IV KR 191/66

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia L. Chmielewski (sprawozdawca).Sędziowie: K. Dobesz (współsprawozdawca), J. Majewski.Prokurator Prokuratury Generalnej: S. Markowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie: 1) Adama K., 2) Zbigniewa K., 3) Wiesława G., 4) Adolfa W., 5) Karola S., 6) Alfonsa K., 7) Wiesława W., 8) Jerzego S., 9) Jerzego W., 10) Edwarda M., 11) Stanisława Z., 12) Władysława K., 13) Wiktora K. i 14) Zygmunta H. oskarżonych z art. 2 § 1 i art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) i z art. 290 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonych przez oskarżonych rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 18 stycznia 1966 r., jak również w sprawie 15) Albina T., oskarżonego z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), po rozpoznaniu założonej przez tego oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 14 maja 1966 r., na podstawie art. 375, 383 pkt 3, 388 § 1, 384 pkt 2 k.p.k.: I. uchylił zaskarżony wyrok co do oskarżonych Adama K., Zbigniewa K., Wiesława G., Adolfa W. i Karola S. i w tym zakresie sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu w Opolu do ponownego rozpoznania; II. uchylił tenże wyrok co do oskarżonego Stanisława Z. i uznał tego oskarżonego za winnego, że w kwietniu 1963 r. w O., dokonując inwentaryzacji w sklepie Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11, przyjął od kierownika tego sklepu Adama K. - w związku z urzędowaniem - kwotę 1.000 zł, i za ten czyn na mocy art. 290 § 1 i 42 § 1 k.k. skazał oskarżonego na karę 1 roku więzienia i 1.000 zł grzywny, przy czym wykonanie wymierzonej kary więzienia na podstawie art. 61 k.k. zawiesił warunkowo na okres 3 lat; III. zmienił zaskarżony wyrok: 1) co do Alfonsa K. w części dotyczącej kary pozbawienia wolności i kary grzywny - w ten sposób, że skazał oskarżonego na 3 lata i 6 miesięcy więzienia z zaliczeniem okresu tymczasowego aresztowania od dnia 18 lutego 1965 r. i 10.000 zł grzywny, utrzymując wyrok w mocy co do tego oskarżonego w pozostałych częściach, tj. co do orzeczonej utraty praw i zasądzonego odszkodowania, 2) co do Wiesława W. w części dotyczącej kary grzywny - w ten sposób, że skazał oskarżanego na 10.000 zł grzywny, 3) co do Wiktora K. w części dotyczącej kary grzywny - w ten sposób, że ustalając, iż oskarżony przyjął od Adama K. korzyść majątkową jedynie w postaci dwóch kwot pieniężnych o łącznej wysokości 1.100 zł, skazał oskarżonego na 3.000 zł grzywny, 4) co do Zygmunta H. - w ten sposób, że wykonanie wymierzonej mu kary więzienia na podstawie art. 61 k.k. zawiesił warunkowo na okres 3 lat, a karę grzywny złagodził do 500 zł; IV. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok co do oskarżonych Władysława K., Edwarda M., Jerzego W. i Jerzego S.; V. wymierzone kary grzywny w razie nieuiszczenia w terminie zamienił na kary więzienia w stosunku 100 zł jako równoważnik 1 dnia więzienia; VI. co do oskarżonego Albina T. utrzymał zaskarżony wyrok w mocy (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Opolu wyrokiem z dnia 18 stycznia 1966 r. uznał m.in. za winnych: 1. Adama K. tego, że:I. w okresie od czerwca 1963 r. do kwietnia 1964 r. w O. jako kierownik Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z Alfredem R., Alfredem K., Jerzym S., Wiesławem W., Horstem L., Romanem N., Wiktorem W., Władysławem B., Albinem T., Tadeuszem J., Henrykiem P., Władysławem K., Stanisławem W., Eugeniuszem D., Pawłem W., Tadeuszem L., Stanisławem Z. i z innymi osobami objętymi odrębnym postępowaniem oraz bliżej nie ustalonymi, wyłudził z chęci zysku na szkodę Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 214.879,50 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie sklepie nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - różnych materiałów elektrotechnicznych, których zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgadniał, oraz przez wystawianie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobrali lub pobrali tylko częściowo albo w gorszym gatunku, a następnie wspomniane wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) skazał go na 12 lat więzienia i 100.000 zł grzywny, orzekł względem niego przepadek majątku na rzecz Skarbu Państwa w całości, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat, przy czym na podstawie art. 8 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) karę więzienia złagodził oskarżonemu o połowę, tj. do 5 lat;2. Zbigniewa K. tego, że:II. w okresie od 22 stycznia do 31 grudnia 1963 r. w O. jako kierownik punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 12 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z Zygmuntem Z., Janem K., Tadeuszem W., Karolem S. i innymi osobami objętymi odrębnym postępowaniem oraz bliżej nie ustalonymi, wyłudził z chęci zysku na szkodę Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 171.694,65 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie sklepie nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - różnego rodzaju sprzętu przeciwpożarowego i ochronnego, którego zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgadniał, oraz przez wystawienie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobierali lub pobrali tylko częściowo albo w gorszym gatunku, a następnie wspomniane wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) skazał go na 10 lat więzienia i 60.000 zł grzywny, orzekł względem niego przepadek majątku w całości na rzecz Skarbu Państwa, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat;3. Wiesława G. tego, że:III. w okresie od 28 stycznia 1963 r. do 19 listopada 1963 r. w O. jako kierownik Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 9, a następnie nr 1 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z Edwardem T., Marianem K. i z nie ustalonymi bliżej osobami, wyłudził z chęci zysku na szkodę Centrali Technicznej oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 158.415,56 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie sklepie nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - materiałów instalacyjnych, wodno-kanalizacyjnych i centralnego ogrzewania, których zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgadniał, oraz przez wystawienie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobrali lub pobrali tylko częściowo albo w gorszym gatunku, a następnie wspomniane wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 31 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) skazał go na 10 lat więzienia i 60.000 zł grzywny, orzekł względem niego na rzecz Skarbu Państwa przepadek majątku w całości, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat;4. Adolfa W. tego, że:IV. w okresie od 28 stycznia 1962 r. do 31 grudnia 1963 r. w O. jako kierownik Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 1 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z nie ustalonymi bliżej osobami, zagarnął na szkodę Centrali Technicznej oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 135.499,34 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie sklepie nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - różnego rodzaju narzędzi i materiałów instalacyjnych oraz elektrycznych, których zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgadniał, oraz przez wystawienie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobrali lub pobrali tylko częściowo albo w gorszym gatunku, a następnie wspomniane wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) skazał go na 10 lat więzienia i 60.000 zł grzywny, orzekł względem niego na rzecz Skarbu Państwa przepadek majątku w całości, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 5 lat;5. Karola S. tego, że:VI. w okresie od 8 stycznia do 21 kwietnia 1964 r. w O. jako kierownik Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z Alfredem R., Adamem K. i innymi osobami objętymi odrębnym postępowaniem oraz bliżej nie ustalonymi, wyłudził z chęci zysku na szkodę Centrali Technicznej oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 30.315,40 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie sklepie nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - materiałów elektrotechnicznych, których zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgodnił, oraz przez wystawianie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobrali lub pobrali tylko częściowo albo w gorszym gatunku, a następnie wspomniane wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 3 lata więzienia i 15.000 zł grzywny oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat;VII. w okresie od 19 kwietnia do 27 sierpnia 1962 r. w O. udzielił pomocy zaopatrzeniowcom różnych uspołecznionych przedsiębiorstw, Jerzemu W., Jerzemu S. i Pawłowi G., do zagarnięcia łącznej kwoty 14.267,65 zł w ten sposób, że pośredniczył w przekazaniu wymienionym wyżej osobom 14 rachunków in blanco nabytych od kierownika Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 12 Zbigniewa K., którzy następnie - po ich wypełnieniu na towary stanowiące nadwyżki magazynowe w ich przedsiębiorstwach - rozliczyli się nimi z pobranych na zakup towarów zaliczek, i za to na podstawie art. 27 k.k. w związku z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 5.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na więzienie, przyjmując 1 dzień więzienia jako równoważnik 100 zł grzywny, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat.Na zasadzie art. 31-35 k.k. orzekł względem Karola S. łączną karę pobawienia wolności, grzywny i utraty praw: 3 lata i 6 miesięcy więzienia, 15.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na więzienie, przyjmując 1 dzień więzienia jako równoważnik 100 zł grzywny, utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 3 lat;6. Alfonsa K. tego, że:VIII. w okresie od listopada 1962 r. do kwietnia 1964 r. w O. jako kierownik magazynu, działając wspólnie z Alfredem R. oraz w porozumieniu z Adamem K. i Karolem S., zagarnął na szkodę Hurtowni Artykułów Elektrycznych i Metalowych mienie społeczne wartości co najmniej 44.000 zł w ten sposób, że tworzył w podległym sobie magazynie nadwyżki towarowe przez sporządzanie fikcyjnych protokołów zniszczeń towarów w transporcie oraz przez reklamowanie rzekomych braków towarowych w dostawach, a następnie wyżej wygospodarowane nadwyżki towarowe przekazywał - poza ewidencją - kierownikom punktów zaopatrzenia detalicznego Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., którzy sprzedawali je z pominięciem dokumentacji sklepowej, przy czym uzyskaną z tych transakcji gotówką dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach w równych częściach, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 4 lata i 6 miesięcy więzienia, 20.000 zł grzywny oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat;7. Wiesława W. tego, że:X. w okresie od 1 czerwca 1963 r. do stycznia 1964 r. w O. jako starszy mechanik warsztatu remontowo-montażowego Przedsiębiorstwa Transportu Budownictwa w O., działając wspólnie i w porozumieniu z Horstem L. i Adamem K., zagarnął na szkodę Przedsiębiorstwa Transportu Budownictwa w O. mienie społeczne wartości 10.800 zł w ten sposób, że tworzył w tymże warsztacie nadwyżki materiałowe urządzeń mechanicznych i elektrycznych przez regenerację zużytych lub uszkodzonych urządzeń i montowanie ich w miejsce nowych pobranych z magazynu, a następnie na te materiały podejmował z Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. fikcyjne faktury, w których kwitował osobiście odbiór towaru, dostarczając je do magazynu przedsiębiorstwa łącznie z rzekomo zakupionymi materiałami, co umożliwiało Adamowi K. wycofanie z utargów gotówkowych sklepu uzyskanych tą drogą nadwyżek kasowych, z których część otrzymał dla siebie, i za to na zasadzie art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 1 rok więzienia i 15.000 zł grzywny, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 1 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) karę więzienia darował;8. Jerzego S. tego, że:XII. w okresie od sierpnia 1963 r. do stycznia 1964 r. w O. jako zaopatrzeniowiec Rejonowych Zakładów Zbożowych w K., działając w porozumieniu z Adamem K., zagarnął na szkodę Rejonowych Zakładów Zbożowych w K. materiały elektrotechniczne wartości 10.084 zł w ten sposób, że zakupując materiały elektrotechniczne w Punkcie Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 w Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. na rachunki płatne inkasem, nie pobrał wszystkich wyszczególnionych w rachunkach towarów, co umożliwiło Adamowi K. wycofanie z utargów gotówkowych sklepu uzyskanych tą drogą nadwyżek kasowych, z których część otrzymał dla siebie, i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 10.000 zł grzywny oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 2 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) karę więzienia złagodził o połowę, tj. do 1 roku więzienia;9. Jerzego W. tego, że:XV. w okresie od 19 kwietnia do 6 sierpnia 1962 r. w K. jako zaopatrzeniowiec Fabryki Mebli, działając w porozumieniu z Kazimierzem O., zagarnął na szkodę Fabryki Mebli 28 kg elektrod spawalniczych ogólnej wartości 5.796 zł, a następnie z pobranej na zakup tych elektrod zaliczek rozliczył się fikcyjnymi rachunkami otrzymanymi za pośrednictwem Kazimierza O. z Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 12 Centrali Technicznej w O., i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 5.000 zł grzywny, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 2 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) złagodził o połowę karę pozbawienia wolności do 1 roku więzienia;10. Edwarda M. tego, że:XXII. w okresie od 1 stycznia do 2 maja 1962 r. w O. jako kierownik Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z bliżej nie ustalonymi osobami, zagarnął na szkodę Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. oraz innych przedsiębiorstw gospodarki państwowej i spółdzielczej mienie społeczne wartości 3.487,05 zł w ten sposób, że tworzył w tymże Punkcie Zaopatrzenia Detalicznego nadwyżki towarowe przez przyjmowanie do sprzedaży - poza ewidencją - różnego rodzaju towarów, których zagarnięcie uprzednio z dostawcami uzgadniał, oraz przez wystawienie faktur na materiały, których odbiorcy w rzeczywistości nie pobrali, a następnie wymienione wyżej nadwyżki towarowe zbywał za gotówkę bez uwidocznienia sprzedaży w raportach utargów dziennych, przy czym uzyskaną na tej podstawie gotówką, po wycofaniu z kasy sklepu, dzielił się z biorącymi udział w powyższych nadużyciach, i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na karę 2 lat więzienia i 3.000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na więzienie, przyjmując 1 dzień więzienia jako równoważnik 100 zł grzywny, oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat, przy czym na zasadzie art. 61 k.k. zawiesił warunkowo wykonanie kary pozbawienia wolności oskarżonemu na okres 2 lat;11. Stanisława Z. tego, że:XXV. w kwietniu 1963 r. w O. jako przewodniczący zespołu inwentaryzacyjnego Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., działając wspólnie i w porozumieniu z kierownikiem Punktu Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Adamem K., nie ujmował w arkuszach spisowych towarów łącznej wartości 2.200 zł, stanowiących nadwyżkę w sklepie, co umożliwiło Adamowi K. wycofanie z utargów gotówkowych sklepu uzyskanych tą drogą nadwyżek kasowych, z których część w kwocie 1.000 zł otrzymał dla siebie, i za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 3.000 zł grzywny oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 2 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) złagodził karę pozbawienia wolności o połowę, tj. do 1 roku więzienia;12. Władysława K. tego, że:XXVI. w okresie od lipca do grudnia 1963 r. w O. jako zaopatrzeniowiec Powszechnej Spółdzielni Spożywców w G., działając w porozumieniu z Adamem K., zagarnął na szkodę Powszechnej Spółdzielni Spożywców w G. materiały elektrotechniczne wartości 2.810 zł w ten sposób, że zakupując te materiały w Punkcie Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. na rachunki płatne inkasem, nie pobrał wszystkich wyszczególnionych w rachunkach towarów, co umożliwiło Adamowi K. wycofanie z utargów gotówkowych sklepu uzyskanych tą drogą nadwyżek kasowych, z których część otrzymał dla siebie, i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 3.000 zł grzywny oraz orzekł względem niego na zasadzie art. 47 § 1 lit. c) k.k. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 2 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) złagodził karę pozbawienia wolności o połowę, tj. do 1 roku więzienia;13. Wiktora K. tego, że:XXVII. latem 1963 r. w W. i O. jako kierownik działu handlowego Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., w zamian za ujawnienie kierownikom punktu zaopatrzenia detalicznego terminów mających się odbyć inwentaryzacji oraz za nieujawnienie nielegalnych transakcji handlowych w tych punktach, zażądał i przyjął od Adama K. korzyść majątkową w postaci kwot pieniężnych w wysokości 500 i 600 zł oraz jedną gęś i 3 kg pomarańczy, i za to na zasadzie art. 290 § 1 k.k. w związku z art. 42 § 2 k.k. skazał go na 1 rok więzienia i 5.000 zł grzywny;14. Zygmunta H. tego, że:XXVIII. w grudniu 1963 r. w O. jako inspektor kontroli Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W., w zamian za nieujawnienie niezgodności towarów znajdujących się w Punkcie Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 ze stanem kartotekowym, zażądał i przyjął od kierownika tegoż Punktu Adama K. 350 zł w gotówce, i za to na podstawie art. 290 § 1 k.k. w związku z art. 42 § 2 k.k. skazał go na 9 miesięcy więzienia i 2.000 zł grzywny.Ponadto Sąd Wojewódzki w Opolu wyrokiem wydanym w tejże sprawie w dniu 14 maja 1966 r. uznał za winnego:15. Albina T. tego:że w dniu 18 i 27 marca 1963 r. w O. jako kierownik działu zaopatrzenia Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Budownictwa Terenowego w G., działając wspólnie i w porozumieniu z Adamem K., zagarnął na szkodę wyżej wymienionego Przedsiębiorstwa materiały elektrotechniczne łącznej wartości 4.697 zł w ten sposób, że zakupując materiały elektrotechniczne w Punkcie Zaopatrzenia Detalicznego nr 11 Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. na rachunki płatne inkasem, nie pobrał wszystkich wyszczególnionych w rachunkach towarów, co umożliwiło Adamowi K. wycofanie z utargów gotówkowych sklepu uzyskanych tą drogą nadwyżek kasowych, z których część otrzymał dla siebie, i za to na zasadzie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) skazał go na 2 lata więzienia i 4.000 zł grzywny, którą w razie nieuiszczenia w terminie Sąd zamienił na więzienie, przyjmując dzień więzienia za równoważnik grzywny w kwocie 100 zł, oraz orzekł względem niego utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat, przy czym na zasadzie art. 3 pkt 2 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174) wymierzoną karę więzienia złagodził o połowę, tj. do 1 roku.Wszystkie grzywny wymierzone w obu wyrokach Sąd zamienił - w razie nieściągalności - na więzienie w stosunku 1 dzień więzienia jako równoważnik 100 zł.Ponadto Sąd Wojewódzki zasądził na rzecz Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. odpowiednio od poszczególnych oskarżonych kwoty pieniężne oraz na rzecz Skarbu Państwa wpis stosunkowy (...).Na rzecz Hurtowni Artykułów Elektrycznych i Metalowych w O. Sąd zasądził od Alfonsa K. (solidarnie z Alfredem R.) 44.000 zł z 8% od kwietnia 1964 r., a na rzecz Skarbu Państwa wpis w kwocie 2.373 zł.Wyroki powyższe zaskarżyli odrębnymi rewizjami wyżej wymienieni oskarżeni.1. Rewizja oskarżonego Adama K. zarzuca zaskarżonemu wyrokowi: obrazę art. 8, 320 i 339 § 1 k.p.k. przez nierozważenie okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, błędną ocenę okoliczności faktycznych przez mylne ustalenie wartości zagarniętego mienia społecznego i wysokości szkody w tym mieniu powstałej oraz rażącą niewspółmierność orzeczonej kary.Rewizja wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku, o przyjęcie, że wartość zagarniętego mienia społecznego i wyrządzona w nim szkoda nie przenoszą 100.000 zł, oraz o wymierzenie oskarżonemu Adamowi K. kary wydatnie łagodniejszej i stosowne obniżenie zasądzonego odszkodowania pieniężnego, ewentualnie zaś o obniżenie kary pozbawienia wolności do ustawowego minimum i złagodzenie jej o połowę na podstawie art. 8 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii.2. Rewizja oskarżonego Zbigniewa K. zawiera zarzuty uchybień procesowych, mających wpływ na treść wyroku, przez naruszenie art. 8 w związku z art. 320 k.p.k., a to wobec nierozważenia okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, w szczególności zaś tego, że brak oryginałów faktur przy istnieniu kopii dowodów zaksięgowania wypłat oraz że faktury wystawiane przez nie zidentyfikowanych sprawców nie były objęte wolą popełnienia przestępstwa i wiedzą oskarżonego, a rachunki rozliczane przez nabywców były w szeregu wypadków rachunkami pro forma; dalej - zarzut błędnej oceny okoliczności faktycznych, w szczególności przez poczynienie niezgodnych z zasadami logiki i doświadczenia życiowego wniosków, że oskarżony Zbigniew K. wraz z innymi sprawcami zagarnął kwotę 171.694,75 zł; następnie zarzut obrazy prawa materialnego przez błędne przypisanie temu oskarżonemu zbrodni z art. 2 § 1 zamiast występku z art. 4 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 288), w końcu zarzut rażącej surowości wymiaru kary w stosunku do czynu przypisanego oskarżonemu.Rewizja wnosi o uchylenie wyroku i przypisanie oskarżonemu Zbigniewowi K. popełnienie występku z art. 4 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. przy określeniu wartości nabytych w ten sposób rzeczy na około 40.000 zł, a w razie utrzymania kwalifikacji z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. - o określenie w każdym razie wartości mienia na wyżej wymienioną kwotę około 40.000 zł, ewentualnie zaś o złagodzenie kary pozbawienia wolności i grzywny. Rewizja wnosi też o pozostawienie powództwa cywilnego bez rozpoznania.3. Rewizja oskarżonego Wiesława G. stawia zaskarżonemu wyrokowi zarzuty: obrazy prawa materialnego (bez bliższego wskazania, o jaki przepis chodzi), naruszenia przepisu art. 378 § 1 lit. a) k.p.k. przez orzeczenie o popełnieniu przestępstwa, które nie było przedmiotem aktu oskarżenia, błędnej oceny okoliczności faktycznych oraz wymierzenia kary rażąco surowej w stosunku do przypisanego czynu.Rewizja domaga się bądź uchylenia zaskarżonego wyroku i uniewinnienia oskarżonego Wiesława G. od zarzutu zawartego w akcie oskarżenia, bądź też przekazania sprawy w części dotyczącej oskarżonego Wiesława G. Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a "z ostrożności procesowej" wnosi o uchylenie wyroku i przyjęcie, że oskarżony, w okresie objętym aktem oskarżenia (28 I 1963 r. - 19 XI 1963 r.), jako kierownik PZD nr 9 dopuścił się powstania nadużyć na kwotę 11.681,60 zł oraz o wymierzenie mu za to na podstawie art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) kary odpowiednio łagodniejszej.4. Rewizja oskarżonego Adolfa W. wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie tego oskarżonego bądź też o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.Rewizja oparta została na zarzutach: naruszeń art. 8 w związku z art. 320 k.p.k., mających istotny wpływ na treść wyroku, przez nierozważenie okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, a w szczególności niewiarygodności zeznań świadków W. i M. w kwestii pobierania przez oskarżonego Adolfa W. pieniędzy z kasy oraz wątpliwości mających wynikać z uzupełniającej opinii biegłych księgowych z dnia 7 stycznia 1966 r.; takichże naruszeń art. 9 w związku z art. 320 k.p.k., polegających na dowolnym ustaleniu, że oskarżony niszczył kopie rachunków, a gotówkę zagarniał dla siebie; błędnej oceny okoliczności faktycznych, w szczególności przez to, że Sąd Wojewódzki sprzecznie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ustalił, iż brak kopii faktur i zeznania świadków W. i M. przemawiają za wycofaniem gotówki z kasy przez oskarżonego Adolfa W., oraz przez przyjęcie "wysokości szkody i jej związku z oskarżonym Adolfem W."; obrazy prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) wskutek przyjęcia, że szkoda została wyrządzona w mieniu powierzonym szczególnej opiece oskarżonego Adolfa W.5. Rewizja oskarżonego Karola S., powołując się na art. 371 pkt 1, 3 i 4 k.p.k. (bez bliższego wyjaśnienia ich związku z sama rewizją), wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku co do oskarżonego Karola S. i uniewinnienie go od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) oraz o wymierzenie mu kary łagodniejszej za przestępstwo z art. 27 k.k. w związku z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. bądź też o przekazanie sprawy w części objętej rewizją Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W treści uzasadnienia rewizja zarzuca zaskarżonemu wyrokowi m. in. poczynienie ustaleń wręcz sprzecznych z materiałem dowodowym, bezpodstawne przyjęcie wysokości kwoty zagarnięcia oraz pominięcie wyliczeń biegłego inżyniera D.6. Rewizja oskarżonego Alfonsa K., zarzucając wyrokowi Sądu I instancji błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za jego podstawę oraz rażącą niewspółmierność kary w stosunku do czynu przypisanego temu oskarżonemu, wnosi o uchylenie wyroku w jego zaskarżonej części i uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie zaś o zmianę tego wyroku przez wymierzenie oskarżonemu Alfonsowi K. odpowiednio niższej kary.7. Rewizja oskarżonego Wiesława W., stawiając zarzuty błędnej oceny okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku oraz rażąco surowego wymiaru kary, wnosi "o zmianę" tegoż wyroku co do winy przez przyjęcie, że oskarżony przywłaszczył sobie jedynie 5.079,90 zł, ewentualnie zaś o zmianę wyroku w części dotyczącej kary przez znaczne jej złagodzenie.8. Rewizja oskarżonego Jerzego S. domaga się uchylenia wyroku i uznania go za winnego przestępstwa z art. 287 § 1 k.k. przy jednoczesnym złagodzeniu mu kary więzienia i grzywny oraz z zastosowaniem warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności.Rewizja oparta została na zarzutach błędnej oceny okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wyroku oraz obrazy przepisów prawa materialnego (przez przyjęcie kwalifikacji z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. zamiast z art. 287 § 1 k.k.).9. Rewizja oskarżonego Jerzego W. zawiera zarzuty obrazy art. 8 i 320 k.p.k. przez przyjęcie za podstawę wyroku nie zasługujących na wiarę wyjaśnień oskarżonego Kazimierza O. z jednoczesnym pominięciem "dowodów na piśmie" i wyjaśnień oskarżonego Jerzego W., a także zarzut obrazy art. 3 lit. c) k.p.k. przez skazanie tegoż Jerzego W. pomimo prawomocności wyroku z dnia 30 października 1963 r. Sądu Powiatowego w K., dotyczącego zarzutu objętego zaskarżonym wyrokiem.Rewizja wnosi bądź o uniewinnienie oskarżonego, bądź też o przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania albo też o umorzenie postępowania na zasadzie art. 3 lit. c) k.p.k.10. Rewizja oskarżonego Edwarda M., zarzucając zaskarżonemu wyrokowi dokonanie błędnej oceny okoliczności faktycznych przyjętych za jego podstawę oraz wymierzenie rażąco surowej kary, wnosi o uchylenie tegoż wyroku i uniewinnienie oskarżonego bądź też o przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.11. Rewizja oskarżonego Stanisława Z. wnosi bądź o uchylenie wyroku i uniewinnienie oskarżonego, bądź też o przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Rewizja oparta została na zarzutach z art. 371 pkt 1-3 k.p.k. bez bliższego ich sprecyzowania.12. Rewizja oskarżonego Władysława K., domagając się uchylenia wyroku Sądu Wojewódzkiego i uniewinnienia go, zarzuca wyrokowi Sądu I instancji obrazę przepisów prawa materialnego (bez bliższego wskazania, na czym ona polega) oraz dokonanie błędnej oceny materiału dowodowego, w wyniku czego Sąd bezpodstawnie doszedł do wniosku o winie oskarżonego Władysława K.13. Rewizja oskarżonego Wiktora K. została oparta na zarzucie dokonania błędnej oceny okoliczności faktycznych, mających polegać w szczególności na przyjęciu za podstawę wyroku pomówienia ze strony oskarżonego Adama K. przy jednoczesnym pominięciu pozostałego materiału dowodowego, oraz na zarzucie rażącej niewspółmierności kary w stosunku do czynu przypisanego oskarżonemu Wiktorowi K.Rewizja domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku i uniewinnienia oskarżonego lub przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania bądź też złagodzenia orzeczonej kary przy zastosowaniu art. 61 k.k.14. Również rewizja oskarżonego Zygmunta H., stawiając zarzuty błędnej oceny okoliczności faktycznych oraz rażącej niewspółmierności kary, wnosi bądź o uniewinnienie tego oskarżonego, bądź też o udzielenie mu dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności.15. Rewizja oskarżonego Albina T. (od wyroku Sądu Wojewódzkiego z dnia 14 maja 1966 r.) wnosi bądź o uchylenie wyroku Sądu I instancji i uniewinnienie go, bądź też o przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Rewizja zarzuca wyrokowi obrazę art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. przez przyjęcie, że oskarżony popełnił czyn przewidziany w tym przepisie prawa, oraz błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wyroku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:ICo do rewizji oskarżonych Adama K., Zbigniewa K., Wiesława G., Adolfa W. i Karola S.Wspólną kwestią, podlegającą przede wszystkim rozważeniu, jest problem wartości mienia społecznego zagarniętego przez poszczególnych oskarżonych, a następnie wskazanie jednostki handlu uspołecznionego, na szkodę której przestępstwa zostały popełnione.W tej materii uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera danych, które pozwoliłyby na kontrolę rewizyjną prawidłowości dokonanych przez Sąd Wojewódzki ustaleń.W kwestii wysokości zagarniętych przez oskarżonych kwot Sąd Wojewódzki powołuje się na opinię biegłych S. i I. Tymczasem opinia ta nie daje podstawy do ustaleń poczynionych przez Sąd, co więcej, sami biegli nie traktują kwot, które w opiniach swych (zasadniczej i uzupełniającej) wyprowadzili, jako wykładnika zagarniętych kwot i określonych strat poszczególnych przedsiębiorstw.W części ogólnej swojej opinii biegli stwierdzają, że w związku z ich pracami badawczymi wyłoniły się cztery pytania, przy czym na podstawie analizy dokumentacji udzielają oni stanowczej odpowiedzi tylko na dwa pierwsze pytania (czy sprzedaż - chodzi oczywiście o sprzedaż nie ewidencjonowaną - miała miejsce oraz czy odbiorca za towar zapłacił), natomiast co do dwóch pozostałych pytań (czy sprzedaż ta spowodowała straty dla Centrali Technicznej oraz w jaki sposób ewentualne straty wyrównano i kto wskutek tego poniósł stratę) stwierdzają, że odpowiedź "dać mogą" (podkreślenie SN) czynności kontrolne biegłych, opisane w części szczegółowej opinii.Jednakże uzasadnienie wyroku Sądu Wojewódzkiego nie tylko nie zajęło się zbadaniem kwestii wiążących się z pytaniami 3 i 4, ale nie dokonało w ogóle analizy opinii biegłych, ograniczywszy się jedynie do bezkrytycznego przyjęcia określonych kwot wynikłych z przeprowadzonego przez biegłego wyliczenia za właściwe do ustalenia wysokości zagarnięcia.Miarą niekonsekwencji Sądu Wojewódzkiego jest fakt, że uznawszy Adama K. za winnego wyłudzenia mienia społecznego na szkodę 1) Centrali Technicznej Biura Sprzedaży w W. oraz 2) innych przedsiębiorstw gospodarki uspołecznionej, zasądził odszkodowanie wyłącznie na rzecz Centrali Technicznej. Podobnie przedstawia się sprawa z pozostałymi kierownikami punktów zaopatrzenia detalicznego, mianowicie z oskarżonymi Zbigniewem K., Wiesławem G., Adolfem W. i Karolem S. Tak więc Zbigniewa K. Sąd uznał za winnego zagarnięcia kwoty 171.694,75 zł na szkodę Centrali Technicznej i innych przedsiębiorstw uspołecznionych, a kwotę odszkodowania wynoszącą 171.694,75 zł zasądził w całości na rzecz Centrali Technicznej. Wiesław G. jest - według sentencji wyroku - winien zagarnięcia kwoty 158.415,56 zł na szkodę Centrali Technicznej oraz innych przedsiębiorstw, a całość tej sumy zasądzono wyłącznie na rzecz Centrali Technicznej. Analogicznie Sąd rozstrzygnął omawianą kwestię w stosunku do Adolfa W. co do kwoty 135.499,34 zł i w stosunku do Karola S. co do kwoty 30.315,49 zł.Błędność rozstrzygnięcia Sądu nie sprowadza się jednak tylko do sprzeczności w zakresie odszkodowania, gdyż - jak to już wyżej wspomniano - samo ustalenie rozmiarów zagarnięcia jest nieprawidłowe.Kwoty, które biegli ostatecznie wyprowadzili, określone przez nich jako kwoty niedoboru, oznaczają jedynie rozmiary nielegalnego obrotu osiągniętego przez oskarżonych w poszczególnych punktach zaopatrzenia detalicznego.Można bez obawy popełnienia błędu uznać, że znaczna czy też poważna część tych kwot dotyczy machinacji polegających na zagarnięciu mienia społecznego na szkodę bądź Centrali Technicznej, bądź jego każdorazowego uspołecznionego kontrahenta. Nie można jednak postawić znaku równości pomiędzy wspomnianymi "kwotami niedoboru" a poszukiwaną w stosunku do poszczególnych oskarżonych kwotą zagarnięcia.Słusznie biegli stwierdzają, że u wszystkich oskarżonych - w okresach ich odpowiedzialności za prowadzone poszczególne punkty zaopatrzenia detalicznego - istniała nie ewidencjonowana sprzedaż gotówkowa, z której gotówka nie była odprowadzana na rachunek Centrali Technicznej. Źródłem tej gotówki była między innymi nie ewidencjonowana sprzedaż bądź towarów własnych sklepu, bądź towarów obcych, przy czym jeśli towary te pochodziły z nielegalnie uzyskanych nadwyżek w jednostkach uspołecznionych, to taka sprzedaż bez ewidencji stanowiła realizację zamiaru zagarnięcia. Nie stanowiła jednak w ogóle zagarnięcia mienia społecznego sprzedaż bez ewidencji towaru obcego, dostarczonego przez prywatnego wytwórcę, jak np. w wypadku Kazimierza L. Ponadto nie musiała być dokonanym przez kierownika sklepu PZD zagarnięciem transakcja, w której koniecznym środkiem były sprzedawane in blanco rachunki sklepu, chociaż niewątpliwie rachunki takie do tego celu mogły służyć. Dla przyjęcia jednak, że wydany rachunek in blanco był działaniem, które miało umożliwić zagarnięcie, niezbędne jest - poza oczywiście ustaleniem osoby, która rachunek wydała (że jest nią oskarżony kierownik sklepu, a nie ktoś z personelu sklepowego lub nawet osoba postronna) - stwierdzenie, że sprzedający rachunek świadom był tego, iż nabywca rachunku przy pomocy tego rachunku dopuści się przestępstwa zagarnięcia (a nie np. ukrycia superaty).W świetle przytoczonych uwag stwierdzenie biegłych, że aczkolwiek wysokości strat poniesionych przez poszczególne przedsiębiorstwa nie da się ustalić, to jednak z całą pewnością można twierdzić, że łączna strata Centrali Technicznej i innych przedsiębiorstw równa jest co najmniej wartości nie ewidencjonowanych sprzedaży (a to z tego powodu, że gotówka zapłacona przez odbiorców nie trafiła do Centrali Technicznej) - nasuwać musi zastrzeżenia.W stosunku do rewizji oskarżonego Wiesława G. podkreślić należy, że słusznie zarzuca ona określenie w sentencji wyroku okresu przestępnego działania od 28 stycznia 1963 r. do 19 listopada 1963 r., skoro w rzeczywistości Sąd przyjął za podstawę okres dłuższy, poprzedzający datę początkową podanego wyżej okresu i wykraczający poza datę końcową, a mianowicie lata 1962, 1963 i 1964.Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Wojewódzki powinien mieć między innymi na względzie szczególne okoliczności sprawy w zakresie odszkodowania.Z mocy art. 3311 § 1 k.p.k. Sąd obowiązany jest zasądzić na rzecz pokrzywdzonego przedsiębiorstwa odszkodowanie pieniężne w razie skazania za zagarnięcie mienia społecznego. Odszkodowanie to Sąd zasądza na podstawie ujawnionych w sprawie materiałów.Z treści powołanego przepisu wynika, że jeśli - jak w sprawie niniejszej - materiał sprawy nie zawiera danych dotyczących wysokości szkody wyrządzonej poszczególnemu przedsiębiorstwu, a znana jest tylko wysokość łącznej szkody wyrządzonej kilku przedsiębiorstwom - przy czym nie da się ustalić nawet dolna granica szkody wyrządzonej określonemu przedsiębiorstwu - to orzeczenie zasądzające odszkodowanie zapaść nie może.IICo do rewizji oskarżonych Władysława K., Edwarda M., Jerzego W. i Jerzego S.Rewizje te nie są zasadne.Ustalenia Sądu co do winy tych oskarżonych, oparte przede wszystkim na wyjaśnieniach Adama K. (dotyczących Władysława K. i Jerzego S.), Kazimierza O. (dotyczących Jerzego W.) i wyjaśnieniach własnych Edwarda M., złożonych w śledztwie - są prawidłowe. Fakt, że Adam K., składając wyjaśnienia, miał na względzie dobrodziejstwo wynikające z art. 8 dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii, samo przez się nie może prowadzić do wniosku, że okoliczności czynu oraz osoby, które z nim współdziałały, przedstawił wbrew prawdzie, skoro warunkiem złagodzenia kary jest ujawnienie rzeczywistego stanu rzeczy. Słuszniejszy, bo zgodny z logiką, wydaje się pogląd, że Adam K. nie ryzykowałby złożenia nieprawdziwych wyjaśnień, które mogłyby spowodować utratę prawa do złagodzenia kary i nie obciążałby niepotrzebnie również siebie przez obciążenie wbrew prawdzie innych osób jako współsprawców czynów, których również on - z ich udziałem - się dopuścił. Również brak jest podstaw do podważenia wyjaśnień Kazimierza O., obciążających zarówno jego samego, jak i Jerzego W. Charakterystyczna jest przy tym końcowa wypowiedź Kazimierza O., że gdyby miał nadwyżkę elektrod u siebie, to by sam wypisał rachunki in blanco na elektrody i dostarczył Jerzemu W. elektrody wraz z rachunkiem.Zarzut rewizji Jerzego W. sprawy już osądzonej wyrokiem Sądu Powiatowego w K. jest niesłuszny w świetle uchwały połączonych Izb Karnej i Wojskowej w kwestii przestępstwa ciągłego z dnia 8 kwietnia 1966 r. VI KO 42/62 (OSNKW zesz. 7 z 1966 r., poz. 69).Wyjaśnienia oskarżonego Edwarda M. na rozprawie, że w śledztwie przyznał się do winy dlatego, że prokurator pouczył go, z jakiego przepisu prawa karnego odpowiada i jaką ten przepis przewiduje karę, słusznie Sąd Wojewódzki, jako nielogiczne, odrzucił.Co do oskarżonego Jerzego S., to podkreślić należy, że on sam na rozprawie w dniu 4 grudnia 1965 r. przyznał się co najmniej do podpisania Adamowi K. jednej faktury z datą 23 grudnia 1963 r. na 4.164 zł (wystawioną faktycznie dnia 5 stycznia 1964 r.).Wskazany w rewizji fakt podpisania odbioru - między innymi - wyłącznika, silnika, przewodów itd. przez magazyniera RZZ w K. (tj. świadka H.) bynajmniej nie wyłącza możliwości rzeczywistego ich niewydania, skoro właśnie istota zarzucanego oskarżonemu Jerzemu S. i Adamowi K. przestępstwa polega na takim postępowaniu, w wyniku którego udokumentowanie nie nastręcza wątpliwości. W tym celu sprawca musi albo wejść w porozumienie przestępcze z magazynierem, albo wyłudzić od niego potwierdzenie otrzymania przedmiotu w istocie nie przekazanego. Powołane w rewizji zeznania świadka B. nie mogą mieć znaczenia ze względu na ich ogólnikowy charakter; zaprzeczył im zresztą w sposób stanowczy Adam K.Z tych względów, skoro oskarżonym wymierzono karę w najniższym wymiarze ustawowym, a więc w wymiarze nie nasuwającym w sprawie zastrzeżeń - należało wyrok co do tych oskarżonych utrzymać w mocy.IIIPodobnie przedstawia się sprawa w stosunku do Albina T., co do którego Sąd poczynił ustalenia na podstawie zeznań Adama K., uznanych przez Sąd za wiarogodne i znajdujących dodatkowe potwierdzenie w zeznaniach świadka Tadeusza J.IVCo do rewizji oskarżonego Stanisława Z.Uzasadniając wyrok w części dotyczącej oskarżonego Stanisława Z., Sąd Wojewódzki nie postąpił zgodnie z wymaganiami art. 339 § 1 lit. a) k.p.k., gdyż powoławszy się na ustalenia co do winy oskarżonego L., również przewodniczącego komisji inwentaryzacyjnej (który następnie od skazującego go wyroku nie odwołał się), stwierdził ogólnikowo, że "za podobną przysługę" (tj. za taką przysługę, którą wspomniany L. wyświadczył Adamowi K.) tenże Adam K. wręczył Stanisławowi Z. 1.000 zł.Tak ogólnikowe sformułowanie uzasadnienia nie czyni zadość wymaganiom art. 339 § 1 k.p.k., wkładającego na sąd obowiązek m. in. dokładnego ustalenia podstawy faktycznej wyroku, i to w sposób w przepisie tym wskazany.Na materiał dowodowy sprawy w stosunku do oskarżonego Stanisława Z. składają się wyjaśnienia jego i współoskarżonego Adama K. Wyjaśnienia te nie uzasadniają jednak poglądu, że Stanisław Z. dopuścił się zagarnięcia - przy współudziale Adama K. - mienia społecznego wartości 2.200 zł. Obowiązkiem Stanisława Z. jako inwentaryzatora było ujęcie w arkuszach spisowych towarów, jakie w sklepie się znajdowały, w związku z czym niewykazanie w spisie silnika, którego w sklepie w dacie spisu nie było, nie stanowiło działania niezbędnego do zagarnięcia. Natomiast, jak wynika z wyjaśnień Adama K., Stanisław Z. w związku z dokonywaniem remanentu, a więc w związku z urzędowaniem, przyjął od niego korzyść materialną; działanie to stanowi występek z art. 290 § 1 k.k. i z tego przepisu prawa należało je zakwalifikować (podobnie jak w wypadku Wiktora K. i Zygmunta H.).Wykonanie wymierzonej oskarżonemu - obok kary grzywny - kary 1 roku więzienia Sąd Najwyższy warunkowo zawiesił, mając na względzie dobrą opinię oskarżonego, jego dotychczasową niekaralność oraz zasługi z okresu walk z okupantem (vide dokumenty złożone w Sądzie Najwyższym). Na tej podstawie Sąd Najwyższy nabrał przekonania, że sam fakt skazania stanowić będzie dostateczne ostrzeżenie na przyszłość dla oskarżonego.VCo do rewizji pozostałych oskarżonych, tj. Alfonsa K., Wiesława W., Wiktora K. i Zygmunta H.Ustalenia Sądu co do winy wymienionych tu oskarżonych nie nasuwają zastrzeżeń, w szczególności znajdują one oparcie w wyjaśnieniach Adama K., a jeśli chodzi o Alfonsa K. - ponadto w wyjaśnieniach częściowo potwierdzonych przez współoskarżonego R. (który notabene skazany wraz z Alfonsem K. za współudział w czynie, od wyroku się nie odwołał).Natomiast Sąd Najwyższy nie znalazł dostatecznej podstawy do takiego zróżnicowania kar w stosunku do oskarżonych Alfonsa K. i R., jakie zostało przyjęte w zaskarżonym wyroku. Zróżnicowania tego Sąd Wojewódzki, który problem kary wymierzonej oskarżonym omówił w sposób nader lakoniczny i ogólnikowy, nie uzasadnił. Wprawdzie nominalnie Alfons K. był kierownikiem magazynu, a więc w hierarchii ustawiony był wyżej niż R., ale okoliczność ta nie może mieć istotnego znaczenia, skoro - jak wynika z wyjaśnień Adama K. - obaj oni zgłosili się do niego z propozycją przestępczą, a po osiągnięciu porozumienia R. był nie mniej aktywny od Alfonsa K.; w szczególności z R. Adam K. finalizował pierwsze przestępcze porozumienie, pobrawszy od R. towar do nielegalnej sprzedaży i wypłaciwszy mu po kilku dniach z tego tytułu część pieniędzy.W tych warunkach Sąd Najwyższy uznał za słuszne złagodzić karę Alfonsowi K. do rozmiarów kary wymierzonej R.Co się tyczy Wiktora K., to należało jedynie skorygować sentencję w zakresie dotyczącym rozmiarów osiągniętej przez oskarżonego od Adama K. bezprawnej korzyści majątkowej. W tym względzie Sąd Najwyższy uznał, że korzyść ta ograniczała się do 2 kwot pieniężnych (500 zł i 600 zł), natomiast brak jest dostatecznych dowodów, by oskarżony przyjął dalszą korzyść w postaci artykułów spożywczych. W związku z powyższym Sąd Najwyższy złagodził oskarżonemu karę grzywny do rozmiarów odpowiadających kwocie przyjętej przez oskarżonego korzyści.Natomiast przeciwko zawieszeniu wykonania wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności przemawia - obok charakteru przestępstwa - fakt, że oskarżony zajmował w przedsiębiorstwie kierownicze stanowisko.Jeśli zaś chodzi o oskarżonego Wiesława W., to jedynie karę grzywny, przekraczającą prawie o 50% wartość mienia społecznego, które oskarżony zagarnął we współdziałaniu z innymi sprawcami, uznał Sąd Najwyższy za rażąco surową i dlatego karę tę stosownie złagodził.Brak natomiast było podstaw do uznania kary 1 roku więzienia, zresztą darowanej na zasadzie amnestii, za rażąco surową na tle okoliczności konkretnego wypadku (zagarnięcia mienia wartości 10.800 zł).Wreszcie co się tyczy oskarżonego Zygmunta H., to należało wziąć pod uwagę, że oskarżony, jak to wynika z dokumentów złożonych na rozprawie rewizyjnej, cieszył się dotychczas dobrą opinią i nie był karany. Jest on wyłącznym opiekunem 13-letniego syna (matka chłopca opuściła dom i od 12 lat przebywa za granicą). Zatrudniony jest obecnie od szeregu miesięcy jako ślusarz w Przedsiębiorstwie Hydrogeologicznym.Ogół tych okoliczności w zestawieniu z faktem, że kwota przyjętej przez oskarżonego korzyści majątkowej jest nieznaczna (350 zł), uzasadnia przekonanie Sądu, że oskarżony nie dopuści się nowego przestępstwa w przyszłości oraz że kara grzywny - zwłaszcza przy uwzględnieniu stosunków majątkowych oskarżonego (stawka jego wynagrodzenia wynosi 5,85 zł za godzinę) - jest rażąco surowa.Z tych powodów Sąd Najwyższy zastosował wobec oskarżonego warunkowe zawieszenie wykonania kary, grzywnę zaś odpowiednio złagodził.Na marginesie zauważyć należy, że Sąd Wojewódzki z obrazą art. 3311 § 1 k.p.k. nie zasądził odszkodowania od kilkunastu oskarżonych mimo uznania ich za winnych zagarnięcia mienia społecznego na szkodę określonego przedsiębiorstwa. Uchybienia tego Sąd Najwyższy nie mógł naprawić z powodu braku rewizji prokuratora.