 m.k.k. na 1 rok więzienia za to, że dnia 4 czerwca 1960 r. w C. publicznie pochwalał faszyzm przez to, że na budowie Sanatorium Izby Rzemieślniczej malował swastyki faszystowskie zaprawą murarską.Wyrok zaskarżył oskarżony, zarzucając obrazę prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 29 m.k.k., a to wobec braku znamion tego przestępstwa oraz obrazę prawa procesowego przez nierozważenie w całości wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadków T., K. i K. i przez wymierzenie kary rażąco niewspółmiernej do przypisanego czynu.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Rewizja oskarżonego jest słuszna tylko w części kwestionującej surowość kary.Sąd Wojewódzki - Ośrodek w Toruniu - wbrew wywodom rewizji - wyczerpująco i trafnie wskazał na te okoliczności, które dały mu podstawę do przyjęcia winy oskarżonego z art. 29 m.k.k. Należy jedynie - na podstawie ujawnionego materiału rozprawy sądowej - dodać, że malowanie publicznie tak dużych swastyk (o wymiarach 73X63 cm2) nie wskazuje na jakieś bezmyślne kreślarstwo oskarżonego, jak to wywodzi jego rewizja.Ale przyjmując nawet taką ewentualność, że oskarżony z jakiejś młodzieńczej przekory namalował publicznie te swastyki, mimo że w jego sferze psychicznej brak było podłoża osobistego lub jakiejkolwiek racjonalnej pobudki działania do pochwalania faszyzmu, przesłanki te nie przesądzają jeszcze - w sensie pozytywnym dla oskarżonego - strony podmiotowej tego przestępstwa. Na zamiar sprawcy rzutuje również strona przedmiotowa przestępstwa. Jeśli bowiem oskarżony zdawał sobie sprawę z tego, że namalowane przez niego publicznie dwie duże swastyki będą przez otoczenie tłumaczone jako pochwała faszyzmu i na to się godził, to wina jego z art. 29 m.k.k. nie budzi wątpliwości.Skoro więc oskarżony wiedział z prasy, radia i filmu o tym, że opinia społeczna potępia malowanie swastyk, dopatrując się w takiej działalności jednej z form pochwalania faszyzmu, a mimo to znaki te publicznie wymalował - to tym samym przewidywał i godził się na to, że społeczeństwo, a w szczególności jego najbliższe otoczenie na budowie sanatorium w C., w ten sam sposób ocenią jego czyn.Z tych powodów zarzut rewizyjny oskarżonego co do obrazy art. 29 m.k.k. jest niesłuszny.Również niesłuszny jest drugi zarzut rewizyjny, dotyczący mianowicie nieuwzględnienia zeznań świadków T., K. i K. przez Sąd Wojewódzki - Ośrodek w Toruniu. Zeznania tych świadków, reprodukujące zasadniczo zachowanie się oskarżonego i jego tłumaczenie się bezpośrednio po namalowaniu swastyk na budowie w C., są zgodne z tymi wyjaśnieniami oskarżonego, które sąd uwzględnił i w uzasadnieniu wyroku omówił.Natomiast nie można odmówić słuszności wywodom rewizyjnym co do niewspółmierności orzeczonej kary. W dacie przestępstwa oskarżony miał 19 lat, należał do tzw. "trudnych dzieci" (zeznania jego matki), w szkole źle się uczył, pozostawał w każdej klasie przez 2 lata, był nerwowy, charakteryzowała go duża doza niefrasobliwości. Na rozprawie przyznał się do winy i okazał skruchę, odcierpiał już w areszcie tymczasowym (4 miesiące i 10 dni) pewien czas, a dotychczasowa jego niekaralność i nienaganne zachowanie się pozwalają na przyjęcie dodatniej prognozy, że mimo zawieszenia mu wykonania kary nie popełni on nowego przestępstwa.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 29art. 375

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.