IV SA/Po 502/11

WyrokWSA w Poznaniu2011-09-14

Skład orzekający: Ewa Kręcichwost-Durchowska, Donata Starosta, Izabela Bąk-Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. posiada legitymację do zaskarżenia uchwały Rady Miejskiej w S. dotyczącej zmiany studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie zwykłe, posiadając jedynie zdolność sądową, nie ma własnego interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały dotyczącej studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego. Aby posiadać legitymację skargową na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, skarżący musi wykazać naruszenie konkretnego, indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego z norm prawa materialnego, co w niniejszej sprawie nie zostało udowodnione.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. zaskarżyło uchwałę Rady Miejskiej w S. zmieniającą studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucił istotne naruszenie zasad i trybu sporządzania zmiany studium, w tym wprowadzenie trasy szynobusu po terminie składania uwag oraz różnice między projektem wyłożonym do publicznego wglądu a projektem uchwalonym. Wojewoda Wielkopolski nie stwierdził nieważności uchwały. Sąd rozpoznał sprawę, koncentrując się na legitymacji skarżącego do wniesienia skargi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Sędziowie WSA Donata Starosta (spr.) WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Zwykłego Mieszkańców Wsi R. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] marca [...] r. nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego oddala skargę Uchwałą z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] (dalej uchwała z dnia [...] marca 2011 r.) Rada Miejska w S. (dalej Rada Miejska) działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej usg) oraz art. 12 ust. 1, art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 r., nr 80, poz. 717, ze zm., dalej upzp) dokonała zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy S. (§1 uchwały). Zgodnie z § 2 uchwały z dnia [...] marca 2011 r., integralną jej częścią są: tekst studium oznaczony jako załącznik nr 1, rysunki studium stanowiące załącznik nr 2 oraz rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia uwag zgłoszonych do projektu zmiany Studium jako załącznik nr 3. Zgodnie z §3 analizowanej uchwały, jej wykonanie zostało powierzone Burmistrzowi Miasta i Gminy S. (dalej Burmistrzowi). Weszła ona w życie z dniem podjęcia i podlega ogłoszeniu w sposób zwyczajowo przyjęty (§4 uchwały z dnia [...] marca 2011 r.). W uzasadnieniu powyższej uchwały wskazano, że jest ona konsekwencją podjętej uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] listopada 2005 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia opracowania projektu zmiany Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy S., przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w S.u nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. Procedura formalno - prawna zmiany Studium została przeprowadzona zgodnie z art. 11 upzp. Zebrano wnioski oraz uzyskano wszelkie niezbędne opinie i uzgodnienia organów i instytucji upoważnionych do opiniowania i uzgadniania projektów zmian studium. W procedurze zapewniono udział społeczeństwa w zakresie odpowiadającym przepisom ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2008 r., nr 199, poz. 1227 ze zm.). Zmiana studium wprowadza szereg ustaleń dotyczących ochrony środowiska i przyrody. Przyjęte w projekcie kierunki zagospodarowania przestrzennego określono w oparciu o istniejące uwarunkowania środowiska przyrodniczego oraz aktualne uwarunkowania społeczno – gospodarcze (k. 208-210 akt sądowych). Pismem z dnia [...] marca 2011 r. Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. (dalej skarżący) działając na podstawie art. 91 ust. 1 usg w zw. z art. 28 upzp zwróciło się do Wojewody Wielkopolskiego z żądaniem stwierdzenia nieważności uchwały z dnia [...] marca 2011 r. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że przy sporządzaniu zmiany studium w sposób istotny naruszono zasady i tryb, co z mocy art. 28 upzp powoduje nieważność uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] marca 2011 r. Opisując zaistniałe w sprawie uchybienia skarżący wskazał, że dnia [...] stycznia 2010 r. wyłożono do publicznego wglądu projekt zmiany studium w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy S. Uwagi do projektu zmiany studium można było składać do [...] marca 2010 r. Wpłynęły 294 uwagi. W wyłożonym projekcie zmiany studium w ogóle nie było nawet wzmianki o planowanej trasie przebiegu szynobusu przez R. (ani w części opisowej, ani też w części graficznej - na mapach). Z tego też powodu nie było jakichkolwiek uwag do planowanej trasy. Projekt zmiany studium wyłożono do publicznego wglądu w styczniu 2010 r., a dopiero w dniu [...] lutego 2010 r. oraz w dniu [...] marca 2010 r. odbyły się w Urzędzie Miasta spotkania w sprawie ewentualnego przebiegu trasy szynobusu. To oznacza, że dopiero wiosną 2010 r. (już po terminie składania wniosków do studium, a nawet uwag) zaczęto w sposób absolutnie niezgodny z prawem "majstrować" przy studium. Należy zauważyć, że propozycja umiejscowienia w studium trasy przebiegu szynobusu jest niewątpliwie wnioskiem, a nie uwagą, na którego wniesienie był czas ostatecznie do dnia [...] kwietnia 2006 r. Pozytywne rozpatrzenie takiego wniosku skutkować powinno umieszczeniem go w projekcie studium i poddaniu procedurze opiniowania i uzgadniania, ale jeszcze przed wyłożeniem projektu do publicznego wglądu. Procedury takiej trasa szynobusu, z oczywistych względów nie przeszła. Jako kolejny dowód naruszenia zasad i trybu sporządzania zmiany studium skarżący wskazał fakt wyłożenia do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. projektu innego od tego, który został przedłożony do uchwalenia Radzie Miejskiej (k. 195-196 akt sądowych). W odpowiedzi na powyższe pismo skarżącego z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...], Wojewoda wyjaśnił, że po dokonaniu oceny legalności przedłożonej wraz z rozstrzygnięciem o sposobie rozpatrzenia uwag oraz dokumentacją prac planistycznych uchwały nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały z dnia 29 marca 2011 roku (k. 193-194 akt sądowych). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) z dnia [...] maja 2011 r. Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. reprezentowane przez radcę prawnego zarzuciło, że uchwała z dnia [...] marca 2011 r. została podjęta z naruszeniem art. 11 w zw. z art. 28 ust. 1 upzp wnosząc o: 1. uwzględnienie skargi w całości przez Radę Miejską na podstawie art. 54 § 3 ppsa tj. w trybie autokontroli, poprzez stwierdzenie nieważności uchwały z dnia [...] marca 2011 r., 2. stwierdzenie nieważności uchwały z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie uchwalenia Zmiany Studium i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. przez WSA w przypadku nie uwzględnienia skargi przez Radę Miejską w trybie autokontroli, 3. zasądzenie od Rady Miejskiej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania w kwocie 1957 zł. Opisując zaistniałe przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały z dnia [...] marca 2011 r. uchybienia skarżący wskazał, że dnia [...] maja 2010 r. wystąpił do Burmistrza o przesłanie informacji dotyczącej tego, czy aktualnie w Urzędzie Miasta i Gminy S. prowadzone są prace przygotowawcze związane z budową szynobusu. Dopiero na skutek złożonej do WSA skargi na bezczynność (sygn. akt IV SAB/Po 35/10), dnia [...] czerwca 2010 r. WSA doręczył skarżącemu odpowiedź Burmistrza S.a na skargę w sprawie bezczynności, w której znalazło się stwierdzenie, że "dokładny przebieg szynobusu zostanie ostatecznie zatwierdzony po rozpatrzeniu wszystkich wniesionych uwag, w trakcie uchwalania studium przez Radę Miejską w S.". Tymczasem uwagi do projektu zmiany studium można było składać do 2 marca 2010 r. Dnia [...] stycznia 2010 r. do publicznego wglądu wyłożony został w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy S. projekt zmiany studium. Nie zawierał on wzmianki o planowanej trasie przebiegu szynobusu przez R. Z tego powodu nie było jakichkolwiek uwag do planowanej trasy. Pomimo wyłożenia projektu studium do wglądu w styczniu 2010 r., dopiero dnia [...] lutego 2010 r. oraz [...] marca 2010 r. odbyły się w Urzędzie Miasta spotkania w sprawie ewentualnego przebiegu trasy szynobusu. Zdaniem skarżącego, propozycja umiejscowienia w studium trasy przebiegu szynobusu jest wnioskiem, a nie uwagą, na którego wniesienie był czas do dnia [...] kwietnia 2006 r. Pozytywne rozpatrzenie wniosku skutkować powinno umieszczeniem go w projekcie studium i poddaniu procedurze opiniowania i uzgadniania, ale jeszcze przed wyłożeniem projektu do publicznego wglądu. Procedury takiej trasa szynobusu nie przeszła. Natomiast uwaga Referatu Inwestycji UMiG S. dotycząca szynobusu, o której mowa jest w piśmie z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], stanowi w rzeczywistości wniosek. Skarżący zwrócił również uwagę na to, że do publicznego wglądu w styczniu 2010 r. wyłożony został inny projekt od tego, który został przedłożony do uchwalenia Radzie Miejskiej (k. 3-4 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę, stanowiącą załącznik do uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia z dnia [...] maja 2011 r., nr [...], Przewodniczący Rady Miejskiej wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi Przewodniczący Rady Miejskiej wskazał, że przebieg szynobusu, wraz z alternatywną wersją jego trasy, został ustalony na pierwszym roboczym spotkaniu, które odbyło się w dniu [...] lutego 2010 roku, co skarżący potwierdza. Termin do składania uwag do projektu studium zgodnie z obwieszczeniem upłynął dnia [...] marca 2010 r. Uwaga Referatu Inwestycji do projektu Studium, na podstawie której wprowadzono do projektu studium przebieg szynobusu, została złożona w dniu [...] marca 2010 r., czyli w terminie. Informacja dotycząca dokładnego przebiegu szynobusu, którą otrzymał skarżący wynikała z faktu, że pomimo ustalonego już jego przebiegu możliwa była jego korekta w przypadku gdyby rozstrzygnięcie innych uwag stanowiło kolizję dla zaproponowanej trasy. Odnośnie kolejnej kwestii poruszonej w skardze, t.j. różnic pomiędzy projektem wyłożonym do publicznego wglądu, a przedłożonym przez Burmistrza Radzie Miejskiej do zatwierdzenia, taki stan rzeczy jest logiczną konsekwencją następujących po sobie etapów prac nad projektem. Projekt studium wyłożony do publicznego wglądu podlegał dyskusji i osoby zainteresowane miały, zgodnie z prawem, możliwość składania do niego uwag, które następnie podlegały rozstrzygnięciu najpierw przez Burmistrza, a następnie w przypadku ich nieuwzględnienia (uwagi nieuwzględnione) przez Radę Miejską, z tej też przyczyny projekt przedłożony do publicznego wglądu, czyli sporządzony w środkowej fazie procedury, nie może być tożsamy z końcowym projektem, czyli przedstawionym Radzie Miejskiej do zatwierdzenia. Stąd też powstała zmiana w oznaczeniach projektu, jak i w symbolach i numerach terenów, które niejednokrotnie z uwagi na uwzględnienie uwag ulegały podziałowi na inne (k. 10-13 akt sądowych). Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. skarżący wnosząc o załączenie do akt sprawy żądania stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. z dnia [...] marca 2011 r. oraz pisma Wojewody z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...], zwrócił uwagę na to, że w piśmie Burmistrza z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], w punkcie 13 mowa jest o tym, że uwagi do projektu zmiany studium można było składać do [...] marca 2010 r., zaś w piśmie też Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], mowa jest o tym, "że zarówno projekt zmiany studium, jak i projekt miejscowego planu zostanie wyłożony do publicznego wglądu jeszcze w roku 2010 r. i wówczas, zgodnie z obowiązującymi przepisami, będą przyjmowane uwagi do przedstawionych rozwiązań (k. 179 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Złożona skarga podlegała oddaleniu. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa). W niniejszej sprawie należało przede wszystkim zbadać legitymację Stowarzyszenia Zwykłego Mieszkańców Wsi R. do zaskarżenia uchwały NR [...] Rady Miejskiej w S.u z dnia [...] marca 2011 roku w sprawie uchwalania Zmiany Studium i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S.. Zasygnalizować należy, że badanie czy podmiot wnoszący do sądu administracyjnego skargę na uchwałę lub zarządzenie organu gminy dotyczące sprawy z zakresu administracji publicznej jest do tego uprawniony następuje w kontekście przesłanek określonych w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a nie na podstawie art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyrok NSA z dnia 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, LEX nr 171196). W niniejszej sprawie oczywistym jest, że stroną postępowania sądowoadministracyjnego jest stowarzyszenie zwykłe. Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie a w szczególności w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2009 r. I OZ 519/09 opubl. LEX nr 574295 "Przy ocenie możliwości finansowych stowarzyszenia, nie jest konieczna ocena stanu majątkowego poszczególnych członków tego stowarzyszenia. Stowarzyszenie zwykłe nie ma wprawdzie zdolności prawnej i zdolności do czynności prawnych, ale przyznano mu zdolność sądową (art. 25 § 2 p.p.s.a.). Stroną postępowania sądowoadministracyjnego jest więc stowarzyszenie i to jego sytuacja majątkowa podlega badaniu przez sąd" Na wstępie nadmienić należy, że Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. jest stowarzyszeniem zwykłym, które zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.) stanowi uproszczoną formę stowarzyszenia niemającego osobowości prawnej. W doktrynie wskazuje się, że stowarzyszenie zwykłe ma swoją strukturę organizacyjną wskazaną w regulaminie, który w szczególności określa jego nazwę, cel, teren i środki działania, siedzibę oraz przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. Środkami działania są składki członkowskie, które uznać należy za majątek stowarzyszenia (Z. Radwański, Podmioty prawa cywilnego w świetle zmian kodeksu cywilnego przeprowadzonych ustawą z dnia 14 lutego 2003 r., PS 2003, nr 7-8, s. 7). Brak osobowości prawnej oznacza w szczególności brak zdolności do czynności prawnych ( w tym np. niemożność zatrudniania pracowników) i brak własnego majątku. Natomiast należy przyjąć, że stowarzyszeniom zwykłym przysługuje tzw. zdolność sądowa, tj. zdolność występowania w procesach cywilnych, choćby nie posiadały osobowości prawnej (art.64§ 2k.p.c)-choć naturalnie nie mogą występować w sporach majątkowych. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w przeciwieństwie do postępowania prowadzonego na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone (wyrok NSA z dnia 3 września 2004 r., OSK 476/04, ONSA i WSA z 2005 r., nr 1, poz. 2). Skarga złożona w trybie powyższego przepisu nie ma bowiem charakteru actio popularis, zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2005 r., OSK 1437/2004, Wokanda 2005 r. Nr 7-8, str. 69, St. Prutis "Ochrona samodzielności gminy jako jednostki samorządu terytorialnego", Wyd. NSA 2005, str. 367). Przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie daje podstawy do korzystania przez każdego z prawa do wniesienia skargi w interesie publicznym (wyrok SN z dnia 7 marca 2003 r., III RN 42/02, publ.: OSNP z 2004 r., nr 7, poz. 114). Tak więc nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia strony skarżącej (wyrok NSA z dnia 14 marca 2002 r., II SA 2503/01, Lex nr 81964). Niewątpliwie zatem przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy kształtowany jest na innych zasadach aniżeli w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami k.p.a. Dopiero naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania (oceny) uchwały w przedmiocie studium. Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego i w zależności od tego skarga może lub nie może być uwzględniona. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi, nie w przyszłości, naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Wnoszący skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym musi wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia (wyrok SN z dnia 7 marca 2003 r., III RN 42/02, publ.: OSNP z 2004 r., nr 7, poz. 114, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 9 września 2004 r., II SA/Bk 364/04, Lex nr 173736). Ponieważ do wniesienia skargi nie legitymuje stan jedynie zagrożenia naruszeniem, przeto w skardze należy wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę (wyrok NSA z dnia 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, LEX nr 171196, wyrok NSA z dnia 22 lutego 2006 r., II OSK 1127/05, LEX nr 194894). O powodzeniu skargi z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym przesądza wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Interes ten powinien być bezpośredni i realny (wyrok NSA z dnia 23 listopada 2005 r., I OSK 715/05, LEX nr 192482, por. też wyrok NSA z dnia 4 września 2001 r., II SA 1410/01, Lex nr 53376, postanowienie NSA z dnia 9 listopada 1995 r., II SA 1933/95, publ.: ONSA z 1996 r., nr 4, poz. 170, wyroki WSA w Białymstoku z dnia 4 maja 2006 r., II SA/Bk 764/06 i II SA/Bk 763/05, publ.: strona internetowa NSA). W niniejszej sprawie to profesjonalny pełnomocnik radca prawny winien przy wnoszeniu skargi powyższy interes wykazać. Tymczasem ani w samej treści skargi ani w piśmie uzupełniającym skargę z dnia 17 sierpnia 2011 roku interes taki nie został przez pełnomocnika wykazany. Interes prawny skarżącego( przy czym musi to być interes prawny samego stowarzyszenia zwykłego a nie jego poszczególnych członków, bowiem to stowarzyszenie posiada zdolność sądową ), co do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego. Przy takim związku należy eliminować sytuacje, w których dopiero kolejne skutki wcześniejszej konkretyzacji normy prawnej w odniesieniu do jednego podmiotu, pośrednio wpływają na sytuację prawną drugiego podmiotu, wynikającą z zastosowania w stosunku do niego innej już normy prawnej (wyrok NSA z dnia 18 września 2003 r. w spr. II SA/2 Podkreśla się przy tym, że jedynym środkiem prawnej ochrony podmiotów wobec ustaleń gminnego studium, które poprzez wpływ na treść planu miejscowego w sposób pośredni wpływa na ich sytuację prawną jako właścicieli lub użytkowników wieczystych, jest wprawdzie skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, ale jest to w zasadzie środek potencjalny, którego wykluczyć nie można, ale który będzie mógł odnieść skutek wyjątkowo, albowiem skarżący nie zdoła w zasadzie wykazać, że uchwała w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy – akt wewnętrzny – narusza jego interes prawny lub uprawnienia (zob. T. Bąkowski: Komentarz do art. 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.03.80.717), w: T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004, Z. Niewiadomski: Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Warszawa 2004, s. 88). W niniejszej sprawie podstawową kwestią jest odpowiedź na pytanie, czy wpływ studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy S. uchwalonego w dniu [...] marca 2011 r. na interes prawny skarżącej, jest wpływem tego rodzaju, że można by mówić o naruszeniu tego interesu treścią zaskarżonej uchwały. W ocenie Sądu wpływ oddziaływania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy na sferę interesów prawnych i uprawnień indywidualnych podmiotów należy rozpatrywać w kontekście charakteru analogicznego (chociaż niewątpliwie o innym zakresie) wpływu aktu będącego następstwem uchwalenia studium, tj. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) uchwalanym przez organ stanowiący gminy, tj. radę gminy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 cyt. ustawy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Z kolei art. 6 ust. 2 cyt. ustawy stanowi, że każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do: 1) zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich, 2) ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Należy zatem stwierdzić, że regulacje miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mogą dotyczyć interesu prawnego wynikającego z norm materialnoprawnych kształtujących prawo własności bądź inne prawa, z których wynika tytuł prawny do nieruchomości. W konsekwencji należy stwierdzić, że również regulacje studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy mogłyby ewentualnie dotyczyć interesu prawnego wynikającego z norm materialnoprawnych (należących do różnych gałęzi prawa) kształtujących prawo własności bądź inne prawa, z których wynika tytuł prawny do nieruchomości. Wskazany wyżej charakter prawny studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy determinuje w sposób szczególny obowiązek skarżącego wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi, nie w przyszłości, naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Stowarzyszenie zwykłe jako podmiot posiadający jedynie zdolność sądową nie może wywodzić swego interesu prawnego z posiadania praw majątkowych. W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę niniejszą, Stowarzyszenie Zwykłe Wsi R. nie ma własnego interesu prawnego w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały. Stowarzyszenie nie wykazało bowiem, aby przysługiwało mu konkretne prawo podmiotowe o charakterze prywatnoprawnym czy też publicznoprawnym, wynikające z przepisów prawa materialnego, które zostałoby najpóźniej w dacie wniesienia skargi naruszone kwestionowaną uchwałą. W szczególności skarżący nie wykazał, aby przysługiwało mu jakiekolwiek prawo o charakterze rzeczowym (własności, użytkowania wieczystego lub innego ograniczonego prawa rzeczowego) do nieruchomości położonej na terenie miejscowości G., bo tej części uchwały dotyczy skarga. Brak jest też przepisu, z którego wynikałby jego interes prawny. Stowarzyszenie działa przede wszystkim dla dobra ogólnospołecznego. Ma interes faktyczny w reagowaniu we właściwym trybie na wszelkie nieprawidłowości. Realizując cele statutowe ( działanie na rzecz Wsi R.) nie ma jednak legitymacji skargowej do kwestionowania ustaleń Studium uchwalonego na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn.zm.). (zobacz w tym zakresie jednolite orzecznictwo Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 marca 2008 r. IV SA/Wa 2202/06,II SA/Kr 832/10 - Wyrok WSA w Krakowie, II OSK 1308/10 - Wyrok NSA ,IV SA/Wa 1322/06 - Wyrok WSA w Warszawie publ.: strona internetowa NSA) Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę. ja

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło