I NZ 45/23

I NZ 45/23 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski w sprawie z wniosku A. M. z udziałem J. K. i Prokuratora Okręgowego w L. oraz Rzecznika Praw Dziecka o nakazanie powrotu osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką za granicę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 17 grudnia 2024 r., w przedmiocie zażalenia uczestniczki na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 sierpnia 2023 r. wydane w w sprawie o sygn. II NSNc 230/23, odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 17 sierpnia 2023 r., II NSNc 230/23, Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną oraz zniósł wzajemnie między uczestnikami koszty postępowania przed Sądem Najwyższym wywołane wniesioną skargą nadzwyczajną. Pismem z 5 września 2023 r. pełnomocnik uczestniczki wywiodła zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego 17 sierpnia 2023 r., zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu rozstrzygnieciu zarzuciła: 1. naruszenie art. 3984 §1 k.p.c. poprzez błędną jego wykładnię i nieprawidłową ocenę konstrukcyjnych elementów złożonej skargi nadzwyczajnej oraz odrzucenie skargi na tej podstawie (rzekome braki elementy konstrukcyjne I NZ 45/23 2 skargi nadzwyczajnej, zaś konstrukcja skargi przygotowana przez Prokuratora Generalnego (w zakresie zakwestionowanym przez Sad Najwyższy) jest tożsama z innymi skargami nadzwyczajnymi Prokuratora Generalnego które do rozpoznania zostały przyjęte przez Sąd Najwyższy (a to w sprawach: sygn., I NSNC 50/20 oraz I NSNC 45/19), co powoduje stan wewnętrznej sprzeczności orzeczniczej Sądu Najwyższego; 2. 2. poprzez naruszenie wskazane w punkcie 1 ( powyżej) naruszenie art. 6 ust. 1 EKPCz w zw. z art. 13 EKPCz poprzez odrzucenie należycie przygotowanej i złożonej przez Prokuratora Generalnego skargi nadzwyczajnej co naruszyło prawo mojej Mocodawczyni oraz jej małoletnich dzieci do skutecznego środka zaskarżenia, rzetelnego procesu sądowego oraz prawidłowego porządku prawnego zgodnego z Konstytucją RP oraz Europejską Konwencją Praw Człowieka; 3. ponad powyższym, wskazano, że skarżąca podziela pogląd Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, w myśl którego nadmierny formalizm może być sprzeczny z wymogiem zapewnienia stronie praktycznego i skutecznego prawa dostępu do sądu, wynikającego z art. 6 ust. 1 EKPC (per analogiam do wyroków ETPC: z 4.04.2019 r., 8981/14, Kunert v. Polska, LEX nr 2640703, oraz z 11.10.2018 r., 65379/13, Parol v. Polska, LEX 2602618); 4. naruszenie art. 3 ust. 1 Konwencji o prawach dziecka - poprzez niezasadne odrzucenie skargi nadzwyczajnej a prze to niewykonanie obowiązku ciążącego na wszystkich organach władzy publicznej i sądowej w ochronie nadrzędnego interesu dziecka. Podnosząc powyższe zarzuty wniesiono o reasumpcję postanowienia z dnia 17 sierpnia 2023 r. i uchylenie postanowienia przez skład Sądu Najwyższego, który wydał postanowienie z dnia 17 sierpnia 2023 r. a następnie przyjęcie skargi nadzwyczajnej do rozpoznania z uwagi na oczywiście uzasadniony charakter zażalenia podyktowany względami wyższego rzędu a to kardynalną zasadą dbałości o najlepszy interes małoletnich dzieci poprzez eliminowanie z obrotu orzeczeń sądowych obarczonych wadami o fundamentalnym znaczeniu w świetle I NZ 45/23 3 zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Na wypadek nie podzielenia stanowiska o oczywiście uzasadnionym charakterze zażalenia, na podstawie art. 3942 § 1 k.p.c. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości przez inny skład Sądu Najwyższego. Zarządzeniem z 4 października 2023 r. sędzia sprawozdawca w sprawie II NSNc 230/23 stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany (reasumpcji) postanowienia z dnia 17 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Orzeczenia Sądu Najwyższego co do zasady nie podlegają zaskarżeniu. Odstępstwo od tej reguły stanowiłoby wyjątek, który musiałby mieć swą wyraźną podstawę prawną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 lutego 2017 r., II PO 1/17 i powołane w nim orzecznictwo oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 21 maja 2019 r., I NO 32/18). Sąd Najwyższy nie jest bowiem sądem powszechnym. Nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, tak jak sąd powszechny. Rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane w ustawie. Zgodnie z art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Stosownie do § 11 przytoczonego przepisu, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżone w przedmiotowym postępowaniu postanowienie nie należy do żadnej z kategorii spraw wymienionych w art. 3941 § 1 i 11 k.p.c., ani nie ma wobec niego zastosowania żaden przepis szczególny, który umożliwiałby podejmowanie czynności kontrolnych przez Sąd Najwyższy, wobec czego nie przysługuje na nie zażalenie do Sądu Najwyższego. I NZ 45/23 4 Z powyższych względów zażalenie należało odrzucić na podstawie art. 3941 § 3 k.p.k. w zw. z art. 397 § 11 k.p.c. Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji. ł.n [a.ł]