III PZP 16/68

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia K. Marowski. Sędziowie: M. Piekarski (sprawozdawca), S. Rejman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Kazimierza D. przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewódzkiemu Państwowemu Zakładowi Unasienniania Zwierząt w O. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Opolu postanowieniem z dnia 31 stycznia 1968 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 § 1 k.p.c.:"Czy pracownikom wojewódzkich państwowych zakładów unasienniania zwierząt, które są zakładami planowo deficytowymi, przysługuje ekwiwalent za mleko w wysokości 100%, czy też przedsiębiorstwa te należy zaliczyć do przedsiębiorstw deficytowych, w których pracownicy otrzymują tylko 50% ekwiwalentu za mleko, a to stosownie do przepisów art. 114 ust. 1 lit b układu zbiorowego dla pracowników państwowych przedsiębiorstw rolnych z dnia 30.X.1965 r.?"postanowił udzielić następującej odpowiedzi:Na podstawie pkt 17 załącznika nr 24 do układu zbiorowego pracy dla pracowników państwowych przedsiębiorstw rolnych z 1965 r. pracownikom państwowych zakładów unasienniania zwierząt przysługuje ekwiwalent za mleko w wysokości 50% bieżącej ceny skupu mleka. Uzasadnienie faktyczneZ mocy pkt 17 załącznik 24 do układu zbiorowego pracy dla pracowników państwowych przedsiębiorstw rolnych z 1965 r. należy się pracownikom państwowych zakładów unasienniania zwierząt ekwiwalent za mleko w wysokości 50% bieżącej ceny skupu mleka. Wymieniony bowiem przepis stanowi, że w przedsiębiorstwach lub zakładach "bez obór", a więc nie wytwarzających mleka, należy dowozić mleko dla pracowników i sprzedawać na zasadach określonych w art. 114 cyt. układu zbiorowego lub wypłacać odpowiedni ekwiwalent w gotówce.Z tego względu wymieniony na wstępie przepis odstąpił od przewidzianego w cyt. art. 114 uzależnienia wydawania mleka od wykonania przez przedsiębiorstwo lub zakład normy dostaw mleka, natomiast utrzymał odpłatność mleka należnego pracownikom w wysokości 50% bieżącej ceny skupu w deficytowych przedsiębiorstwach lub zakładach (art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b in fine). Dotyczy to także pracowników państwowych zakładów unasienniania zwierząt, gdyż wymieniony układ zbiorowy pracy - zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt m - ustala warunki wynagrodzenia tych pracowników, a z mocy art. 4 ust. 4 tego układu uprawnienia (i obowiązki) określone nim "dla przedsiębiorstwa" dotyczą również m.in. państwowych zakładów unasienniania zwierząt. Ponadto w świetle art. 1 ust. 3 tegoż układu zasady wynagradzania objętych nim pracowników określone są także w załącznikach do tego układu. Dlatego pkt 17 wymienionego na wstępie załącznika nr 24 - łącznie z wyżej wskazanymi przepisami układu - uzasadnia stwierdzenie, że pracownikom państwowych zakładów unasienniania zwierząt przysługuje uprawnienie do odpłatnego nabywania mleka.Ponieważ zakłady te utrzymywane są z dotacji budżetowych Państwa i z tej przyczyny nie przynoszą zysku i nie są rentowne w rozumieniu zasad rozrachunku gospodarczego dotyczących przedsiębiorstw, przeto należy je uznać za deficytowe w świetle art. 114 ust. 1 cyt. układu zbiorowego pracy. Z tego względu z mocy wskazanych wyżej przepisów pracownikom wymienionych zakładów przysługuje uprawnienie do nabywania mleka za 50% bieżącej ceny skupu albo ekwiwalent za mleko w wysokości 50% tej ceny.Należności te przysługiwały już wymienionym pracownikom poprzednio z mocy protokołu dodatkowego Nr 14 z dnia 5 czerwca 1963 r. do układu zbiorowego pracy pracowników zatrudnionych w zakładach podległych Ministerstwu Rolnictwa lub nadzorowanych przez to Ministerstwo z dnia 8 sierpnia 1960 r., gdyż obejmował on także pracowników zatrudnionych w stacjach inseminacyjnych (art. 1 ust. 1 lit. b) i nakazywał przez pojęcie "zakład pracy" rozumieć także stację inseminacyjną (art. 4 ust. 3), a załącznik nr 14 do tego układu w kwestiach objętych udzieloną odpowiedzią zawierał treść przejętą następnie przez wskazane wyżej przepisy układu zbiorowego z 1965 r.