Rw 931/72
WyrokIzba Wojskowa1972-09-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku przestępstwa wojskowego, które nie świadczy o szczególnym zdemoralizowaniu sprawcy, a wymagania art. 293 § 1 k.k. nie stoją na przeszkodzie, sąd powinien rozważyć orzeczenie kary aresztu wojskowego zamiast kary pozbawienia wolności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wymierzając karę za przestępstwo ściśle wojskowe, godzące w dyscyplinę wojskową, sąd powinien rozważyć orzeczenie kary aresztu wojskowego zamiast kary pozbawienia wolności, jeśli sprawca nie wykazuje objawów szczególnego zdemoralizowania, a przepisy na to pozwalają. Jest to szczególnie uzasadnione w przypadku młodych żołnierzy, których celem jest wdrożenie do przestrzegania reguł życia wojskowego.Stan faktyczny
Józef D. został skazany nieprawomocnie za samowolne opuszczenie rejonu zakwaterowania i przebywanie poza nim przez okres od 18 czerwca do 5 lipca 1972 r. Obrońca wniósł rewizję od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N., domagając się złagodzenia kary i zastosowania aresztu wojskowego. Sąd Najwyższy uwzględnił częściowo rewizję.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił częściowo rewizję obrońcy, zmieniając zaskarżony wyrok przez złagodzenie wymierzonej kary do 1 roku i 6 miesięcy aresztu wojskowego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia ppłk H. Kmieciak (sprawozdawca). Sędziowie: płk H. Kostrzewa, ppłk J. Górski. Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: mjr J. Ziewiński.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 25 września 1972 r. na rozprawie sprawy Józefa D., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 303 § 3 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 15 sierpnia 1972 r.uwzględniając rewizję obrońcy zaskarżony wyrok zmienił przez złagodzenie wymierzonej oskarżonemu kary - stosując art. 293 § 1 k.k. - do 1 roku i 6 miesięcy aresztu wojskowego.Uzasadnienie faktyczne(...) Józef D. skazany został za to, że w dniu 18 czerwca 1972 r. opuścił samowolnie rejon zakwaterowania swego pododdziału i przebywał w N. do dnia 5 lipca 1972 r., tj. do czasu zatrzymania go przez patrol WSW.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu obrońcy popierającego rewizję, a ponadto sugerującego wymierzenie oskarżonemu kary aresztu wojskowego oraz przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, który wnosił o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja zasługuje częściowo na uwzględnienie.Wymierzając karę za przestępstwo ściśle wojskowe, godzące wprost lub choćby pośrednio w zasady dyscypliny i porządku wojskowego, jeżeli sprawca nie wykazuje objawów szczególnego zdemoralizowania, a wymagania określone w art. 293 § 1 k.k. nie stoją na przeszkodzie, sąd powinien zawsze rozważyć, czy zamiast przewidzianej konkretnym przepisem kary pozbawienia wolności nie należy orzec kary aresztu wojskowego, której jednym z ustawowych celów jest właśnie wdrożenie sprawcy do przestrzegania reguł życia wojskowego (art. 293 § 3 k.k.).W rozpoznawanej sprawie sąd tymczasem w ogóle nad tą kwestią nie zastanawiał się, jakkolwiek jest to sprawa, w której orzeczenie kary aresztu wojskowego byłoby niemal klasycznym przykładem prawidłowości jej zastosowania. Z jednej bowiem strony oskarżony uporczywie i z premedytacją naruszał podstawowe zasady dyscypliny oraz porządku wojskowego, kierując się wyłącznie własnymi zachciankami, z drugiej natomiast - jest jeszcze wyjątkowo młodym człowiekiem (w chwili czynu miał zaledwie ukończone 18 lat życia), którego można nauczyć poszanowania obowiązujących zasad życia wojskowego, o czym świadczy choćby przytoczony również w uzasadnieniu wyroku fakt, że "w pierwszym okresie służby wojskowej opiniowany był bardzo pozytywnie i zaliczany do wyróżniających się żołnierzy służby długoterminowej".Z tego też powodu należy podzielić pogląd obrońcy wyrażony na rozprawie rewizyjnej i zaskarżony wyrok zmienić w pierwszej kolejności przez wymierzenie oskarżonemu zamiast orzeczonej przez sąd pierwszej instancji kary pozbawienia wolności - kary aresztu wojskowego, przepis art. 293 § 1 k.k. bowiem nie stoi temu na przeszkodzie.Ponadto uzasadnione jest również orzeczenie tej kary w mniejszym wymiarze.
Powiązane orzeczenia
- Rw 180/70 1970-03-13Czy można orzec karę aresztu wojskowego za przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności przekraczającą 5 lat, mimo zastosowania nadzwyczajnego złagodzenia kary?
- Rw 536/75 1975-10-24Czy kara aresztu wojskowego może być orzeczona za przestępstwo z art. 311 § 2 k.k. w zbiegu z art. 312 § 1 k.k. i w związku z art. 316 k.k., jeśli górny próg ustawowego zagrożenia przekracza 5 lat pozbawienia wolności?
- Rw 92/78 1978-03-16Czy warunkowe zawieszenie wykonania kary aresztu wojskowego jest uzasadnione w przypadku skazanego za przestępstwo uchylania się od obowiązku pełnienia zasadniczej służby wojskowej, jeśli dobrowolnie zgłosił się do jedno…
- Rw 549/75 1975-11-03Czy okoliczność, że sprawca przestępstwa przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej jest zdolny do tej służby jedynie na określonych stanowiskach, ma istotne znaczenie dla wymiaru kary, jeśli nie pełnił służby na s…
- Rw 1044/85 1985-11-22Czy w przypadku przestępstw stanowiących relikt tzw. "pruskiej dyscypliny", polegających na stosowaniu niedozwolonych metod wychowawczych, takich jak poniżanie godności żołnierzy, należy stosować instytucję warunkowego z…
Powołane przepisy
art. 303 § 3 KKart. 293 § 1 KKart. 293 § 3 KK§ 3§ 1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.