II OSK 643/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-05-30
Skład orzekający: Anna Łuczaj, Wojciech Mazur, Jacek Hyla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, która przewiduje zmianę przeznaczenia nieruchomości z terenów pod zabudowę mieszkaniową na tereny leśne, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności tej uchwały na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym z powodu naruszenia interesu prawnego właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, będące aktem wewnętrznie obowiązującym organy gminy, nie jest aktem prawa miejscowego i samo w sobie nie może bezpośrednio naruszyć interesu prawnego właściciela nieruchomości. Naruszenie takie może nastąpić dopiero w momencie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który jest bezpośrednio wiążący. Skarga na studium jest dopuszczalna jedynie w przypadku naruszenia zasad sporządzania studium, istotnego trybu jego sporządzania lub właściwości organów. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał takiego naruszenia ani bezpośredniego naruszenia swojego interesu prawnego.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę W. M. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi dotyczącą studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, która przewidywała zaliczenie nieruchomości skarżącego do terenów lasów komunalnych (ZLK). Skarżący zarzucał naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym pominięcie walorów ekonomicznych i prawa własności, nieuwzględnienie dotychczasowego przeznaczenia terenu, nieprawidłowości w procedurze rozpatrywania wniosków i uwag oraz braku dyskusji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną skarżącego, który podtrzymywał zarzuty dotyczące naruszenia jego interesu prawnego i procedury uchwalania studium.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj /spr./ Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant asystent sędziego Agnieszka Chorab po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 718/11 w sprawie ze skargi W. M. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od W. M. na rzecz Gminy Miasta Łodzi kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 718/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę W. M. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie Uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd podał następujące okoliczności faktyczne i prawne.
W. M. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] października 2010r. w sprawie uchwalenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi wnosząc o stwierdzenie nieważności uchwały w całości. Wniósł o połączenie wszystkich spraw toczących się przed WSA w Łodzi, mających za przedmiot Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Łodzi oraz o wystąpienie do Wojewody Łódzkiego o nadesłanie akt postępowania nadzorczego.
Skarżący zarzucił:
1. naruszenie art.1 ust. 2 pkt 6 i pkt 7 ustawy z dnia 27.marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.), poprzez pominięcie zasady uwzględnienia walorów ekonomicznych przestrzeni oraz prawa własności w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz zaliczenie nieruchomości do terenów ZLK tj. terenów lasów komunalnych oraz obszarów zalesień związanych z powiększeniem istniejących kompleksów leśnych;
2. naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 1, pkt 5 i pkt 8 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez nieuwzględnienie w Studium dotychczasowego przeznaczenia i zagospodarowania terenu nieruchomości z istniejącą zabudową mieszkaniową i zaliczeniem tych nieruchomości do terenów ZLK tj. terenów lasów komunalnych oraz obszarów zalesień związanych z powiększeniem istniejących kompleksów leśnych;
3. naruszenie art. 11 pkt 1-3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez nieuprawnione i nieuzasadnione, ponowne rozpatrzenie wniosków do Studium oraz poprzez nieuwzględnienie wniosków skarżącego do projektu Studium. Skarżący podniósł, iż zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] października 2008r. Prezydent Miasta Łodzi rozpatrzył wnioski do studium - złożone w terminie 21 dni po ogłoszeniu w prasie miejscowej. Później także składano wnioski do projektu Studium. Następnie Prezydent Miasta Łodzi Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] września 2009r. ponownie rozpatrzył te same wnioski oraz nowe wnioski do projektu Studium i zmienił swoje rozstrzygnięcia w zakresie uwzględnienia i nieuwzględnienia wniosków. Zdaniem skarżącego, takie działanie naruszyło wskazany art. 11 pkt 1-3 ustawy w zakresie kolejności czynności, w zakresie terminów na składanie wniosków i poprzez ponowne rozpatrzenie (także tych samych) wniosków do projektu Studium.
4. naruszenie art. 11 pkt 10-12 i art. 12 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez nieuzasadnione nieuwzględnienie uwag skarżącego do projektu Studium, nie przeprowadzenie dyskusji publicznej, nie przegłosowanie nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Łodzi uwag. Skarżący podniósł , iż w sprawie projektu Studium nie odbyła się dyskusja publiczna, nie licząc jednego spotkania w Radzie Miejskiej w Łodzi. Ze wskazanych przepisów, w szczególności z art. 11 pkt 12 w/w ustawy wynika, że Prezydent Miasta Łodzi powinien przedstawić Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, co nastąpiło w dniu 21 czerwca 2010r. kiedy Prezydent Miasta Łodzi zarządzeniem Nr [...] rozpatrzył te uwagi (nie uwzględnił uwag) i przekazał Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag. Kiedy Rada Miejska w Łodzi w komisjach rozpatrywała jeszcze raz te uwagi do projektu Studium - to okazało się, że liczba rozpatrywanych, a nieuwzględnionych uwag jest mniejsza niż przekazana przez Prezydenta Miasta Łodzi. Działanie to, w ocenie skarżącego naruszyło art. 11 pkt 10-12 i art. 12 ust. 1 ustawy, w konsekwencji zaś doszło do istotnego naruszenia trybu sporządzania Studium.
5. naruszenie art. 11 pkt 8 lit. k ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w brzmieniu obowiązującym od dnia 17 lipca 2010r., poprzez wystąpienie przez Prezydenta Miasta Łodzi o opinię dotyczącą rozwiązań przyjętych w projekcie Studium do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, po ostatecznym rozpatrzeniu uwag do projektu Studium i po przedstawieniu projektu Studium do uchwalenia Radzie Miejskiej w Łodzi. Skarżący podniósł, iż ze wskazanych przepisów, w szczególności z art. 11 pkt 12 w/w ustawy wynika, że Prezydent Miasta Łodzi powinien przedstawić Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, po wcześniejszym uzyskaniu opinii, dotyczących rozwiązań przyjętych w projekcie studium od wymienionych wyżej organów. Prezydent Miasta Łodzi zaś w dniu [...] czerwca 2010r. Zarządzeniem Nr [...] rozpatrzył te uwagi (nie uwzględnił uwag) i przekazał Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, a dopiero po przekazaniu tego projektu Studium —uzyskał opinię, o której mowa w art. 11 pkt 8 lit. k ustawy.
Rada Miejska w Łodzi w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podnosząc, iż skarżący nie wskazał konkretnych przepisów, sposobu oraz zakresu naruszenia jego interesu prawnego.
Rada podniosła, że nie zostały naruszone przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w trakcie procedowania i uchwalenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi. W ocenie organu, ustawodawca nie zakazuje dokonania weryfikacji stanowiska w przedmiocie rozpatrzenia wniosków złożonych na skutek ogłoszenia o przystąpieniu do sporządzenia studium gminy; rozpatrzenie wniosków przez organ wykonawczy nie jest czynnością jednorazową, istotne jest aby zostało dokonane przed podjęciem dalszych czynności w procedurze uregulowanej postanowieniami art. 11 ustawy; dyskusja publiczna w trakcie wyłożenia projektu Studium (...) do publicznego wglądu była przeprowadzona, uwagi rozpatrzono dogłębnie, a przy nieuwzględnianiu części z nich (m.in. składanych przez skarżącego) rozważono żądania wnoszących uwagi w kontekście podlegającego ochronie w wyższym stopniu interesu publicznego. Ponadto organ podał, że uzyskanie opinii Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej stało się możliwe dopiero z dniem 17 lipca 2010r. kiedy to w życie weszły przepisy ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz.U. nr 106, poz. 675); w swojej opinii organ ten nie zgłosił żadnych wniosków ani zastrzeżeń do projektu Studium (...) z tego też względu przyjęto, iż nie ma potrzeby a nawet podstaw do "powtarzania" czynności proceduralnych dokonanych przed dniem w którym uzyskano opinię.
Rada Miejska w Łodzi podkreśliła, że rozstrzygnięcie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi w przypadku przedmiotowych nieruchomości skarżącego uwzględnia w pierwszym rzędzie fakt jej położenia w bezpośrednim sąsiedztwie Lasu Łagiewnickiego, w otulinie Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. Konieczność ochrony Lasu Łagiewnickiego wynika m.in. wprost z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (tekst jednolity Dz.U. nr 151 z 2009 r., poz. 1220 ze zm.), w związku z art. 4 ww. ustawy. Obowiązkiem organów jest uwzględnianie wymagań ochrony przyrody w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin.
Organ podniósł, iż w postępowaniu planistycznym realizowana jest zasada zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 3 pkt 50 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. Nr 25 z 2008 r., poz. 150 ze zm.). Zachowanie trwałości podstawowych procesów przyrodniczych w odniesieniu do Lasu Łagiewnickiego oznacza zapewnienie trwałości lokalnych populacji gatunków chronionych, rzadkich i zagrożonych związanych z tym kompleksem leśnym. Wprowadzona w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi dyspozycja funkcjonalno-przestrzenna dla obszaru wschodniego przedpola Lasu Łagiewnickiego w rejonie Łodzianki wskazująca na nadrzędną rolę zieleni - terenów lasów komunalnych oraz zalesień związanych z powiększeniem istniejących kompleksów leśnych (ZLK), wynika z położenia tego terenu w obrębie otuliny Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, jak również z ww. zapisów planu ochrony Parku. Ustanawiana na obszarach graniczących z Parkiem Krajobrazowym otulina jest strefą ochronną, wyznaczaną w celu zabezpieczenia obszaru Parku przed zagrożeniami zewnętrznymi, wynikającymi z działalności człowieka. W rejonie ul. Bzury i Łodzianki otulina PKWŁ obejmuje dawne tereny rolnicze, obecnie w części nieużytkowane, podlegające sukcesji w kierunku leśnym lub podlegających zalesieniom. Możliwość realizowania celów ochrony przyrody w odniesieniu do Lasu Łagiewnickiego (teren PKWŁ), rozumianych w kategorii nadrzędnego interesu publicznego, narzuciło zastosowanie takiego rozwiązania w Studium, które przede wszystkim zapobiegnie nadmiernej antropopresji, czyli chronić przed rozszerzeniem się tzw. strefy brzegowej lasu. W obowiązującym Studium w granicach otuliny PKWŁ stworzono wolną od zabudowy strefę buforową między lasem, a terenem enklawy zabudowy jednorodzinnej w rejonie ulic Łodzianka, Bzury i Strykowskiej, zaliczoną do terenów ZLK. Strefa ta będzie kształtować przedpole Lasu Łagiewnickiego, a także sprzyjać jego udostępnieniu dla rekreacji.
Następnie organ przytoczył treść art. 10 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i stwierdził, że nie przeznaczenie opiniowanego terenu pod zabudowę jest w pełni uzasadnione. Nadrzędność interesu publicznego, jakim jest ochrona przyrody ożywionej o cechach naturalnych nad indywidualnym interesem właścicieli nieruchomości wykazana została także w Prognozie oddziaływania na środowisko, przyjętej w procedurze oceny oddziaływania na środowisko.
Organ nie zgodził się z zarzutem dotyczącym naruszenia postępowania rozpatrywania zgłoszonych wniosków na skutek ogłoszenia o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia Studium. Wskazał, iż formuła rozpatrzenia wniosków składanych po ogłoszeniu (według brzmienia przepisu art. 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązującego do dnia 20 października 2011r. - tj. przed nowelizacją ustawy dokonaną ustawą z dnia 25 czerwca 2010r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 130, poz. 871) przewidywała rozpatrywanie wniosków we wskazanym terminie, nie krótszym niż 21 dni od ogłoszenia. Termin ten ma charakter instrukcyjny. Zbieranie i rozpatrywanie wniosków jest obligatoryjnym elementem procedury mającym na celu jej uspołecznienie w jak najszerszym zakresie. W niniejszej sprawie ponowne rozpatrzenie przez Prezydenta Miasta wniosków we wrześniu 2009 r. (zarządzenie Nr [...]) i zmiana w niektórych przypadkach wcześniejszego rozstrzygnięcia (zawartego w zarządzeniu Nr [...]) podyktowane było koniecznością dostosowania (weryfikacji) zajętego wcześniej stanowiska w związku ze zmianą koncepcji sporządzanego Studium (...) po zmianie Głównego Projektanta (autora). Organ wyjaśnił, iż ustawodawca nie zakazuje dokonania weryfikacji stanowiska w przedmiocie rozpatrzenia wniosków złożonych na skutek ogłoszenia o przystąpieniu do sporządzenia studium gminy; w art. 11 pkt 3 ustawy ustawodawca wyraźnie wskazał, że organ zobligowany jest do rozpatrzenia wniosków, nie wskazał przy tym terminu w jakim wnioski powinny być rozpatrzone, ani jak ma wyglądać "akt" dotyczący rozpatrzenia wniosków i że rozpatrzenie wniosków nie może być powtórzone.
Rada Miasta Łodzi wyjaśniła, że niezasadny jest również zarzut uchybień przy przeprowadzaniu dyskusji publicznej. Dyskusja publiczna odbyła się po przeprowadzeniu akcji informacyjnej o jej terminie, w szerokiej formule, z udziałem wszystkich zainteresowanych, a w jej trakcie zbierano pisemne postulaty uczestników. Ponieważ ustawodawca nie uregulował formuły prowadzenia dyskusji, czynienie zarzutów w tej mierze nie znajduje oparcia w prawie.
Organ podkreślił, iż wszystkie uwagi składane przez skarżącego zostały rozpatrzone.
Organ wyjaśnił nadto, że także zarzut nie wystąpienia o opinię do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej we wcześniejszym terminie, niż to zostało dokonane, nie jest zasadny. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej uzyskał kompetencję do opiniowania projektu Studium (...) dopiero z dniem 17 lipca 2010r., gdyż w tym dniu w życie weszły przepisy ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. Nr 106, poz. 675). Organ ten w swojej opinii nie zgłosił żadnych wniosków ani zastrzeżeń do projektu Studium (...), z tego też względu przyjęto, iż nie ma potrzeby a nawet podstaw do "powtarzania" czynności proceduralnych dokonanych przed dniem, w którym uzyskano opinię.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001r. Sąd oddalił wnioski o zawieszenie postępowania, połączenie do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia wszystkich spraw ze skarg na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi w przedmiocie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi oraz o załączenie akt postępowania nadzorczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. W pierwszej kolejności Sąd powołał art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz.1591 ze zm.). Sąd dokonał kontroli skargi pod względem spełnienia wymogów formalnych i wskazał, iż zaskarżona uchwała została podjęta w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Sąd wyjaśnił, iż źródłem interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest norma prawa materialnego, zaś interes prawny niekoniecznie musi mieć podstawę w przepisach materialnych prawa administracyjnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2010r., sygn. akt II OSK 1981/09. Naruszenie interesu następuje więc wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego względnie został nałożony na niego jakiś nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 205/09).
Skarżący, jako podmiot legitymujący się prawem współwłasności do nieruchomości, płożonych w Łodzi przy ul. Bzury [...], a zatem objętych zakresem zaskarżonej uchwały, posiada interes prawny w kwestionowaniu ustaleń w niej przyjętych.
Sąd badając, czy doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącego sprowadzającego się do odebrania lub ograniczenia prawa własności skarżącego przywołał art. 3 ust. 1 u.p.z.p. stanowiący, iż kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy należy do zadań własnych gminy oraz przepisy art. 9 ust. 1 i 3, art. 4 ust. 1 i art. 14. Zdaniem Sądu, oceniając naruszenie interesu prawnego skarżącego, które jest przesłanką dopuszczalności skargi opartej na art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, trzeba widzieć różnicę pomiędzy studium - jako aktem wewnętrznej polityki przestrzennej gminy, a aktem prawa miejscowego - jakim jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w zakresie bezpośredniości i realności naruszenia interesu prawnego (wyroki NSA z dnia 26 lutego 2008r., sygn. akt II OSK 1765/07; wyrok NSA z dnia 2 lipca 2009r., sygn. akt II OSK 414/09). Sama możliwość naruszenia interesu prawnego skarżącego nie jest wystarczającym kryterium zaskarżalności studium. Naruszenia interesu prawnego jako warunku dopuszczalności skargi nie można przy tym upatrywać w naruszeniu przepisów dotyczących procedury planistycznej.
W ocenie Sądu, nie można było przyznać racji skarżącemu, iż zaskarżone studium ogranicza sposób wykonywania przysługującego mu prawa własności w sposób realny i niehipotetyczny. Nieruchomości skarżącego położone są w bezpośrednim sąsiedztwie kompleksu leśnego Lasu Łagiewnickiego i obejmują użytki zakwalifikowane według ewidencji gruntów, budynków i lokali jako rolne. Nieruchomość przy ul. Bzury [...] jest zabudowana budynkiem mieszkalnym, w którym skarżący wraz z rodziną zamieszkuje. Pozostałe działki są niezabudowane, przy czym skarżący uzyskał pozwolenia na budowę na tychże działkach budynków mieszkalnych. W zaskarżonej uchwale nieruchomości wspomniane znalazły się w obszarze oznaczonym symbolem ZLK w strukturze funkcjonalnej miasta, zdefiniowanej jako wyodrębnione z terenów zieleni leśnej tereny lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych. Ponadto, określając uwarunkowania wynikające z występowania obiektów i obszarów przyrodniczych chronionych na podstawie przepisów odrębnych wskazano, iż północno-wschodnia część miasta obejmująca m.in. obszar Lasu Łagiewnickiego i jego otuliny (w tym także nieruchomości skarżącego) stanowi zachodni fragment Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, zwanego (zwanego dalej Parkiem lub PKWŁ) utworzonego rozporządzeniem Wojewody Łódzkiego z dnia [...] grudnia1996 r. (Dz.Urz. Woj. Łódzkiego z 1996 r. Nr 27 poz. 163) i Wojewody Skierniewickiego (Dz. Urz. Woj. Skierniewickiego z 1996 r. Nr 33 poz. 238) w sprawie utworzenia Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. Dla ochrony przed niekorzystnymi wpływami otoczenia wyznaczono otulinę, która z założenia powinna pełnić m.in. funkcję zaplecza turystycznego Parku. Dla terenu Parku i jego otuliny obowiązuje plan ochrony zatwierdzony rozporządzeniem nr [...] Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lipca 2003 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich.
Szczegółowe zasady gospodarowania w Parku i jego otulinie zostały określone w dotychczas obowiązującym planie ochrony Parku. (str. 82 - 83 części tekstowej Studium).
Dla ochrony przed niekorzystnymi wpływami otoczenia wyznaczono otulinę, która z założenia powinna pełnić m.in. funkcję zaplecza turystycznego Parku. Dla terenu Parku i jego otuliny obowiązuje plan ochrony zatwierdzony rozporządzeniem nr [...] Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lipca 2003 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. W zaskarżonej uchwale wskazano, iż granice poszczególnych obszarów odpowiadają dokładnością skali mapy. Ich uściślenie oraz dostosowanie do granic ewidencyjnych nieruchomości nastąpi w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Przedstawione przeznaczenie terenu odnosi się do wyznaczonego na rysunku Studium obszaru i oznacza jego wiodącą funkcję. Nie odnosi się ona do poszczególnych nieruchomości, a stanowi ustalenie do określenia funkcji podstawowej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Sąd wyjaśnił, że ustalenia te muszą zostać bezpośrednio przeniesione ze Studium do planów miejscowych, jednak dopiero po ich skonkretyzowaniu z uwzględnieniem warunków miejscowych i precyzyjnym określeniu granic obszarów (por. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2010r., sygn. akt II OSK 713/10). Ponadto sposób zagospodarowania nieruchomości skarżącego, związany z podnoszonym w skardze ograniczeniem (czy ewentualnie brakiem) możliwości jego zabudowy, wynika nie z konkretnych zapisów studium (których w zaskarżonej uchwale w istocie brak) lecz z postanowień Planu Ochrony Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, określonego rozporządzeniem Wojewody Łódzkiego nr [...] z dnia [...] lipca 2003r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego nr 231 z dnia 21 sierpnia 2003r., poz. 2162), zaliczającego nieruchomości skarżącego do terenów wyłączonych spod zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. A zatem, dopiero ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego będą kształtować wraz z innymi przepisami sposób wykonywania na nieruchomościach skarżącego prawa własności. Wówczas to skarżący będzie miał prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Wobec powyższego Sąd nie podzielił zarzutów skargi, iż zaliczenie nieruchomości skarżącego do terenów oznaczonych w Studium symbolem ZLK, zdefiniowanych jako wyodrębnione z terenów zieleni leśnej tereny lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych, stanowi naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 6 i 7 oraz art. 10 ust. 1 pkt 5 i 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Cytowany zapis nie ingeruje bezpośrednio w prawo własności skarżącego, nie narusza uwarunkowań związanych z dotychczasowym przeznaczeniem i zagospodarowaniem terenu, jak również nie ingeruje w istniejący stan prawny nieruchomości, będących własnością skarżącego (w szczególności nie "kwalifikuje" ich do nieruchomości komunalnych).
Wobec tego, iż zaskarżonym aktem polityki przestrzennej gminy nie doszło do ograniczenia posiadanego przez skarżącego prawa podmiotowego w stosunku do opisanych w stanie sprawy nieruchomości, Sąd uznał, iż interes prawny skarżącego nie został naruszony. Nie została zatem spełniona przesłanka, określona w art. 101 § 1 ustawy o samorządzie gminnym legitymująca W. M. do skutecznego domagania się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Sąd podkreślił, iż niespełnienie wskazanej wyżej przesłanki naruszenia interesu prawnego wnoszącego skargę, wyłączało możliwość skutecznego podnoszenia zarzutów związanych z procedurą uchwalenia studium. Procedowanie w sprawie studium może być kontrolowane przez sąd administracyjny dopiero wówczas, gdy wykazane zostanie, że interes prawny strony skarżącej został naruszony. Na marginesie Sąd wskazał, że poza sporem jest, że wszystkie składane przez skarżącego uwagi do projektu Studium zostały rozpatrzone przez Radę Miejską.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku W. M., reprezentowany przez radcę prawnego A. G., zaskarżył wyrok w całości. Skarżący zarzucił w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 roku:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 64 ust. 1-3 Konstytucji R.P., art. 140 k.c., art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i przyjęcie, że skarżący W. M. nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia, rzeczywistego i bezpośredniego, oraz nie wykazał aby postanowienia zaskarżonej uchwały naruszały jego interes w zakresie prawa własności nieruchomości w Łodzi przy ul. Bzury [...] której jest właścicielem — w sytuacji gdy skarżący W. M. wykazał wystarczające naruszenie swojego interesu prawnego, rzeczywiste i pośrednie wskazując, że w stosunku do będącej jego własnością nieruchomości w Łodzi przy ul. Bzury [...], przeznaczonych dotąd m.in. pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, uchwała w sprawie Studium przewiduje teren ZLK tj. tereny wyodrębnionych z terenów zieleni leśnej - terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych gdzie tym samym planowane jest zalesienie i obowiązuje zakaz zabudowy innej niż leśna, a poprzez art. 9 ust. 4 ustawy planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym te ustalenia Studium są bezpośrednio wiążące plan miejscowy i skarżący nie uzyska możliwości zabudowy działki w planie miejscowym przez co nie będzie mógł normalnie skorzystać ze swojej nieruchomości zrealizować inwestycję polegającą na zabudowie mieszkaniowej wielorodzinnej po wejściu w życie uchwalonego na podstawie Studium planu miejscowego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy;
2) Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 134 § 1 w związku z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) w związku z art. 1 ust. 2 pkt 6 i pkt 7 i art. 10 ust. 1 pkt 1, pkt5 i pkt 8 i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie - i przyjęcie, że przeznaczenie w zaskarżonej uchwale w sprawie Studium nieruchomości skarżącego do terenów ZLK tj. do wyodrębnionych z terenów zieleni leśnej - terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych nie ingeruje w prawo własności skarżącego, nie narusza uwarunkowań związanych z dotychczasowym przeznaczeniem i zagospodarowaniem terenu, jak również nie ingeruje w istniejący stan prawny nieruchomości, będących własnością skarżącego (w szczególności nie kwalifikuje do nieruchomości komunalnych) - w sytuacji gdy taka treść Studium ingeruje w prawo własności skarżącego, narusza uwarunkowania związane z dotychczasowym przeznaczeniem i zagospodarowaniem terenu, jak również ingeruje w istniejący stan prawny nieruchomości, będących własnością skarżącego (w szczególności kwalifikuje ją do nieruchomości komunalnych), a zgodnie ze wskazanymi przepisami Sąd nie był związany skargą (jej zarzutami i wnioskami) i nie powinien oddalić skargi tylko stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości na podstawie art. 147 § 1 ppsa z uwagi na nieuwzględnienie w ten sposób w Studium walorów ekonomicznych przestrzeni i prawa własności nieruchomości skarżącego oraz z uwagi na nieuwzględnienie uwarunkowań wynikających w szczególności dotychczasowego przeznaczenia, zagospodarowania i uzbrojenia terenu, warunków i jakości życia mieszkańców, w tym ochrony ich zdrowia i stanu prawnego gruntów;
- art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 11 pkt 1-3, pkt 8 lit. k, pkt 10-12 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzeniem poprzez przyjęcie, że zakres badania uchwały w sprawie Studium wyznaczony jest tylko interesem prawnym skarżącego i procedura uchwalania Studium została dokonana zgodnie z wskazanymi przepisami - w sytuacji gdy Sąd nie był związany, a procedura uchwalania Studium została dokonana niezgodnie z tymi przepisami, w sposób nieuprawniony ponownie rozpatrzono wnioski do projektu studium oraz nie rozpatrzono wszystkich wniosków do projektu Studium, nie przeprowadzono odpowiedniej dyskusji publicznej i nieprzegłosowano wszystkich nieuwzglednionych przez Prezydenta Miasta Łodzi uwag, niewłaściwie je rozpatrzono, a w sposób nieuprawniony Prezydent Miasta Łodzi wystąpił o opinią dotyczącą rozwiązań przyjętych w projekcie studium do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej po przekazaniu projektu studium do uchwalenia Radzie Miejskiej w Łodzi wraz z rozstrzygnięciem uwag, a więc Sąd nie powinien oddalić skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. tylko stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.;
- art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku, w tym wyjaśnienie zastosowanych przepisów prawa materialnego i procesowego, w uzasadnieniu wyroku, wskutek czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, zamiast stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w sprawie Studium;
- art. 46 pkt 1, art. 54 ust. 3, art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez ich niezastosowanie.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu pierwszego zarzutu skarżący podniósł, że z przepisu art. 64 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja RP każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia (ust. 1), własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej (ust. 2), a własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności (ust. 3). Natomiast zgodnie z przepisem art. 140 kodeksu cywilnego, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy, a w tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.
Skarżący wskazał, iż w studium określone zostają prawnie wiążące kryteria większości dopuszczalnych ustaleń planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, co pośrednio, w sposób wiążący, będzie implikowało sposób wykonywania prawą własności, w sytuacji w której zasady gospodarowania przestrzenią przyjęte w studium zostaną następnie uchwalone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podniósł, iż wykazał interes prawny do zaskarżenia przedmiotowej uchwały w sprawie Studium miasta Łodzi, o którym mowa w przepisie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżący, będąc właścicielem nieruchomości w Łodzi przy ul. Bzury [...] (co potwierdzają pisma skarżącego załączone do akt sprawy), najpierw wniósł wnioski, potem uwagi do projektu studium w zakresie niekorzystnej dla niego zmiany dotychczasowego przeznaczenia nieruchomości z zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na tereny lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych (ZLK), a po negatywnym rozstrzygnięciu jego uwag i podjęciu przez Radę Miejską w Łodzi uchwały z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi - wezwał Radę Miejską w Łodzi do usunięcia naruszenia prawa.
Skoro należąca do skarżącego W. M. nieruchomość w Łodzi przy ul. Bzury [...] dotąd była przeznaczona m.in. pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne (co wynikało m.in. z decyzji o warunkach zabudowy, a zgodnie z postanowieniami uchwały w sprawie Studium zostaje przeznaczona tereny lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych (ZLK) to oczywistym jest, że interes prawny skarżącego jest realnie, rzeczywiście naruszony, a następuje to co prawda pośrednio, ponieważ Studium dopiero poprzez plan miejscowy bezpośrednio naruszy interes prawny lub uprawnienie gdyż zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Jednak z uwagi na to rozwiązania prawne (zapisy Studium determinują zapisy planu miejscowego) nie ma innej możliwości prawnej zakwestionowania zmiany przeznaczenia terenu dokonanej w Studium (które jest wiążące dla planu miejscowego) i zgodnie z wykładnią prokonstytucyjną uwzględniająca prawo obywatela do sądu wynikające z przepisu art. 45 ust. 1 Konstytucji R.P. należy uznać, że skarżący właściciel nieruchomości ma interes prawny w zaskarżeniu uchwały w sprawie Studium do sądu administracyjnego. Trudno sobie wyobrazić dalej idące ograniczenie prawa własności jak to, że właściciel ma zakaz zabudowy swojej nieruchomości, (w tym przypadku z uwagi na planowane zalesienie zabudowanej nieruchomości skarżącego i prawdopodobnie w celu wywłaszczenia go z nieruchomości).
Dodatkowo skarżący wskazał, że zapisy zaskarżonej uchwały w sprawie Studium stały się bezpośrednią przyczyną wydania przez Prezydenta Miasta Łodzi postanowienia Nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej przez W. M. inwestycji polegającej na zmianie użytkowania budynku gospodarczego i jego przebudowie na budynek mieszkalny, na terenie nieruchomości położonej w Łodzi przy ul. Bzury [...] działka nr [...], co świadczy tym, że zaskarżona uchwała także w ten sposób naruszyła interes prawny skarżącego.
Poprzez zakwalifikowanie przeznaczenia terenu nieruchomości skarżącego do ZLK tereny wyodrębnionych z terenów zieleni leśnej - terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych, gdzie planowane jest więc zalesienie pod las komunalny i występuje zakaz zabudowy innej niż leśna - w sytuacji gdy dotąd były to tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej -doszło do naruszenia prawa własności chronionego przez przepis art. 64 Konstytucji R.P. i art. 140 k.c. , w sytuacji gdy w ten sposób pośrednio przez Studium (bezpośrednio przez plan miejscowy związany ustaleniami Studium zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) skarżący nie będzie mógł korzystać z wynikającego z istoty własności prawa do korzystania i pobierania pożytków (w tym prawa do zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej), co narusza też wskazane przepisy prawa.
Skarżący podniósł, że twierdzenie Sądu, iż kontrola przez Sąd uchwały w sprawie Studium jest wyznaczana przez zakres naruszenia interesu prawnego i uprawnień skarżącego mogłoby być uznane za trafne w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych w tym sensie, iż obowiązek uwzględnienia skargi byłby wówczas gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia byłoby związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2011r. sygn. akt IIOSK 355/11. W samej skardze i na rozprawie skarżący i jego pełnomocnik podnosili dotyczące naruszenia powszechnie obowiązujących przepisów prawa (obiektywnego porządku prawnego). A zatem skarżący mógł wnieść skargę na całe Studium i przy jednoczesnym naruszeniu przy uchwalaniu Studium zasad jego sporządzania lub istotnym naruszeniu trybu jego sporządzania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi powinien stwierdzić nieważność całej uchwały w sprawie Studium (na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), ponieważ zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie był związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Poza powyższym skarżący podniósł, iż Sąd pomimo wniosku strony nie połączył tej sprawy ze sprawami z pozostałych skarg na tą samą uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w sprawie studium miasta Łodzi, przez co wskutek zachowania samego Sądu nie było możliwe wspólne orzekanie w zakresie praw i obowiązków innych osób, które złożyły skargę na tą samą uchwałę w sprawie Studium.
W przedmiotowej sprawie pomimo niezwiązania zarzutami i wnioskami skargi zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku uznał, że przeznaczenie nieruchomości skarżącego do ZLK tj. terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych "nie ingeruje bezpośrednio w prawo własności skarżącego, nie narusza uwarunkowań związanych z dotychczasowym przeznaczeniem i zagospodarowaniem terenu, jak również nie ingeruje w istniejący stan prawny nieruchomości, będących własnością skarżącego (w szczególności nie "kwalifikuje" ich do nieruchomości komunalnych)". Skarżący zauważył, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie przedstawił w tym zakresie żadnej argumentacji. Jaskrawym zaś przejawem naruszenia w zaskarżonej uchwale wskazanych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez Studium jest zakwalifikowanie części prywatnych terenów miasta Łodzi przeznaczonych dotąd pod zabudowę mieszkaniową do terenów zaliczonych do obszaru ZLK tj. terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych.
Zdaniem skarżącego przeznaczenie w Studium jego nieruchomości pod tereny lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych oznacza zakwalifikowanie jego nieruchomości do nieruchomości komunalnych w przyszłości i prowadzić będzie w konsekwencji do wywłaszczenia jego nieruchomości, a na początek do obniżenia wartości nieruchomości, bo nic poza lasem tam nie będzie mogło być. Nadto Sąd uznał, że zakres badania uchwały w sprawie Studium wyznaczony jest tylko interesem prawnym skarżącego. Odnosząc się do naruszenia procedury uchwalania Studium Sąd zwrócił uwagę, że na podstawie art. 11 pkt 1-3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wójt, burmistrz, prezydent miasta, o podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium, kolejno: 1) ogłasza w prasie miejscowej oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium, określając formę, miejsce i termin składania wniosków dotyczących studium, nie krótszy jednak niż 21 dni od dnia ogłoszenia; 2) zawiadamia na piśmie o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium instytucje i organy właściwe do uzgadniania i opiniowania projektu studium; 3) rozpatruje wnioski, o których mowa w pkt 1.
Wobec powyższego skarżący uważa, że ustawodawca nie przewidział możliwości zmiany kolejności czynności ani przedłużania terminu na składanie wniosków ani ponownego rozpatrzenia wniosków. W niniejszym przypadku Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Prezydent Miasta Łodzi rozpatrzył wnioski do studium - złożone w terminie 21 dni po ogłoszeniu w prasie miejscowej, a następnie Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] września 2009 r. Prezydent Miasta Łodzi ponownie rozpatrzył te same wnioski oraz nowe wnioski do projektu Studium i zmienił swoje rozstrzygnięcia w zakresie uwzględnienia i nieuwzględnienia wniosków. Jak wskazuje lektura akt przedmiotowej sprawy Prezydent Miasta Łodzi nie rozpatrzył wszystkich wniosków do projektu Studium, ponieważ nie rozpatrzył wniosków do tego projektu złożonych przez publiczne podmioty, o czym świadczy treść załączników z rozstrzygnięciem wniosków do w/w zarządzeń i znajdujący się w aktach sprawy "Wykaz wniosków instytucji opiniujących i uzgadniających". A zatem, w ocenie skarżącego uchwała Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w sprawie "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi" naruszyła art. 11 pkt 1-3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie kolejności czynności, w zakresie terminów na składanie wniosków i przez ponowne rozpatrzenie (także tych samych) wniosków do projektu Studium oraz przez nierozpatrzenie wszystkich wniosków do projektu Studium. Zaskarżona uchwała została podjęta w postępowaniu, w którym doszło do w/w istotnego naruszenia trybu sporządzania Studium, a skarżony wyrok oddalający skargę narusza w/w przepisy w związku z treścią art. 151 p.p.s.a.
Nadto zgodnie z art. 11 pkt 12 w/w ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że Prezydent Miasta Łodzi powinien przedstawić Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, a to przedstawienie powinno nastąpić po uprzednim zgodnym m.in. z art. 11 pkt 8 w/w ustawy uzyskaniu opinii dotyczących rozwiązań przyjętych w projekcie studium od wymienionych w tym przepisie organów. Skoro Prezydent Miasta Łodzi w dniu [...] czerwca 2010 roku Zarządzeniem Nr [...] rozpatrzył uwagi do projektu studium i przekazał Radzie Miejskiej w Łodzi projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, to w tym momencie utracił on uprawnienie do występowania do jakiegokolwiek organu w trybie art. 11 pkt 8 w/w ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ od tego momentu Rada Miejska w Łodzi przeszła do dalszego etapu procedury uchwalania studium. Dlatego wystąpienie przez Prezydenta Miasta Łodzi pismem z dnia [...].07.2010 r. [...] o opinie do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z art. 11 pkt 8 lit, k w/w ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i jej uzyskanie nastąpiło poza ustawowa procedura uchwalenia studium.
Skarżący przytoczył art. 11 pkt 10 - 12 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący wskazał, że na temat projektu studium miasta Łodzi nie odbyła się dyskusja publiczna. Dyskusja publiczna powinna odbywać się jako szereg działań związanych z zaznajamianiem mieszkańców Miasta Łodzi o treści projektu tego istotnego dla planowania i zagospodarowania przestrzennego aktu prawnego. W tym przypadku to jedno spotkanie przed Świętami Bożego Narodzenia w dniu 21 grudnia 2009 r. nie może więc być uznane za przeprowadzenie dyskusji publicznej.
Poza tym z art. 11 pkt 12 w/w ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że Prezydent Miasta Łodzi powinien przedstawić Radzie Miejskiej w Łodzi projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag, co miało miejsce w dniu [...] czerwca 2010 roku kiedy Prezydent Miasta Łodzi Zarządzeniem Nr [...] rozpatrzył te uwagi i przekazał Radzie Miejskiej w Łodzi do uchwalenia projekt studium wraz z listą nieuwzględnionych uwag. Podczas rozpatrywania w komisjach Rady Miejskiej w Łodzi jeszcze raz te uwagi do projektu Studium okazało się, że liczba rozpatrywanych, a nieuwzględnionych uwag jest mniejsza niż przekazana przez Prezydenta Miasta Łodzi (uwagi skarżącego na dzień 21 czerwca 2010 roku miały nr [...], a w komisjach Rady Miejskiej w Łodzi nr [...] i potem w załączniku Nr [...] do w/w uchwały). Wobec tego Rada Miejska w Łodzi nie przegłosowała wszystkich nieuwzględnionych przez Prezydenta Miasta Łodzi uwag do projektu Studium. Za spełnienie warunku rozpoznania uwag nie może być uznana krótka wzmianka o sposobie ich rozpoznania zawarta w wykazie uwag bez wskazania szczegółowych motywów nieuwzględnienia uwag.
W ocenie skarżącego przedstawione w uzasadnieniu ustalenia i wyjaśnienia ich podstawy są nieprawidłowe, ponieważ nieruchomość skarżącego nie znajduje się w Lesie Łagiewnickim, nie istnieje otulina Lasu Łagiewnickiego, na której znajdować miałaby się nieruchomość skarżącego, ponieważ ta otulina wynikała tylko z uchwały Rady Miejskiej w Łodzi w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla Lasu Łagiewnickiego i tzw. jego otuliny, której nieważność stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawomocnym wyrokiem z dnia 26 września 2007 r. sygn. akt II SA/Łd 877/07.
Skarżący wskazał nadto, że zgodnie z art. 20 ust. 4 pkt 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody – plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera ustalenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych, ale - w stosunku do otulin parku krajobrazowego ustawodawca nie przewidział już żadnych ustaleń m.in. do studium. Nieruchomość skarżącego znajduje się w otulinie Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, a więc postanowienia planu ochrony tego parku nie są w stosunku do nieruchomości skarżącego wiążące i poza tym Sąd nie wskazał żadnego zapisu tego planu ochrony, z którego wynikałoby zaliczenie nieruchomości skarżącego do terenów wyłączonych spod zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Sąd nie podał ani nie wyjaśnił podstawy prawnej twierdzenia, że granice poszczególnych obszarów pod względem zagospodarowania w Studium mogą zostaną uściślone i dostosowane do granic ewidencyjnych dopiero w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a wystarczy oznaczenie w Studium ich funkcji wiodącej. Wbrew temu twierdzeniu Sądu przepis art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że "ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych" przez co niemożliwe jest nieprecyzyjne ustalenie przeznaczenia choćby ogólnego poszczególnych nieruchomości w Studium i wpisania tylko ich funkcji wiodącej, bo inaczej niemożliwa byłaby ocena związania planu miejscowego tym Studium, co naruszałoby wskazany przepis prawa.
Zdaniem skarżącego przepisy art. 46 pkt 1, art. 54 ust. 3 i art.. 55 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko miały one w sprawie zastosowanie poprzez wpływ na ważność uchwalonego Studium, ponieważ strategiczna ocena oddziaływania na środowisko Studium powinna być załącznikiem do uchwały w sprawie Studium i ją poprzedzać.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Miejska w Łodzi, reprezentowana przez radcę prawnego S. K., wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania z uwzględnieniem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Organ m.in. podniósł, iż skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Naruszenia przepisu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie wykazano, gdyż przede wszystkim Studium nie może naruszać w sposób rzeczywisty i bezpośredni żadnego interesu prawnego lub uprawnienia. Nie są zasadne zarzuty dotyczące naruszenia procedury planistycznej. Sprawa wystąpienia w lipcu 2010 r. o opinię do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej została dostatecznie i należycie wyjaśniona w pismach procesowych Rady Miejskiej w Łodzi oraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Opinia Prezesa UKE nie była - co oczywiste wiążąca - jednakże wystąpienie o nią było konieczne. Opinia ta zawierała stanowisko w pełni akceptujące dla postanowień projekt Studium.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia, a to z poniższych względów.
Po pierwsze, chybiony jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 64 ust. 1-3 Konstytucji R.P., art. 140 k.c. i art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Przepis art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. ), dalej: u.s.g., reguluje kwestię legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwalę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
W przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym określonym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Skarga złożona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma bowiem charakteru actio popularis, a więc do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia ( por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1437/04, LEX 151236; z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04, ONSA/2005/1/2). Interes prawny wnoszącego skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną skarżącego. Kryterium "interesu prawnego" ma zatem charakter materialno - prawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji.
Wprawdzie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie jest aktem prawa miejscowego ( art. 9 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ), lecz nie można nie dostrzegać, że z mocy art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Związanie ustaleniami studium przy sporządzaniu i uchwalaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego może w okolicznościach konkretnej sprawy skutkować uznaniem, iż już studium może doprowadzić do naruszenia interesu prawnego określonych członków wspólnoty samorządowej. Nie można jednak generalnie przyjmować, że w każdym przypadku studium taki skutek może spowodować. Nie można bowiem z góry zakładać, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy staje się aktem, który wywołuje skutki prawne zbliżone do tych, które wywołuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Dopuszczając skargę z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym na studium trzeba widzieć różnicę pomiędzy studium i planem miejscowym w zakresie bezpośredniości i realności naruszenia interesu prawnego. Należy także przypomnieć, że naruszenia interesu prawnego jako warunku dopuszczalności skargi nie można też upatrywać w naruszeniu przepisów procedury planistycznej. Procedura planistyczna może być bowiem kontrolowana przez sąd administracyjny dopiero wówczas, gdy strona skarżąca wykaże, że został naruszony jej interes prawny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1765/07).
W niniejszej sprawie skarżący interes prawny do wniesienia skargi w trybie art. 101 u.s.g. na przedmiotową uchwałę wywodzi z prawa własności nieruchomości podnosząc, że zaskarżona uchwała przewiduje na nieruchomości stanowiącej własność skarżącego tereny ZLK tj. tereny wyodrębnionych z terenów zieleni leśnej - terenów lasów komunalnych oraz obszarów związanych z powiększeniem tych kompleksów leśnych gdzie tym samym planowane jest zalesienie i obowiązuje zakaz zabudowy innej niż leśna podczas, gdy teren ten był przeznaczony m.in. pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną.
Przypomnieć należy, iż poprzez uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego organy gminy podejmują podstawowe ustalenia w zakresie kształtowania polityki przestrzennej. W studium określa się w szczególności: kierunki zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów (art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), kierunki i wskaźniki dotyczące zagospodarowania oraz użytkowania terenów, w tym tereny wyłączone spod zabudowy (pkt 2), obszary, dla których gmina zamierza sporządzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w tym obszary wymagające zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne (pkt 9).
W studium dokonuje się zatem kwalifikacji poszczególnych obszarów gminy i ich przeznaczenia. I chociaż studium nie ma mocy aktu powszechnie obowiązującego, nie jest aktem prawa miejscowego, to jako akt planistyczny określa politykę przestrzenną gminy i bezwzględnie wiąże organy gminy przy sporządzeniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Określone obszary gminy mogą być zatem przeznaczone w planie miejscowym pod zabudowę danego rodzaju, jeśli wcześniej w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmina wskaże te obszary jako przewidziane pod taką zabudowę. Ustalenia planu miejscowego są konsekwencją zapisów studium.
W ramach uprawnień wynikających z władztwa planistycznego gmina może zmienić w planie miejscowym dotychczasowe przeznaczenie określonych obszarów gminy, ale tylko w granicach zakreślonych ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Jak już wyżej wskazano - studium nie jest aktem prawa miejscowego, jest aktem wewnętrznie obowiązującym jedynie organy gminy. Z tego względu studium jedynie pośrednio może wpływać na prawa i obowiązki podmiotów spoza systemu organów administracji publicznej (wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2007 r., II OSK 614/07). Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) postanowieniami studium, może mieć miejsce jedynie w sytuacji, kiedy przy uchwalaniu studium zostałyby naruszone zasady sporządzania studium, istotnie tryb sporządzania lub właściwość organów w tym zakresie (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.).
Ustalenia studium dopóki nie zostaną w odpowiedniej formie uwzględnione w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie mogą stanowić podstawy do wydawania decyzji administracyjnych, bowiem mówiąc najprościej studium nie jest źródłem prawa (wyroki NSA z dnia 23 czerwca 2010 r., II OSK 1025/09; z dnia 22 listopada 2010 r., II OSK 1203/10).
Należy zauważyć, że naruszenie interesu prawnego właścicieli nieruchomości aktami planowania przestrzennego następuje z reguły ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - aktu prawa miejscowego, a nie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy niemającego charakteru aktu prawa powszechnie obowiązującego. I choć nie można wykluczyć naruszenia interesu prawnego ustaleniami studium (zob. np. wyroki NSA: z dnia 6 lutego 2007 r., II OSK 1357/06 i z dnia 14 czerwca 2007 r., II OSK 359/07, niepubl.) trzeba widzieć różnicę pomiędzy studium i planem miejscowym w zakresie bezpośredniości i realności naruszenia interesu prawnego.
Podzielić zatem należy stanowisko zaprezentowane przez Sąd pierwszej instancji, iż skarżący nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym skarżący musi wykazać naruszenie jego interesu prawnego lub uprawnienia polegające na istnieniu związku między zaskarżoną uchwałą a własną, indywidualną sytuacją prawną. Taki związek musi istnieć obecnie, a nie w przyszłości i powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Skoro ustaleniami studium realnie i bezpośrednio nie można naruszyć prawa własności, to bezzasadne są również zarzuty oparte na art. 64 Konstytucji RP i art. 140 k.c. Charakter wiążący ustaleń studium przy sporządzaniu planu miejscowego (art. 9 ust. 4 u.p.z.p.) jest dyrektywą dla organów gminy, a nie przesłanką do kwestionowania ustaleń studium.
Sąd pierwszej instancji zasadnie wskazał, że ustalenia studium, aby wywarły określony skutek, muszą zostać bezpośrednio przeniesione ze studium do planów miejscowych, jednak dopiero po ich skonkretyzowaniu z uwzględnieniem warunków miejscowych i precyzyjnym określeniu granic obszarów. Jednocześnie trafne też jest stwierdzenie Sądu, iż sposób zagospodarowania nieruchomości skarżącego i podnoszone w skardze ograniczenie (czy ewentualnie brak) możliwości zabudowy wynika nie z zapisów studium lecz z postanowień Planu Ochrony Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich, określonego rozporządzeniem Wojewody Łódzkiego nr [...] z dnia [...] lipca 2003r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003r., poz. 2162), zaliczającego nieruchomości skarżącego do terenów wyłączonych spod zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Określając w studium uwarunkowania wynikające z występowania obiektów i obszarów przyrodniczych chronionych na podstawie przepisów odrębnych organ zobowiązany był uwzględnić, iż północno-wschodnia część miasta obejmująca m.in. obszar Lasu Łagiewnickiego i jego otuliny (w tym także nieruchomości skarżącego) stanowi zachodni fragment Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich (zwanego dalej Parkiem lub PKWŁ) utworzonego rozporządzeniem Wojewody Łódzkiego z dnia [...] grudnia1996 r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 1996 r. Nr 27 poz. 163) i Wojewody Skierniewickiego (Dz. Urz. Woj. Skierniewickiego z 1996 r. Nr 33 poz. 238) w sprawie utworzenia Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. W tych to aktach prawa miejscowego i na ich podstawie wyznaczono otulinę PKWŁ oraz dla terenu Parku i jego otuliny ustanowiono określone zasady ochrony. A mianowicie, na terenie PKWŁ i otuliny obowiązuje plan ochrony zatwierdzony rozporządzeniem nr [...] Wojewody Łódzkiego z dnia [...] lipca 2003 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony Parku Krajobrazowego Wzniesień Łódzkich. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że szczegółowe zasady gospodarowania w Parku i jego otulinie zostały określone w obowiązującym planie ochrony PKWŁ (s.82-83 części tekstowej Studium).
Z powyższych względów podzielić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że podnoszone przez skarżącego ograniczenia i zakazy wynikają nie bezpośrednio z zapisów studium, ale wskazanych wyżej aktów prawa miejscowego dotyczących PKWŁ i jego otuliny. Zauważyć też należy, iż to nie zapisy zaskarżonej uchwały stały się przesłanką zawieszenia z urzędu wskazanego przez skarżącego postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, lecz fakt wszczęcia procedury planistycznej. Takie uprawnienie organu przewiduje przepis art. 62 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Ustalenia studium dopóki nie zostaną w odpowiedniej formie uwzględnione w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie mogą stanowić podstawy do wydawania decyzji administracyjnych, gdyż studium nie jest źródłem prawa (wyroki NSA z dnia 23 czerwca 2010 r., II OSK 1025/09; z dnia 22 listopada 2010 r., II OSK 1203/10).
Z tych też względów chybiony jest także zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 w związku z art. 147 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 1 ust. 2 pkt 6 i pkt 7 i art. 10 ust. 1 pkt 1, pkt 5 i pkt 8 i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie.
Nie można skutecznie w oparciu o postanowienia Studium dowodzić że skarżący "ma zakaz zabudowy nieruchomości" skoro studium nie jest aktem prawa miejscowego a tylko miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego może kształtować i ograniczać korzystanie z prawa własności nieruchomości. Dla zaistnienia naruszenia interesu prawnego nie wystarczy powoływanie się na to, że Studium zawiera postanowienia odmienne niż nieobowiązujący już miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, gdyż Rada nie jest nim już związana. Nie może odnieść zamierzonego skutku także powołanie się na decyzje o warunkach zabudowy.
Nie jest również usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a w związku z art. 11 pkt 1-3, pkt 8 lit. k, pkt 10-12 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Nie może być uznany za zasadny zarzut nieuprawnionego uzgodnienia postanowień Studium z Prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Wskazać należy, iż wymóg uzyskania takiego uzgodnienia pojawił się w związku z wejściem w życie z dniem 17 lipca 2010 r. ( art. 87 ) ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług telekomunikacyjnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 106, poz.675) i zmianą przez art. 70 tej ustawy przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym jej art. 11. Z mocy ustawy z dnia 7 maja 2010 r. organy gminy zobowiązane zostały do występowania o opinie dotyczące rozwiązań przyjętych w projekcie studium do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w zakresie telekomunikacji ( art. 11 pkt 8 lit. k ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Uzgodnienie takie zostało w niniejszej sprawie dokonane w oparciu o powyższy przepis, było pozytywne i Rada Gminy dysponowała nim uchwalając Studium. W tym stanie prawnym nie można skutecznie twierdzić – jak czyni to skarżący – że organ w sposób nieuprawniony wystąpił o opinię do Prezesa Urzędu Komunikacji.
Nie można też podzielić zarzutu, że nie przeprowadzono odpowiedniej dyskusji publicznej. Protokół sporządzony ze spotkania stanowi dowód, iż dyskusja publiczna na temat projektu Studium odbyła się. Podniesiona przez skarżącego okoliczność, iż dyskusja miała miejsce tuż przed Świętami Bożego Narodzenia ( 21 grudnia 2009 r. ) i wzięło w niej udział mało osób nie może stanowić podstawy do uznania wadliwości dyskusji publicznej. Przepisy nie określają obligatoryjnej liczby uczestników takiego spotkania, ani nie wprowadzają obowiązku przeprowadzenia wielokrotnych spotkań.
Podzielić również należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że kwestia ponownego rozpatrzenia zgłoszonych uwag ( nie zmienił się wynik ich rozpatrzenia ) pozostaje bez związku z interesem skarżącego. Podkreślić należy, iż uwagi skarżącego zostały przez organ rozpatrzone. Prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż brak naruszenia interesu prawnego skarżącego wyłącza możliwość badania procedury planistycznej.
Chybiony jest też zarzut naruszenia art. 46 pkt 1, art. 54 ust. 3, art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez ich niezastosowanie.
Nie jest również usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut naruszenia tego przepisu jest skuteczny wówczas, gdyby Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt I FSK 299/05, LEX, nr 187709). Z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi odpowiada dyspozycji art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd, wskazując jako podstawę prawną wyroku przepis art. 151 p.p.s.a. wyjaśnił w dostateczny sposób przyczyn podjętego rozstrzygnięcia w odniesieniu do zebranego materiału dowodowego sprawy, w tym obszernie i wielowątkowo ustosunkował się do zarzutów skargi. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez skarżącego nie oznacza, że takie uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym. Zarzut postawiony przez stronę sprowadza się w zasadzie do polemiki ze stanowiskiem Sądu co do rozumienia możliwości naruszenia przez studium praw indywidualnych, w tym prawa własności oraz zakresu dopuszczalnej ingerencji organu prawa jednostek w ramach władztwa planistycznego. Polemika z merytorycznym stanowiskiem Sądu pierwszej instancji nie może jednak uzasadniać zarzutu naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło