II KRN 806/56

SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie Franciszka G., osk. z art. 215 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 16 lutego 1956 r., na podstawie art. 394-496, 400, 383 pkt 4, 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i z mocy art. 5 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o amnestii umorzył postępowanie karne przeciwko Franciszkowi G. o przestępstwo z art. 215 § 1 k.k.Rewizja nadzwyczajna Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego od prawomocnego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 16 lutego 1956 r. zarzuca temu wyrokowi rażącą surowość kary w stosunku do przypisanego czynu, oraz wnosi o uchylenie tego wyroku i umorzenie postępowania przeciw Franciszkowi G. o przestępstwo z art. 215 § 1 k.k. na podstawie art. 3 ust. 2 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o amnestii.Uzasadnienie faktyczneZ uzasadnienia Sąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Opolu z dnia 16 lutego 1956 r. skazany został Franciszek G. z mocy art. 215 § 1 k.k. na karę 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy więzienia za to, że jako kierowca samochodowy Państwowej Centrali Drzewnej, prowadząc w stanie odurzenia alkoholowego z dużą szybkością samochód osobowy marki "Skoda", najechał na samochód marki "Pobieda" prowadzony przez znajdującego się również w stanie nietrzeźwym kierowcę Jana K., powodując na skutek zderzenia obu samochodów lekkie uszkodzenie ciała u Alfreda K., Jerzego L., oraz u stojących na chodniku w pobliżu miejsca zderzenia Zygmunta B. i Stanisławy B. a zarazem możliwość śmierci i kalectwa tych osób.Oskarżony przyznał się do winy, a w szczególności do tego, że pił alkohol przed wypadkiem. Sąd przyjął winę oskarżonego za udowodnioną, uznając, iż sam fakt, że oskarżony zasiadł za kierownicą w stanie odurzenia alkoholowego, w zupełności wystarcza dla przyjęcia jego winy z art. 215 § 1 k.k., ponieważ mógł on się liczyć z tym, że będąc nietrzeźwym, przy zmniejszonej reakcji na zjawiska zewnętrzne, może w każdej chwili spowodować katastrofę.Równocześnie jednak Sąd przyjął, że bezpośrednią przyczyną wypadku była nieprawidłowa jazda przede wszystkim ze strony kierowcy samochodu "Pobieda", co znajduje również swoje potwierdzenie między innymi w opinii biegłych.Z okoliczności sprawy bowiem wynika, że oskarżony jechał ulicą główną Nysy Łużyckiej w Opolu w kierunku mostu na Odrze, z zamiarem odwiezienia swoich przygodnych znajomych za Odrę. Jadąc z szybkością około 50 km/godz. oskarżony dawał sygnały świetlne reflektorami samochodu. Dojeżdżając do skrzyżowania ulicy, którą oskarżony jechał, z ulicą boczną Książąt Pomorskich, nie zmniejszył on szybkości, nie widząc żadnych przeszkód na drodze. W tym momencie z ulicy Książąt Pomorskich z lewej strony do kierunku jazdy oskarżonego wyjechał z nadmierną szybkością około 80 km/godz. samochód osobowy marki "Pobieda" prowadzony przez będącego w stanie nietrzeźwym Jana K. zamykając przejazd oskarżonemu, który mimo użycia hamulców samochodu "Skoda" uderzył w bok samochodu "Pobieda".Skoro oskarżony jechał ulicą główną i, jak ustalili biegli, miał prawą stronę wolną - prowadząc samochód "Skoda" z prawej strony w linii prostopadłej do kierunku jazdy samochodu "Pobieda" - to korzystał on z przysługującego mu w tym przypadku pierwszeństwa jazdy. W danych więc okolicznościach przepisy jazdy, jak słusznie stwierdza opinia biegłych, naruszył kierowca samochodu "Pobieda", jednakże - jak uznali dalej biegli - nie bez winy jest kierowca samochodu "Skoda", który dopuścił się uchybienie polegającego na tym, że w stanie nietrzeźwym prowadził samochód na skrzyżowaniu z nad-mierną szybkością.Należy zaznaczyć, że Sąd Wojewódzki w Opolu, kierując się wyższym stopniem zawinienia Jana K., skazał go wyrokiem z dnia 7 grudnia 1955 r., z mocy art. 215 § 1 k.k. na karę 4 (czterech) lat więzienia. Jednakże Sąd Najwyższy (wyrok z dnia 2 maja 1956 r. I. K. 1296/56) z powodu rewizji założonej przez oskarżonego, zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary w ten sposób, iż skazał oskarżonego Jana K. na karę 2 (dwóch) lat więzienia i na zasadzie art. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. wymierzoną oskarżonemu karę pozbawienia wolności darował, mając na względzie w głównej mierze fakt, że winę za wypadek nie ponosi wyłącznie oskarżony, ale również i kierowca samochodu "Skoda".Biorąc zatem pod uwagę powyższe stanowisko Sądu Najwyższego stwierdzić należy (argumentum a maiori ad minus), że jeżeli uzasadnionym było wymienione wyżej złagodzenie kary i następnie darowanie jej na mocy amnestii w stosunku do oskarżonego Jana K., który w większym stopniu ponosi winę za spowodowanie wypadku, to tym bardziej zasługuje na podobne potraktowanie oskarżony Franciszek G.Dodać trzeba, że w wyniku zaistniałego wypadku oskarżony Franciszek G. doznał wstrząsu mózgu oraz innych dotkliwych obrażeń i już sam ten fakt stanowić będzie dla niego poważną przestrogę na przyszłość przed podobnymi wypadkami. Ponadto oskarżony jest człowiekiem dotychczas niekaranym, ma na utrzymaniu żonę i dwoje nieletnich dzieci, oraz cieszył się dobrą opinią.Mając na względzie powyższy stan rzeczy oraz to, że czyn został popełniony przed 15 kwietnia 1956 r., zaś kara jaką należałoby wymierzyć oskarżonemu nie powinna przekraczać lat 2 (dwóch) pozbawienia wolności i nie zachodzą okoliczności wyłączające amnestię - należy przyjąć, iż powinien mieć w stosunku do oskarżonego Franciszka G. zastosowanie art. 5 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o amnestii, wobec czego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.