II OSK 1276/07

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-10-24

Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Wojciech Chróścielewski, Teresa Kobylecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu (kradzież gazu) stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, bez konieczności badania, czy takie skazanie uzasadnia obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?
Ratio decidendi
Prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, lub toczące się postępowanie karne o takie przestępstwo, stanowi samoistną i obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawodawca sam przesądził, że osoby skazane za takie przestępstwa z mocy prawa należą do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co wyklucza potrzebę dalszej oceny tej obawy przez organ administracji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską K. B. z powodu prawomocnego skazania za przestępstwo przeciwko mieniu (kradzież gazu). Organ I instancji i organ odwoławczy cofnęły pozwolenie, powołując się na art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. B., uznając, że samo skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia. K. B. złożył skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów i brak badania, czy skazanie uzasadnia obawę użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie sędzia NSA Wojciech Chróścielewski /spr./ sędzia NSA Teresa Kobylecka Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 24 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 349/07 w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 349/07 oddalił skargę K. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy. W dniu [...] organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską ze względu na uzyskaną informację o prowadzonym przeciwko stronie postępowaniu karnym o czyn z art. 278 § 5 k.k. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, Sąd Rejonowy w Ż. wyrokiem z dnia [...] (sygn. akt [...]) uznał K. B. winnym popełnienia przestępstwa z art. 278 § 5 k.k. i wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności, zawieszając warunkowo jej wykonanie na okres próby wynoszący 3 lata oraz karę grzywny. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem [...]. Komendant Wojewódzki Policji w K. uznał, iż wskazany wyżej fakt w pełni pozwala na zakwalifikowanie strony do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tym stanie rzeczy, organ I instancji decyzją z dnia [...] cofnął stronie przedmiotowe pozwolenie na broń, przyjmując, jako jej podstawę materialnoprawną, wspomniany wyżej art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Organ odwoławczy, po szczegółowej analizie materiału postępowania decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. B. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji i domagał się uchylenia jej w całości. Zdaniem skarżącego stanowisko organów administracji jest nieuzasadnione albowiem narusza art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Bezspornym w sprawie jest, ze skarżący został prawomocnie skazany za przestępstwo przeciwko mieniu, jednakże art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji daje podstawę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni osobie wobec, której istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ustawodawca wyraźnie wskazał, że organ administracji winien rozważyć w pierwszej kolejności, czy popełnione przestępstwo uzasadnia powstanie obawy, że osoba posiadająca broń może jej użyć "w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" biorąc pod uwagę rodzaj popełnionego przestępstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził, iż jest niesporne, że skarżący K. B. w dacie wydawania decyzji przez organ I i II instancji, był skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Ż. za przestępstwo z art. 278 § 5 k.k. stypizowane w Kodeksie Karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu - kradzież gazu. Fakt ten znajduje potwierdzenie w znajdujących się w aktach wydrukach z Krajowego Rejestru Karnego oraz wyciągu z aktu oskarżenia skierowanego przeciwko skarżącemu przez Prokuraturę Rejonową w Ż. , o popełnienie wyżej powołanego przestępstwa, a także w wyroku karnym skazującym Sądu Rejonowego Ż. . Ta okoliczność ma znaczenie decydujące przy ocenie zasadności cofnięcia pozwolenia na broń. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec, których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Powyższe uregulowanie ma charakter jednoznaczny. Użycie słów -w szczególności poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do tych osób organ nie musi więc przeprowadzać oceny czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w ustawie. Zatem wobec skazanych lub podejrzanych o przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu organ musi jedynie ustalić fakt skazania lub prowadzenia postępowania o przestępstwa wymienione w przepisie, a oceny, że obawa istnieje dokonał już sam ustawodawca. Pozwolenie na broń musi być więc cofnięte osobom wymienionym po słowach – "w szczególności", a także innym osobom, co do których organ poweźmie obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do tych innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę. Skoro organ prawidłowo ustalił, że skarżący w dacie decyzji był osobą skazaną za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, to w świetle powołanych wyżej wywodów fakt ten przesadza, iż należy on do kręgi osób, które zdaniem ustawodawcy stwarzają zagrożenie użycia broni w sposób niezgodny z przepisami prawa. Prowadzenie w tej sytuacji dalszego postępowania dowodowego mającego na celu wykazanie bezpośredniego związku pomiędzy czynami, których popełnienie jest podstawą prowadzonego postępowania karnego a wystąpieniem obawy, że skarżący użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, o co wnioskował skarżący, uznać należy w świetle powyższych rozważań za zbędne. Pamiętać bowiem należy, że przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest samo skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu. Sąd wskazał ponadto, iż cytowane w skardze orzeczenie NSA zapadło w odmiennym stanie faktycznym i prawnym. W tym stanie rzeczy Sąd nic dopatrzył się w zaskarżonych decyzjach naruszenia prawa, a zarzuty skargi uznał za nieuzasadnione. Zważywszy powyższe działając na podstawie art. 151 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji i oddalił skargę. K. B. złożył od powyższego wyroku skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, opierając skargę kasacyjną na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji polegającą na przyjęciu, że wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń jest popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu bez badania, czy popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu uzasadnia obawę, że uprawniony może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż ustawodawca wyraźnie wskazał, że organ administracji winien rozważyć w pierwszej kolejności, czy popełnione przestępstwo uzasadnia powstanie obawy, że osoba posiadająca broń może jej użyć "w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" biorąc pod uwagę rodzaj popełnionego przestępstwa. W ocenie skarżącego nadrzędną przesłanką uzasadniającą cofnięcie pozwolenia na broń jest powstanie obawy użycia broni w celu sprzecznym z prawem. Samo popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, bez analizy czy przestępstwo to spowodowało powstanie obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w ocenie skarżącego nie uzasadnia cofnięcia pozwolenia na broń. Kodeks karny i ustawy szczególne przewidują szereg przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu. Istnieją w tej grupie także przestępstwa, które mogą być popełnione nieumyślnie. Kontynuując tok rozumowania organów dotychczas orzekających, także w przypadku skazania za przestępstwo popełnione nieumyślnie zachodzi zawsze obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. W ocenie skarżącego taki wniosek nie może się ostać i jest sprzeczny z celem regulacji art. 15 ust.1 pkt 6. Wojewódzki Sąd Administracyjny, w uzasadnieniu podał, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2001 r., sygn. akt III SA 866/02 zapadł w innym stanie prawnym. Faktem jest, że z dniem 1 stycznia 2004r. nastąpiła zmiana art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jednakże zmiana ta nie spowodowała, iż stracił aktualność wyrażony we wskazanym orzeczeniu pogląd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. - rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie spełnia wymienione wyżej wymagania, choć nie oznacza to, że opiera się na usprawiedliwionych podstawach. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 roku o broni i amunicji właściwy organ policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa m. in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten, wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, mający charakter bezwzględnie wiążący, w zestawieniu z powołanym przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m.in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane. Zastosowanie przez organ policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest zatem obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Są osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazane prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika w sposób oczywisty, że ma on przede wszystkim zastosowanie do osób skazanych za którekolwiek z przestępstw wskazanych w tym przepisie. W takim bowiem przypadku jednostka, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mówiąc innymi słowy, sam fakt popełnienia powyższego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni. Zatem to sam ustawodawca przesądził w treści przepisu art. 15 ust. 2 pkt 6 cyt. ustawy, że osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu z mocy samej ustawy należy do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Tej kwalifikacji prawnej nie są w stanie zmienić opinie członków środowiska, w którym żyje skarżący, jak i jego postawa w procesie karnym. Powyższe stanowisko jest powszechnie przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych powstałym na tle art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (np. wyroki NSA z 4.09.2008, II OSK 994/07, z dnia 7.08.2008, II OSK 917/07, z dnia 7.08.2008, II OSK 926/07, z dnia 15.072008, II OSK 847/07, z dnia 25.06.2008, II OSK 698/07). Powołany w skardze kasacyjnej wyrok NSA z dnia z dnia 9 października 2001 r., sygn. akt III SA 866/02 zapadł w natomiast w odmiennym stanie prawnym, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, i nie może znaleźć zastosowania w sprawie niniejszej. Jak ustalił Sąd I instancji i co nie zostało zakwestionowane w skardze kasacyjnej jest niesporne, że skarżący K. B. w dacie wydawania decyzji przez organ I i II instancji, był skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Ż. za przestępstwo z art. 278 § 5 k.k. stypizowane w Kodeksie karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu - kradzież gazu. Fakt ten znajduje potwierdzenie w znajdujących się w aktach wydrukach z Krajowego Rejestru Karnego oraz wyciągu z aktu oskarżenia skierowanego przeciwko skarżącemu przez Prokuraturę Rejonową w Ż. , o popełnienie wyżej powołanego przestępstwa, a także w wyroku karnym skazującym Sądu Rejonowego Ż. . W takiej sytuacji mając z uwadze powyższe wywody należy uznać, iż trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął w zaskarżonym wyroku, iż organy administracji orzekające w sprawie niniejszej były uprawnione do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń. Tym samym za niezasadny należy uznać podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Z powyższych względów skoro skarga kasacyjna nie została oparta na uzasadnionych podstawach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku o jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło