IV SA/Wr 212/10
WyrokWSA we Wrocławiu2010-07-15
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja przyznająca emerytowi policyjnemu równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, wydana na podstawie przepisów rozporządzenia, traci moc obowiązującą po uchyleniu tych przepisów, mimo braku wyraźnego postanowienia w przepisach zmieniających o uchyleniu takich decyzji?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna przyznająca uprawnienie, która weszła do obrotu prawnego, zachowuje moc obowiązującą i wywołuje skutki prawne dopóki nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego w sposób generalny (przez normę intertemporalną) lub indywidualny. Samo uchylenie przepisu rozporządzenia, który stanowił podstawę wydania decyzji, nie powoduje automatycznego wygaśnięcia tej decyzji, jeśli przepisy zmieniające nie przewidują takiego skutku. Wniosek o wypłatę już przyznanego świadczenia powinien być traktowany jako żądanie realizacji istniejącej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący, emeryt policyjny, domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008, powołując się na decyzję przyznającą mu to świadczenie. Organy policji odmówiły, wskazując na uchylenie przepisów rozporządzenia, które stanowiły podstawę przyznawania tego świadczenia emerytom policyjnym od 1 stycznia 2006 r. Skarżący argumentował, że jego decyzja przyznająca równoważnik nadal obowiązuje, ponieważ przepisy zmieniające nie przewidywały jej uchylenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca) Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 lipca 2010 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego na remont lokalu I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą, II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją Komendanta Rejonowego Policji w K. z dnia [...] nr [...], zmienioną decyzją Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...] nr [...], przyznano K. W. od dnia 31 grudnia 2001 r. równoważnik za remont lokalu mieszkalnego.
Skarżący, pismem z dnia 8 stycznia 2009 r., wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w K. o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, za okres od roku 2006 do roku 2008 wraz z odsetkami.
Pismem z dnia 21 stycznia 2009 r. Komendant Powiatowy Policji w K. wyjaśnił skarżącemu w szczególności, że rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości
i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2005 r. nr 226, poz. 2246), z dniem 1 stycznia 2006 r. pozbawiono emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do otrzymywania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem Komendanta Powiatowego Policji, skarżący wniósł odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.
W odwołaniu podniósł m.in., że decyzja, którą przyznano mu równoważnik za remont lokalu mieszkalnego, pozostaje w obrocie prawnym, gdyż rozporządzenie z dnia 28 grudnia 2005 r. nie zawiera uregulowania, co do losu decyzji wydanych przed jego wejściem w życie. Skoro zatem nowa regulacja nie zawiera odmiennych postanowień, co do losu decyzji wydanych przed jej wejściem w życie, decyzje te będą wiązać nadal, mimo że przestała istnieć lub zmieniła się podstawa prawna, która uzasadniała ich wydanie.
Rozpoznając odwołanie skarżącego Komendant Wojewódzki Policji we W., postanowieniem z dnia [...] stwierdził jego niedopuszczalność. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że wobec braku przepisu prawnego przyznającego emerytom policyjnym prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, wniosek o przyznanie przedmiotowego równoważnika złożony do Komendanta Powiatowego Policji nie może być załatwiony w drodze decyzji o odmowie przyznania tego prawa, lecz jedynie w drodze odpowiedzi pisemnej, która została zainteresowanemu udzielona.
Od powyższego rozstrzygnięcia K.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Wyrokiem z dnia 23 września 2009 r. sygn. akt IV SA/Wr 224/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia stwierdził, że prawo policjanta do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego wynika z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.). Literalne brzmienie całej ustawy oraz tego przepisu odnosi się jednak wyłącznie do policjantów, nie mogąc znaleźć zastosowania do emerytów policyjnych.
Prawa emerytów z kolei, reguluje ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 8, poz. 67 ze zm.). W zakresie dotyczącym prawa emerytów do lokalu mieszkalnego ustawa wypowiada się w dwóch przepisach, a mianowicie w art. 29 i art. 30. Z treści art. 29 ustawy emerytalnej wynika prawo emeryta policyjnego i rencisty policyjnego do lokalu mieszkalnego w rozmiarze zajmowanym w dniu zwolnienia ze służby, zaś z treści art. 30 prawo tych osób do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.
Z treści tych przepisów natomiast nie wynika aby emeryt policyjny lub rencista był uprawniony do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Nie istniało zatem i nie istnieje na tle przepisów tych dwóch ustaw prawo tych osób do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego.
Organ podniósł również, że sytuacji prawnej emerytów policyjnych i rencistów policyjnych nie zmieniło wejście w życie rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, które stanowiło wykonanie delegacji ustawowej z art. 91 ust. 2 ustawy o policji. Organ podkreślił, że rozporządzenie to w § 8, przyznawało równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego również emerytom i rencistom, ale na podstawie wyłącznie tego przepisu wspomniane kategorie osób nie mogły nabyć prawa do tego równoważnika, gdyż nabycie prawa następuje zgodnie z zasadami demokratycznego państwa prawa wyłącznie w drodze ustawy. Dalej wskazał organ, że przepis § 8 został następnie uchylony rozporządzeniem MSWiA z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. z 2005 r. nr 266, poz. 2246), które weszło w życie od dnia 1 stycznia 2006 r. Przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt U 4/08, stwierdzający zgodność z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej wskazanej powyżej nowelizacji. Komendant Wojewódzki Policji we W. podkreślił jednocześnie, że Trybunał Konstytucyjny dokonał również badania art. 29 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin, i uznał, że przepis ten nie obejmuje prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a tylko zawiera uprawnienie do lokalu mieszkalnego w rozmiarze przysługującym w dniu zwolnienia ze służby. Wziąwszy powyższe okoliczności pod rozwagę Komendant Wojewódzki Policji we W. uznał, że nie występują podstawy do wzruszenia orzeczenia pierwszoinstancyjnego i utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w W.
W skardze na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, skarżący wniósł o jej uchylenie zarzucając:
- naruszenie prawa materialnego, a to art. 91 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia
1990 r. o Policji i § 12 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania
policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz
szczegółowych zasad ich zwracania (M.P. nr 76, poz. 708), przez błędną wykładnię
polegającą na uznaniu przez organ, że skarżący jako emeryt policyjny nie nabył
prawa do równoważnika za remont lokalu mieszkalnego;
- błędną interpretację art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., na mocy którego stwierdzono wygaśnięcie przedmiotowej decyzji przyznającej prawo do równoważnika.
Jak dalej wskazał skarżący, Komendant Rejonowy Policji w K. przyznał mu równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowił art. 91 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz § 12 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania. Zgodnie z treścią ust. 1 § 12 obowiązującego wówczas zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, emerytom i rencistom policyjnym przyznaje się równoważniki pieniężne za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego lub za brak lokalu mieszkalnego w wysokości określonej w niniejszym zarządzeniu. W lipcu 2002 r. weszło w życie rozporządzenie MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2002 r. nr 100, poz. 919). Przedmiotowa kwestia uregulowana została w § 8 rozporządzenia, w myśl którego przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin.
W dalszej kolejności, na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Spaw Wewnętrznych i Administracji dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U z 2005 r. nr 266, poz. 2246), przepis § 8 został uchylony i stosownie do brzmienia § 2 rozporządzenia zmieniającego, rozwiązanie to weszło w życie z dniem 1 stycznia 2006 r. Jednakże stwierdzić należy, iż fakt ten nie może być przyczyną wygaśnięcia decyzji. Zgodnie bowiem z treścią art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., na mocy którego stwierdzono wygaśnięcie przedmiotowej decyzji, organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Z kolei, po myśli § 1 rozporządzenia Ministra Spaw Wewnętrznych i Administracji dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, przepis § 8 został uchylony i stosownie do brzmienia § 2 rozporządzenia zmieniającego, rozwiązanie to weszło w życie z dniem 1 stycznia 2006 r. Z tym dniem omówiono wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.
W opinii skarżącego, w sytuacji uchylenia przepisu, który był podstawą do przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. następuje tylko wówczas, gdy w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek. W przeciwnym przypadku decyzje te nie stają się bezprzedmiotowe, gdyż dotyczą uprawnień wcześniej nabytych na przyszłość.
Bezspornym zdaniem K.W. jest fakt, iż z dniem 1 stycznia 2006 r. utracił moc prawną przepis, na mocy którego emeryci i renciści policyjni byli uprawnieni do otrzymania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przy spełnieniu dodatkowych kryteriów. Jednakże w literaturze prawa administracyjnego podkreśla się, że na istnienie i skuteczność stosunków prawnych powstałych przed wejściem w życie nowych przepisów odmiennie regulujących daną materię, te nowe unormowania mają wpływ tylko wtedy, gdy obowiązują one z mocą wsteczną. Zatem, jeżeli nowa regulacja nie zawiera odmiennych postanowień co do losu decyzji wydanych przed jej wejściem w życie, decyzje te będą wiązać nadal, mimo że przestała istnieć lub zmieniła się podstawa prawna, która uzasadniała ich wydanie. Bardzo często te nowe uregulowania, by usunąć wątpliwości co do dalszych losów wydanych wcześniej decyzji zawierają - zazwyczaj w przepisach przejściowych i końcowych - postanowienia utrzymujące w mocy wcześniej wydane decyzje.
Jak dodał skarżący, powołując się na pogląd naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdzenie wygaśnięcia decyzji musi nakazywać przepis prawa, a rozporządzenie MSWiA z dnia 28 grudnia 2005 r. nie przewiduje uregulowań co do losu decyzji wydanych przed jego wejściem w życie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako nieopartej
o usprawiedliwione podstawy prawne. Uzasadniając, podtrzymał w całości ustalenia
i wnioski zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wskazał ponadto, że przejściowy stan,
w którym emeryci otrzymywali równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, był wynikiem stosowania regulacji pozaustawowej, sprzecznej konstytucyjnym porządkiem prawnym. Zdaniem organu, ten przejściowy stan nie mógł doprowadzić do powstania po stronie emerytów prawa nabytego podlegającego ochronie po dniu 1 stycznia 2006 r. W przekonaniu organu ochrona praw nabytych wynikająca z wzorca konstytucyjnego zawartego w art. 2 Konstytucji RP, może dotyczyć tylko tych praw, których źródło można wywieść z nabycia prawa, ukształtowanego zgodnie z tym konstytucyjnym porządkiem.
W związku z powyższym organ wywiódł, że rozstrzygnięcie zapadłe w postępowaniu odwoławczym, jak też poprzedzające je rozstrzygnięcie zapadłe w I instancji, było słuszne merytorycznie i zgodne z obowiązującym, w tym zakresie, prawem materialnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności powiedzieć należy, że Sąd w obecnym składzie, w pełni podzielił pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wyrażony w wyroku z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 1/10 (publ. CBOIS), który pragnie przywołać.
Otóż, zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują, w zakresie swej właściwości, kontrolę administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem jej działań. Jak wynika z powyższego, badanie sprawy przez sądy administracyjne obejmuje badanie prawidłowości dokonanej przez organ administracji publicznej subsumcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod określoną normę prawa materialnego i procesowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa sąd uchyla zaskarżone orzeczenie. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednakże związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ramach tego postępowania zasadnicze znaczenie ma ocena mocy obowiązującej decyzji Komendanta Rejonowego P. w K. z dnia [...] w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oraz decyzji z dnia [...] nr [...] zmieniającej powyższą decyzję. Istotne w sprawie jest i to, że skarżący od dnia 31 stycznia 1995 r. przebywa na emeryturze.
Uprawnienie do równoważnika zostało skarżącemu pierwotnie nadane, w oparciu o przepisy zarządzenia MSWiA z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (M.P. nr 76, poz. 708). Zarządzenie to do dnia 19 października 1999 r. było prawem powszechnie obowiązującym i mogło stanowić podstawę prawną decyzji. Natomiast w dniu wydania przez Komendanta Powiatowego Policji w K. decyzji zmieniającej nr [...] obowiązywało rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. 2002 r. nr 100, poz. 919, ze zm.) i decyzja ta została wydana na podstawie jego przepisu § 8, stosownie do którego "przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. nr 53, poz. 214, ze zm.)". Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. jednakże zmieniono to rozporządzenie – uchylono m.in. dotychczasowy § 8. Rozporządzenie zmieniające weszło w życie z dniem 1 stycznia 2006 r. Biorąc pod uwagę ogólną zasadę intertemporalną lex posteriori derogat legi priori, nie może budzić wątpliwości, że tożsame z przedmiotowym stany faktyczne, powstałe po dacie 1 stycznia 2006 r. nie mogły już korzystać z dobrodziejstwa tego przepisu, albowiem, odpadła podstawa prawna przyznawania uprawnienia w postaci równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. Taka wzorcowa sytuacja nie wyczerpuje jednak wszelkich możliwych przypadków, dla rozpoznania niniejszej sprawy istotniejsze jest bowiem zbadanie, w jaki sposób zmiana określonego przepisu wpływa na stosunki już istniejące – ukonstytuowane jeszcze pod obowiązywaniem przepisu "starego prawa". Polskiemu prawu znana jest instytucja tzw. "praw dobrze nabytych", na którą to powołuje się również pośrednio skarżący wywodząc, że mimo zmiany stanu prawnego stosunki administracyjne już powstałe trwają nadal. W kontekście takiego stwierdzenia wypada zaznaczyć, że zgodnie z powszechnie aprobowanym poglądem, roszczenie o dalszą realizację praw nabytych a wynikających z decyzji administracyjnej, w przypadku zmiany przepisu, dopuszczalne jest jedynie, gdy wynika z wyraźnego przepisu, stanowiącego materialne źródło uprawnienia.
Odnosząc się do kwestii mocy wiążącej regulacji, na którą powołuje się skarżący, należy wskazać, iż zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, rozporządzenia wydawane są na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Wypada jednak nadmienić, że umocowania do wydania przepisów wykonawczych, ograniczone są wyłącznie do kwestii związanych z realizacją samej ustawy, nie mogą zawierać przepisów materialnych, a tylko przepisy proceduralne. W realiach niniejszej sprawy delegacja ustawowa dla wydania rozporządzenia, o którym mowa powyżej wynikała wprost z treści art. 91 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz U. z 2007 r. nr 43, poz. 277, ze zm.). W przywołanym artykule ustawodawca przewidział, jako jeden z elementów, w oparciu
o które powinno było być wydane rozporządzenie, m.in. wskazanie podmiotów uprawnionych do otrzymania świadczenia. W przedmiocie zgodności z Konstytucją RP przepisów zmieniających rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wypowiadał się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt U 4/08 stwierdzając, że "...w świetle wcześniejszych ustaleń ten ostatni przepis nie przyznaje emerytom i rencistom policyjnym uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W tym kontekście uchylenie § 8 rozporządzenia nie zmienia stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do równoważnika pieniężnego, skoro uprawnienie takie nie wynikało z ustawy. Zaskarżony przepis nie narusza zatem zasady ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji)". W tym kontekście rację należy przyznać Komendantowi Wojewódzkiemu Policji we Wrocławiu wywodzącemu, że utrata mocy obowiązującej przez § 8 cytowanego rozporządzenia wyklucza możliwość przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, osobom będącym emerytami policyjnymi. Czym innym jest jednakże, wyeliminowanie samego źródła określonych uprawnień, a czym innym ocena mocy obowiązującej orzeczenia to źródło konkretyzującego. W doktrynie prawa administracyjnego powszechne jest stanowisko, zgodnie z którym zdolność wywoływania przez decyzję administracyjną określonych skutków prawnych, trwa dopóty, dopóki nie zostanie ona
z obrotu prawnego wyeliminowana. Eliminacja taka może nastąpić bądź to w sposób generalny, poprzez wprowadzenie ściśle określonej normy intertemporalnej przez ustawodawcę, taki skutek przewidującą, albo też w drodze aktu o charakterze indywidualnym. W tym kontekście należy stwierdzić, że rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. w przepisach przejściowych nie uchylało orzeczeń, które weszły już do obrotu prawnego. Na taką też okoliczność wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2008 r. I OSK 953/07 (ONSAiWSA 2009/4/77) stwierdzając, że "w razie uchylenia przepisu, który był podstawą przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. następuje tylko wówczas, gdy
w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek. W przeciwnym wypadku decyzje takie nie stają się bezprzedmiotowe". Zatem, nawet w sytuacji zmiany stanu prawnego, jeżeli w obrocie prawnym występuje decyzja administracyjna nadająca jej indywidualnemu adresatowi określone uprawnienia, a nie została ona w jakikolwiek sposób wyeliminowana z tego obrotu, to będzie rodzić skutki w sposób ciągły i nieprzerwany.
Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zarówno decyzja z dnia [...], jak i decyzja z dnia [...] nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, zatem w dalszym ciągu wywołują skutki, które wynikają
z ich przedmiotowego zakresu.
Nadto, należy zwrócić uwagę, że wniosek skarżącego z dnia 8 stycznia 2009 r. nie zawierał żądania przyznania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego, co upoważniałoby organ do skonkretyzowania tego prawa w drodze decyzji administracyjnej. Wniosek ten dotyczył natomiast naliczenia i wypłaty równoważnika już przyznanego. W takiej sytuacji, należało raczej przyjąć, że skarżący domagał się realizacji decyzji już wydanej – ostatecznej i prawomocnej. Jeżeli jednak organ administracyjny powziął wątpliwości, co do żądania skarżącego, winien był, działając zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, wezwać go do jego sprecyzowania. Nie wyjaśniając tego orzekł
w przedmiocie, którego skarżący we wspomnianym piśmie z dnia 8 stycznia 2009 r. w ogóle nie określił.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Komendanta Powiatowego Policji w K., wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Dlatego też, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku. Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji gdyż decyzja negatywna, a taką jest zaskarżone orzeczenia, nie ma waloru wykonalności.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło