II ZO 1/22

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-10-21

Skład orzekający: Tomasz Demendecki, Marek Dobrowolski, Andrzeja Tomczyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przez Prokuratora Krajowego skutkuje pozostawieniem tego zażalenia bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił zażalenie Prokuratora Krajowego bez rozpoznania, ponieważ Prokurator Krajowy skutecznie cofnął wywiedzione zażalenie. Zgodnie z art. 431 § 1 k.p.k., który stosuje się odpowiednio w postępowaniu dyscyplinarnym na mocy art. 128 ustawy o Sądzie Najwyższym, środek odwoławczy może zostać cofnięty, o ile nie występują przeszkody określone w art. 439 i 440 k.p.k.
Stan faktyczny
Prokurator Krajowy wniósł zażalenie na postanowienie Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego SN X. Y. Następnie, pismem z dnia 27 czerwca 2025 r., Prokurator Krajowy cofnął wywiedzione zażalenie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w kontekście jego cofnięcia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić zażalenie Prokuratora Krajowego bez rozpoznania i obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

II ZO 1/22 POSTANOWIENIE Dnia 21 października 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Tomasz Demendecki SSN Marek Dobrowolski (sprawozdawca) Protokolant Kamila Zacharz przy udziale prokuratora D. K. - prokuratora Prokuratury Krajowej oraz SSN Andrzeja Tomczyka - Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego, po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu jawnym w dniu 21 października 2025 r. zażalenia Prokuratora Krajowego na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego z dnia 23 grudnia 2019 r., sygn. […], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego w stosunku do SSN X. Y. na podstawie art. 432 k.p.k. w zw. z art. 10 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (dalej powoływana jako u.s.p.) postanowił: 1. zażalenie pozostawić bez rozpoznania; 2. kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa. Tomasz Demendecki Wiesław Kozielewicz Marek Dobrowolski UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2019 r., sygn. akt […], Rzecznik Dyscyplinarny Sądu Najwyższego, po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających na żądanie Prokuratora Krajowego w przedmiocie zbadania podstaw do wszczęcia II ZO 1/22 2 postępowania dyscyplinarnego w stosunku do sędziego Sądu Najwyższego X. Y., na podstawie art. 76 § 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym odmówił wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Prokurator Krajowy, który zaskarżył je w całości, podnosząc obrazę przepisów prawa materialnego, polegającą na błędnej wykładni znamion przewinienia dyscyplinarnego w postaci rażącej i oczywistej obrazy przepisów prawa poprzez przyjęcie, że obraza taka zachodzi w przypadku stwierdzenia złych intencji sędziego oraz lekceważenia przez niego przepisów prawa w sposób znacznie wykraczający poza zakres swobody sędziowskiej, podczas gdy prawidłowa interpretacja kwalifikowanego naruszenia prawa sprowadza się do zobiektywizowanej oceny, czy uchybienie to było łatwe do stwierdzenia, a wykładnia naruszonego przepisu nie powinna nasuwać wątpliwości osobie o podobnej do sędziego orzekającego wiedzy i doświadczeniu. Formułując powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i kontynuowanie postępowania w sprawie. Pismem z dnia 27 czerwca 2025 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) Prokurator Krajowy cofnął wywiedzione zażalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wywiedzione zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania wobec skutecznego jego cofnięcia. Cofnąć, w znaczeniu słownikowym, to m. in. wstrzymać lub odwołać coś, powrócić do poprzedniego stanu (zob. S. Dubisz (red.), Uniwersalny słownik języka polskiego, t. 1, Warszawa 2003, s. 480). Oświadczenia woli uczestników procesu mogą być cofnięte do czasu ich załatwienia, o ile ustawa nie wprowadza ograniczenia w tej mierze lub nie występują okoliczności uniemożliwiające odwołanie czynności (zob. S. Śliwiński, Proces karny przed sądem powszechnym. Zasady ogólne, Warszawa 1948, s. 430, W. Daszkiewicz, Proces karny. Część ogólna, Poznań 1996, s. 237, I. Nowikowski, Zagadnienie odwołalności czynności stron w projekcie kodeksu postępowania karnego, w: T. Bojarski, E. Skrętowicz II ZO 1/22 3 (red.), Problemy reformy prawa karnego, Lublin 1993, s. 322 – 323, B. Janusz – Pohl, w: P. Wiliński (red.), Polski proces karny, Warszawa 2020, s. 184 – 187). W realiach niniejszej sprawy wskazać trzeba, iż stosowane odpowiednio mocą art. 128 u.s.p. w postępowaniu dyscyplinarnym przepisy k.p.k., zawierają unormowanie art. 431 k.p.k. zezwalające na cofnięcie środka odwoławczego. Przepis art. 432 k.p.k. podaje natomiast przeszkody do skutecznego cofnięcia środka odwoławczego (art. 439 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k.). Zważywszy, iż pismem z dnia 27 czerwca 2025 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) Prokurator Krajowy na podstawie art. 431 § 1 k.p.k. cofnął wywiedzione zażalenie na postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego z dnia 23 grudnia 2019 r., sygn. RD 4/19, powyższa dopuszczalna czynność procesowa, przy jednoczesnym niestwierdzeniu przyczyn wymienionych w art. 439 k.p.k. i w art. 440 k.p.k., skutkowała rozstrzygnięciem jak w części dyspozytywnej postanowienia. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia kosztami postępowania odwoławczego obciążając Skarb Państwa. [M. T.] [r.g.] Tomasz Demendecki Wiesław Kozielewicz Marek Dobrowolski

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 432 KPKart. 10 § 1art. 128art. 76 § 4art. 431 KPKart. 439 KPKart. 440 KPKart. 431 § 1 KPK§ 1§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy