VI KO 41/59

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes Z. Opuszyński. Sędziowie: A. Kafarski, K. Czajkowski, S. Pławski, M. Paluch, Z. Chełmicki, W. Ostrowski (sprawozdawca). Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Piotra C. oskarżonego z art. 1 § 1 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 68) w związku z art. 1 § 1 lit. b) ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11), po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. uchwalił przedstawioną przez skład trzech sędziów Sądu Najwyższego kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy ma zastosowanie przepis art. 1 § 1 ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r. o wzmożeniu ochrony mienia społecznego przed szkodami wynikającymi z przestępstwa (Dz. U. Nr 4, poz. 11) w wypadku, kiedy sprawca zagarnięcia pieniędzy społecznych w kwocie powyżej 100.000 złotych sumę tę bezpośrednio po ujawnieniu tego faktu w całości zwrócił, skutkiem czego Państwo nie poniosło efektywnej szkody w majątku?"rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneUstawa z dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 11) ma na celu wzmożenie ochrony mienia społecznego przed szkodami wynikającymi z przestępstwa i zapobieżenie popełnieniu przestępstw z chęci zysku na szkodę mienia społecznego. Dlatego w wypadku wyrządzenia przez sprawcę szkody w mieniu społecznym, z chęci zysku i z własnej winy, w wysokości ponad 50.000 do 100.000 złotych lub ponad 100.000 złotych ustawa wprowadziła wzmożoną odpowiedzialność karną, wyrażającą się w wysokości dolnej granicy sankcji karnej określonej w art. 1 § 1 i w równoczesnym wyłączeniu w § 3 art. 1 stosowania represji karnej przewidzianej w innych ustawach karnych za takie przestępstwo, chyba że ustawy te przewidują karę surowszą.W każdym zatem wypadku wyrządzenia czynem przestępnym z chęci zysku w mieniu społecznym szkody w wysokości ponad 50 tysięcy lub ponad 100 tysięcy złotych kara nie może być niższa od przewidzianej w art. 1 § 1 wspomnianej ustawy, jeżeli nie zachodzi możność zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary (art. 59 k.k.).Za szkodę wynikającą z przestępstwa w rozumieniu kodeksu karnego i ustaw karnych dodatkowych, do których ustawa z dnia 21 stycznia 1958 roku się zalicza, należy rozumieć rzeczywistą szkodę, objętą świadomością sprawcy i następującą w wyniku dokonania czynu przestępnego.Wyrównanie takiej szkody pozostaje bez wpływu na kwalifikację prawną czynu, może natomiast stanowić okoliczność łagodzącą przy wymiarze kary, którą Sąd stosownie do art. 54 k.k. ma obowiązek rozważyć.Z tych zasad na przedstawioną do rozstrzygnięcia kwestię prawną należało udzielić odpowiedzi jak w uchwale.