VI KZP 43/66
PostanowienieIzba Karna1967-07-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pieniądze polskie mogą być uznane za "wartości dewizowe" w rozumieniu art. 54 ustawy karnej skarbowej, oraz czy wywóz za granicę bez zezwolenia pieniędzy polskich w ilości przekraczającej dozwolony limit stanowi dwa odrębne czyny zabronione: wykroczenie z art. 54 u.k.s. i występek skarbowy z art. 51 u.k.s.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienia prawne. Wskazał, że art. 54 ustawy karnej skarbowej (u.k.s.) dotyczy wszystkich postaci wartości dewizowych, w tym pieniędzy polskich, zgodnie z definicją zawartą w ustawie dewizowej. Odnosząc się do kwestii kumulacji przepisów, Sąd stwierdził, że zagadnienie to jest wyczerpująco uregulowane w art. 7 § 1 i art. 38 u.k.s. i nie wymaga dodatkowej wykładni, a jedno działanie nie może stanowić dwóch odrębnych czynów.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawne dotyczące interpretacji art. 54 ustawy karnej skarbowej (u.k.s.) w kontekście pieniędzy polskich jako wartości dewizowych. Dodatkowo, Sąd Wojewódzki pytał, czy wywóz za granicę bez zezwolenia pieniędzy polskich w ilości przekraczającej dozwolony limit stanowi dwa odrębne czyny: wykroczenie z art. 54 u.k.s. i występek z art. 51 u.k.s.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienia prawne.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, w związku z przedstawieniem do rozstrzygnięcia w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki zagadnień prawnych:1. Czy za wartości dewizowe, o których mowa w art. 54 ustawy karnej skarbowej, można uważać pieniądze polskie.2. W wypadku twierdzącym - czy sprawca wywożący za granicę bez zezwolenia pieniądze polskie w ilości przekraczającej dozwolony wywóz ich zarządzeniem Ministra Finansów z dnia 27.VIII.1956 r. (Monitor Polski Nr 79, poz. 959) - dopuszcza się dwóch czynów, a mianowicie:a) wykroczenia z art. 54 u.k.s. dotyczącego niezgłoszenia do odprawy celnej kwoty, którą można wywieźć bez zezwolenia,b) oraz występku skarbowego z art. 51 u.k.s. dotyczącego całej nadwyżki kwoty, o której mowa jest w wyżej cytowanym zarządzeniu"postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneWątpliwość Sądu Wojewódzkiego wyrażona w pierwszej części pytania powstała - jak wynika z uzasadnienia - ze spostrzeżenia, iż w art. 51 u.k.s. ustawodawca wyraźnie wymienił pieniądze polskie lub inne środki płatnicze, a w art. 54 u.k.s., obok złota lub platyny w postaci nie stanowiącej wyrobu użytkowego, używa terminu "inne wartości dewizowe".W uzasadnieniu tym nie dostrzega się, że w art. 51 u.k.s. chodzi wyłącznie o pieniądze polskie lub inne krajowe środki płatnicze i dlatego nie mogło tu być użyte szerokie pojęcie "wartości dewizowych", natomiast art. 54 dotyczy wszystkich postaci wartości dewizowych, wyliczonych wyczerpująco w art. 2 i 3 ustawy dewizowej, a więc i pieniędzy polskich.Sąd Wojewódzki ustalając co do drugiej części pytania, że działanie oskarżonego polegało na wywożeniu za granicę bez zezwolenia pieniędzy polskich w ilości przekraczającej dozwolony wywóz, stawia pytanie, czy dopuszcza się on dwóch czynów, a mianowicie wykroczenia z art. 54 u.k.s. i występku z art. 51 u.k.s. Jak można stąd wnioskować chodziło Sądowi Wojewódzkiemu zapewne o to, czy opisanym wyżej jednym działaniem sprawca narusza jednocześnie wymienione obydwa przepisy u.k.s. i z obydwóch podlega ukaraniu, bowiem jedno działanie nie może stanowić dwóch czynów. Stwierdzić należy, że zagadnienie to, jako wyczerpująco uregulowane w art. 7 § 1 i art. 38 u.k.s., nie wymaga zasadniczej wykładni ustawy, podobnie jak i przedstawione w punkcie pierwszym, które znajduje odpowiedź w samej ustawie (art. 3 ustawy dewizowej z 28.III.1952 r. - Dz. U. Nr 21, poz. 133).
Powiązane orzeczenia
- I K 1038/60 1961-12-13Czy przywóz zagranicznych wartości dewizowych do Polski bez zgłoszenia organom kontroli dewizowej, ale w sytuacji, gdy przepisy dopuszczały taki przywóz bez zezwolenia, stanowi przestępstwo skarbowe?
- VI KZP 41/75 1976-04-23Czy wywiezienie przez obywatela polskiego za granicę bez zezwolenia pieniędzy polskich, a następnie przywiezienie ich z zagranicy przez tego samego obywatela bez zezwolenia, stanowi jeden czyn podlegający kwalifikacji z…
- V K 573/62 1963-02-07Czy czyn polegający na nabyciu wartości dewizowych bez zezwolenia i próba wywozu tych wartości za granicę stanowią jedno przestępstwo, czy też dwa odrębne czyny, w świetle przepisów ustawy karnej skarbowej z 1960 r. oraz…
- VI KZP 25/71 1971-12-08Czy skazanie oskarżonego przez sąd innego państwa za przestępstwo dewizowe stanowi okoliczność wyłączającą postępowanie co do tego czynu przed sądem polskim (res iudicata) wobec wątpliwości interpretacyjnych art. 4 ustaw…
- V KRN 779/66 1966-12-11Czy wywóz przez cudzoziemca dewizowych wartości dewizowych przywiezionych uprzednio do Polski, bez ich zgłoszenia, stanowi przestępstwo z art. 52 § 1 ustawy karnej skarbowej, czy też wykroczenie z art. 54 tej ustawy?
Powołane przepisy
art. 390 § 1 KPKart. 54art. 51art. 2art. 7 § 1art. 38art. 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.