I KR 11/77
PostanowienieIzba Cywilna1977-02-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy interwenient dopuszczony do udziału w sprawie karnej na podstawie art. 19 ustawy karnej skarbowej, w sprawie o przestępstwo inne niż skarbowe, jest uprawniony do wniesienia rewizji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy zważył, że instytucja interwencji przewidziana w art. 19 ustawy karnej skarbowej (u.k.s.) jest dopuszczalna wyłącznie w postępowaniu karnym skarbowym, dotyczącym przestępstw skarbowych. Przestępstwo z art. 135 § 1 k.k. nie jest przestępstwem skarbowym, a postępowanie w tej sprawie toczy się w trybie kodeksu postępowania karnego, a nie ustawy karnej skarbowej. W związku z tym, Janina A., dopuszczona do udziału w sprawie jako interwenientka na podstawie art. 19 u.k.s., nie była uprawniona do wniesienia rewizji, a jej środek zaskarżenia podlegał pozostawieniu bez rozpoznania.Stan faktyczny
W sprawie Bolesława K., oskarżonego z art. 135 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k., Janina A. została dopuszczona do udziału w postępowaniu jako interwenientka na podstawie art. 19 ustawy karnej skarbowej. Po wydaniu wyroku skazującego, Janina A. wniosła rewizję od tego wyroku. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię uprawnienia interwenientki do wniesienia środka zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić rewizję Janiny A. bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia R. Staszkiewicz. Sędziowie: S. Kotowski (sprawozdawca), T. Rybicki (sędzia SW del. do SN).Prokurator Prokuratury Generalnej: F. Pasturczak.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Bolesława K., oskarżonego z art. 135 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k., z powodu rewizji Janiny A., wniesionej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 29 lipca 1976 r. w trybie art. 379 k.p.k., po wysłuchaniu wniosku prokuratorapostanowił rewizję Janiny A., wniesioną od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 29 lipca 1976 r., pozostawić bez rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneW toku rozprawy głównej w Sądzie Wojewódzkim w Warszawie w sprawie Bolesława K., oskarżonego z art.135 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k., przed rozpoczęciem przewodu sądowego Janina A. zgłosiła interwencję, przewidzianą w art. 19 u.k.s. Sąd Wojewódzki w Warszawie postanowieniem z dnia 7 czerwca 1976 r. dopuścił Janinę A. do udziału w sprawie w charakterze interwenientki. Od wyroku, który zapadł w sprawie oskarżonego Bolesława K., skazującego go za przestępstwo określone w art. 135 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k., Janina A. wniosła rewizję jako interwenientka. Rewizja ta została przyjęta zarządzeniem z dnia 11 stycznia 1977 r. i przedstawiona Sądowi Najwyższemu.W związku z tą rewizją zrodziło się zagadnienie, czy Janina A. jest uprawniona do wniesienia rewizji?Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Instytucja interwencji, przewidziana w art. 19 u.k.s., jest instytucją występującą w systemie prawa karnego jedynie w postępowaniu karnym skarbowym. Z treści art. 19 § 1 u.k.s. wynika, że interwencję może wnieść tylko osoba trzecia w celu dochodzenia roszczeń do przedmiotów przestępstwa skarbowego przewidzianego w tej ustawie i rozpoznawanego w trybie przewidzianym w ustawie karnej skarbowej (ustawa z dnia 26 października 1971 r. - Dz. U. Nr 28, poz. 260 z późn. zm.).Interwencja jest więc instytucją przewidzianą jedynie w ustawie karnej skarbowej oraz dopuszczalną jedynie w sprawach o przestępstwa skarbowe przewidziane w tej ustawie i rozpoznawane w trybie przewidzianym w tej ustawie. Stosowanie tej instytucji w sprawach o przestępstwa przewidziane w innych ustawach, rozpoznawanych w innym trybie, nie jest dopuszczalne.Należy obecnie z kolei rozważyć, czy przestępstwo określone w art. 135 § 1 k.k., zarzucane i przypisane oskarżonemu Bolesławowi K., jest przestępstwem przewidzianym w ustawie karnej skarbowej. Na to pytanie można udzielić jedynie odpowiedzi negatywnej, gdyż przestępstwo przewidziane w art. 135 § 1 k.k., jakkolwiek podobne do przestępstw dewizowych, przewidzianych w ustawie karnej skarbowej, jest zbrodnią przeciwko podstawowym interesom gospodaczym PRL, a więc nie jest przestępstwem skarbowym przewidzianym w tej ustawie.Pozostaje jeszcze dodatkowe pytanie, czy do zbrodni określonej w art. 135 § 1 k.k. mają zastosowanie przepisy ustawy karnej skarbowej, normujące tryb postępowania w sprawach o przestępstwa przewidziane w tej ustawie? I na to pytanie należy udzielić odpowiedzi negatywnej, gdyż zagadnienie to rozstrzyga art. 281 u.k.s., który wyraźnie stanowi, że w sprawach o przestępstwa przewidziane w art. 135 k.k., w warunkach określonych w art. 334 i 337-339 k.p.k., wolno odczytywać na rozprawie protokoły i inne dokumenty wymienione w art. 258 u.k.s. również wtedy, gdy zostały sporządzone w postępowaniu przed organami finansowymi.Z rozważań tych wynika niezbicie, że interwencja przewidziana w art. 19 u.k.s. nie jest dopuszczalna w sprawach o przestępstwa określone w art. 135 § 1 k.k., jako nie należących do przestępstw przewidzianych w ustawie karnej skarbowej i rozpoznawanych w innym niż przewidziany w tej ustawie trybie postępowania.W myśl tej tezy dopuszczenie Janiny A. do udziału w sprawie Bolesława K., oskarżonego z art. 135 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k., rozpoznawanej w trybie przewidzianym w kodeksie postępowania karnego, w charakterze interwenientki należało uznać za niedopuszczalne, gdyż przepisy tego kodeksu nie przewidują możliwości dopuszczania interwenientów. Mimo więc błędnego postanowienia Sądu Wojewódzkiego z dnia 7 czerwca 1976 r., dopuszczającego Janinę A. do udziału w sprawie w charakterze strony (interwenienta), nie można uznać, aby była ona osobą uprawnioną do wniesienia rewizji (art. 377 § 2 k.p.k.), i dlatego jej rewizję, przyjętą zarządzeniem z dnia 11 stycznia 1977 r. i przedstawioną Sądowi Najwyższemu, należało pozostawić bez rozpoznania w myśl art. 379 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- VI KZP 46/86 1987-05-19Jakie kryteria powinien sąd brać pod uwagę, rozważając, czy czyn sprawcy polegał na «wywiezieniu za granicę wartości dewizowych w wielkich ilościach» lub «towarów przeznaczonych do transakcji handlowych w wielkich rozmia…
- VI KZP 51/65 1965-11-05Czy osoba, której rola w działalności przestępczej dewizowej ograniczyła się do pośredniczenia w nabyciu dewiz niezbędnych do późniejszego zawarcia z cudzoziemcem dewizowym transakcji kupna-sprzedaży, mającej za przedmio…
- V K 573/62 1963-02-07Czy czyn polegający na nabyciu wartości dewizowych bez zezwolenia i próba wywozu tych wartości za granicę stanowią jedno przestępstwo, czy też dwa odrębne czyny, w świetle przepisów ustawy karnej skarbowej z 1960 r. oraz…
- I K 1627/51 1952-07-26Czy popełnienie przestępstwa z art. 16 dekretu z dnia 26 kwietnia 1936 r. (Dz. U. R. P. z 1938 r. Nr 86, poz. 584 wraz z następnymi zmianami) w przypadku, gdy działanie sprawcy narusza dwa lub więcej przepisów tegoż dekr…
- I KR 31/65 1965-12-04Czy opis czynu przypisanego oskarżonym w wyroku Sądu Wojewódzkiego, obejmujący działanie w grupie przestępczej i uzależnianie udzielenia zamówień od uzyskania korzyści majątkowych, stanowi naruszenie prawa materialnego l…
Powołane przepisy
art. 135 § 1 KKart. 58 KKart. 379 KPKart.135 § 1 KKart. 19art. 19 § 1art. 281art. 135 KKart. 334art. 258art. 377 § 2 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.