I ZI 59/25
PostanowienieIzba Odpowiedzialności Zawodowej2026-03-26
Skład orzekający: Tomasz Demendecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej jest oczywiście bezzasadny, jeśli wnioskodawca nie przedstawił żadnych dowodów uprawdopodabniających popełnienie przez sędziego zarzucanego mu przestępstwa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej z powodu oczywistej bezzasadności. Stwierdzono, że wnioskodawca nie przedstawił żadnych dowodów uprawdopodabniających popełnienie przez sędzię zarzucanego jej przestępstwa z art. 212 § 1 k.k. W postępowaniu immunitetowym ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który musi wykazać dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Apelacyjnego, zarzucając jej popełnienie przestępstwa zniesławienia (art. 212 § 1 k.k.). Wnioskodawca twierdził, że sędzia pomówiła go o zakładanie podsłuchów, włamanie, podarcie dokumentów sądowych, a także nazwała go osobą niezrównoważoną psychicznie i wrogiem systemu. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku z powodu oczywistej bezzasadności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędzi do odpowiedzialności karnej z powodu oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
I ZI 59/25
ZARZĄDZENIE
Dnia 26 marca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Demendecki
zarządził:
1. na podstawie art. 80 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo
o ustroju sądów powszechnych (dalej powoływana jako: u.s.p.)
odmówić przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do
odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Apelacyjnego w [...] X. Y.,
złożonego przez G. Z. w dniu 18 sierpnia 2025 r. z uwagi na oczywistą
bezzasadność wniosku;
2. odpis zarządzenia doręczyć wnioskodawcy wraz z pouczeniem,
że na zarządzenie to przysługuje zażalenie do Izby Odpowiedzialności
Zawodowej Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia jego
doręczenia;
3. sprawę zakreślić w repertorium I ZI, jako załatwioną
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 80 § 2c u.s.p. sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą
na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie
uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa. Jak wielokrotnie
podkreślano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, dostatecznie uzasadnione
podejrzenie dotyczy zarówno popełnienia samego czynu, znamion tego czynu
określonych przez odpowiedni przepis ustawy karnej, jak i innych warunków
I ZI 59/25 2
wskazanych w ustawie, a odnoszących się w szczególności do strony podmiotowej
i stopnia społecznej szkodliwości czynu (zob. w szczególności uchwały Sądu
Najwyższego z 5 lipca 2006 r., SNO 32/06, Lex nr 470200; z 16 września 2008 r,
SNO 68/08, Lex nr 491427; z 27 stycznia 2009, SNO 95/08, Lex nr 737393; z 30
listopada 2020 roku, II DO 98/20, Lex nr 3092558).
Za trafny należy uznać także pogląd, z treści którego wynika, iż dostatecznie
uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, to pewien stan, w którym - w
oparciu o zgromadzone dowody - można stwierdzić, że podejrzenie to jest
przekonujące, słuszne i nie budzące wątpliwości, a innymi słowy, że wersja
wydarzeń zaprezentowana we wniosku o wyrażenie zezwolenia na pociągnięcie
sędziego do odpowiedzialności karnej jest w wystarczającym (dostatecznym)
stopniu uprawdopodobniona (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z 26 lutego 2018 r.,
SNO 54/17, LEX nr 2511522).
Jak wynika z części motywacyjnej wniosku o uchylenie immunitetu
formalnego objęta wnioskiem sędzia miała dopuścić się przestępstwa z art. 212 § 1
k.k. w ten sposób, że w dniu 14 lutego 2025 r. w W., pomówiła G. Z., twierdząc „że
zakładał urządzenia podsłuchowe, że wchodził na ogrodzenie jej domu, że włamał
się do samochodu i przeciął barierę metalową w 2023 roku, że podarł
postanowienie sądowe na ulicy”, a nadto wyrażała się o wnioskodawcy, że jest
„osobą niezrównoważoną psychicznie”, że „jego pisma do sądu to „brednie”,
twierdziła, że jest „wrogiem sędziów i systemu sądowego i walczy w jakiś
stowarzyszeniach”. Wnioskodawca wskazał również, że wskazana we wniosku
sędzia „m.in. opowiadała o wnioskodawcy, że miał zarzut porwania rodzicielskiego”,
„pozwany to zdjęcie drzwi wysyła po całej Polsce”, „pozwany jest podpalaczem”, że
„pisze jakieś anonimy” oraz „paszkwile” oraz skargi na byłą partnerkę co jest
nieprawdą, czym „naraziła go na utratę zaufania w oczach opinii publicznej, w tym
przed sądami, jako strona postępowania rozwodowego oraz w sferze rodzinnej,
jako ojca”.
