V KK 395/25
WyrokIzba Karna2025-11-18
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek, Ryszarda Witowskiego, Ryszard Witowski, Ryszarda Witkowskiego
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwości co do jego bezstronności, wynikające z trybu jego powołania lub orzekania w innej izbie?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli opiera się wyłącznie na abstrakcyjnych argumentach ustrojowych dotyczących trybu powołania sędziego lub jego wcześniejszego orzekania w innej izbie, bez wskazania konkretnych okoliczności faktycznych mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być obiektywna i oparta na zobiektywizowanych przesłankach, analizowanych przez pryzmat oceny przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu.Stan faktyczny
Pełnomocnik interwenienta złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, SSN Ryszarda Witowskiego, od rozpoznania kasacji. Jako podstawę wniosku wskazał tryb powołania sędziego na urząd oraz fakt jego wcześniejszego orzekania w Izbie Dyscyplinarnej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek merytorycznie, uznając, że przedstawione argumenty nie uzasadniają wyłączenia sędziego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić uwzględnienia wniosku o wyłączenie SSN Ryszarda Witowskiego.Pełny tekst orzeczenia
V KK 395/25 POSTANOWIENIE Dnia 18 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie B. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 listopada 2025 r. wniosku pełnomocnika interwenienta o wyłączenie SSN Ryszarda Witowskiego od rozpoznania kasacji obrońcy i pełnomocnika interwenienta postanowił: odmówić uwzględnienia wniosku o wyłączenie SSN Ryszarda Witowskiego. UZASADNIENIE Zarządzeniem z 12 września 2025 r., SSN Ryszard Witowski został wyznaczony do rozpoznania kasacji obrońcy i pełnomocnika interwenienta od wyroku Sądu Okręgowego w Płocku z 18 lutego 2025 r., sygn. akt V Ka 713/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Żyrardowie z 30 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 389/22. Wnioskiem z 1 października 2025 r. pełnomocnik interwenta wniósł o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania kasacji w sprawie V KK 395/25. Uzasadniając wniosek jego autor wskazał, że ww. sędzia został powołany na urząd sędziego w trybie przewidzianym w ustawie z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, także orzekał w Izbie Dyscyplinarnej.
V KK 395/25 2 Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wniosek o wyłączenie SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznana sprawy sygn. akt V KK 395/25 nie zasługiwał na uwzględnienie. Na wstępie należy podkreślić, że zasadnicza część przedstawionych przez wnioskodawcę argumentów nie mogła zostać rozpoznana w trybie 41 § 1 k.p.k. W orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie podkreśla się, że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze nominacyjnej doszło to tego powołania (zob. m.in. postanowienie SN z 21 czerwca 2023 r., IV KK 460/19; postanowienie SN z 31 października 2023 r., V KK 358/23). Podnoszone zarzuty nie mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów (vide postanowienie SN z 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22). Gdyby zatem wnioskodawca poprzestał na argumentach systemowych związanych z powołaniem Ryszarda Witowskiego na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego, należałoby uznać wniosek za niedopuszczalny z mocy ustawy i pozostawić go bez rozpoznania. Niemniej jednak pełnomocnik interwenienta powołał się również na okoliczności faktyczne, które mogą jej zdaniem stanowić podstawę wniosku o wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k., co uzasadniało jego merytoryczne rozpoznanie. Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że należy ją rozumieć jako obiektywną bezstronność sędziego, w tym zarówno subiektywne poczucie sędziego co do własnej bezstronności, jak i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym, opartą na zobiektywizowanych przesłankach oraz analizowaną przez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu (zob. uchwała SN z 26 kwietnia 2007 r., I KZP 9/07, OSNKW 2007/5/39; wyrok SN z 8 stycznia 2009r., III KK 257/08, LEX nr 532400; wyrok SN z 18 marca 2009 r., IV KK 380/08, LEX nr 491543). Wątpliwość co do bezstronności sędziego powinna być więc należycie, a zatem wystarczająco „uzasadniona".
V KK 395/25 3 Instytucja wyłączenia sędziego z powodu istnienia okoliczności mogących wywołać wątpliwości co do jego bezstronności ma bowiem charakter procesowej gwarancji w konkretnym postępowaniu. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego w danej sprawie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych argumentów wskazujących na to, że w realiach niniejszej sprawy SSN Ryszard Witowski mógłby naruszyć standard bezstronności, ograniczając się wyłącznie do prezentacji swoich poglądów popartych argumentacją o charakterze abstrakcyjnym. Nie stanowi bowiem o braku bezstronności ww. sędziego w przedmiotowej sprawie fakt orzekania przez SSN Ryszarda Witowskiego w Izbie Dyscyplinarnej, gdy wnioskodawca nie tylko nie wskazał na jakikolwiek wpływ tych okoliczności na rozstrzygnięcie sprawy, a także czy w ogóle zachodzi pomiędzy tymi okolicznościami, a przedmiotem sprawy jakikolwiek związek. Reasumując, okoliczności podniesione we wniosku uzasadniały wyłączenia SSN Ryszarda Witkowskiego od rozpoznania sprawy V KK 395/25, co skutkowało jego nieuwzględnieniem w oparciu o art. 42 § 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. a contrario. [J.J.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III KK 204/25 2025-05-27Czy w przypadku skazania za przestępstwo z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i inne, zachodziły bezwzględne przyczyny uchylenia wyroku na podstawie art. 439 § 1 pkt 2…
- III KK 189/24 2024-06-19Czy w postępowaniu karnym zachodziły bezwzględne przyczyny uchylenia orzeczenia, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k.?
- II KK 562/24 2025-09-25Czy w postępowaniu karnym zachodziły bezwzględne przyczyny uchylenia orzeczenia, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k.?
- III KK 621/23 2025-06-04Czy w przypadku skazania za przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. i art. 190a § 1 k.k. zachodzi nieważność postępowania z powodu braku podstawy prawnej skazania, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?
- IV KK 278/20 2021-03-01Czy w przypadku oskarżenia o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s., utrzymanie w mocy wyroku skazującego przez sąd odwoławczy, który nie rozpoznał istoty zarzutów podniesionych w apelacji,…
Powołane przepisy
art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy