I PZP 11/78

Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni wystąpiła do zakładowej komisji rozjemczej o zapłatę wynagrodzenia w postaci premii przewidzianej w § 7 ust. 2 uchwały Nr 41 Rady Ministrów z dnia 6 lutego 1974 r. w sprawie zasad i terminów wprowadzania dodatkowych dni wolnych od pracy w latach 1974 i 1975 (M. P. 1974 r. Nr 6 poz. 43), a mającej na celu wyrównanie wynagrodzenia pracowników płatnych godzinowo, zmniejszonego na skutek korzystania z dni wolnych od pracy. Wnioskodawczyni twierdziła, że pracując w pozwanej Spółdzielni w charakterze kontrolera jakości premii tej nie otrzymała mimo spełnienia warunków do jej wypłaty, Spółdzielnia bowiem cały osobowy fundusz płac pozostający w wyniku zmniejszenia liczby przepracowanych godzin z tytułu wprowadzenia dni wolnych przeznaczyła na premie dla pracowników zatrudnionych w produkcji, natomiast pracownicy komórek kontroli nie otrzymali premii z tego funduszu.Zakładowa Komisja Rozjemcza orzeczeniem z dnia 15 grudnia 1977 r. nakazała pozwanej Spółdzielni wypłacenie wnioskodawczyni wyrównującej premii za udzielone jej wolne soboty "w wysokości stawki godzinowej, pomnożonej przez ilość godzin przypadających za każdą udzieloną sobotę w okresie 3 lat wstecz od dnia złożenia wniosku do Zakładowej Komisji Rozjemczej do ostatniego dnia zatrudnienia w Spółdzielni".Komplet orzekający uznał, że skoro zespół nakładczy nr 2, w którym zatrudniona była wnioskodawczyni, nie był powiadomiony o niewykonaniu ciążących na nim zadań oraz regularnie udzielane im były wolne soboty, to wynika z tego, że wykonali oni swe zadania będące w myśl cyt. § 7 ust. 2 uchwały RM warunkiem uprawnień do premii. Za nieudowodnione natomiast uznał twierdzenie pozwanej Spółdzielni, że wyrównała ona pracownikom Zespołu Nakładczego Nr 2 wynagrodzenie poprzez wypłacenie im premii regulaminowej w pełnej (10%) wysokości mimo istnienia podstaw do jej obniżenia z przyczyn przewidzianych regulaminem premiowania pracowników komórki kontroli jakości.Pozwana Spółdzielnia od orzeczenia tego wniosła odwołanie, w którym powtórzyła swe twierdzenia o wyrównaniu zarobków tych pracowników poprzez wypłacanie wyższej niż należało premii regulaminowej, ponadto wyraziła pogląd, że wypłacenie premii powyżej 10% płac zasadniczych jest niedopuszczalne jako sprzeczne z regulaminem premiowania i funduszem przeznaczonym na wypłatę premii.Rozpatrując odwołanie Okręgowy Sąd Pracy postanowił przedstawić w trybie art. 66 ustawy o ospius Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne o treści wymienionej w sentencji uchwały.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Według art. 80 kodeksu pracy wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną, a za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy kodeks lub przepis szczególny tak stanowią. § 7 cyt. uchwały Nr 41 Rady Ministrów w swym ust. 1 wypowiada się w kwestii wynagrodzenia za dni wolne od pracy w kierunku negatywnym, stwierdzając, że odrębne wynagrodzenie za te dni nie przysługuje, natomiast w ustępie 2 określa sposób wykorzystania części funduszu płac pozostałego w wyniku wprowadzenia dni wolnych, wskazując, że powinien on być wykorzystany na opłacenie zwiększonego wykonania norm pracy oraz na premie dla pracowników płatnych godzinowo, tak aby ci pracownicy, którzy wykonali wszystkie zadania, otrzymali wynagrodzenie nie mniejsze niż w poprzednio obowiązującym wymiarze czasu pracy. Sformułowanie to nie ma charakteru przepisu, który zapewniałby pracownikom skonkretyzowane uprawnienia płacowe, nie zawiera bowiem sprecyzowanych warunków i zasad przyznawania wynagrodzenia z tej części funduszu płac. Ograniczenie się w treści przepisu § 7 uchwały do wyrażenia zasady, że pozostająca część funduszu płac ma być przeznaczona na wypłaty dla pracowników, wskazuje, że jego adresatem jest wyłącznie zakład pracy, któremu też pozostawiono decyzję co do podziału rezerwowego funduszu premiowego między swych pracowników. W tych warunkach dopiero przyznanie przez kierownictwo zakładu pracy pracownikowi określonej kwoty tytułem premii przewidzianej w omawianym przepisie uchwały dawałoby mu roszczenie o jej wypłatę.Z tych przyczyn należało orzec jak w sentencji.