VII KZP 38/77

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Kempisty. Sędziowie: B. Bartosik, W. Żebrowski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Bolesława F. o zastosowanie dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii po rozpoznaniu przekazanego w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Tarnowie postanowieniem z dnia 16 sierpnia 1977 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Kogo można uznać za jedynego żywiciela w myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. d dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii (Dz. U. Nr 24, poz. 102), a w szczególności czy można uznać za jedynego żywiciela osobę, która do dnia wejścia w życie dekretu faktycznie sprawowała pieczę nad osobami niedołężnymi lub w wieku ponad 70 lat, ale wspólnie z nimi nie zamieszkiwała i nie była ich wyłącznym żywicielem wobec tego, że osoby te utrzymywały się z renty w wysokości przewyższającej wprawdzie obowiązujące minimum płacy, ale nie przekraczającej tego minimum w przeliczeniu na jedną osobę, przy czym miały innych członków rodziny, którzy pieczę tę mogliby spełniać?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneZarówno z pytania, jak i z motywów postanowienia wynika, że Sąd Wojewódzki dąży do wyjaśnienia tego, czy jedynym żywicielem w myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. d dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii (Dz. U. Nr 24, poz. 102) może być tylko ten, kto zamieszkując wspólnie z osobą wymienioną w tym przepisie ponosi wszystkie koszty jej utrzymania, czy też także ten, kto zamieszkując oddzielnie sprawuje faktyczną pieczę nad tą osobą i ponosi tylko część kosztów jej utrzymania.W związku z tak sformułowanym pytaniem zachodzi potrzeba rozważenia, jaki zakres w myśl wymienionego przepisu mają pojęcia "sprawowanie pieczy" oraz "jedyny żywiciel".Przepis art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. d dekretu stanowiąc o "sprawowaniu pieczy" nie zawiera żadnych określeń ograniczających zakres tego pojęcia. Należy zatem uznać, że w myśl powołanej normy pojęcie "sprawowanie pieczy" ma szeroki zakres i obejmuje faktyczne wykonywanie stałej opieki w zakresie istotnych potrzeb życiowych podopiecznego. Tak rozumiane "sprawowanie pieczy" może dotyczyć również osoby zamieszkującej oddzielnie, jeżeli, oczywiście, wykonywana nad nią opieka ma określony wyżej zakres i charakter.Z przepisu art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. d powołanego dekretu nie wynika, że "jedynym żywicielem" jest wyłącznie ten, kto ponosi wszystkie koszty związane z utrzymaniem osoby niedołężnej lub w wieku ponad 70 lat, nad którą sprawuje pieczę. Brak zatem przeszkód do uznania za jedynego żywiciela również tego, kto ponosi tylko część kosztów związanych z utrzymaniem wymienionych osób. Warunkiem uznania za jedynego żywiciela tego, kto w przedstawionej ostatnio sytuacji ponosi przynajmniej część kosztów utrzymania osoby niedołężnej lub w wieku ponad 70 lat, jest, aby świadczona pomoc była niezbędna, co dzieje się wtedy, gdy utrzymanie się w pełni z własnych środków przez korzystającego z tej pomocy nie jest możliwe.