Rw 199/66

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk J. Badecki (sprawozdawca). Sędziowie: płk A. Kruszka, mjr E. Olczak.Prokurator: mjr J. Mielczarek.SentencjaSąd Najwyższy rozpoznał na posiedzeniu niejawnym, na skutek skargi rewizyjnej obrońcy, sprawę Władysława S., skazanego wyrokiem Sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego w Warszawie z dnia 18 lutego 1966 r. za przestępstwa: 1) z art. 109 § 1 k.k.W.P. na karę 1 roku i 9 miesięcy więzienia, 2) z art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. o odpowiedzialności karnej za przestępstwa przeciw własności społecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228) na karę 2 lat więzienia i 5 tys. złotych grzywny, łącznie zaś na karę 3 lat więzienia i 5 tys. złotych grzywny, za to, że:1)w dniu 30 maja 1965 r. w N. samowolnie opuścił rejon zakwaterowania Jednostki Wojskowej i w zamiarze trwałego uchylania się od służby wojskowej bezprawnie przebywał poza nią do dnia 1 września 1965 r.,2)w dniu 5 sierpnia 1965 r. w N. dopuścił się kradzieży mienia społecznego, tj. gotówki w kwocie 17.500 zł, na szkodę Sklepu nr 5 PSS w N. w ten sposób, że pieniądze te wyrwał z ręki kierowniczce sklepu Wandzie G. w chwili, kiedy wkładała je do skarbca NBP.Rewizja zarzuca wyrokowi naruszenie przepisów prawa procesowego przez odmowę wezwania na rozprawę biegłych lekarzy i uniemożliwienie obronie zadawania im pytań, a także przez odmowę wnioskowi obrony polecenia biegłym uzupełnienia opinii.Sąd Najwyższy, w uwzględnieniu skargi rewizyjnej obrońcy, postanowił uchylić wyrok Sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego w Warszawie z dnia 18 lutego 1966 r. w sprawie Władysława S. i sprawę przekazać temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd: Rewizja w swym podstawowym zarzucie jest zasadna. W toku postępowania sądowego obrońca, po odczytaniu opinii biegłych lekarzy psychiatrów z Państwowego Instytutu Psychoneurologicznego, wystąpił z wnioskiem o przerwanie rozprawy i o wezwanie biegłych celem umożliwienia obronie stawianie im pytań, tym bardziej że opinia, jako niezupełnie jasna dla obrony, budziła wątpliwości.Sąd postanowił oddalić wniosek obrony, nie znajdując w opinii biegłych żadnych niejasności.Instancja rewizyjna wyraża pogląd, że Sąd wyrokujący decyzją swą uchybił zasadzie bezpośredniości i tym samym naruszył prawo do obrony. Opinie biegłych nie są ściśle dowodami z dokumentów i jako takie powinny być z reguły przeprowadzane na rozprawie w formie nie odczytywania opinii, lecz ich wypowiedzenia przez biegłych z możnością powoływania się przez nich na wywody pisemne. Umożliwia to stronom procesowym zadawanie biegłym - podobnie jak i świadkom - stosownych pytań celem rozproszenia niejasności czy też sprawdzenia prawidłowości rozumowania. Kwestia, czy coś jest niejasne, uzależniona jest w myśl założeń ogólnych od oceny obrony, chyba że jest to oczywiste. Należy ponadto zauważyć, że w rozdziale II k.w.p.k. przepisy o biegłych mówią o wezwaniu biegłych i przyrównują ich sytuację pod względem formalnym do sytuacji świadków (por. art. 74 § 1 i 4, art. 75 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 81, art. 84 § 1 i 2 k.w.p.k.).W warunkach, kiedy doszło do pogwałcenia przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wyrok, ten ostatni ostać się nie może (por. art. 244, 266 § 4 k.w.p.k.).