II OZ 724/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA - Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 25 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Ke 184/10 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] lutego 2010r., znak: [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: oddalić zażalenie S. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 17 lutego 2010 r. w przedmiocie wymeldowania go z pobytu stałego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 31 marca 2010 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz nadesłania 1 odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 6 kwietnia 2010 r. W wyznaczonym terminie, tj. w dniu 9 kwietnia 2010 r., skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych, natomiast nie nadesłał odpisu skargi. Siedmiodniowy termin do dokonania powyższej czynności upłynął z dniem 13 kwietnia 2010 r. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2010 r. S. S. został zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata z urzędu. W dniu 28 kwietnia 2010 r. skarżący udzielił pełnomocnikowi z urzędu adwokatowi E. M. pełnomocnictwa do reprezentowania w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2010 r. Sąd odrzucił skargę S. S. z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych. Odpis tego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 6 maja 2010 r. W dniu 11 maja 2010 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odpisu skargi, uzupełniając ten brak formalny. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że skarżący jest osobą starszą, chorą i nieporadną, potrzebującą pomocy osób trzecich, dlatego też nawet przy dołożeniu należytej staranności nie miał on wpływu na niedochowanie terminu do złożenia odpisu skargi. Postanowieniem z dnia 25 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił ten wniosek. Sąd wskazał, iż zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu wnosi się w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Sąd wskazał, iż określenie momentu ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sytuacji, gdy w otwartym terminie do jego wniesienia złożono wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, było już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uznał, że przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd ustaje w czasie, w którym ma on możliwość jej wniesienia, nie później jednak niż z upływem 30 dni od dnia uzyskania przez niego pełnomocnictwa od strony. Z chwilą bowiem uzyskania pełnomocnictwa pełnomocnik ma pełną możliwość działania w sprawie. (por. postanowienia NSA: z dnia 17 lipca 2008 r., II OZ 763/08; z dnia 13 marca 2009 r., II OZ 240/09; z dnia 27 sierpnia 2009 r., I OZ 802/09; z dnia 8 września 2009 r., II FZ 220/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd wskazał, iż skarżący w terminie otwartym do uiszczenia wpisu i uzupełnienia braków formalnych złożył wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. W dniu 28 kwietnia 2010 r. udzielił wyznaczonemu adwokatowi pełnomocnictwa do reprezentowania go w niniejszej sprawie. Zatem najpóźniej w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych, co oznacza, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu rozpoczął bieg od dnia 29 kwietnia 2010 r. i upłynął z dniem 5 maja 2010 r. (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2009 r., II OZ 809/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Tymczasem pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odpisu skargi dopiero w dniu 11 maja 2010 r. W związku z powyższym Sąd odrzucił ten wniosek na podstawie art. 88 p.p.s.a. Zażalenie na to postanowienie wniósł pełnomocnik S. S.. W uzasadnieniu podniósł, iż pełnomocnictwo udzielone mu przez skarżącego do reprezentowania go w tej sprawie otrzymał pocztą w dniu 29 kwietnia 2010 r. Niezwłocznie podjął próbę skontaktowania się ze skarżącym, lecz bezskutecznie. Dopiero w dniu 4 maja 2010 r. sąsiad skarżącego skontaktował się z nim i poinformował, że przyczyną braku kontaktu ze strony skarżącego jest jego choroba i nieporadność. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, przyczyna uchybienia terminu ustała więc 4 maja 2010 r., a termin na założenie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi upływał 11 maja 2010 r. W tym dniu pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o wydanie kserokopii skargi oraz wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach prawidłowo uznał, iż wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi jest spóźniony i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu wnosi się w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przyczyną uchybienia przez skarżącego terminowi do uzupełnienia braku formalnego skargi była jego nieporadność i brak pomocy ze strony profesjonalnego pełnomocnika. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2010 r. S. S. został zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata z urzędu. Zgodnie z art. 244 § 2 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym od dnia 10 kwietnia 2010 r.) ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Od dnia wejścia w życie wskazanej nowelizacji art. 244 § 2 p.p.s.a. należy przyjmować, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu przez pełnomocnika strony wyznaczonego przez sąd z urzędu rozpoczyna swój bieg najwcześniej od dnia, którym pełnomocnik ten został zawiadomiony przez właściwy organ samorządu zawodowego adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych lub rzeczników patentowych o wyznaczeniu go do reprezentowania określonej strony postępowania. W przedmiotowej sprawie brak informacji o dacie otrzymania przez pełnomocnika skarżącego pisma z Okręgowej Rady Adwokackiej w Kielcach z dnia 20 kwietnia 2010 r. (k.27). Z oświadczenia pełnomocnika wynika natomiast, że w dniu 29 kwietnia 2010 r. otrzymał on pełnomocnictwo udzielone mu na piśmie przez skarżącego. W dniu następnym tj. 30 kwietnia 2010 r. aplikant adwokacki z upoważnienia pełnomocnika skarżącego zapoznał się z aktami sprawy i złożył w Sądzie pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego. Nawet, gdyby przyjąć bardziej korzystną dla pełnomocnika skarżącego datę ustania przyczyny uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi tj. dzień 30 kwietnia 2010 r., kiedy to – za pośrednictwem aplikanta - zapoznał się z aktami sprawy i mógł podjąć czynności procesowe w sprawie, to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął w dniu 7 maja 2010 r. Wniosek ten został złożony dopiero 11 maja 2010 r. Podnoszona przez pełnomocnika skarżącego okoliczność braku kontaktu ze skarżącym do dnia 4 maja 2010 r. nie usprawiedliwia uchybienia przez niego terminowi wskazanemu w art. 87 § 1 p.p.s.a. W dniu 30 kwietnia 2010 r. pełnomocnik skarżącego, po zapoznaniu się z aktami przez upoważnionego przez niego aplikanta miał świadomość stanu sprawy i działając w interesie klienta mógł podjąć niezbędną czynność procesową, jaką było w tym wypadku złożenie wniosku o przywrócenie skarżącemu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Do podjęcia tej czynności procesowej nie była konieczna konsultacja ze skarżącym. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.