I PZ 23/16

Sygn. akt I PZ 23/16 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący) SSN Zbigniew Korzeniowski SSN Krzysztof Rączka (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Z.K. przeciwko Hucie "P." Spółce Akcyjnej w R. o przywrócenie do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 24 listopada 2016 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 30 czerwca 2016 r., sygn. akt VIII Pa …/15, 1. oddala zażalenie; 2. zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł z tytułu kosztów postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Powód Z. K. wniósł pozew do Sądu Rejonowego w Z. przeciwko „Hucie P.” S.A. w R., domagając się przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach w związku z nieuzasadnionym wypowiedzeniem umowy o pracę oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 20 października 2015 r., sygn. akt IV P …/14, uwzględnił roszczenie Z.K. i przywrócił go do pracy na poprzednich 2 warunkach oraz zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 120 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto Sąd Rejonowy w Z. orzekł pobranie od pozwanej spółki na rzecz Skarbu Państwa kwoty 2.376 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, od której powód był zwolniony. Powód w dniu 27 października 2015 r. złożył warunkowo wniosek o doręczenie mu odpisu wyroku z dnia 20 października 2015 r. wraz z uzasadnieniem, w razie gdyby o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem wniosła pozwana spółka. Pozwana złożyła wniosek o doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w dniu 28 października 2015 r. W związku z powyższym odpisy wyroku z dnia 20 października 2015 r. wraz z uzasadnieniem zostały doręczone pełnomocnikom stron w dniu 24 listopada 2015 r. Pozwana w dniu 8 grudnia 2015 r. złożyła apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia 20 października 2015 r., sygn. akt IV P …/14. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2016 r., sygn. akt VIII Pa …/15, Sąd Okręgowy w G. odrzucił apelację pozwanej jako wniesioną po terminie, uznając, że dwutygodniowy termin na złożenie apelacji biegł w stosunku do pozwanej od dnia 27 października 2015 r., bowiem pozwana złożyła wniosek o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem już po upływie terminu. Na to postanowienie pełnomocnik pozwanej złożył zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w G. celem rozpoznania apelacji z dnia 7 grudnia 2015 r. oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 369 § 1 i § 2 k.p.c. przez uznanie, że termin na złożenie przez pozwaną apelacji rozpoczął swój bieg nie od faktycznego momentu doręczenia pozwanej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, a od momentu, w którym upłynął termin na złożenie przez pozwaną wniosku o uzasadnienie wyroku, a co za tym idzie, że pozwana złożyła apelację z dnia 7 grudnia 2015 r. po terminie; 3 2. art. 167 k.p.c. w zw. z art. 369 § 1 i § 2 k.p.c. przez uznanie, że podjęta przez pozwaną czynność procesowa wniesienia apelacji była bezskuteczna, podczas gdy pozwana zachowała dwutygodniowy termin na złożenie apelacji liczony od doręczenia jej wyroku wraz z uzasadnieniem; 3. art. 167 k.p.c. w zw. z art. 369 § 1 i § 2 k.p.c. przez uznanie, że przesłanie stronie przez Sąd Rejonowy w Z. wyroku z uzasadnieniem, mimo złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po terminie, nie ma wpływu na uznanie za bezskuteczną apelacji wniesionej po terminie, podczas gdy należy przyjąć, że skoro wniosku o sporządzenie uzasadnienia nie odrzucono, a uzasadnienie sporządzono – termin do wniesienia apelacji powinien biec od dnia doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem. W odpowiedzi na zażalenie z dnia 28 sierpnia 2016 r. pełnomocnik powoda wniósł o oddalenie zażalenia oraz o zasądzenie „od powoda na rzecz pozwanego” kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 369 § 1 k.p.c. apelację wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem. Stosowanie do art. 328 § 2 k.p.c. uzasadnienie wyroku sporządza się pisemnie na wniosek strony o doręczenie wyroku z uzasadnieniem zgłoszony w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia sentencji, a w przypadku, o którym mowa w art. 327 § 2 k.p.c. - od dnia doręczenia sentencji. Jeżeli strona nie zgłosiła wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia sentencji, termin do wniesienia apelacji biegnie od dnia, w którym upłynął termin do zgłoszenia takiego wniosku (art. 369 § 2 k.p.c.). Uwzględniając okoliczności tej sprawy, których skarżąca nie kwestionuje, a mianowicie: (-) wyrok Sądu Rejonowego został ogłoszony 20 października 2015 r., (-) skarżąca w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji była reprezentowana 4 przez profesjonalnego pełnomocnika, (-) wniosek o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku oraz doręczenie wyroku z uzasadnieniem został złożony przez pełnomocnika skarżącej 28 października 2015 r., (-) Sąd Rejonowy sporządził i doręczył pełnomocnikowi skarżącej wyrok z uzasadnieniem 24 listopada 2015 r., (-) pełnomocnik skarżącej złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego 8 grudnia 2015 r.; zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego nie narusza art. 369 § 1 i 2 k.p.c. ani art. 167 w zw. z art. 369 § 1 i 2 k.p.c. Z treści art. 369 § 1 i 2 k.p.c. wynika, że okolicznością, która ma wpływ na ustalenie terminu do wniesienia apelacji jest skuteczne złożenie przez stronę wniosku o doręczenie wyroku sądu pierwszej instancji z uzasadnieniem. Na bieg terminu do wniesienia apelacji nie ma natomiast wpływu okoliczność, że sąd pierwszej instancji zamiast odrzucić spóźniony wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem na podstawie art. 167 w zw. z art. 328 § 2 k.p.c., doręcza stronie wyrok z uzasadnieniem. Stanowisko to jest zgodne z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 22 czerwca 1966 r., I CR 435/65, LEX nr 6010; postanowienie Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2015 r., V CZ 116/14, LEX nr 1713030; postanowienie Sądu Najwyższego z 20 kwietnia 2016 r., II UZ 75/15, LEX nr 2048970). Z przytoczonych orzeczeń wynika, że dla strony, która żądała sporządzenia uzasadnienia wyroku w terminie spóźnionym, termin do wniesienia środka odwoławczego biegnie od dnia, w którym upłynął termin do żądania sporządzenia uzasadnienia. Sąd Najwyższym w obecnym składzie podziela to stanowisko. Jednocześnie należy wskazać, że bezskuteczność czynności podjętej przez stronę po terminie (art. 167 k.p.c.), która ma wpływ na zachowanie terminu do złożenia środka zaskarżenia, podlega uwzględnieniu przez sąd odwoławczy na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2015 r., V CZ 116/14 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 20 kwietnia 2016 r., II UZ 75/15), mimo że została niezauważona przez sąd pierwszej instancji. Mając na względzie powyższe, stanowisko skarżącej, że „zachowanie Sądu Rejonowego w Z. wytyczające ścieżkę proceduralną determinowało zachowanie pozwanego i nie ma podstaw do obciążenia (negatywnymi) skutkami postąpienie 5 zgodnie z tą ścieżką wyłączeni pozwanego”, nie jest zasadne. Skarżąca dokonując wykładni art. 369 § 1 i 2 k.p.c., pomija treść art. 167 w zw. z art. 328 § 2 k.p.c. oraz art. 373 w zw. z art. 370 r. Z przepisów tych wynika, że ustalenie terminu do wniesienia apelacji zależy od zachowania strony skarżącej, a nie sądu pierwszej instancji. Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem po terminie. Wniosek ten, ze względu na art. 167 w zw. z art. 328 § 2 k.p.c., nie mógł wywołać skutku procesowego, o którym mowa w art. 369 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy, działając na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c., miał obowiązek uwzględnić bezskuteczność wniosku skarżącej o doręczenie wyroku z uzasadnieniu w ramach kontroli zachowania przez skarżącą terminu do wniesienia apelacji. Z tych powodów, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c., orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego wydano na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z 39821 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). kc