V KRN 195/72
WyrokIzba Karna1972-08-08
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie za przestępstwa, których kary uległy zatarciu lub zostały objęte amnestią, może stanowić podstawę do zastosowania art. 60 k.k. (recydywa) i art. 62 § 2 k.k. (umieszczenie w ośrodku przystosowania społecznego)?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skazania, których kary uległy zatarciu na podstawie ustawy o amnestii z 1969 r. lub zostały objęte abolicją, nie mogą stanowić podstawy do zastosowania przepisów o recydywie (art. 60 k.k.) ani do orzeczenia o umieszczeniu w ośrodku przystosowania społecznego (art. 62 § 2 k.k.). Ustawa o amnestii z 1969 r. wyłącza stosowanie art. 60 k.k. w przypadkach, gdy kary zostały darowane na podstawie art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy, a nie na podstawie art. 3 ust. 1.Stan faktyczny
Oskarżony Czesław F. został skazany za kradzież kabla siłowego. Sądy obu instancji zastosowały wobec niego przepisy o recydywie (art. 60 k.k.) i orzekły umieszczenie w ośrodku przystosowania społecznego (art. 62 § 2 k.k.), opierając się na jego wcześniejszych skazaniach. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając błędne zastosowanie art. 60 § 2 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię, czy wcześniejsze skazania oskarżonego, których kary uległy zatarciu lub zostały objęte amnestią, mogły stanowić podstawę do zastosowania tych przepisów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone wyroki, nie przyjął, że oskarżony dopuścił się czynu w warunkach określonych w art. 60 k.k., uchylił orzeczenie o pozbawieniu praw publicznych i o umieszczeniu w ośrodku przystosowania społecznego, a wymierzone kary złagodził.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia K. Mioduski (sprawozdawca). Sędziowie: Z. Neumann, K. Wagner. Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Tuszyńska.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Czesława F., oskarżonego z art. 200 § 1 k.k. w związku z art. 60 § 2 k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej wniesionej na korzyść oskarżonego przez Prokuratora Generalnego PRL od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 8 kwietnia 1971 r., zmieniającego wyrok Sądu Powiatowego w Jarosławiu z dnia 10 listopada 1970 r.,zmienił zaskarżone wyroki w ten sposób, że nie przyjął, iż oskarżony dopuścił się przypisanego mu czynu w warunkach określonych w art. 60 k.k. i eliminując ten przepis z podstawy skazania uchylił orzeczenie o pozbawieniu praw publicznych i o umieszczeniu oskarżonego w ośrodku przystosowania społecznego, a wymierzone oskarżonemu kary złagodził: karę pozbawienia wolności do 1 roku, grzywnę zaś do 500 zł (...).Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Jarosławiu wyrokiem z dnia 10 listopada 1970 r. uznał oskarżonego Czesława F. za winnego tego, że dnia 23 lipca 1970 r. w J., będąc poprzednio karany wyrokiem Sądu Powiatowego w Jarosławiu z dnia 12 marca 1965 r. za występek określony w art. 257 § 1 k.k. z 1932 r. popełniony w warunkach powrotu do przestępstwa na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od dnia 27 kwietnia 1965 r. do dnia 4 października 1965 r., oraz wyrokiem Sądu Powiatowego w Jarosławiu z dnia 31 maja 1967 r. za występki określone w art. 257 § 1 k.k. z 1932 r., które to czyny popełnione zostały również w warunkach powrotu do przestępstwa, za co skazany został na karę łączną 8 miesięcy pozbawienia wolności, po odbyciu w całości tej kary w okresie od dnia 27 lutego 1968 r. do dnia 27 października 1968 r., jako strażnik dozoru mienia, zabrał z powierzonego jego pieczy terenu budowy w celu przywłaszczenia kabel siłowy z wtyczkami wartości 450 zł na szkodę Przedsiębiorstwa Budowlanego w J. i skazał go na zasadzie art. 200 § 1 k.k. w związku z art. 60 § 2 i art. 36 § 3 k.k. na 2 lata pozbawienia wolności i 1.500 zł grzywny, a na podstawie art. 40 § 2 i art. 44 § 1 k.k. orzekł pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat oraz na podstawie art. 62 § 2 k.k. umieszczenie w ośrodku przystosowania społecznego.Od wyroku tego wniósł rewizję oskarżony Czesław F.Sąd Wojewódzki w Rzeszowie wyrokiem z dnia 8 kwietnia 1971 r. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok z tą różnicą, że oskarżony Czesław F. karany był również poza wyrokami opisanymi w wyroku sądu pierwszej instancji wyrokiem Sądu Powiatowego w Jarosławiu z dnia 4 października 1961 r. za czyn określony w art. 257 § 1 k.k. z 1932 r. na karę 2 lat pozbawienia wolności, którą odbył w całości w okresie od dnia 7 czerwca 1961 r. do dnia 7 maja 1963 r., a ponadto wartość skradzionego kabla siłowego z wtyczkami ustalił na 266 zł.Powyższe wyroki zaskarżył na korzyść oskarżonego w trybie rewizji nadzwyczajnej Prokurator Generalny PRL, zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego, polegającą na wadliwym zastosowaniu względem oskarżonego Czesława F. art. 60 § 2 k.k., mimo że nie istniały warunki do zastosowania tego przepisu i wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie oraz wyroku Sądu Powiatowego w Jarosławiu z dnia 10 listopada 1970 r. przez uznanie oskarżonego Czesława F. za winnego tego, że dnia 23 lipca 1970 r. w J. z powierzonego jego pieczy terenu budowy zabrał w celu przywłaszczenia kabel siłowy z wtyczkami wartości 266 zł na szkodę Przedsiębiorstwa Budowlanego w J. i o skazanie go na zasadzie art. 200 § 1 k.k. w związku z art. 36 § 3 k.k. na 1 rok pozbawienia wolności i 500 zł grzywny.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna. Skazanie oskarżonego Czesława F. w sprawach Sądu Powiatowego w Jarosławiu - II Kp 1156/64 oraz II Kp 478/67 podlegają zatarciu na zasadzie art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 31, poz. 151), gdyż wymierzone oskarżonemu w tych sprawach za poszczególne przypisane mu przestępstwa określone w art. 257 § 1 k.k. z 1932 r. kary wynoszą po 6 miesięcy pozbawienia wolności i po 500 zł grzywny.Również w sprawie Sądu Powiatowego w Jarosławiu - II Kp 793/61 skazanie oskarżonego Czesława F. należy uznać za niebyłe na podstawie powołanego przepisu ustawy o amnestii, skoro w sprawie tej wymierzono mu 5-krotnie na podstawie art. 257 § 1 k.k. z 1932 r. kary po 6 miesięcy pozbawienia wolności i za jedno przestępstwo określone w art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. o odpowiedzialności karnej za przestępstwa przeciw własności społecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) karę 6 miesięcy pozbawienia wolności i 1.000 zł grzywny. Zaznaczyć należy, że skazanie to nie mogło stanowić podstawy do zastosowania względem oskarżonego przepisu art. 60 k.k. i z tego powodu, iż karę w tej sprawie odbył on w 1963 r.W świetle powyższych danych, wbrew stanowisku sądów obu instancji, nie istniały warunki do zastosowania ani art. 60 § 2 k.k., ani art. 60 § 1 k.k., a w konsekwencji i do zastosowania art. 62 § 2 k.k.Na tę sytuację prawną skazanego nie ma wpływu treść art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii. Ten ostatni przepis bowiem odbiera dobrodziejstwo amnestii tym tylko sprawcom, którym darowano nie wykonane kary na podstawie art. 3 ust. 1 tej ustawy (chodzi więc o kary orzeczone za przestępstwa nie podlegające abolicji), a sprawcy ci w okresie 2 lat od darowania kary popełnili umyślne przestępstwo podobne, za które orzeczono karę pozbawienia wolności. Przepis art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii, jak to wynika wprost z jego treści, nie obejmuje między innymi wypadków, gdy darowanie kary nie nastąpiło z powodu jej wykonania, a przestępstwo w myśl art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy podlega abolicji.
Powiązane orzeczenia
- I KZP 13/91 1991-08-30Czy odbycie przez sprawcę przestępstwa kary w wymiarze przekraczającym 6 miesięcy pozbawienia wolności, który przed dniem wejścia w życie ustawy o amnestii został warunkowo zwolniony z odbycia reszty orzeczonej kary, a o…
- II KO 187/56 1957-03-28Czy skazanie oskarżonego na karę pozbawienia wolności, która została pochłonięta przez zaliczony na jej poczet okres tymczasowego aresztowania, stwarza stan recydywy w przypadku powrotu do przestępstwa, zgodnie z art. 60…
- VI KZP 51/70 1970-10-12Czy w przypadku zastosowania amnestii do skazanego, który odbył co najmniej sześć miesięcy kary pozbawienia wolności, okres faktycznie odbytej kary, czy też okres od rozpoczęcia odbywania kary do dnia wejścia w życie ust…
- VI KZP 52/70 1970-10-15Czy odbycie co najmniej 1/3 i nie mniej niż sześć miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej za przestępstwo popełnione przed dniem 15 lipca 1969 r. stanowi podstawę do przyjęcia recydywy z art. 60 § 1 k.k., jeżeli po…
- II KO 42/53 1953-11-19Czy wobec brzmienia art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22 listopada 1952 r. o amnestii, który nie powołuje się na art. 60 § 1 k.k., nie należy stosować amnestii do przestępstw popełnionych przez sprawcę po odbyciu jednej…
Powołane przepisy
art. 200 § 1 KKart. 60 § 2 KKart. 60 KKart. 257 § 1 KKart. 60 § 2art. 36 § 3 KKart. 40 § 2art. 44 § 1 KKart. 62 § 2 KKart. 3 ust. 3art. 1 § 1art. 60 § 1 KK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.