V K 573/62

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Matysiak.Sędziowie: S. Kotowski (sprawozdawca), K. Dobesz (współsprawozdawca), J. Dziowgo, F. Korzeń, J. Zembaty, J. Dankowski.Prokurator: M. Kulesza.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Ireny Z. oskarżonej z art. 45 § 1 u.k.s., po rozpoznaniu założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 1961 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 2 i 397 k.p.k., uwzględniając rewizję nadzwyczajną, ustalił uchybienie polegające na tym, że przypisano w zaskarżonym wyroku oskarżanej Irenie Z. jeden czyn z art. 45 § 1 ustawy karnej skarbowej, gdy tymczasem działanie oskarżonej stanowi dwa odrębne czyny: jeden z art. 45 § 1 u.k.s., a drugi z art. 23 § 1 k.k. w związku z art. 52 § 1 ustawy karnej skarbowej. (...)Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy w Warszawie wyrokiem z dnia 9 grudnia 1959 r. uznał oskarżoną Irenę Z. za winną tego, że:I. w czerwcu 1959 r. w W., nie posiadając zezwolenia władz dewizowych, dokonała obrotu wartościami dewizowymi w ten sposób, że nabyła od nie ustalonej osoby kwotę 150 dolarów USA, tj. przestępstwa z art. 1 § 1 ustawy karno-dewizowej, i za to skazał ją na dwa lata więzienia i 5.000 zł grzywny oraz utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres dwóch lat;II. w dniu 6 lipca 1959 r. w W. w porcie lotniczym O., przewożąc przez granicę Państwa Polskiego 150 dolarów USA, uchyliła się od kontroli celno-dewizowej, tj. przestępstwa z art. 2 § 1 ustawy karno-dewizowej, i za to skazał ją na 8 miesięcy więzienia i 2.000 zł grzywny oraz łącznie: na dwa lata więzienia i 5.000 zł grzywny z zamianą w razie jej nieuiszczenia na 70 dni więzienia i utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres dwóch lat.Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 24 stycznia 1961 r., po rozpoznaniu rewizji oskarżonej, uchylił zaskarżony wyrok i przyjmując, że oba przypisane oskarżonej Irenie Z. czyny stanowią jedno przestępstwo z art. 45 § 1 ustawy karnej skarbowej, skazał ją na podstawie tego przepisu na jeden rok aresztu i 15.000 zł grzywny z zamianą w razie nieściągalności na 150 dni aresztu zastępczego, przy czym wykonanie kary pozbawienia wolności zawiesił oskarżonej na przeciąg czterech lat.Od tego wyroku Sądu Najwyższego Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł w dniu 7 września 1962 r. rewizję nadzwyczajną.Rewizja ta zawiera wniosek o ustalenie uchybienia polegającego na tym, że oskarżonej Irenie Z. przypisano w zaskarżonym wyroku jeden czyn z art. 45 § 1 u.k.s., gdy tymczasem działanie jej stanowiło dwa odrębne czyny: jeden z art. 45 § 1 u.k.s., a drugi z art. 23 § 1 k.k. w związku z art. 52 § 1 u.k.s. Wniosek ten rewizja nadzwyczajna opiera na zarzucie błędnej oceny okoliczności faktycznych z powodu niesłusznego przyjęcia, że obydwa czyny zarzucane oskarżonej stanowią jedno przestępstwo z art. 45 § 1 ustawy karnej skarbowej z dnia 13 kwietnia 1960 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 123), podczas gdy stanowią one dwa odrębne czyny: z art. 45 § 1 i z art. 23 k.k. w związku z art. 52 § 1 u.k.s.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów wyraził następujący pogląd prawny:Sąd Najwyższy w składzie zwykłym słusznie ustalił, że wywóz za granicę wartości dewizowych stanowi obrót wartościami dewizowymi w rozumieniu przepisu art. 4 ustawy z dnia 28 marca 1952 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 133). Słusznie też Sąd ten przyjął, że przed wejściem w życie ustawy karnej skarbowej z roku 1960 czyn wyżej opisany wyczerpywał znamiona przestępstwa z art. 23 § 1 k.k. w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 28 marca 1952 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 134). Słusznie wreszcie Sąd Najwyższy ustalił, że czyny te należało zakwalifikować z przepisów ustawy karnej skarbowej z 1960 r., obowiązującej w czasie wyrokowania i względniejszej dla sprawcy.Niemniej jednak rewizja słusznie wywodzi, że brak było podstaw do uznania, iż zakupienie przez oskarżoną w czerwcu 1959 r. 150 dolarów USA i usiłowanie wysłania ich w lipcu tegoż ręku za granicę bez właściwego w obu wypadkach zezwolenia stanowi jedno przestępstwo. Mamy tu do czynienia ze zbiegiem przestępstw rzeczywistym, albowiem każda z tych czynności była ukończonym i samoistnym działaniem, każda z nich, jakkolwiek obie dotyczyły obrotu wartościami dewizowymi, wyczerpywała znamiona innego przestępstwa i każda z nich miała miejsce w innym czasie. Przestępstwo z art. 45 § 1 u.k.s. zostało zakończone z momentem zakupu dolarów bez zezwolenia, przestępstwo zaś z art. 23 § 1 k.k. w związku z art. 52 § 1 u.k.s. zostało ukończone z chwilą ukrycia dolarów w paczce nadanej na pocztę.W tym stanie rzeczy rewizję nadzwyczajną należy uznać za słuszną, zwłaszcza jeśli się zajmuje konsekwentne stanowisko co do stosowania przepisów ustawy karnej skarbowej z 1960 r.Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy w składzie powiększonym orzekł jak w sentencji wyroku.