KO 14/53

PostanowienieIzba Karna1953-04-18

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy osoba sprzedająca towary powierzone jej przez spółdzielnię spożywców na zasadzie umowy ajencyjnej, podlega w przypadku przywłaszczenia pieniędzy osiągniętych ze sprzedaży tych towarów odpowiedzialności za przestępstwo urzędnicze, przewidziane w art. 286 § 2 k.k.?

Ratio decidendi

Osoba sprzedająca towary powierzone jej przez spółdzielnię spożywców na zasadzie umowy ajencyjnej, która przywłaszcza pieniądze uzyskane ze sprzedaży, podlega odpowiedzialności za przestępstwo urzędnicze przewidziane w art. 286 § 2 k.k. Decydujące jest to, że osoba ta wykonuje "zlecone czynności w zakresie zarządu państwowego", niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego ją ze spółdzielnią.

Stan faktyczny

Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy przedstawił Sądowi Najwyższemu pytanie prawne dotyczące odpowiedzialności karnej osoby sprzedającej towary spółdzielni spożywców na zasadzie umowy ajencyjnej. Osoba ta miała przywłaszczyć pieniądze uzyskane ze sprzedaży tych towarów. Pytanie dotyczyło zastosowania art. 286 § 2 k.k. w kontekście przestępstwa urzędniczego.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy rozstrzygnął przedstawione pytanie prawne, uznając, że osoba taka podlega odpowiedzialności za przestępstwo urzędnicze.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: prezes K. Borys. Sędziowie: E. Merz (sprawozdawca), Z. Sitnicki. Prokurator: T. Majewski.SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie Stanisława K. osk. z art. 286 § 2 k.k., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. postanowił przedstawione przez Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy pytanie prawne:"Czy osoba sprzedająca towary, powierzone jej przez spółdzielnię spożywców na zasadzie umowy ajencyjnej, podlega w przypadku przywłaszczenia pieniędzy osiągniętych ze sprzedaży tych towarów odpowiedzialności za przestępstwo urzędnicze, przewidziane w art. 286 § 2 k.k.?"- rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneDziałalność gospodarczo-organizacyjna wchodzi w skład jednej z zasadniczych funkcji państwa typu socjalistycznego. Jest ona sprawowana, między innymi, i przez aparat spółdzielczy. Dlatego też działalność ta należy do "zleconych czynności w zakresie zarządu państwowego", o których mowa jest w art. 292 k.k. Spółdzielnia wykonuje te czynności zarówno przez swoich pracowników, jak i przez osoby, z którymi wchodzi w stosunki prawne, nie oparte na umowie o pracę, lecz oparte np. na umowie ajencyjnej. Dla oceny odpowiedzialności karnej takiej osoby decydujący jest fakt, iż osoba ta "wykonuje zlecone czynności w zakresie zarządu państwowego" (art. 292 k.k.), niezależnie od charakteru stosunku prawnego, zachodzącego między nią a spółdzielnią.

Powiązane orzeczenia

III KO 38/53 1954-07-10Czy osoba prowadząca punkt sprzedaży na podstawie umowy cywilnoprawnej, wynagradzana prowizją, nie będąca pracownikiem, odpowiada karnie z art. 286 § 2 k.k. za niedopełnienie należytej opieki nad powierzonym towarem i do…
II K 3/53 1953-05-25Czy sklepowa spółdzielni, która dla ukrycia zawinionych przez siebie braków wykazuje w raportach sklepowych większe sumy, niż faktycznie wpłaciła do kasy, dopuszcza się nowego przestępstwa z art. 287 k.k., czy też jej dz…
IV K 145/52 1952-09-24Czy referent skupu w Gminnej Spółdzielni Samopomocy Chłopskiej, pełniący czynności związane z planową gospodarką Państwa, może być uznany za urzędnika w rozumieniu art. 135 k.k. w kontekście odpowiedzialności za przyjęci…
IV KO 64/58 1958-07-17Czy osoba prowadząca punkt sprzedaży detalicznej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" na podstawie umowy ajencyjnej odpowiada karnie za zagarnięcie powierzonego jej mienia społecznego na podstawie art. 1 § 3 lit. a dekretu z…
IV K 752/61 1961-11-10Czy księgowy spółdzielni, który nie rozlicza należycie ajenta skupu i godzi się na wypłacanie mu kolejnych zaliczek bez rozliczenia poprzednich, dopuszcza się przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w związku z przepisami dotyc…

Powołane przepisy

art. 286 § 2 KKart. 390 § 1 KPKart. 292 KK§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026.