Rw 34/79
WyrokIzba Wojskowa1979-02-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynna napaść na przełożonego, motywowana podjęciem przez niego decyzji o doprowadzeniu sprawcy do oficera dyżurnego, pozostaje w związku z pełnieniem obowiązków służbowych w rozumieniu art. 311 § 2 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że czynna napaść na przełożonego, której motywem była decyzja przełożonego o doprowadzeniu sprawcy do oficera dyżurnego, pozostaje w związku z pełnieniem obowiązków służbowych w rozumieniu art. 311 § 2 k.k. Zwrot "w związku z pełnieniem obowiązków służbowych" oznacza, że między czynną napaścią a wypełnianiem obowiązków służbowych istnieje taki związek, który pozwala stwierdzić, że określona czynność służbowa była motywem napaści.Stan faktyczny
Grzegorz M. został skazany nieprawomocnie za przestępstwo z art. 311 § 3 k.k. w związku z innymi przepisami. Obrońca wniósł rewizję, domagając się zmiany wyroku z powodu surowości kary oraz poprawienia kwalifikacji prawnej czynu. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, z urzędu zmienił kwalifikację prawną czynu, uznając, że czynna napaść na przełożonego pozostawała w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy z urzędu zmienił zaskarżony wyrok przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego i w pozostałej części utrzymał go w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk S. Wojtczak. Sędziowie: ppłk J. Jeż, mjr T. Kacperski (sędzia s. wojsk. deleg. - sprawozdawca).Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk J. Rulewski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 1979 r. na rozprawie sprawy Grzegorza M., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 311 § 3 k.k. w związku z art. 311 § 1 k.k. i w zbiegu z art. 312 § 1 k.k. oraz w związku z art. 316 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i degradację, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 16 stycznia 1979 r.rewizji obrońcy nie uwzględnił, lecz z urzędu zmienił zaskarżony wyrok przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego - z art. 311 § 3 k.k. w związku z art. 311 § 1 k.k. i w zbiegu z art. 312 § 1 k.k., oraz w związku z art. 316 k.k. na art. 311 § 3 k.k. w związku z art. 311 § 2 k.k. w zbiegu z art. 312 § 1 k.k. i art. 315 § 1 k.k. oraz w związku z art. 316 k.k. - i z tą zmianą wyrok ten w pozostałej części otrzymał w mocy.Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrok ten zaskarżony został rewizją obrońcy, w której - podnosząc zarzut rażącej surowości kary (art. 387 pkt 4 k.p.k.) - wznosił o zmianę zaskarżonego wyroku przez warunkowe zawieszenie wykonania wymierzonej oskarżonemu kary.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu obrońcy, który popierał rewizję, a ponadto wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku przez poprawienie wadliwej - jego zdaniem - kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego - na art. 182 § 1 k.k. w zbiegu z art. 181 § 1 k.k. i warunkowe umorzenie postępowania karnego, oraz po wysłuchaniu przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o nieuwzględnienie rewizji obrońcy i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Nie można zgodzić się z poglądem sądu pierwszej instancji, jakoby dokonanie przez oskarżonego czynnej napaści na starszego stopniem Pawła S. nie pozostawało w związku z pełnieniem przezeń obowiązków służbowych w myśl art. 311 § 2 k.k.Użyty w art. 311 § 2 k.k. zwrot: "w związku z pełnieniem obowiązków służbowych" rozumieć należy w ten sposób, że między czynną napaścią na przełożonego (starszego stopniem) a wypełnianiem przezeń obowiązków służbowych istnieje taki związek, który pozwala na stwierdzenie, że określona czynność służbowa, przedsięwzięta przez przełożonego (starszego stopniem) była motywem dokonania nań czynnej napaści (por. OSNKW 1975, z. 4, poz. 80). Może to polegać na dokonaniu czynnej napaści podczas pełnienia tych obowiązków, aby mu przeszkodzić, jak też z powodu wypełnienia ich. Zwrot: "z powodu" oznacza, że powiązanie, o którym mowa, istnieje wtedy, gdy sprawca dopuszcza się czynnej napaści w związku z jakąś czynnością służbową już dokonaną przez przełożonego lub starszego stopniem, jak też w związku z czynnością, która powinna być dopiero przez przełożonego (starszego stopniem) przedsięwzięta. A zatem realizowanie przez przełożonego albo starszego stopniem obowiązku interwencji, przewidzianego w pkt 32 ust. 2 Regulaminu służby wewnętrznej, jest wykonywaniem obowiązków służbowych w myśl § 2 art. 311 k.k.Na tle tych ogólnych wskazań dojść należy do wniosku, że przez pełnienie obowiązków służbowych w myśl art. 311 § 2 k.k. należy rozumieć wykonywanie przez przełożonego lub starszego stopniem takich czynności, których przedsięwzięcie należy do zakresu ich działania i ma podstawę bądź w obowiązujących przepisach (ustawach, rozporządzeniach, regulaminach, instrukcjach), bądź w stosownych rozkazach regulujących określone dziedziny życia wewnętrznego wojska.Odnosząc powyższe rozważania na grunt analizowanej sprawy i uwzględniając, że motywem dokonania przez oskarżonego aktu czynnej napaści na Pawła S. była podjęta przezeń decyzja doprowadzenia go do oficera dyżurnego jednostki, należało z urzędu - na podstawie art. 404 k.p.k. - poprawić błędną kwalifikację prawną przypisanego oskarżonemu czynu - z art. 311 § 3 w związku z art. 311 § 1 k.k., na prawidłową z art. 311 § 3 k.k. w związku z art. 311 § 2 k.k. (...)
Powiązane orzeczenia
- Rw 1084/73 1973-12-28Czy czynna napaść podwładnego na przełożonego w związku z pełnieniem przez przełożonego obowiązków służbowych kwalifikuje się jako przestępstwo z art. 311 § 2 k.k., nawet jeśli nie istnieje formalny stosunek służbowy mię…
- Rw 681/70 1970-07-27Czy żołnierze, którzy dokonali czynnej napaści na przełożonego w związku z jego niewłaściwym postępowaniem i nadużywaniem władzy, mogą być uznani za sprawców kwalifikowanego przestępstwa z art. 311 § 2 k.k. i czy ich kar…
- WR 432/89 1989-10-06Czy czyn kwalifikowany jako czynna napaść na przełożonego i groźba popełnienia przestępstwa na jego osobie, popełniony w obecności zebranych żołnierzy, podlega dodatkowej kwalifikacji z art. 313 k.k.?
- Rw 291/81 1981-10-09Czy czyn polegający na grożeniu uderzeniem kamieniem i popchnięciu oficera dyżurnego w celu zmuszenia go do zaniechania czynności służbowej wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 312 § 1 k.k., a nie z art. 311 § 3 k.k.…
- Rw 764/70 1970-08-17Czy czyn żołnierza polegający na dopuszczeniu się czynnej napaści na żołnierza równego stopniem w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 311 § 2 k.k. w związku z ar…
Powołane przepisy
art. 311 § 3 KKart. 311 § 1 KKart. 312 § 1 KKart. 316 KKart. 311 § 2 KKart. 315 § 1 KKart. 387 pkt 4 KPKart. 182 § 1 KKart. 181 § 1 KKart. 311 KKart. 404 KPKart. 311 § 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.