IV KO 68/56

PostanowienieIzba Karna1956-04-10

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uprzednie skazanie przez Komisję Specjalną za przestępstwo spekulacji stanowi podstawę do skazania na mocy art. 1 § 2 dekretu z dnia 4 marca 1953 r., oraz czy odbycie kary z orzeczenia Komisji Specjalnej wyłącza zastosowanie ustawy o amnestii z dnia 27 kwietnia 1956 r. w myśl art. 6 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy, kierując się przesłankami z uchwały Całej Izby Karnej z dnia 28 czerwca 1956 r. (I KO 118/56), stwierdził, że odbycie kary obozu pracy orzeczonej przez b. Komisję Specjalną nie stanowi przeszkody do stosowania ustawy o amnestii z dnia 27 kwietnia 1956 r. za czyn popełniony w warunkach art. 60 k.k. Odmienny tryb postępowania w b. Komisji Specjalnej, odbiegający od zasad Kodeksu postępowania karnego, nie pozwala na zrównanie skazań przez tę komisję ze skazaniami przez sąd.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Kielcach przedstawił Sądowi Najwyższemu pytania prawne dotyczące wykładni dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o ochronie interesów nabywców w obrocie handlowym oraz ustawy o amnestii z dnia 27 kwietnia 1956 r. Pytania dotyczyły sytuacji, w której oskarżony był uprzednio skazany przez b. Komisję Specjalną, a następnie popełnił przestępstwo spekulacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawione pytania prawne, udzielając przeczącej odpowiedzi na pierwsze pytanie i potwierdzając możliwość zastosowania ustawy o amnestii w drugim przypadku.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes S.N. M. Paluch, Sędziowie S.N.: M. Stępczyński, K. Dobesz (sprawozdawca). Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie Jana R., osk. z art. 1 § 2 dekretu z dnia 4.III.1953 r., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora postanowił przedstawione w trybie art. 390 § 2 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Kielcach pytania prawne wymagające zasadniczej wykładni ustawy:1.Czy uprzednie skazanie przez b. Komisję Specjalną do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym za przestępstwo określone w art. 1 § 1 dekretu z dnia 4.III.1953 r. o ochronie interesów nabywców w obrocie handlowym (Dz. U. Nr 16, poz. 64) daje podstawę do skazania na mocy art. 1 § 2 tego dekretu w razie popełnienia przez oskarżonego przestępstwa spekulacji?2.Czy odbycie kary z orzeczenia b. Komisji Specjalnej przy ponownym skazaniu za tego samego rodzaju przestępstwo wyłącza zastosowanie ustawy z dnia 27.IV.1956 r. o amnestii (Dz. U. Nr 11, poz. 57) w myśl art. 6 tej ustawy?rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneZa udzieleniem przeczącej odpowiedzi przemawiają te przesłanki, którymi Sąd Najwyższy kierował się w uchwale Całej Izby Karnej z dnia 28 czerwca 1956 r. w sprawie I KO. 118/56, stwierdzając, że odbycie przez oskarżonego kary w postaci obozu pracy, orzeczonej przez b. Komisję Specjalną, nie stanowi przeszkody do stosowania ustawy z dnia 27.IV.1956 r o amnestii za czyn przestępny popełniony w warunkach art. 60 k.k. W szczególności zaś z uchwały tej miarodajne są wypowiedzi co do odmiennego trybu postępowania w b. Komisji Specjalnej, odbiegającego w istotnych kwestiach od zasad wyrażonych w Kodeksie postępowania karnego i przez to nie dające podstaw do zrównania na niekorzyść oskarżonego skazań przez b. Komisję Specjalną ze skazaniem przez sąd orzekający o przestępstwie według przepisów wspomnianego dekretu (art. 1 k.p.k.)

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 1 § 2art. 390 § 2 KPKart. 1 § 1art. 6art. 60 KKart. 1 KPK§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.