V KO 93/24
Izba Karna2025-04-17
Skład orzekający: Stanisław Stankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku, złożony w związku z wnioskiem o wznowienie postępowania, powinien zostać uwzględniony, jeśli nie istnieją oczywiste przesłanki wskazujące na zasadność wniosku o wznowienie?Ratio decidendi
Instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia, określona w art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k., ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana jedynie wówczas, gdy już pobieżna lektura wniosku o wznowienie postępowania wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo jego uwzględnienia, a wobec skazanego rysuje się perspektywa nieodwracalnie niekorzystnych implikacji. Sam fakt złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie stanowi podstawy do wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku, który z założenia traktowany jest jako prawidłowy.Stan faktyczny
Obrońca skazanego H. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, a wraz z nim wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku obrońcy o wstrzymanie wykonania wyroku.Pełny tekst orzeczenia
V KO 93/24 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Stankiewicz w sprawie H. P. skazanego z art. 189 § 3 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 kwietnia 2025 r., wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 13 marca 2024 r., sygn. akt II AKa 223/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 2 marca 2023 r., sygn. akt XVIII K 41/22, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE We wniosku o wznowienie postępowania, złożonym przez obrońcę z urzędu skazanego H. P. , niezależenie od wskazanej podstawy wznowienia, tj. art. 540 § 3 k.p.k., zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 13 kwietnia 2024 r., wydanego w sprawie o sygn. akt II AKa 223/24. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek obrońcy skazanego nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia, określona w art. 532 § 1 k.p.k., której zastosowanie może mieć miejsce również w związku ze złożeniem wniosku
V KO 93/24 2 o wznowienie postępowania (art. 545 § 1 k.p.k.) postrzegana być musi - analogicznie jak w przypadku badania jej przez pryzmat kasacji - jako wyjątkowa. Stanowi bowiem odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 9 § 2 k.k.w., wedle której orzeczenie staje się wykonalne z chwilą uprawomocnienia. Prawomocny wyrok jest z założenia traktowany jako prawidłowy i sam fakt złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie stwarza podstaw do wstrzymania jego wykonania. Odstąpienie w trybie art. 532 § 1 k.p.k. od tej zasady może okazać się niezbędne jedynie wówczas, gdy już nawet pobieżna lektura nadzwyczajnego środka zaskarżenia wskazuje na takie uchybienia, które implikują wysokie prawdopodobieństwo jego uwzględnienia, zaś wobec osoby, co do której orzeczenie jest lub ma być wykonywane rysuje się perspektywa wystąpienia nieodwracalnie niekorzystnych implikacji (zob. postanowienie SN z 25 lipca 2022 r., V KO 80/21). Tego rodzaju następstwa mogą zaistnieć wówczas, gdy już wstępna analiza wniosku, czy sygnalizacji w przedmiocie wznowienia świadczy o ich zasadności. Taka sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie. Z uwagi na wyjątkowy charakter instytucji wznowienia postępowania i związane z tym procesowe skutki zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. wstrzymanie wykonania orzeczenia powinno nastąpić tylko wówczas, gdy zasadność złożonego wniosku jawi się jako nieomal pewna. To dopiero może uzasadniać odstępstwo od nakazu bezzwłocznego wykonania prawomocnego orzeczenia i postąpienie po myśli art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. W sprawie niniejszej, nie przesądzając w tym miejscu w żadnym razie końcowej oceny zasadności złożonego przez obrońcę wniosku o wznowienie postępowania, tego rodzaju okoliczność nie wystąpiła. Zresztą sam wniosek obrońcy o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia nie został w sposób żaden sposób merytorycznie umotywowany. Należy podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania orzeczenia ma charakter wyjątkowy, co wynika z faktu, że osoby, wobec których miałaby być stosowana są osobami prawomocnie skazanymi, wobec których przełamana została zasada domniemania niewinności, zaś wykonanie prawomocnego orzeczenia z zasady następuje bezzwłocznie (art. 9 § 1 k.k.w.).
V KO 93/24 3 Wskazać również należy, że kompleksowa i merytoryczna ocena powołanej przez obrońcę podstawy wznowienia nie może być przedmiotem rozważań związanych z oceną zasadności wniosku, złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k., gdyż te aspekty winny podlegać weryfikacji w postępowaniu wznowieniowym. Nie antycypując zatem jego wyniku należy stwierdzić, że sformułowane w stanowisku obrońcy przyczyny wznowienia postępowania nie stwarzają obecnie jednoznacznych i oczywistych przesłanek do zastosowania wobec skazanego H. P. odstępstwa od zasady wykonania prawomocnego orzeczenia. Dowodzi tego także chociażby stanowisko prokuratora, wyrażone w pisemnej odpowiedzi na wniosek obrońcy o wznowienie postępowania, w którym wniósł o jego oddalenie. Nie przesądzając zatem przyszłego i ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [SOP] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- V KO 109/25 2025-08-13Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi?
- V KO 107/25 2025-07-15Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Kaliszu?
- IV KO 41/25 2025-05-28Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego?
- III KO 13/21 2021-04-15Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego?
- V KO 55/25 2025-05-07Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 18 października 2023 r., II AKa 57/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Sie…
Powołane przepisy
art. 189 § 3 KKart. 532 § 1 KPKart. 545 § 1 KPKart. 540 § 3 KPKart. 9 § 2 KKart. 9 § 1 KK§ 3§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy