I PRN 6/81
WyrokIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1981-03-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o wynagrodzenie walutowe, którego część była wypłacana po zakończeniu budowy zagranicznej, uległo przedawnieniu, jeśli pracownik wystąpił z nim po upływie trzech lat od ustania stosunku pracy, ale przed terminem wypłaty pozostałej części wynagrodzenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że roszczenie o wynagrodzenie walutowe, którego część była warunkowana zakończeniem budowy zagranicznej i przekazaniem jej kontrahentowi, staje się wymagalne dopiero z chwilą, gdy pracownik mógł skutecznie zażądać jego spełnienia. W przypadku, gdy część wynagrodzenia miała być wypłacona po zakończeniu budowy, bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od tej daty, a nie od daty ustania stosunku pracy. Niewyjaśnienie tej kwestii przez sąd niższej instancji uzasadnia uchylenie zaskarżonego wyroku.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się zasądzenia wynagrodzenia walutowego z tytułu pracy na budowie zagranicznej. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił wniosek, uznając roszczenie za przedawnione, ponieważ pracownik wystąpił z nim po upływie trzech lat od zakończenia stosunku pracy. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając naruszenie przepisów o przedawnieniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN T. Szymanek.Sędziowie SN: E. Jachczyk, Z. Stypułkowska (spr.).Protokolant: A. Kamińska.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 25 marca 1981 r. sprawy z wniosku Jana J. przeciwko Przedsiębiorstwu Budowy Obiektów Użyteczności Publicznej "B." w W. o wynagrodzenie za pracę, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (C.V.534/477/80/P) od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 15 sierpnia 1980 r.,uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca domagał się zasądzenia od pozwanego Przedsiębiorstwa kwoty 5.796 kcs. wynagrodzenia walutowego należnego mu z tytułu pracy na budowie zagranicznej. Terenowa Komisja Rozjemcza częściowo uwzględniła wniosek.Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, rozpoznając odwołanie pozwanego Przedsiębiorstwa, wyrokiem z dnia 15 sierpnia 1980 r. zmienił zaskarżone orzeczenie i oddalił wniosek. Sąd ten uznał, bowiem, iż roszczenie uległo przedawnieniu, gdyż wywodzi się ze stosunku pracy zakończonego w dniu 17 kwietnia 1977 r., natomiast wnioskodawca wystąpił z roszczeniem dopiero w dniu 21 kwietnia 1980 r.Minister Sprawiedliwości w rewizji nadzwyczajnej zarzuca temu wyrokowi rażące naruszenie art. 291 § 1 Kodeksu pracy w związku z art. 55 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych i na podstawie art. 275 wymienionego kodeksu wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych do ponownego rozpoznania.Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona z motywów w niej przytoczonych.Zasadnie podnosi skarżący, iż bieg terminu przedawnienia ustanowiony w art. 291 § 1 Kodeksu pracy liczyć należy od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. O wymagalności zaś roszczenia decyduje chwila, kiedy uprawniony mógł zażądać spełnienia świadczenia. Stosownie zaś do przepisu pkt 2 załącznika nr 1 do zarządzenia nr 16 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 31 marca 1972 r. - normującego zasady wypłacania części ruchomej wynagrodzenia walutowego - pracownicy zajmujący stanowiska kierownicze, którym przyznano dodatek walutowy, otrzymują tylko 75% ruchomej części tego wynagrodzenia. Pozostałą kwotę wypłaca się natomiast - o ile spełnione zostaną warunki szczegółowe - po zakończeniu budowy zagranicznej i przekazaniu jej kontrahentowi. Zasady te - analogiczne do uregulowanych w załączniku nr 2 do uchwały nr 8/72 Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 1972 r. w sprawie zatrudnienia i wynagrodzenia pracowników budownictwa eksportowego i usług związanych z eksportem - nie były przez strony kwestionowane. Wnioskodawca przeto, jako sprawujący funkcję zastępcy kierownika budowy zagranicznej, do czasu zakończenia tej budowy nie mógł skutecznie wystąpić ze swym roszczeniem i to bez względu na to, kiedy ustał łączący strony stosunek pracy.Okoliczność powyższa nie została wyjaśniona, co uzasadnia uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej (art. 422 § 2 k.p.c. w zw. z art. 277 § 2 Kodeksu pracy).
Powiązane orzeczenia
- V PZP 5/80 1980-01-16Czy dopuszczalne jest zasądzenie w walucie zagranicznej odszkodowania z tytułu rozwiązania umowy o pracę z pracownikiem skierowanym do pracy za granicą w celu realizacji budownictwa eksportowego i usług związanych z eksp…
- I PK 31/10 2010-06-08Czy roszczenie pracodawcy o zwrot nienależnie wypłaconego pracownikowi wynagrodzenia prowizyjnego, które zostało wypłacone w konkretnym terminie, przedawnia się z upływem trzech lat od dnia jego wypłaty, niezależnie od ś…
- II PK 109/17 2018-07-05Czy zarzut przedawnienia roszczeń o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, zgłoszony przez pracodawcę, powinien być oceniany w kontekście wniosku o zawezwanie do próby ugodowej złożonego przez pracownika, a ta…
- I PR 8/85 1985-03-22Czy pracownikowi zatrudnionemu za granicą, któremu umowa o pracę została rozwiązana za wypowiedzeniem, przysługuje wynagrodzenie za okres wypowiedzenia w walucie obcej, w której otrzymywał wynagrodzenie za pracę?
- I PZP 36/79 1979-10-02W jakiej walucie powinno być przyznane wynagrodzenie pracownikowi przywróconemu do pracy na budowie eksportowej za czas pozostawania bez pracy?
Powołane przepisy
art. 291 § 1art. 55art. 275art. 422 § 2 KPCart. 277 § 2§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026.