IV KO 134/56

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes S. Kurowski. Sędziowie: Z. Sitnicki, A. Pyszkowski, A. Bachrach, J. Majewski, T. Gdowski, T. Krokosz (sprawozdawca). Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Bolesława J., osk. z art. 215 § 1 k.k. i art. 1 § 3 lit. a) dekretu z dn. 4.III.1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68), po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, postanowił przedstawioną przez zwykły skład sędziów Sądu Najwyższego w trybie art. 390 § 1 k.p.k. kwestię prawną, wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy odpowiada warunkom formalnym z art. 367 k.p.k. rewizja od wyroku Sądu Wojewódzkiego, sporządzona przez referendarza śledczego Prokuratury Powiatowej, który popierał oskarżenie na rozprawie w Sądzie Wojewódzkim, wniesiona przez Prokuratora Powiatowego i poparta na rozprawie rewizyjnej przez przedstawiciela Generalnej Prokuratury, o ile w aktach brak jest dowodu akceptacji tej rewizji - przed jej wniesieniem - przez Prokuratora Wojewódzkiego?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneWedle art. 367 § 1 k.p.k. rewizję wnosi się na piśmie. Istotnym elementem pisemnego aktu jest między innymi podpis osoby, od której on pochodzi. Art. 360 k.p.k. stanowi, iż rewizję zakładać mogą strony. Do stron w rozumieniu przepisów księgi II k.p.k. należy oskarżyciel publiczny. Oskarżycielem publicznym przed wszystkimi sądami jest w myśl art. 51 k.p.k. prokurator. W przepisach rozdziału II księgi VIII k.p.k., dotyczących rewizji, jest wszędzie mowa o prokuratorze jako o uprawnionym do założenia tego środka odwoławczego. Referendarz śledczy jest wprawdzie, w ramach ustroju Prokuratury, organem Prokuratora Generalnego PRL, lecz ustawa nie nadaje mu tych wszystkich uprawnień w dziedzinie procesu karnego, które przysługują prokuratorowi. Różnica w zakresie uprawnień proceduralnych między referendarzem śledczym a prokuratorem uwydatnia się najwyraźniej w przepisach o śledztwie (rozdział II księgi VI k.p.k., z których widać, że śledztwo obok oficera śledczego bezpieczeństwa publicznego prowadzić może albo referendarz śledczy prokuratury, albo prokurator (art. 235 § 1 i 2 k.p.k.), że postanowienie referendarza śledczego o umorzeniu śledztwa podlega zatwierdzeniu przez prokuratora (art. 2452 § 2 k.p.k.) itp.Wprawdzie - stosownie do art. 7 ustawy o Prokuraturze (Dz. U. Nr 38, poz. 346) - referendarz śledczy należy do organów Prokuratora Generalnego PRL, a w myśl art. 9 tej ustawy Prokurator Generalny PRL może zlecić wykonanie czynności, należących do zakresu działania prokuratury, organom sobie podległym, ale zlecenie takie nie może przekreślać norm kodeksu postępowania karnego wymagających dokonania określonych czynności proceduralnych przez osobę będącą prokuratorem.W myśl aktualnych przepisów k.p.k. (po zmianach wprowadzonych dekretem z dn. 21.XII.1955 r. - Dz. U. z 1955 r. Nr 46, poz. 309) role prokuratora i referendarza śledczego prokuratury uległy wyraźnemu zróżnicowaniu.W szczególności referendarz śledczy prokuratury - w odróżnieniu od prokuratora - posiada uprawnienia jedynie w toku postępowania przygotowawczego (ściślej - w dziedzinie śledztwa), nie ma on natomiast uprawnień procesowych w toku postępowania przed sądem. Należy przy tym podkreślić, że nawet w dziedzinie śledztwa rola referendarza śledczego prokuratury jest ograniczona, skoro nie ma on np. prawa samodzielnego umorzenia śledztwa (art. 2452 § 2 k.p.k.) i prawa samodzielnego sporządzenia aktu oskarżenia (art. 24518 k.p.k.); w każdym razie jego uprawnienia w toku postępowania karnego kończą się z chwilą sporządzenia (przez niego) aktu oskarżenia, który dla uzyskania mocy prawnej musi być pisemnie zatwierdzony przez prokuratora (art. 24518 k.p.k.).Natomiast w dalszym toku postępowania karnego przed sądami przepisy k.p.k. nie uprawniają referendarza śledczego prokuratury do podejmowania jakichkolwiek czynności, które by posiadały znaczenie prawne.Fakt, że rewizję podpisaną przez referendarza śledczego skierował do sądu prokurator tej lub innej rangi, nie usuwa braku właściwego podpisu na tej rewizji stanowiącego, jak już powiedziano, istotny jej element.Braku tego nie jest też zdolne uchylić podtrzymywanie takiej rewizji przez prokuratora biorącego udział w postępowaniu rewizyjnym.