Analiza wywiedzionego wniosku o uchylenie immunitetu formalnego
prowadzi do uznania, iż jest on bezzasadny w stopniu oczywistym. Powyższy nie
zasługiwał na uwzględnienie nie tyle z uwagi na brak dostatecznego
I ZI 59/25 3
uprawdopodobnienia popełnienia przez sędzię Sądu Apelacyjnego w [...] X. Y.
czynu wypełniającego znamiona przestępstwa określonych w art. 212 § 1 k.k., co
niewykazania takowej okoliczności w jakimkolwiek wręcz stopniu.
W kontekście analizowanego wniosku szczególnego zaznaczenia wymaga,
iż w postępowaniu delibacyjnym sąd dyscyplinarny orzeka zasadniczo na
podstawie wniosku i dowodów załączonych przez wnioskodawcę, bowiem to
„rzeczą oskarżyciela, a nie sądu jest formułowanie oraz wykazywanie
przesłanek uzasadniających zezwolenie na pociągnięcie sędziego do
odpowiedzialności karnej, toteż oskarżyciela – a nie sąd dyscyplinarny –
obciąża powinność gromadzenia i prowadzenia wszystkich niezbędnych w
sprawie dowodów, uzasadniających w pełni podejrzenie popełnienia przez
sędziego przestępstwa” (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12
czerwca 2003 roku, SNO 29/03, Lex nr 470220; uchwała SN z dnia 24 października
2014 roku, SNO 43/14, Lex nr 1544217).
Obowiązek przedłożenia materiału dowodowego przemawiającego za
zasadnością wniosku należy tym samym do wnioskodawcy, a wyjątkiem od tej
zasady jest jedynie sytuacja, w której nie posiada on realnych możliwości uzyskania
materiału dowodowego, a zdolnością tą dysponuje wyłącznie sąd dyscyplinarny.
Wnioskodawca, chcąc ewentualnie przeprowadzić określone dowody w
postępowaniu immunitetowym inicjowanym przez oskarżyciela subsydiarnego lub
prywatnego, winien załączyć do akt sprawy (wniosku) ich kopie, które jako strona
postępowania karnego bądź cywilnego ma prawo bez przeszkód pozyskać.
Wniosek jest zatem bezzasadny w stopniu oczywistym wówczas, gdy nie
dołączono do niego żadnych dowodów lub wówczas, gdy przedłożone dowody nie
wykazują żadnego widocznego związku z treścią zarzutu formułowanego wobec
objętego wnioskiem sędziego, a który wnioskodawca chce zarzucić po uchyleniu
mu immunitetu.
Mając na uwadze nieprzedstawienie przez wnioskodawcę jakichkolwiek
dowodów uprawdopodabniających popełnienie przez objętą wnioskiem sędzię
wskazywanego we wniosku przestępstwa, a nadto stwierdzony po lekturze wniosku
I ZI 59/25 4
brak jakichkolwiek podstaw do uchylenia immunitetu formalnego, Sąd Najwyższy
odmówił przyjęcia wniosku o wyrażenia zgody na pociągnięcie do
odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Apelacyjnego w [...] X. Y.. Zważając, iż braki
formalne wniosku nie zostały usunięte, fakt uprzedniego wezwania do powyższych
uzupełnienia nie stoi na przeszkodzie uznania wniosku za oczywiście bezzasadny i
odmowy jego przyjęcia z tej przyczyny.
Z powyższych względów rozstrzygnięto, jak na wstępie.
[M. T.]
[r.g.]
Tomasz Demendecki
Powiązane orzeczenia
- I ZI 36/26 2026-10-06Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać rozpoznany, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej został już odrzucony jako oczywiście bezzasadny?
- I ZPI 59/22 2023-06-20Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli wniosek główny, którego dotyczy, został uznany za bezzasadny i odmówiono jego przyjęcia?
- I ZI 33/23 2023-12-15Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać rozpoznany, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej został już odrzucony jako oczywiście bezzasadny?
- I ZI 70/24 2025-01-22Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać rozpoznany, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej został odrzucony jako oczywiście bezzasadny?
- I ZI 20/26 2026-05-20Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie o wyrażenie zgody na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
Powołane przepisy
art. 80 § 2art. 212 § 1
KKart. 212 § 1 KK§ 2§ 1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 30.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy