III PSK 105/22
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2023-06-27
Skład orzekający: Leszek Bielecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, zamierzając wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę na czas nieokreślony, ma obowiązek zawiadomienia organizacji związkowej w każdym przypadku, czy tylko gdy pracownik jest jej członkiem lub objęty jest jej reprezentacją?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek kwalifikowanych wymaganych do merytorycznego rozpoznania skargi. W szczególności, skarżący nie wykazał potrzeby wykładni przepisów prawnych ani oczywistej zasadności skargi, a swoje argumenty oparł głównie na kwestionowaniu ustalonego stanu faktycznego, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Powódka S.G. została przywrócona do pracy wyrokiem Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego pracodawcy. Pozwany złożył skargę kasacyjną, domagając się wykładni przepisów dotyczących obowiązku zawiadamiania organizacji związkowej o zamiarze wypowiedzenia umowy o pracę. Skarżący argumentował, że obowiązek ten istnieje tylko w przypadku, gdy pracownik jest członkiem organizacji związkowej lub objęty jest jej reprezentacją.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
III PSK 105/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bielecki w sprawie z powództwa S.G. przeciwko Zakładowi G.K. w Ś. o przywrócenie do pracy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 czerwca 2023 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy z dnia 16 maja 2022 r., sygn. akt V Pa 26/22, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania bez obciążania skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego. [mc] UZASADNIENIE Sąd Okręgowy V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy wyrokiem z 16 maja 2022 r., V Pa 26/22, oddalił apelację pozwanego Zakładu G.K. w Ś. wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Lubinie z 17 stycznia 2022 r., IV P 48/21, przywracającego powódkę S.G. do pracy u strony pozwanej na dotychczasowych warunkach pracy i płacy. Pozwany zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości. Wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej wskazując na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj. art. 38 § 1 k.p. w związku z art 30 ust. 3 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (jednolity
III PSK 105/22 2 tekst: Dz.U. z 2022 r., poz. 854 ze zm.) przez ustalenie, czy pracodawca w przypadku powzięcia zamiaru wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony ma obowiązek zawiadomienia organizacji związkowej w każdym przypadku czy wyłącznie w przypadkach, w których dany pracownik jest członkiem organizacji związkowej bądź jest objęty ochroną tej organizacji poprzez reprezentację jego praw. Dodatkowo wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona w zakresie naruszenia art. 38 § 1 k.p. w związku z art. 30 ust. 3 ustawy o związkach zawodowych, z uwagi, na to, że w ocenie skarżącego pracodawca nie ma obowiązku zawiadomienia organizacji związkowej w każdym przypadku powzięcia zamiaru wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, a jedynie w tym przypadku, w którym dany pracownik jest członkiem organizacji związkowej bądź jest objęty ochroną tej organizacji poprzez reprezentację jego praw. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Legnicy oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik powódki wniósł o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi do rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Skarga kasacyjna, jako szczególny środek zaskarżenia, służy realizacji interesu publicznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. Funkcje postępowania kasacyjnego powodują, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie powinny koncentrować się na wykazaniu, iż w konkretnej sprawie zachodzą okoliczności przemawiające za interwencją Sądu Najwyższego. Rozpoznanie skargi kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych, wymienionych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c. i tylko w przypadku
III PSK 105/22 3 przekonania Sądu Najwyższego przez skarżącego, za pomocą jurydycznej argumentacji, że zachodzi publicznoprawna potrzeba rozstrzygnięcia sformułowanego w skardze zagadnienia prawnego przy jej merytorycznym rozpoznawaniu. Powołanie się w skardze kasacyjnej na potrzebę wykładni przepisów prawnych wymaga wykazania przez autora skargi, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, ze wskazaniem na czym te poważne wątpliwości polegają, nie doczekał się wykładni, bądź że jego niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (postanowienia Sądu Najwyższego: z 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002 nr 12, poz. 151; z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, niepublikowane). Rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych nie może się sprowadzać do odpowiedzi na zarzuty autora skargi skierowane pod adresem zaskarżonego orzeczenia ani też do odpowiedzi na wątpliwości skarżącego, które można wyjaśnić za pomocą obowiązujących reguł wykładni bądź w drodze prostego zastosowania przepisów (postanowienie Sądu Najwyższego z 16 stycznia 2003 r., I PK 230/02, OSNP-wkładka 2003 nr 13, poz. 5). Co do przesłanki przedsądu, jaką jest oczywista zasadność skargi kasacyjnej, należy w motywach wniosku zawrzeć wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się owa oczywistość i przedstawić argumenty na poparcie tego twierdzenia (postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, LEX nr 198531; z 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, LEX nr 421035; z 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, LEX nr 448289; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205; z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, LEX nr 465859 i z 5 września 2008 r., I CZ 64/08, LEX nr 512050). O ile dla uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia (postanowienia Sądu Najwyższego: z 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, LEX nr 82274; z 22 stycznia 2008 r., I UK
III PSK 105/22 4 218/07, LEX nr 375616; z 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, LEX nr 453107; z 9 maja 2008 r., II PK 11/08, LEX nr 490364; z 21 maja 2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538 i z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 494134). W judykaturze podkreśla się, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230; z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, LEX nr 469185 i z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, LEX nr 494133). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał istnienia powołanych przez siebie przesłanek przedsądu. Co więcej, łączy oczywistą zasadność skargi kasacyjnej z potrzebą wykładni przepisów prawnych. Tymczasem, już tylko z samej przedstawionej wyżej istoty ustawowych przesłanek przedsądu wynika, że co do zasady nie mogą one występować jednocześnie. Jeżeli bowiem w sprawie rzeczywiście występuje potrzeba wykładni, od której rozstrzygnięcia zależy wydanie prawidłowego orzeczenia co do istoty sprawy, to z natury rzeczy ewentualny błąd orzeczniczy popełniony przez Sąd drugiej instancji nie może mieć charakteru oczywistego i podstawowego. Z kolei skarga kasacyjna nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną, jeżeli o występowaniu tej przesłanki miałoby świadczyć naruszenie przepisów prawa, których wykładnia nasuwa tak duże wątpliwości, że konieczne jest ich wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy w ramach sformułowanego w tej sprawie zagadnienia prawnego (postanowienie Sądu Najwyższego z 27 stycznia 2011 r., II PK 247/10, LEX nr 1274964). Tym samym powołane przez skarżącego okoliczności nie uzasadniały przyjęcia skargi do rozpoznania. Skarżący nie sformułował żadnego zagadnienia prawnego zgodnie ze wskazanymi wyżej wytycznymi, nie uzasadnił również w stosownym wywodzie, że wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona, zaś swoje wywody oparł w przeważającej mierze na kontestowaniu ustalonego w sprawie
III PSK 105/22 5 stanu faktycznego. Wprawdzie podstawą skargi kasacyjnej może być naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tyle że w wyłączeniem zarzutów dotyczących ustalenia faktów lub sądowej oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.). W przedmiotowej sprawie zarówno zarzuty, jak i uzasadnienie skargi kasacyjnej w istocie rzeczy sprowadzały się do niedopuszczalnej i ewidentnie chybionej polemiki z poczynionymi ustaleniami faktycznymi, z których bezsprzecznie wynikało, że strona pozwana naruszyła przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę (art. 38 k.p.) i z tego powodu wypowiedzenie okazało się bezskuteczne (art. 45 § 1 k.p.). Celem procedury kasacyjnej nie jest uzupełnianie materiału dowodowego ani jego ponowna ocena, które usuwają się spod rozeznania kasacyjnego w rozumieniu art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c. Powyższe oznaczało, że skarga kasacyjna nie spełniła przesłanek wymaganych do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania, ponieważ powołane w niej twierdzenia i wątpliwości w istocie rzeczy ograniczały się do polemiki z ustalonym przez Sąd drugiej instancji stanem faktycznym oraz jego oceną prawną. Z przytoczonych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, o kosztach orzekając na podstawie art. 102 k.p.c. ze względów natury społecznej. [mc] [as]
Powiązane orzeczenia
- II PSK 283/21 2022-03-24Czy pracodawca skutecznie zawiadomił organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia pracownikowi warunków pracy i płacy, a w konsekwencji, czy wypowiedzenie to było zasadne?
- III PK 26/16 2016-10-06Czy pracodawca jest związany terminem do złożenia pracownikowi oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o pracę na czas nieokreślony, jeśli zaistniały przesłanki uzasadniające takie wypowiedzenie?
- III PSK 91/22 2023-04-19Czy skarga kasacyjna wniesiona w sprawie o przywrócenie do pracy, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie sprowadza się do polemiki z ustaleniami faktycznymi…
- III PK 94/14 2014-12-09Czy w sytuacji, gdy pracownikowi pozostawiono ograniczoną swobodę w kształtowaniu czasu pracy w ciągu dnia roboczego, a organizacja zastępstwa przez osobę trzecią w czasie usprawiedliwionej nieobecności pracownika jest m…
- II PK 209/13 2013-12-19Czy skarga kasacyjna w sprawie o przywrócenie do pracy, oparta na zarzucie oczywistej zasadności, może być przyjęta do rozpoznania, gdy pracownik kwestionuje ocenę sądu drugiej instancji dotyczącą uzasadnienia wypowiedze…
Powołane przepisy
art. 38 § 1 KPart 30 ust. 3art. 30 ust. 3art. 3989 § 1 pkt 1art. 3983 § 3 KPCart. 38 KPart. 45 § 1 KPart. 3983 § 3art. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 102 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy