II PR 264/74

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN J. Knap.Sędziowie SN: M. Rafacz-Krzyżanowska, A. Szczurzewski (spraw.).SentencjaSąd Najwyższy Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 7 maja 1975 r. sprawy z powództwa Powiatowego Związku Gminnych Spółdzielni "S." w C. przeciwko B.D. i T.S. o zapłatę na skutek rewizji strony powodowej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 16 listopada 1973 r. sygn. akt II C (...)uchyla zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo oraz orzekającej o kosztach procesu i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Wojewódzkiemu w K. do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki zaskarżonym wyrokiem uchylił nakazy zapłaty w częściach zasądzających od pozwanych i ich żyrantów ponad 10.000 zł, oddalił powództwo w pozostałym zakresie oraz orzekł o kosztach procesu.Sąd Wojewódzki ustalił, że pozwani B.D. i T.S. na podstawie umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej przejęli z dniem 29.9.1969 r. magazyn Nr 8 powodowego Związku i prowadzili ten magazyn do dnia 29.9.1971 r.Magazyn ten nie był należycie zabezpieczony, na terenach magazynu zlokalizowana była stacja benzynowa dla bazy transportu Woj. Spółdzielni Transportu Wiejskiego, na terenie składowiska znajdowały się magazyny 5, 7 i 8 oraz punkt sprzedaży detalicznej. Poszczególne punkty nie były oddzielone i posiadały te same lub podobne materiały budowlane. Materiały były składane również na otwartym terenie i miały do nich dostęp także osoby przyjeżdżające do Woj. Stacji Transportu Wiejskiego, do której przyjeżdżało codziennie, po paliwo w godzinach od 6 do 22 około 30 samochodów.Baza zabezpieczona była siatką drucianą o wys. 1,70 m, ale była ona przegniła i poprzerywana. Oświetlenie bazy było bardzo słabe i zlokalizowane tylko przy bramie wjazdowej. Brama była strzeżona przez strażników "Ochrony Mienia", którzy nie kontrolowali jednak wjeżdżających i wyjeżdżających pojazdów samochodowych i konnych.Pozwani dysponowali jedynie wagą wozową o rozpiętości 6 mb, co nie pozwalało na sprowadzenie deklarowanej wagi przy przyjęciu do magazynu lub wydaniu z magazynu towarów o większych rozmiarach. Przeprowadzona za okres od 22.08.1970 r. do 22.09.1971 r. inwentaryzacja zdawczo-odbiorcza magazynu Nr 8 wykazała niedobór na kwotę 269.656 zł. Ponieważ nie przeprowadzono równocześnie kontroli w magazynach nr 5 i 7, przeto - zdaniem Sądu Wojewódzkiego - nasuwają się wątpliwości co do zgodności wyliczonego niedoboru z rzeczywistym stanem.Opierając się na tych ustaleniach, Sąd Wojewódzki uwzględnił powództwo w zakresie opisanym w sentencji zaskarżonego wyroku. Szkoda w pozostałym zakresie powstała, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, z przyczyn od pozwanych niezależnych.W rewizji opartej na podstawach określonych art. 368 pkt 1, 3, 4 i 5 k.p.c., powodowy Związek wnosi o zmianę lub uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo o kwotę 170.000 zł i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Słusznie powodowy Związek zarzuca w rewizji, że sprawa niniejsza nie została wyjaśniona do stanowczego rozstrzygnięcia.Sąd Wojewódzki bowiem, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ograniczył się tylko do ustalenia i rozważenia zabezpieczenia towarów składowanych na placu magazynowym oraz braku wagi wozowej odpowiednich rozmiarów.Z akt sprawy wynika natomiast, że znaczna część towarów była składowana w pomieszczeniach zamkniętych i odpowiednio zabezpieczonych.Zachodziła więc potrzeba wyjaśnienia, czy i ew. w jakiej wysokości powstał niedobór w towarach składowanych w pomieszczeniach zamkniętych oraz ustalenia i rozważenia zakresu odpowiedzialności pozwanych za ten niedobór.Okoliczności sprawy wskazywały także na potrzebę ustalenia wysokości niedoboru poszczególnych grup towarów, a zwłaszcza tych towarów, w których powstał największy niedobór oraz rozważenia, czy te towary i w takiej ilości mogły być niezauważalnie zebrane przez nieupoważnione osoby.Wymagało także rozważenia, czy niedobór stali okrągłej, stanowiący według twierdzeń rewizji aż 72% ogólnej ilości tego rodzaju stali przyjętej do magazynu, mógł powstać głównie z braku należytego zabezpieczenia i w sposób niezauważalny. Należy mieć także na uwadze, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego, ani też z ustaleń zaskarżonego wyroku nie wynika, by pozwani składali jakiekolwiek meldunki o braku należytego zabezpieczenia towarów oraz o ew. zauważonych brakach towaru.Wreszcie nasuwają poważne wątpliwości ustalenia Sądu Wojewódzkiego co do braku kwalifikacji pozwanych do prowadzenia magazynu. Z akt sprawy wynika bowiem, że obaj pozwani mieli ukończoną zasadniczą szkołę zawodową, a poza tym pozwany S. pracował u strony powodowej od 1965 r., a pozwany D. od 1968 r.Z powyższych względów należało na podstawie art. 108 § 2, 381 § 2 i 388 § 1 k.p.c. orzec jak w sentencji.