III CR 505/55
PostanowienieIzba Cywilna1956-05-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie pozwu do sądu przez pracownika, który wcześniej wystąpił z roszczeniem do zakładowej komisji rozjemczej, może być uznane za równoznaczne z żądaniem skierowania sprawy z zakładowej komisji rozjemczej do sądu, nawet jeśli pracownik nie skorzystał z formalnego trybu żądania przekazania sprawy po braku jednomyślności w komisji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniesienie przez pracownika pozwu do sądu o to samo roszczenie, które było już przedmiotem postępowania przed zakładową komisją rozjemczą, stanowi równoznaczne żądanie skierowania sprawy na drogę sądową. W sytuacji, gdy sprawa została już prawomocnie ukończona w zakładowej komisji rozjemczej (poprzez uchwałę o nierozstrzygnięciu z powodu braku jednomyślności), nie ma podstaw do odrzucenia pozwu przez sąd ze względu na niedopuszczalność drogi sądowej.Stan faktyczny
Powód dochodził odszkodowania od pracodawcy z tytułu bezzasadnego rozwiązania umowy o pracę. Wystąpił najpierw do zakładowej komisji rozjemczej, a następnie, nie czekając na jej rozstrzygnięcie, wniósł pozew do Sądu Wojewódzkiego. Sąd Wojewódzki odrzucił pozew, uznając niedopuszczalność drogi sądowej, ponieważ zakładowa komisja rozjemcza nie osiągnęła jednomyślności i pouczyła powoda o prawie żądania przekazania sprawy do sądu. Powód zaskarżył to postanowienie rewizją do Sądu Najwyższego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Marowski. Sędziowie: W. Bryl (sprawozdawca), F. Szczepański.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Władysława Z. przeciwko Przedsiębiorstwu Instalacji Przemysłowych Budowy Huty im. Lenina o zapłatę 12.000 zł, po rozpoznaniu rewizji powoda od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 15 lutego 1955 r.,zaskarżone postanowienie uchylił i sprawę Sądowi Powiatowemu do ponownego rozpoznania przekazał.Uzasadnienie faktycznePowód wystąpił w dniu 18 czerwca 1954 r. do zakładowej komisji rozjemczej ze swym roszczeniem o zapłatę odszkodowania w związku z bezzasadnym rozwiązaniem z nim przez pozwane zakłady umowy o pracę. Nie czekając na rozstrzygnięcie sporu przez z.k.r., powód w dniu 2 września 1954 r. wniósł pozew o to samo roszczenie przeciwko pozwanym zakładom do Sądu Wojewódzkiego w Krakowie.Sąd Wojewódzki postanowieniem z dnia 15 lutego 1955 r. uznał niedopuszczalność drogi sądowej i pozew odrzucił. Sąd Wojewódzki ustalił, że z.k.r. na rozprawie odbytej w dniu 21 stycznia 1955 r., na której zapadła uchwała o nierozstrzygnięciu sprawy powoda z powodu braku jednomyślności, pouczyła powoda o prawie żądania przekazania jego sprawy do sądu. Wobec jednoczesnego rozpoznawania sprawy przez z.k.r., Sąd uznał w myśl art. 207 k.p.c. drogę sądową za niedopuszczalną i pozew odrzucił.Postanowienie Sądu Wojewódzkiego zaskarżył powód rewizją mylnie nazwaną zażaleniem.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W chwili wydania zaskarżonego postanowienia sprawa była prawomocnie ukończona w z.k.r. i wobec tego nie było podstaw do uznania niedopuszczalności drogi sądowej i odrzucenia pozwu. Powód nie żądał po wydaniu przez z.k.r. decyzji w dniu 21 stycznia 1955 r. skierowania sprawy na drogę sądową, gdyż już w dniu 22 września 1954 r. wytoczył powództwo o swe roszczenie przeciwko pozwanym Zakładom przed Sądem Wojewódzkim. Wniesione przez powoda powództwo należy uznać za równoznaczne z żądaniem skierowania sprawy z z.k.r. do Sądu.Przepis art. 10 ust. 2 dekretu z dnia 24 lutego 1954 r. o zakładowych komisjach rozjemczych (Dz. U. Nr 10, poz. 35) daje pracownikowi uprawnienie tego rodzaju, że zamiast wytaczać nowe powództwo, może żądać skierowania sprawy rozpoznanej przez zakładową komisję rozjemczą do sądu i w tym wypadku wniosek taki zastępuje pozew. Jeśli natomiast pracownik z uprawnienia przewidzianego w art. 10 ust. 2) wymienionego wyżej dekretu nie skorzystał, lecz samodzielnie wytoczył w terminie 14 dni lub uprzednio, jak w niniejszym sporze, powództwo do Sądu - należy uznać, że dopełnił ustawowych warunków z art. 10 ust. 2 wspomnianego dekretu.Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III CR 804/55 1955-07-10Czy pozew wniesiony do sądu o roszczenie podlegające rozpoznaniu przez zakładową komisję rozjemczą należy w myśl art. 207 k.p.c. odrzucić, czy też dopuszczalne jest przekazanie sprawy właściwej komisji rozjemczej?
- III PZP 13/73 1973-12-07Czy w razie wniesienia przez pracownika powództwa o roszczenie, które było przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia przez zakładową (terenową) komisję rozjemczą, sąd oddala powództwo, odrzuca pozew, czy też przekazuje sp…
- I PZ 57/65 1965-09-09Czy niedopuszczalność drogi sądowej w zakresie roszczeń pracowniczych, które zostały już rozpoznane przez zakładową komisję rozjemczą, uzasadnia odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.?
- 1 CR 1235/58 1959-07-11Czy prawomocne orzeczenie zakładowej komisji rozjemczej, odmawiające uwzględnienia żądania pracownika z powodu upływu terminu prekluzyjnego, wiąże sąd powszechny?
- II CR 264/59 1959-06-22Czy zarzut niedopuszczalności drogi sądowej, oparty na właściwości komisji rozjemczej, może być skutecznie podniesiony w postępowaniu rewizyjnym, jeśli nie został zgłoszony przed wdaniem się w spór co do istoty sprawy?
Powołane przepisy
art. 207 KPCart. 10 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.