I PZ 47/64

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1964-11-09

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o odszkodowanie za śmierć oficera w wypadku lotniczym, właściwość sądu określa wartość przedmiotu sporu, czy też przepisy dotyczące odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku szkody wynikającej z wypadku w zatrudnieniu, podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa stanowi przepis szczególny dotyczący zaopatrzenia emerytalnego i wypadkowego pracowników, a nie ogólna ustawa o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy. W związku z tym, właściwość sądu w sprawach majątkowych określa wartość przedmiotu sporu, zgodnie z art. 11 pkt 4 k.p.c., a nie art. 11 pkt 2 k.p.c.
Stan faktyczny
Powódka dochodziła od Skarbu Państwa odszkodowania w kwocie 40.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę moralną po śmierci syna, oficera wojskowego, w wypadku lotniczym. Sprawa była przedmiotem sporu o właściwość między sądem powiatowym a wojewódzkim. Pozwany Skarb Państwa zaskarżył postanowienie sądu wojewódzkiego, kwestionując jego stanowisko w sprawie właściwości.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego, potwierdzając tym samym właściwość sądu powiatowego do rozpoznania sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Kuryłowicz (sprawozdawca). Sędziowie: F. Szczepański, K. Łepka.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Haliny F. przeciwko Skarbowi Państwa (Dowództwo Lotnictwa Operacyjnego) o odszkodowanie, na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy w Warszawie z dnia 29 kwietnia 1964 r.,zażalenie oddalił.Uzasadnienie faktyczneSyn powódki, oficer zawodowy w czynnej służbie wojskowej, zginął w wypadku lotniczym w dniu 20 lipca 1962 r.Powódka wystąpiła do Sądu Powiatowego w Warszawie o zasądzenie od Skarbu Państwa tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę moralną kwoty 40.000 zł.Sąd Powiatowy przekazał sprawę według właściwości, z powołaniem się na art. 11 k.p.c., Sądowi Wojewódzkiemu w Warszawie, a ten Sąd, podnosząc brak "przesłanek do przyjęcia właściwości Sądu Wojewódzkiego z art. 11 pkt 2 k.p.c.", przekazał sprawę - na podstawie art. 207 k.p.c. - ponownie do Sądu Powiatowego.Wydane postanowienie zaskarżył zażaleniem pozwany, kwestionując zasadność zajętego stanowiska, skoro za wypadek odpowiedzialność ponosi Państwo na podstawie ustawy z dnia 15.XI.1956 r. o odpowiedzialności Państwa za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszów państwowych.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W okolicznościach niniejszej sprawy (wypadek w zatrudnieniu) podstawę odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa stanowi art. 24 dekretu z dnia 25.VI.1954 r. o powszechnym zaopatrzeniu emeryt. pracowników i ich rodzin (Dz. U. z 1958 r. Nr 23, poz. 97) w związku z art. 34 i nast. ustawy z dnia 13.XII.1957 r. o służbie wojskowej oficerów sił zbrojnych. Cytowany przepis w zakresie, w jakim dotyczy odpowiedzialności Państwa za szkody wynikające z wypadku w zatrudnieniu, jest przepisem szczególnym w rozumieniu art. 7 ustawy z dnia 15.XI.1956 r. i wyłącza w tym zakresie stosowanie jej przepisów. Decydującym zatem dla określenia w sprawie rzeczowej właściwości sądu jest nie przepis art. 11 pkt 2., lecz art. 11 pkt 4 k.p.c., uzależniający powyższą właściwość w sprawach majątkowych od wartości przedmiotu sporu. W rozpoznawanej sprawie wartość tę stanowi dochodzona kwota 40.000 zł (art. 12 § 1 k.p.c.), co uzasadnia właściwość sądu powiatowego (art. 10 k.p.c.).W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 383 i 394 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 11 KPCart. 11 pkt 2 KPCart. 207 KPCart. 24art. 34art. 7art. 11 pkt 2art. 11 pkt 4 KPCart. 12 § 1 KPCart. 10 KPCart. 383§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026.