II PUB 6/24

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2024-09-25

Skład orzekający: Dariusz Pawłyszcze

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach jego powołania przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną w trybie ustawy z 2017 r., spełnia wymogi formalne uzasadnienia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, ponieważ wnioskodawczynie nie wykazały konkretnych okoliczności w danej sprawie, które mogłyby naruszyć standard niezawisłości lub bezstronności sędziego. Wnioskodawczynie oparły swoje żądanie wyłącznie na fakcie powołania sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r., co nie stanowi wystarczającego uzasadnienia w świetle art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Stan faktyczny
Powódki złożyły wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, który miał rozpoznawać ich sprawę dotyczącą wypadku przy pracy. Jako jedyną podstawę wniosku podały sposób powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną w trybie ustawy z 2017 r. Wnioskodawczynie nie przedstawiły żadnych okoliczności wskazujących na zagrożenie brakiem niezawisłości lub bezstronności sędziego w konkretnej rozpoznawanej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego z powodu niespełnienia wymogów formalnych uzasadnienia.

Pełny tekst orzeczenia

II PUB 6/24 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Pawłyszcze na posiedzeniu 25 września 2024 r. w Warszawie w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie z wniosku L. S. i O.N. o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez sędziego SN Leszka Bieleckego w sprawie o ustalenie wypadku przy pracy, sprostowanie protokołu powypadkowego, zadośćuczynienia, odszkodowanie i rentę, II PSKP 64/23, odrzuca wniosek. UZASADNIENIE W sprawie o ustalenie wypadku przy pracy, sprostowanie protokołu powypadkowego, zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę, II PSKP 64/23, powódki wniosły o stwierdzenie, że sędzia Sądu Najwyższego Leszek Bielecki, wyznaczony do je rozpoznania w charakterze sprawozdawcy, nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jej powołaniu i postępowania po powołaniu oraz wyłączenie jej od rozpoznania tej sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: II PUB 6/24 2 Jednym z wymagań formalnych wniosku złożonego przez powódki jest „przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie” (art. 29 § 9 pkt 2 u.s.n.). Z kolei na podstawie art. 29 § 5 u.s.n. żądanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności należy uzasadnić okolicznościami danej sprawy mogącymi doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących składającego wniosek oraz charakteru sprawy. Powódki w ogóle nie odniosły się do okoliczności sprawy II PSKP 64/23 rozpoznawanej w składzie z udziałem sędziego Leszka Bieleckiego. Według wnioskodawczyń jedyną przyczyną niespełniania przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności jest powołanie na stanowisko sędziego SN na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Wnioskodawczynie nie wskazują, dlaczego po wspomnianej wyżej nowelizacji Krajowa Rada Sądownictwa miałaby wnioskować o powołanie na urząd sędziego wyłącznie osoby niespełniające wymogów niezawisłości i bezstronności. Zamiast tego wnioskodawczynie powołały się na uchwałę z 23 stycznia 2020 r., BSA I-1410-1/20, stanowiącą, że sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Zatem wnioskodawczynie w ogóle negują możliwość udziału w składzie sądu sędziego Leszka Bieleckiego, co pozostaje poza zakresem badania w sprawie z art. 29 § 5 u.s.n., a na podstawie art. 180 ust. 2 Konstytucji możliwe jest tylko w sprawach, w których ustawa przewiduje możliwość złożenia sędziego z urzędu lub zawieszenia w urzędowaniu. Sąd Najwyższy nie mógł uchwałą z 23 stycznia 2020 r. zmienić art. 379 pkt 4 k.p.c., a tym bardziej Konstytucji. Dlatego Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 20 kwietnia 2020 r., U 2/20 (MP z 2020 r., poz. 376) stwierdził niezgodność tej uchwały SN z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, II PUB 6/24 3 Traktatem o Unii Europejskiej i Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Ze względu na brak w uzasadnieniu wniosku elementów koniecznych do jego rozpoznania, w postaci wskazania na zagrożenie brakiem niezawisłości w tej konkretnej sprawie, wniosek podlega odrzuceniu na podstawie art. 29 § 9 pkt 2 i § 10 u.s.n. [SOP] r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 29 § 9 pkt 2art. 29 § 5art. 379 pkt 4 KPCart. 180 ust. 2§ 9 pkt 2§ 5§ 10

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy