III SA/Wa 975/10
WyrokWSA w Warszawie2010-12-09
Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Krystyna Kleiber, Jerzy Płusa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie przez spółkę kapitałową wkładu niepieniężnego do spółki osobowej, a następnie odpłatne zbycie tego wkładu przez spółkę osobową, pozwala na zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów przez spółkę kapitałową wartości rynkowej wkładu z dnia jego wniesienia, czy też wyłącznie historycznych wydatków poniesionych przez tę spółkę na nabycie lub wytworzenie wkładu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku odpłatnego zbycia przez spółkę osobową wkładu niepieniężnego, który został wcześniej wniesiony przez spółkę kapitałową, do kosztów uzyskania przychodów spółki kapitałowej mogą być zaliczone wyłącznie historyczne wydatki poniesione przez nią na nabycie lub wytworzenie tego wkładu, pomniejszone o ewentualne odpisy amortyzacyjne. Wartość rynkowa wkładu z dnia jego wniesienia, ustalona dla potrzeb wewnętrznych spółki osobowej, nie stanowi faktycznie poniesionego wydatku i nie może być podstawą do ustalenia nowej wartości początkowej środków trwałych ani wartości niematerialnych i prawnych w spółce osobowej dla celów podatkowych.Stan faktyczny
Spółka P. sp. z o.o. (skarżąca) zamierzała wnieść wkłady niepieniężne (nieruchomości, prawa, znaki towarowe, papiery wartościowe) do spółki osobowej. Po przystąpieniu do spółki, skarżąca wniosła o interpretację przepisów ustawy o CIT dotyczącą powstania przychodu, ustalenia wartości początkowej wnoszonych wkładów oraz zasad określenia kosztu uzyskania przychodu w związku z ewentualną sprzedażą tych wkładów przez spółkę osobową. Dyrektor Izby Skarbowej początkowo uznał stanowisko spółki za prawidłowe, jednak Minister Finansów zmienił interpretację z urzędu, uznając, że kosztem uzyskania przychodu dla spółki kapitałowej będą jedynie historyczne wydatki na nabycie lub wytworzenie wkładu, a nie jego wartość rynkowa z dnia wniesienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędzia WSA Jerzy Płusa, Protokolant specjalista Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2010 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na zmienioną interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę
Wnioskiem z dnia 31 sierpnia 2009 r. P. sp. z o.o., (dalej jako "Spółka", lub "Skarżąca"), zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej w W., upoważnionego przez Ministra Finansów do udzielania interpretacji podatkowych, o wykładnię przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wskazała, że zamierza ona przystąpić do osobowej spółki handlowej. Na pokrycie wkładu w spółce osobowej Spółka planuje wnieść wkład niepieniężny (aport) w postaci takich składników majątkowych jak: nieruchomości zabudowane, nieruchomości niezabudowane lub prawa użytkowania wieczystego gruntu, znaki towarowe, udziały oraz papiery wartościowe, w tym akcje. Po przystąpieniu do spółki osobowej Spółka rozważa wnoszenie do niej kolejnych wkładów. Wkłady zostaną wniesione do spółki osobowej według ich wartości rynkowej z dnia wniesienia. Spółka wskazała, że spółka osobowa będzie wykorzystywała wkłady do prowadzenia działalności gospodarczej lub je wydzierżawiała i nie jest wykluczone, iż w przyszłości spółka osobowa może dokonać ich odpłatnego zbycia uzyskując z tego tytułu przychód.
Na tle przedstawionego stanu faktycznego Spółka zapytała:
1. Czy wniesienie do spółki osobowej wkładów będzie skutkować powstaniem przychodu po stronie Spółki?
2. Czy wykazując w księgach i ewidencji środków trwałych spółki osobowej, wkłady jako jej środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne, jako wartość początkową tych składników majątkowych należy przyjąć wartość określoną w akcie notarialnym na podstawie, którego wkłady zostaną wniesione do spółki osobowej, jednakże nie większą niż wartość rynkowa wkładu na dzień jego wniesienia oraz czy odpisy amortyzacyjne od tak określonej wartości początkowej będą stanowiły koszty uzyskania przychodów?
3. Na jakich zasadach Spółka obowiązana jest określić jako wspólnik spółki osobowej koszt uzyskania przychodu w związku z ewentualną sprzedażą przez spółkę osobową wniesionych do spółki osobowej wkładów?
W przedmiocie odpowiedzi na pytanie trzecie Spółka wskazała, że odpłatne zbycie przez spółkę osobową poszczególnych składników majątkowych, wniesionych uprzednio do tej spółki osobowej jako części wkładów, tj. składających się na wkłady składników majątkowych, powoduje powstanie przychodu i w konsekwencji kosztów uzyskania przychodu bezpośrednio po stronie Spółki jako wspólnika spółki osobowej w przypadającej na Spółkę zgodnie z art. 5 ust. 2 Ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654, ze zm. dalej, jako "u.p.d.o.p") części.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. w interpretacji indywidualnej z dnia [...] listopada 2009 r. uznał stanowisko Spółki w zakresie odpowiedzi na pytanie trzecie za prawidłowe i odstąpił od uzasadnienia prawnego.
Następnie w dniu [...] grudnia 2009 r. Minister Finansów, działając na podstawie art. 14e § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zmienił z urzędu interpretację z dnia [...] listopada 2009 r. stwierdzając jej nieprawidłowość w ww. zakresie. W uzasadnieniu organ podatkowy wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.p.d.o.p, przepisy ustawy mają zastosowanie do jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej z wyjątkiem spółek niemąjących osobowości prawnej. Z uwagi na fakt, iż przepisy kodeksu spółek handlowych nie przyznają spółce osobowej osobowości prawnej, nie może ona zostać uznana za podatnika podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka osobowa nie podlega także opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.; dalej "u.p.d.o.f") akt ten reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym osób fizycznych. Powyższe oznacza, iż na gruncie podatku dochodowego spółka osobowa jest transparentna podatkowo. Podatnikami są poszczególni jej wspólnicy, którzy w zależności od ich formy prawnej, podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych bądź podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Przy określaniu dochodów i kosztów będącego osobą prawną wspólnika spółki osobowej zastosowanie znajdzie więc art. 5 u.p.d.o.p. Zgodnie z tym przepisem przychody z tytułu udziału w spółce niebędącej osobą prawną łączy się z przychodami każdego wspólnika proporcjonalnie do posiadanego udziału. Art. 5 ust. 2 u.p.d.o.p stanowi, iż zasady te stosuje się również do rozliczania kosztów uzyskania przychodów. Natomiast jak wynika z art. 15 u.p.d.o.p., za koszty uzyskania przychodów uważa się jedynie koszty poniesione (memoriałowo lub kasowo). Przyjęta na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych konstrukcja kosztów uzyskania przychodów oznacza, że do podatkowych kosztów podatnik zaliczać może jedynie wydatki faktycznie poniesione. Dokonana zaś dla potrzeb określenia wzajemnych praw i obowiązków wspólników spółki osobowej wycena wartości wkładu niepieniężnego nie może być utożsamiana z poniesieniem wydatku -zarówno przez spółkę osobową jak i przez jej wspólnika. Należy również wskazać, iż w przypadku odpłatnego zbycia środka trwałego - zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p - zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów podlegać mogą wydatki poniesione na nabycie lub wytworzenie takiego środka trwałego, zaktualizowane zgodnie z odrębnymi przepisami, pomniejszone o sumę odpisów amortyzacyjnych, dokonanych do dnia jego zbycia. Jeżeli więc środek trwały jest odpłatnie zbywany, to podatnik do swoich kosztów nie może zaliczyć wartości zbywanego środka trwałego lecz poniesione wydatki na jego nabycie bądź wytworzenie. Za wydatki poniesione na nabycie środków trwałych otrzymanych przez spółkę osobową tytułem wkładu niepieniężnego, które mogą być (w tym także poprzez odpisy amortyzacyjne) uwzględnione w koszcie uzyskania przychodów wspólników spółki, należy więc uznać wydatki dokonane przez wspólnika (mającego status podatnika podatku dochodowego od osób prawnych) na nabycie lub wytworzenie tego środka trwałego.
W dniu [...] stycznia 2010 r. Spółka wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, a wobec braku odpowiedzi w dniu 12 marca 2010 r. złożyła za jego pośrednictwem skargę do tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W skardze Spółka zarzuciła zmienionej interpretacji naruszenie art. 5 ust. 1 oraz ust. 2, art. 16 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 8 u.p.d.o.p ; art. 24 ust. 2 w zw. z art. 22g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.; art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej; art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi Spółka powtórzyła argumenty wezwania Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa. Skarżąca wskazała, że przyjęcie stanowiska wyrażonego przez Ministra w zmienionej interpretacji oznaczałoby, że wspólnik, będący osobą fizyczną wnoszący wkład niepieniężny do spółki osobowej, którego przedmiot następnie zostałby sprzedany, byłby w zupełnie innej sytuacji prawnej niż wspólnik, będący osobą prawną wnoszący do tej samej spółki osobowej podobny lub ten sam wkład niepieniężny. W takiej sytuacji bowiem, zgodnie z poglądem przyjętym przez Ministra, wspólnik spółki osobowej, będący osobą fizyczną za koszty uzyskania przychodów przyjąłby wartość początkową środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej, ustaloną przez wspólników na dzień wniesienia wkładu, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej z dnia wniesienia wkładu, zgodnie z przepisem art. 24 ust. 2 w zw. z art. 22g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. Natomiast wspólnik będący osobą prawną będąc w identycznej sytuacji faktycznej, byłby zobowiązany do uznania za koszty uzyskania przychodów historycznych wydatków poniesionych na nabycie bądź wytworzenie tego środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej. Stan taki, szczególnie zważywszy na fakt, iż przedmiot wkładu mógłby być ten sam (np. dwa lokale użytkowe), stoi w jawnej sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie z przyczyn zawartych w zmienionej interpretacji indywidualnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają też pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach - art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a."
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zmieniona indywidualna zgodna jest z obowiązującym stanem prawnym.
Postawą dla wydania przez Ministra Finansów interpretacji indywidualnych są przepisy art. 14a) do 14p) Ordynacji podatkowej. Przepis art. 14b) szczegółowo opisuje warunki, które musi spełniać wniosek o interpretację, a w art. 14c) wskazanie, iż interpretacja indywidualna ma zawierać ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Natomiast przepis art. 14e) daje Ministrowi Finansów podstawę do zmiany z urzędu wydanej interpretacji "jeżeli stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości". Zgodnie z art. 14h) w sprawach interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, odnoszące się do postępowania podatkowego w tym art. 121 § 1 Ordynacji, który stanowi, że postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Przepis art. 14e) Ordynacji podatkowej jednoznacznie wskazuje okoliczności przy zaistnieniu których Minister Finansów może zmienić interpretację indywidualną. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 kwietnia 2010 r. - sygn. akt II FSK 2113/08: "Nieprawidłowość interpretacji uzasadniająca jej zmianę wystąpi wówczas, gdy przyjęte w niej wyjaśnienie przepisów prawa podatkowego nie znajduje dostatecznego uzasadnienia we wnioskach wypływających z poprawnej wykładni tego prawa."(LEX nr 580524). W literaturze prawniczej stwierdzono zaś, że: " z brzmienia art. 14e wynika sugestia, że powodem zmiany interpretacji może być także konieczność uwzględnienia w niej orzecznictwa sądów polskich (zwłaszcza sądu administracyjnego) oraz Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, a także orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Wydana interpretacja mogła bowiem pomijać wymienione orzecznictwo bądź też nie uwzględniać zmian, jakie wystąpiły w tym orzecznictwie po wydaniu interpretacji. Znaczenie prawne niektórych orzeczeń sądowych jest też takie, że dokonanie zmiany interpretacji staje się wręcz konieczne." Dowgier Rafał, Etel Leonard, Kosikowski Cezary, Pietrasz Piotr, Popławski Mariusz, Presnarowicz Sławomir, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III jak też: " uznanie dokonanej przez organ podatkowy interpretacji za wadliwą wiąże się z przypisaniem mu błędu w rozumieniu prawa. Udzielenie w trybie urzędowym pisemnej, wywołującej określone skutki prawne (art. 14b § 1 - 2 i art. 14c ordynacji podatkowej) informacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie jest w tej sytuacji działaniem naruszającym porządek prawny" - Kmieciak Z. Glosa do wyroku WSA z dnia 28 czerwca 2005 r., l SA/Bd 276/05 Teza 3 (Glosa 2006/1/125).
Należy mieć bowiem na uwadze, że w wyniku dokonania zmiany interpretacji powstaje nowa interpretacja. Zmieniona interpretacja podlega reżimowi prawnemu, który przepisy określiły odrębnie wobec interpretacji ogólnej i interpretacji indywidualnej. Reżim ten przenosi się w pełni na zmienioną interpretację. Stąd też odnoszą się do niej odpowiednio wymagania dotyczące jej treści, doręczenia lub publikacji, zaskarżania itd. Zainteresowani mogą powoływać się zarówno na interpretację dotychczasową, jak i na interpretację zmienioną. W obu przypadkach mogą też korzystać z ochrony prawnej, jaka przysługuje im w przypadku zastosowania się do interpretacji ogólnej przed jej zmianą (art. 14k § 2), jak i po jej zmianie (art. 14k § 3). Nie może szkodzić zainteresowanemu również zastosowanie się zainteresowanego do interpretacji indywidualnej przed jej zmianą (art. 14k § 1), jak i po zmianie (art. 14k § 3).
Należy zauważyć, że w wydanej wcześniej interpretacji indywidualnej z dnia [...] listopada 2009r. uprawniony przez Ministra Finansów do wydania interpretacji Dyrektor Izby Skarbowej w W. potwierdził prawidłowość stanowiska Spółki jednakże bez szczegółowej analizy stanu prawnego. W ten sposób obecnie wydana interpretacja, zmieniona co do stanowiska Ministra, we wskazanej we wniosku kwestii, została przedstawiona we wszystkich aspektach prawnych po raz pierwszy.
Istotne jest też, co należy podkreślić, że od dnia [...] listopada 2009r. zostało wydanych cały szereg wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych dotyczących badanej kwestii prawnej do których należy zaliczyć wyrok I SA/Wr 495/10 i I SA/Wr 496/10 z 18 czerwca 2010 r., I SA/Wr 1451/10 z 6 maja 2010r.,, I SA/Kr 623/10 z 11 czerwca 2010 r., III SA/Wa 900/10, III SA/Wa 1790/09 z 29 marca 2010 r., III SA/Wa 929/10. Orzecznictwo sądowe wydaje się reprezentować pogląd Ministra Finansów, wbrew komentatorom np. dr Adama Bartoszewicza w glosie do wyroku III SA/Wa 1790/09 (Monitor Podatkowy 11/2010). Jednakże nie orzecznictwo sądowe zasugerowało sądowi rozpoznającemu niniejszą sprawę, pogląd rezultatem którego jest oddalenie skargi, lecz niżej wskazane następujące przesłanki prawne.
Wnioskodawczyni działające w formie spółki kapitałowej jest osobą prawną. Zamierza przystąpić do spółki osobowej, zgodnie z treścią wniosku, która w przeciwieństwie do jej statusu prawnego, nie posiada osobowości prawnej (art. 8 i art. 12 ustawy dnia 15 września 2000 r. kodeks spółek handlowych Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Oznacza to, że do spółki tej nie stosuje się przepisów o podatku dochodowych od osób prawnych, skoro nie jest wymieniona w art. 1 ust. 1 u.p.d.o.p. Nie stosuje się również ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż ustawa ta zgodnie z art. 1 reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób fizycznych, a spółka osobowa pomimo rdzenia w nazwie "osoba" nie jest osobą fizyczną. Jest podmiotem gospodarczym, przedsiębiorcą, której wspólnicy posiadają ogół praw i obowiązków w tym obowiązki podatkowe prowadzonego przedsiębiorstwa. Jeżeli wspólnikami są osoby fizyczne zyski przedsiębiorstwa są zyskami osób fizycznych, jeżeli wspólnikami są osoby prawne zyski są zyskami osób prawnych – tak jak w niniejszej sprawie. Zasada ta wynikająca z porównania przepisów omawianych ustaw doznała szczegółowego sprecyzowania w art. 5 u.p.d.o.p., który stanowi, że przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, z zastrzeżeniem art. 1 ust. 3, ze wspólne własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy i praw majątkowych łączy się z przychodami każdego wspólnika proporcjonalnie do posiadanego udziału. W przypadku braku przeciwnego powodu przyjmuje się, że udziały wspólników w przychodach są równe przy czym zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów, zwolnień i ulg podatkowych oraz obniżenia dochodu, podstawy opodatkowania lub podatku.
Wniesienie więc do spółki osobowej aportu w postaci przedsiębiorstwa czy nieruchomości czy też znaków towarowych czy też papierów wartościowych, a więc wkładu niepieniężnego, z cała pewnością spowoduje, że wartość wkładu do spółki osobowej zostanie zaliczona do kosztów uzyskania przychodu. Było to pierwsze pytanie Spółki we wniosku i stanowisko obu stron co do przyjętej interpretacji było jednolite. Sąd również podziela ten pogląd, iż wniesienie do spółki osobowej wkładów nie będzie skutkować powstaniem przychodu po stronie Skarżącej.
Co do określenia kosztu uzyskania przychodu wspólnika spółki osobowej przy ewentualnej sprzedaży przedmiotu wkładu przez spółkę osobową – stanowiska stron są rozbieżne.
Spółka dowodziła, że podstawę stanowi art. 16 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p., co oznaczało, że w razie odpłatnego zbycia, w tym jako aportu wniesionego do spółki osobowej przez Spółkę nabytych jako wkłady udziałów i akcji lub innych papierów wartościowych, Spółka będzie uprawniona do rozpoznania kosztu uzyskania przychodów w wysokości wartości tych akcji, udziałów i papierów wartościowych wskazanych w umowie Spółki osobowej, określonej na dzień wniesienia wkładów, jednak w wysokości nie wyższej niż ich wartość rynkowa z dnia wniesienia Wkładu. Ocena ta uwzględnia, zdaniem Spółki art. 5 ust. 2u.p.d.o.p. ,co oznacza, że koszty i przychody z odpłatnego zbycia całości lub części wkładów przez Spółkę osobową będą opodatkowane proporcjonalnie do udziału w zyskach spółki osobowej wspólnika".
Zdaniem Ministra Finansów przy zastosowaniu cytowanego już art. 5 ust. 2 u.p.d.o.p., należy przyporządkować tę sytuację przepisowi art. 16 ust. 1 pkt 1 li. b, co spowoduje, że "w przypadku sprzedaży przedmiotu wkładu przez spółkę osobową przy ustaleniu dochodu do opodatkowania, uzyskany z tego tytułu przychód należy pomniejszyć o koszty uzyskania przychodów odpowiadające wydatkom
poniesionym przez wspólnika na nabycie (wytworzenie) przedmiotu wkładu pomniejszonym o dokonane odpisy amortyzacyjne, w tym odpisy dokonane przez wspólnika przed wniesieniem tego wkładu.
Analogiczne podejście należy zastosować w sytuacji zbycia przez spółkę osobową nabytych jako wkłady udziałów i akcji lub innych papierów wartościowych. Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych są wydatki na objecie lub nabycie udziałów albo akcji oraz innych papierów wartościowych. Zatem kosztem uzyskania przychodu dla Problem sp. z o.o. z tytułu zbycia udziałów, akcji lub innych papierów wartościowych przez spółkę osobową będzie, z uwzględnieniem art. 5 u.p.d.o.p. koszt poniesiony" przez tego wspólnika na objęcie lub nabycie przedmiotowego aportu wniesionego przez tego wspólnika do spółki osobowej.
Na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych brak podstaw do uznania, iż związku otrzymaniem przez spółkę składników majątkowych tytułem wkładów niepieniężnych, spółka osobowa poniosła wydatki odpowiadające wartości rynkowej takich wkładów.
Sąd podziela pogląd Ministra Finansów mając na uwadze, że wobec braku uregulowań szczegółowych, w omawianym przypadku zastosowanie znajdują ogólne zasady uznawania określonych wydatków za koszty uzyskania przychodów, w tym dotyczące środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych.
Art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. określa co do zasady, które wydatki stanowią koszty uzyskania przychodów. Zgodnie z jego brzmieniem, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tej ustawy. Z powyższego przepisu wynika, że aby można było uznać wydatek za koszt uzyskania przychodu, muszą być spełnione następujące warunki koszt musi zostać poniesiony (memoriałowo lub kasowo), celem jego poniesienia powinno być osiągnięcie przychodów, ewentualnie zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, wydatek nie może się znajdować na liście zawartej w art. 16 u.p.d.o.p., stanowiącej katalog wydatków, które nie mogą być zaliczane do kosztów uzyskania przychodów.
W odniesieniu do składników majątku uznawanych za środki trwałe i wartości niematerialne i prawne ustawodawca przewidział rozłożenie wydatków na ich nabycie lub wytworzenie w czasie, poprzez dokonywanie zgodnie z przepisami ustawy odpisów amortyzacyjnych uznawanych za koszty uzyskania przychodów (art. 15 ust. 6 ustawy). Odpisów amortyzacyjnych uznawanych za koszty podatkowe dokonuje się co do zasady od wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych (art. 16 h ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p.). Jednocześnie w art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.d.o.p. zawarto wyłączenie, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie innych niż wymienione w lit. a) środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym również wchodzących w skład nabytego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanych części, - wydatki te, zaktualizowane zgodnie z odrębnymi przepisami, pomniejszone o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 16h ust. 1 pkt 1, są jednak kosztem uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem pkt 8a, w przypadku odpłatnego zbycia środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na czas ich poniesienia.
Przyjęta na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych konstrukcja kosztów uzyskania przychodów oznacza, że do kosztów podatkowych podatnik zaliczać może jedynie wydatki faktycznie poniesione, w tym na nabycie lub wytworzenie środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych. Za wydatek poniesiony zarówno przez spółkę osobową jak i jej wspólnika nie może być uznana wartość określona przez wspólników w akcie notarialnym - nie wyższa od wartości rynkowej składników majątku stanowiących przedmiot wkładu. Wycena przedmiotu wkładu na dzień wnoszenia aportu dokonywana jest dla potrzeb określenia wzajemnych praw i obowiązków wspólników spółki osobowej i na gruncie ustawy nie może być utożsamiana z "poniesieniem" wydatku - zarówno przez spółkę osobową jak i przez jej wspólnika.
W konsekwencji brak jest podstawy prawnej do ustalenia, dla potrzeb ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych nowej wartości początkowej składników majątku, w tym nieruchomości, będących przedmiotem wkładu do spółki osobowej. Za wartość początkową może być uznany wyłącznie wydatek poniesiony przez Skarżąca jako "koszt historyczny" na nabycie lub
wytworzenie poszczególnych nieruchomości wniesionych przez Spółkę do spółki osobowej,(por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 6.05.2010 r., sygn. akt I SA/Wr 145/10; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 28.04.2010 r. sygn. akt I SA/Po 171-172/10). Natomiast do kosztów uzyskania przychodów może być zaliczona tylko ta część odpisów amortyzacyjnych, która nie była dotychczas uznana za koszt
podatkowy przez wspólnika wnoszącego aport.
Istotą powyższego stanowiska jest podstawowa zasada wykładni systemowej w podatku dochodowym, zgodnie z którą ten sam wydatek nie może być uwzględniony więcej niż jeden raz, jako koszt uzyskania przychodu u tego samego podatnika. Gdyby przyjąć za prawidłowe stanowisko podatnika to całkowicie lub w znacznej części zamortyzowany u niego środek trwały, wniesiony tytułem wkładu niepieniężnego do spółki osobowej byłby po raz kolejny amortyzowany w spółce osobowej od jego wartości rynkowej, a zatem poprzez art.5 ust.2 u.p.d.o.p. kolejny raz odnoszony byłby w koszty uzyskania przychodów u podatnika. Podatnik ponosząc raz wydatek na zakup lub wytworzenie środka trwałego mógłby dwukrotnie zaliczyć w koszty podatkowe jego wartość poprzez odpisy amortyzacyjne, raz w spółce kapitałowej, a kolejny raz w spółce osobowej. Koszty spółki osobowej stałyby się odpowiednio kosztami udziałowca-spółki kapitałowej). Taka wykładnia przepisów w oczywisty sposób naruszałaby zasadę określoną w art.15 ust. 1u.p.d.o.f. tzn. że tylko wydatek poniesiony obciąża koszty podatkowe.
Zdaniem Sądu stanowisko Spółki prezentowane we wniosku o interpretację nie było uzasadnione prawnie, wykazała to zmieniona interpretacja indywidualna, którą Sąd całkowicie podziela. Zdaniem Sądu stanowisko Spółki prezentowane we wniosku o interpretację nie było uzasadnione prawnie, wykazała to zmieniona interpretacja indywidualna, którą Sąd całkowicie podziela.
W ocenie Sądu nie są zasadne zarzuty skargi naruszenia art. 5 ust. 1 oraz ust. 2, art. 16 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 8 u.p.d.o.p ; art. 24 ust. 2 w zw. z art. 22g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., co wyjaśniono już w niniejszym uzasadnieniu. Nie doszło też do naruszenia w zmienionej interpretacji indywidualnej przepisu art.121 § 1 Ordynacji podatkowej bowiem Minister Finansów działał zgodnie z przytoczonymi na wstępie, przepisami Ordynacji podatkowej dającemu takie uprawnienie. W tej sprawie nie doszło też do naruszenia art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, traktującego o równości wszystkich wobec prawa i równego traktowania wszystkich przez władzę publiczną jak też zakazie dyskryminacji. Skoro Minister Finansów działał zgodnie z prawem, nie mogło dojść i nie doszło do jakiejkolwiek dyskryminacji Skarżącej.
W tym stanie, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło