V KRN 393/69
WyrokIzba Karna1969-12-02
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy o amnestii, zamiast art. 2 ust. 1 tej ustawy, w przypadku przestępstw o charakterze abolicyjnym, a następnie utrzymanie w mocy nieprawomocnego orzeczenia o utracie prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych, stanowi obrazę prawa materialnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że umorzenie postępowania karnego w zakresie przestępstw o charakterze abolicyjnym powinno nastąpić na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o amnestii, a nie art. 5 ust. 1 tej ustawy. Ponadto, utrzymanie w mocy nieprawomocnego orzeczenia o utracie prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych, przy jednoczesnym umorzeniu postępowania karnego o przestępstwo z art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu, stanowi obrazę art. 2 ust. 2 ustawy o amnestii, który stanowi, że tylko prawomocne orzeczenia o karach dodatkowych pozostają w mocy przy zastosowaniu ustawy o amnestii do przestępstw objętych abolicją.Stan faktyczny
Oskarżony Władysław D. został skazany za przestępstwa z art. 133 § 1 k.k., art. 132 § 1 k.k. oraz art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu, z orzeczeniem utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych. Sąd Wojewódzki w Lublinie umorzył postępowanie karne na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy o amnestii, utrzymując w mocy orzeczenie o utracie prawa jazdy. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę prawa materialnego przez zastosowanie niewłaściwego przepisu ustawy o amnestii do umorzenia oraz utrzymanie w mocy nieprawomocnego orzeczenia o utracie prawa jazdy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia za przestępstwo z art. 132 § 1 k.k. i art. 28 § 1 ustawy o zwalczaniu alkoholizmu i w tym zakresie umorzył postępowanie karne na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o amnestii, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Dąbrowski. Sędziowie: T. Krokosz, R. Staszkiewicz (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: M. Rzeszewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Władysława D., oskarżonego z art. 132 § 1, 133 § 1 k.k. i art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. (Dz. U. Nr 69, poz. 434), po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Prokuratora Generalnego PRL na korzyść oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 25 sierpnia 1969 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 1, 383 pkt 2, 388 § 1, 442 k.p.k.1) uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia za przestępstwo z art. 132 § 1 k.k. i art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) i w tym zakresie na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) postępowanie karne umorzył,2) kosztami postępowania karnego obciążył Skarb Państwa.Uzasadnienie faktyczneOskarżony Władysław D. został skazany wyrokiem Sądu Powiatowego w Biłgoraju z dnia 16 kwietnia 1969 r. za przestępstwo z art. 133 § 1 k.k. na 10 miesięcy więzienia, za przestępstwo z art. 132 § 1 k.k. na 8 miesięcy aresztu oraz za przestępstwo z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) na 2.500 zł grzywny z jednoczesnym orzeczeniem z mocy art. 31 § 1 tej ustawy utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres czterech lat. Jako karę łączną pozbawienia wolności wymierzono oskarżonemu 10 miesięcy więzienia z zaliczeniem aresztu tymczasowego od dnia 20 marca do dnia 16 kwietnia 1969 r., zawieszając zarazem warunkowo wykonanie tej kary na okres czterech lat.Od wyroku tego wniósł rewizję prokurator. Po rozpoznaniu sprawy na skutek rewizji Sąd Wojewódzki w Lublinie wyrokiem z dnia 25 sierpnia 1969 r. zaskarżony wyrok uchylił i postępowanie karne w stosunku do oskarżonego Władysława D. umorzył na -podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii, utrzymując jednak w mocy zaskarżony wyrok Sądu Powiatowego w części dotyczącej orzeczenia o utracie przez oskarżonego prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych i nadmieniając przy tym w uzasadnieniu wyroku, iż utrzymanie wyroku Sądu Powiatowego w tej części w mocy nastąpiło na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii.Wyrok Sądu Wojewódzkiego w Lublinie zaskarżył Prokurator Generalny PRL rewizją nadzwyczajną założoną na korzyść oskarżonego.Rewizja nadzwyczajna zarzuca wyrokowi Sądu Wojewódzkiego:1) obrazę prawa materialnego przez umorzenie postępowania karnego w stosunku do oskarżonego Władysława D. o przestępstwa z art. 132 § 1 k.k. oraz art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434) na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) zamiast na podstawie właściwego w tym wypadku art. 2 ust. 1 tejże ustawy;2) obrazę art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1969 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 151) przez utrzymanie w mocy orzeczenia o utracie prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych przy jednoczesnym umorzeniu postępowania karnego o przestępstwo z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434), mimo że orzeczenie o wymierzeniu tej kary dodatkowej nie było prawomocne.Na podstawie przepisów art. 383 pkt 2 i 388 § 1 k.p.k. oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) rewizja nadzwyczajna wnosi o:1) uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej umorzenia postępowania karnego w stosunku do oskarżonego Władysława D. o przestępstwa z art. 132 § 1 k.k. oraz z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 69, poz. 434);2) umorzenie postępowania w tej części na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o amnestii z dnia 21 lipca 1969 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 151).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Wyrok Sądu Wojewódzkiego w Lublinie w zakresie dotyczącym umorzenia postępowania karnego co do przestępstw z art. 132 § 1 k.k. i z art. 28 § 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o zwalczaniu alkoholizmu został wydany z obrazą art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii, gdyż przestępstwa te z mocy przepisów art. 1 i 2 tej ustawy mają charakter abolicyjny, wobec czego umorzenie postępowania karnego w części dotyczącej tych przestępstw powinno nastąpić na podstawie art. 2 ust. 1 tejże ustawy.W konsekwencji oparcia umorzenia postępowania karnego na mylnej podstawie prawnej Sąd Wojewódzki popełnił dalszy błąd, polegający na tym, że utrzymał w mocy wyrok Sądu Powiatowego w części obejmującej orzeczenie o utracie przez oskarżonego Władysława D. prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych. Orzeczenie to nie było prawomocne, tylko zaś prawomocne orzeczenia o karach dodatkowych przy zastosowaniu ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) co do przestępstw objętych abolicją, przewidzianą w art. 1 i 2 tej ustawy, pozostają w mocy. Reguluje to przepis art. 2 ust. 2 ustawy o amnestii.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KRN 378/69 1969-12-02Czy umorzenie postępowania karnego na podstawie ustawy o amnestii jest dopuszczalne w przypadku spraw zakończonych prawomocnym orzeczeniem, a jeśli tak, to jakie są jego skutki w odniesieniu do kar dodatkowych?
- V KRN 28/70 1970-03-17Czy umorzenie postępowania karnego na podstawie ustawy o amnestii wyłącza możliwość orzeczenia kosztów sądowych oraz zmiany orzeczenia o karze dodatkowej utraty prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych?
- N 52/69 1969-05-09Czy postanowienie o umorzeniu postępowania karnego na podstawie ustawy o amnestii jest prawidłowe, jeśli nie określa czynu ani kwalifikacji prawnej, a także nie rozważa orzeczenia kary dodatkowej?
- V KRN 5/70 1970-02-17Czy ustawa o amnestii z 1969 r. obejmuje przestępstwa popełnione w warunkach recydywy, jeśli są one zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 2 lub karą grzywny?
- IV KRN 69/75 1975-12-23Czy naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, skutkujące śmiercią człowieka i szkodą materialną, może być uznane za czyn, którego kara podlega darowaniu na podstawie ustawy o amnestii, jeśli sąd pierwszej instancj…
Powołane przepisy
art. 132 § 1art. 28 § 1art. 394art. 132 § 1 KKart. 2 ust. 1art. 133 § 1 KKart. 31 § 1art. 5 ust. 1art. 5 ust. 2art. 383 pkt 2art. 12 ust. 1art. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.