VI KO 49/63

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia T. Majewski.Sędziowie: L. Chmielewski, M. Budzianowski (sprawozdawca).Prokurator Generalnej Prokuratury: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Wincentego K. oskarżonego z art. 85 § 1 u.k.s., po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki w Łodzi - Ośrodek w Piotrkowie postanowieniem z dnia 29 października 1963 r. kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy, a mianowicie:1) "Czy proboszcz parafii, która zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 1959 r. (sygn. I CO 42/59) nie jest osobą prawną prawa publicznego, może być podmiotem odpowiedzialności karno-skarbowej przewidzianej w art. 85 § 1 ustawy karnej skarbowej z dnia 13 kwietnia 1960 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 123) w związku z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 lutego 1962 r. w sprawie prowadzenia ksiąg przez kościelne osoby prawne oraz zakony i kongregacje duchowne (Dz. U. Nr 18, poz. 77)?"2) "Czy nieprowadzenie księgi inwentarza, o której mowa w § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 lutego 1962 r. w sprawie prowadzenia ksiąg przez kościelne osoby prawne oraz zakony i kongregacje duchowne (Dz. U. Nr 18, poz. 77), stanowi występek skarbowy z art. 85 § 1 ustawy karnej skarbowej z dnia 13 kwietnia 1960 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 123)?"po wysłuchaniu wniosku prokuratora na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczne1. Sąd Wojewódzki w przedstawionym (w punkcie pierwszym) pytaniu nie dostrzega, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 lutego 1962 r. stanów jedynie o "kościelnych osobach prawnych", a nie o "kościelnych osobach prawnych prawa publicznego". Wymienione w pytaniu orzeczenie Sądu Najwyższego stwierdza między innymi, że "(...) związki religijne (wyznaniowe) uznane, o uregulowanym ustawowo stosunku do Państwa i ich osoby prawne, a więc również Kościół Rzymsko-Katolicki, nie są osobami prawnymi prawa publicznego (...)".Sąd Najwyższy nie ma zatem wątpliwości, że jednostki organizacyjne Kościoła, do których m.in. należy parafia, są osobami prawnymi, chociaż nie są osobami prawnymi prawa publicznego. Nie może też ulegać wątpliwości, że osoba fizyczna reprezentująca kościelną osobę prawną (np. proboszcz parafii) ponosi odpowiedzialność karną na podstawie art. 85 u.k.s. w wypadku, gdy z jej winy ta kościelna osoba prawna nie prowadzi ksiąg, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 20 lutego 1962 r.2. Zagadnienie prawne przedstawione w punkcie drugim pytania Sądu Wojewódzkiego zostało już rozstrzygnięte przez Sąd Najwyższy w składzie powiększonym uchwałą z dnia 17 października 1963 r. w sprawie VI KO 36/63, przy czym motywy tejże uchwały są aktualne również w sprawie niniejszej.