V KO 5/19
Izba Karna2019-02-05
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy oskarżonym jest sędzia lub długoletni pracownik sądu, dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k., zasługuje na uwzględnienie, gdy oskarżonym jest sędzia lub długoletni pracownik sądu. Taka sytuacja może rodzić wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy i wpływać na wizerunek sądu jako organu niezależnego, co przemawia za przekazaniem sprawy w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu sprawy zażalenia na postanowienie Prokuratora Rejonowego w P. o odmowie wszczęcia śledztwa. Postanowienie dotyczyło czynu z art. 231 § 1 k.k., którego dopuścić się miała sędzia Sądu Rejonowego w P. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę zażalenia na postanowienie Prokuratora Rejonowego w P. o odmowie wszczęcia śledztwa do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 5/19 POSTANOWIENIE Dnia 5 lutego 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 5 lutego 2019 r. wniosku Sądu Rejonowego w P. z dnia 16 stycznia 2019 r., sygn. akt VIII Kp […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę zażalenia na postanowienie Prokuratora Rejonowego w P. z dnia 20 listopada 2018 r. (sygn. akt I Ds. […]) o odmowie wszczęcia śledztwa, do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 stycznia 2019 r. (sygn. akt VIII Kp […]) wystąpiono do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu sprawę zażalenia A. P. i M. T. na postanowienie Prokuratora Rejonowego w P. z dnia 20 listopada 2018 r. (sygn. akt I Ds. […]) o odmowie wszczęcia śledztwa. Postanowienie dotyczyło czynu z art. 231 § 1 k.k., którego dopuścić się miała sędzia tego Sądu. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli A. P. i M. T. i zostało ono przekazane Sądowi Rejonowemu w P.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k., jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy
2 występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w przedmiocie tego procesu. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego odstąpienie od rozpoznania sprawy w sądzie miejscowo właściwym ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (tak m.in. w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r. V KO 55/06, Biul.SN 2006/8/17). W niniejszej sprawie wniosek Sądu jest uzasadniony. Uznać należy, iż wnioskodawca wykazał, że możliwym do wyobrażenia jest powzięcie przez uczestników postępowania oraz innych obserwatorów funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości wątpliwości, co do prawidłowości procedowania przez właściwy miejscowo sąd, mając na uwadze szczególny kontekst konkretnej sprawy. Zwłaszcza ogląd ten, choć oczywiście nie mający podstaw ani prawnych, ani faktycznych może zintensyfikować się z uwagi na błędny pogląd na kwestie niezawisłości sędziowskiej i brak zaufania do bezstronności sędziów orzekających w danym sądzie. Wydaje się racjonalną zasadą przyjmowanie w orzecznictwie Sądu Najwyższego w sprawach rozpoznawanych w trybie art. 37 k.p.k., że jeżeli osobą oskarżoną jest długoletni pracownik sądu lub sędzia – ten sąd nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw dbałości o owo dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (możliwe wyłączenia poszczególnych sędziów od rozpoznania sprawy) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego, z którym orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w G..
Powiązane orzeczenia
- V KO 109/19 2019-12-12Czy w sytuacji, gdy oskarżony w swoich pismach wielokrotnie krytycznie ocenia sędziów właściwego sądu, należy przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 3/19 2019-02-05Czy w sytuacji, gdy przedmiotem postępowania jest zarzut popełnienia przestępstwa przez sędziego lub długoletniego pracownika sądu, dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sąd…
- I KO 4/23 2023-01-17Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu, w którym toczy się postępowanie, a także sędziów sądu wyższej instancji, a skarżąca podnosi zarzuty niedopełnienia obowiązków przez te osoby, zachodzą podstawy do przekaza…
- IV KO 127/20 2020-12-11Czy w sytuacji, gdy główny świadek oskarżenia jest wieloletnim pracownikiem wydziału karnego sądu, który ma rozpoznać sprawę, należy przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.…
- IV KO 62/18 2018-09-26Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy zawiadomienia o przestępstwach popełnionych przez sędziów orzekających w danym sądzie i sądzie wyższej instancji, a sędziów tych łączą relacje zawodowe i koleżeńskie, dobro wymiaru spra…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 231 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy