Rw 124/70

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk K. Mioduski. Sędziowie: płk W. Sieracki (sprawozdawca), płk H. Kostrzewa.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk E. Kemparowa.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 1970 r. na rozprawie sprawy Jerzego P., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k.W.P. na 1 rok aresztu wojskowego, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie z dnia 8 stycznia 1970 r., na podstawie art. 386 § 1 k.p.k.orzekł:1) nie uwzględnić rewizji obrońcy, a zaskarżony wyrok utrzymać w mocy, przy czym zamiast kwalifikacji prawnej czynu z art. 148 § 1 k.k.W.P. zastosować przepis art. 322 § 1 k.k. i przepis ten w związku z art. 293 § 1 k.k. przyjąć za podstawę prawną wymierzonej oskarżonemu kary;2) zasądzić od oskarżonego tytułem opłaty sądowej za obie instancje na rzecz Skarbu Państwa kwotę 900 zł, a kosztami postępowania na podstawie art. 547 § 3 k.p.k. obciążyć Skarb Państwa.Uzasadnienie faktycznePowołanym na wstępie wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Krakowie Jerzy P. skazany został na karę jednego roku aresztu wojskowego za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k.W.P., a w szczególności za to, że około godz. 0.20 dnia 24 listopada 1969 r., wskutek nieostrożnego obchodzenia się z bronią służbową, spowodował szkodę na ciele człowieka przez to, iż w czasie pełnienia służby wartowniczej zszedł samowolnie z posterunku i udał się do pomieszczenia oficera dyżurnego jednostki wojskowej w N. i tam przydzielony mu do użytkowania pistolet typu PM wzór 43 przesunął raptownie lufa ku przodowi, na skutek czego nastąpił wystrzał z nie zabezpieczonej broni, wystrzelony zaś pocisk ugodził w dłoń lewej ręki Józefa G., który doznał ciężkiego uszkodzenia ciała.Wniesiona przez obrońcę rewizja domagała się zmiany zaskarżonego wyroku przez złagodzenie wymierzonej oskarżonemu kary, a w szczególności przez warunkowe zawieszenie jej wykonania, bądź też uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu tych wniosków skarżący wywodził, że w toku postępowania sądowego nie wyjaśniono, z jakiej przyczyny padł strzał z broni służbowej oskarżonego, że budzi zastrzeżenia ustalenie, iż posiadany przez oskarżonego pistolet był całkowicie sprawny technicznie, wreszcie że oskarżony był wzorowym żołnierzem, a z powodu swego wieku nie miał dostatecznego doświadczenia życiowego.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu obrońcy, który wnosił o uwzględnienie wniesionej rewizji, i po wysłuchaniu przedstawicielki Naczelnej Prokuratury Wojskowej, która wnosiła o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Dokonane w zaskarżonym wyroku ustalenia faktyczne są zgodne z wynikami przewodu sądowego.Wywody rewizji zmierzające do uzasadnienia wniosku o warunkowe zawieszenie wykonania wymierzonej oskarżonemu kary nie są przekonywające. Przede wszystkim - wbrew wywodom rewizji - brak jest podstaw do twierdzenia, że budzi zastrzeżenia ustalenie, iż przydzielony oskarżonemu pistolet maszynowy był całkowicie sprawny technicznie. Pomijając bowiem zawartą w protokole oględzin konstatację, że "pistolet i jego urządzenia są technicznie sprawne", należy podkreślić, iż sam oskarżony w czasie rozprawy sądowej stwierdził, że idąc na posterunek sprawdzał ten pistolet i "był on sprawny technicznie".Brak jest także podstaw do zasadnego twierdzenia, że w toku postępowania sądowego nie wyjaśniono, z jakiej przyczyny padł strzał z broni służbowej oskarżonego. Okoliczność tę wyjaśnił bowiem oskarżony w ten sposób, że w momencie gdy pociągnął za lufę, zamek pistoletu mógł się "odsunąć", a następnie "jak szarpnął, zamek mógł iść do tyłu, a później w przednie położenie", oraz że "nie musi pociągnąć się za język spustowy, a strzał może paść". Wbrew wywodom rewizji oskarżony był doświadczonym żołnierzem, gdyż już około 100 razy pełnił służbę wartowniczą.Tak więc brak jest podstaw do ustalenia, że istniały okoliczności, które - zdaniem skarżącego - mogłyby wskazywać na mniejszy stopień zawinienia oskarżonego, a w konsekwencji - uzasadnić zarzut wymierzenia mu niewspółmiernie surowej kary.Jeżeli ponadto zważy się, że oskarżony samowolnie zszedł z wyznaczonego mu posterunku, a następnie przyszedł do pomieszczenia oficera dyżurnego i tam w sposób nieostrożny zmieniał położenie pistoletu, mimo że w pomieszczeniu tym znajdowało się wówczas kilka osób, to należało dojść do wniosku, że w świetle tego rodzaju zachowania się oskarżonego i spowodowanego w wyniku jego niedbalstwa skutku w postaci poważnego uszkodzenia ciała Józefa G. (przewidywany okres jego leczenia określony został na około 4-6 tygodni) brak jest podstaw do warunkowego zawieszenia wykonania wymierzonej oskarżonemu kary.Okoliczność, że oskarżony był zdyscyplinowanym żołnierzem, uwzględnił już w dostatecznym stopniu Sąd I instancji, który dał temu wyraz w wymierzeniu oskarżonemu kary aresztu wojskowego, a więc tego rodzaju kary, która wyraża mniejszy ładunek potępienia moralnego w porównaniu z karą pozbawienia wolności. Areszt wojskowy bowiem jest szczególnym rodzajem kary, zawierającej wprawdzie elementy kary pozbawienia wolności i z nią ustawowo (art. 293 § 4 k.k.) zrównanej, ale różniącej się od kary pozbawienia wolności. Czynnikiem odróżniającym omawiany rodzaj kary od pozbawienia wolności jest fakt, że odbywanie tej kary w specjalnym zakładzie karnym uwzględnia elementy związane ze szkoleniem wojskowym (art. 293 § 3 k.k.) i dyscypliną wojskową. Szkolenie wojskowe i odbywanie kary według zasad zbliżonych do reżymu wojskowego nie ma charakteru dolegliwości, lecz ma zapewnić takie warunki resocjalizacji skazanego, które zapobiegają usunięciu go spod działania rygorów i wymagań życia wojskowego oraz zapewniają osiągnięcie celów kary.Zważywszy, że zastosowany przez Sąd I instancji przepis art. 148 § 1 k.k.W.P., określający kwalifikację prawną czynu oskarżonego, nie jest dla niego względniejszy (a to wobec konkretnej sytuacji dotyczącej oskarżonego, charakteryzującej się tym, że rozmiar wymierzonej mu kary mieści się zarówno w sankcji karnej przewidzianej w przepisie art. 148 § 1 k.k.W.P., jak i w odpowiadającym mu przepisie art. 322 § 1 w związku z art. 293 § 1 i 2 nowego k.k.), należało - zgodnie z nakazem zawartym w art. 2 § 1 k.k. - zakwalifikować czyn oskarżonego z przepisu art. 322 § 1 k.k. i przepis ten w związku z art. 293 § 1 k.k. przyjąć za podstawę wymiaru kary.Orzeczenie o zasądzeniu od oskarżonego opłaty sądowej znajduje oparcie w przepisach art. 6 ust. 1 i 2, art. 9 lit. "R" i art. 15 dekretu z dnia 23 stycznia 1947 r. o opłatach sądowych w sprawach karnych (Dz. U. Nr 19, poz. 73 z późn. zm.).Ponieważ oskarżony w dniu wydania wyroku skazującego był żołnierzem zasadniczej służby wojskowej, przeto - zgodnie z przepisem art. 547 § 3 k.p.k. - kosztami postępowania należało obciążyć Skarb Państwa.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.