II GSK 1554/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-11-25
Skład orzekający: Hanna Kamińska, Zofia Borowicz, Małgorzata Korycińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umowa zlecenia zawarta pomiędzy spółką a członkiem jej zarządu, reprezentowaną przez prokurenta, jest ważna w świetle art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych, a w konsekwencji, czy wypłacone na jej podstawie wynagrodzenie stanowi kwalifikowany wydatek w ramach projektu finansowanego ze środków Unii Europejskiej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych. Sąd uznał, że umowa zlecenia zawarta pomiędzy spółką a członkiem jej zarządu, reprezentowaną przez prokurenta, jest nieważna z powodu naruszenia przepisów k.s.h. W związku z tym, wypłacone wynagrodzenie stanowi wydatek niekwalifikowany, podlegający zwrotowi.Stan faktyczny
Spółka F. Sp. z o.o. zawarła umowę o dofinansowanie projektu z Samorządem Województwa. W związku z naruszeniem przepisów, organ I instancji (Marszałek Województwa) określił kwotę do zwrotu. Minister Rozwoju Regionalnego uchylił decyzję w części, a utrzymał w mocy w części dotyczącej zwrotu kwoty 21.000 zł tytułem wynagrodzenia dla prezesa zarządu jako managera projektu, uznając to za wydatek niekwalifikowany. Spółka zaskarżyła decyzję, a WSA oddalił jej skargę. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną F. Spółki z o.o. w W. Zasądzono od F. Spółki z o.o. w W. na rzecz Ministra Rozwoju Regionalnego kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Protokolant Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 695/13 w sprawie ze skargi F. Spółki z o.o. w W. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od F. Spółki z o.o. w W. na rzecz Ministra Rozwoju Regionalnego kwotę 1200 (tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wyrokiem objętym skargą kasacyjną, oddalił skargę F. Sp. z o.o. w W. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] lipca 2010 r. w przedmiocie określenia wysokości dofinansowania przypadającego do zwrotu.
Relacjonując stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że w dniu [...] października
2008 r. Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w T., działając w imieniu Samorządu Województwa [...] zawarł z F. Sp. z o.o. umowę o dofinansowanie projektu: "Fundraising – fundament sprawnej organizacji sektora ekonomii społecznej" w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Kwota dofinansowania wynosiła 200.316,70 zł.
Marszałek Województwa [...] decyzją z dnia [...] maja 2010 r., powołując się na art. 211 ust. 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.; dalej: ustawa o finansach publicznych) w związku z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1241 ze zm.), art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1590, ze zm.; dalej: ustawa o samorządzie województwa) oraz § 3 ust. 2 lit. f Porozumienia z dnia 22 czerwca 2007 r. numer: KL/KP/2007/1 w sprawie realizacji komponentu regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, określił, że w związku z naruszeniem przepisów art. 211 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych F. Sp. z o.o. ma obowiązek zwrócić kwotę 50.977,20 zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych, które naliczane są od dnia [...].10.2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że na kwotę przypadającą do zwrotu składa się wynagrodzenie w kwocie 21.000 zł, jakie pobrał prezes zarządu skarżącej spółki jako manager projektu na podstawie umowy zlecenia zawartej z naruszeniem art. 210 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (Dz. U. z 2000 r., Nr 94, poz.1037 ze zm.; dalej: k.s.h.) oraz zawyżone wydatki na publikację "Eurogrant".
Minister Rozwoju Regionalnego decyzją z [...] lipca 2010 r. uchylił decyzję Marszałka w części dotyczącej zwrotu kwoty 29.977,20 zł wraz z odsetkami i utrzymał
w mocy decyzję w części dotyczącej zwrotu kwoty 21.000 zł wraz z odsetkami
w wysokości jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia [...] października 2008 r., z tytułu niekwalifikowanego wydatku dotyczącego wynagrodzenia managera projektu.
Od powyższej decyzji F. Spółka z o.o. w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2011 r. stwierdził nieważność decyzji obu instancji. Sąd I instancji uznał, że w aneksie nr 3 do Porozumienia z 22 czerwca 2007 r. Minister Rozwoju Regionalnego na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.; dalej: ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju) powierzył odzyskiwanie kwot nienależnie wypłaconych beneficjentom, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków na podstawie przepisów o finansach publicznych Samorządowi Województwa [...], zwanemu dalej "Instytucją Pośredniczącą", a zatem decyzję w I instancji powinien wydać Zarząd Województwa [...], a nie Marszałek. Decyzja Marszałka została więc wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.; dalej: k.p.a.), co oznacza, że decyzja Ministra Rozwoju Regionalnego utrzymująca w mocy (w części) decyzję dotkniętą wadą nieważności rażąco narusza prawo (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
W następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez Ministra Rozwoju Regionalnego Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt III GSK 1910/11 uchylił ten wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. NSA przyjął, że w świetle postanowienia zawartego w § 3 ust. 2 pkt 1 porozumienia z dnia 22 czerwca 2007 r. i wobec treści przepisu art. 46 ust. 1 ustawy
o samorządzie województwa w związku z art. 27 ust. 1 pkt 6a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, brak jest podstaw normatywnych do wyłączenia kompetencji marszałka województwa do wydawania decyzji w indywidualnej sprawie
z zakresu administracji publicznej, jaką jest sprawa określenia kwot środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, przypadających do zwrotu w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w przepisie art. 211 ust. 1 ustawy
o finansach publicznych.
Ponownie rozpoznając sprawę, WSA stanął na stanowisku, że skarga nie jest uzasadniona. Przypomniał, że Minister Rozwoju Regionalnego uchylił decyzję Marszałka Województwa [...] w części dotyczącej zwrotu przez spółkę kwoty 29.977,20 zł, zaś utrzymał ją w mocy w części dotyczącej zwrotu kwoty 21.000 zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych. Ostatnia z w/w kwot stanowiła wynagrodzenie, jakie pobrał prezes zarządu spółki jako manager projektu na podstawie umowy zlecenia zawartej między nim a spółką. Stwierdził, że z uwagi na przedmiot sporu istota problemu sprowadza się do wskazania właściwej wykładni art. 210 § 1 k.s.h. Uznał, że w przepisie tym chodzi o każdą umowę między spółką a członkiem zarządu. Jeśli tak, to w przypadku umowy zlecenia z dnia [...] września 2008 r. zawartej z Prezesem Zarządu, skarżącą spółkę powinna reprezentować rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników, nie zaś prokurent. Tym samym umowa zlecenia (zawarta pomiędzy skarżącą reprezentowaną przez jej prokurenta, a Prezesem Zarządu spółki) była sprzeczna z art. 210 § 1 k.s.h. Stosownie natomiast do Wytycznych znajdujących zastosowanie do projektu skarżącej (podrozdział 3.1 pkt 1) wydatki w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki są kwalifikowane wówczas, gdy są zgodne z przepisami prawa krajowego
i wspólnotowego. Prowadzi to w konsekwencji do uznania trafności stanowiska organu, wyrażonego w zaskarżonej decyzji, a tym samym bezzasadności skargi.
W podstawie prawnej wyroku powołano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U.
z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
II
F. Sp. z o.o. zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości
i zarzuciła mu naruszenie
1) prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:
a) art. 210 § 1 k.s.h. poprzez uznanie, iż doszło do jego naruszenia wobec uznania zawartej dnia [...] września 2008 roku umowy zlecenia nr [...] na wykonywanie obowiązków managera projektu przez skarżącą z Panem R. Ł. za bezwzględnie nieważną, wskutek niedochowania procedur wskazanych
w tej normie prawnej,
b) art. 104 w zw. z art. 98 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (dalej: k.c.) poprzez uznanie, iż doszło do skutecznego udzielenia pełnomocnictwa do wydawania decyzji w zakresie zwrotu środków uznanych za niekwalifikowalne przez Zarząd Województwa [...], w imieniu którego działał Marszałek Województwa [...],
c) art. 211 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie - poprzez uznanie, iż skarżąca wykorzystała przekazane środki z naruszeniem procedur, i tym samym przyjęcie, że wydatki poczynione przez skarżącą na wynagrodzenie managera projektu stanowią wydatek niekwalifikowany i wobec tego skarżąca zobowiązana jest do jego zwrotu w kwocie 21.000,00 zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych;
2) prawa procesowego, mające wpływ na wynik postępowania, tj.:
a) art. 156 ust. 1 pkt 2 k.p.a. poprzez nieuznanie, że zaskarżana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na uznanie właściwości jej wydania przez Zarząd Województwa [...] (w imieniu którego występował Marszałek Województwa [...]), który takowego umocowania od Ministra Rozwoju Regionalnego nie posiadał z uwagi na literalne brzmienie Porozumienia z dnia 22 czerwca 2007 roku, które umocowywało ów Zarząd jedynie do wydawania decyzji w zakresie zwrotu środków nienależnie wypłaconych beneficjentom,
b) art. 190 p.p.s.a. poprzez uznanie, iż w zakresie właściwości wydania przez Marszałka Województwa [...] zaskarżonej decyzji wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 roku, a tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. związany był tą wykładnią prawa, z pominięciem faktu, iż skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa cywilnego, a nie administracyjnego, gdyż przy wydaniu decyzji o zwrocie środków nienależnie wypłaconych doszło do przekroczenia umocowania udzielonego przez Ministra Rozwoju Regionalnego Zarządowi Województwa [...], co nie było dotychczas przedmiotem wykładni prawa przez Naczelny Sąd Administracyjny,
c) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak ustosunkowania się do wszystkich argumentów i zarzutów podniesionych przez skarżącą w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2013 roku uzupełniającym jej skargę, w zakresie braku umocowania do wydawania zaskarżanej decyzji, oraz przyczyn nieuwzględnienia i niewzięcia pod uwagę zarzutów wskazanych tam przez skarżącą,
d) art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i § 2 p.p.s.a. polegające na tym, że Sąd I instancji nie uwzględnił, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie zebrał całego materiału dowodowego i przekroczył zasadę swobodnej oceny dowodów, a w konsekwencji przyjął, że umowę zlecenia zawarto z naruszeniem trybu wskazanego
w art. 210 § 1 kodeksu spółek handlowych, a ponadto uznał, że w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów na zawarcie tejże umowy przez Pana M. F.
w charakterze pełnomocnika, a nie prokurenta,
e) art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wobec braku stwierdzenia podstaw do uchylenia decyzji pomimo istnienia naruszeń prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania,
f) art. 184 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 roku Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez nieskontrolowanie działalności organu I i II instancji pod względem zgodności ich działalności z prawem,
g) art. 107 § 1 i art. 7 k.p.a. w zw. z art. 184 Konstytucji oraz art. 1 § 1 i § 2 p.p.s.a., w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organy I i II stopnia wyjaśniły stan faktyczny i prawny w sposób wyczerpujący, czego nie uczyniły, a co kłóci się z zasadą dbałości o interes społeczny i słuszny interes obywateli,
h) art. 107 § 1 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 184 Konstytucji oraz art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez nieprowadzenie postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie skarżącej do organów Państwa,
i) art. 107 § 1 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 184 Konstytucji oraz art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie skarżącej zasadności oddalenia skargi w sposób wyczerpujący, odnoszący się do wszystkich zarzutów skarżącej oraz utrzymania w mocy decyzji organu I i II instancji,
j) art. 107 § 1 i art. 12 k.p.a. w zw. z art. 184 Konstytucji oraz art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez niedziałanie w przedmiotowej sprawie wnikliwie.
Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku
w całości i rozpoznanie skargi, zaś w przypadku, kiedy Sąd dojdzie do przekonania, że doszło do naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
III
Minister Rozwoju Regionalnego pismem procesowym z dnia [...] lipca 2013 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych. Wniosek obejmujący zasądzenie kosztów postępowania został zgłoszony także na rozprawie.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 190 zd. pierwsze p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana,
związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie natomiast ze zdaniem drugim powołanego przepisu, nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Związanie wykładnią prawa dokonaną w danej sprawie przez NSA oznacza, że sąd pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę nie może nie dostosować się do zapatrywania prawnego wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W przypadku, gdy Sąd I instancji pominie w swym ponownym orzeczeniu wykładnię prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, może to stanowić istotne uchybienie procesowe i w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na zarzucie art. 190 p.p.s.a., doprowadzić do ponownego uchylenia zaskarżonego orzeczenia.
Sąd pierwszej instancji tylko w wyjątkowych wypadkach może odstąpić od wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Pierwsza z tych sytuacji dotyczy zmiany stanu faktycznego. W judykaturze wskazuje się, że moc wiążąca wykładni NSA przestaje obowiązywać także w razie zmiany stanu prawnego. Oprócz dwóch powyższych sytuacji można odstąpić od zastosowania art. 190 p.p.s.a.
z uwagi na podjęcie uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów, zawierającej stanowisko dotyczące wykładni prawa odmienne od wyrażonego w poprzednim wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, do którego to stanowiska zastosował się wojewódzki sąd administracyjny (por. uchwała składu 7 sędziów NSA
z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt I FPS 1/08, ONSAiWSA 2008, Nr 5, poz. 75).
Żadna z wyżej opisanych sytuacji nie wystąpiła w tej sprawie, a to oznacza, że Sąd I instancji związany był wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to także, że nie można było oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych
z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W świetle regulacji zawartej w omówionym art. 190 p.p.s.a. nie może też budzić wątpliwości, że obowiązkiem Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego skargę kasacyjną w sprawie, która była wcześniej przedmiotem rozstrzygnięcia przez ten sąd, jest najpierw ustalenie, czy uzasadnienie wcześniejszego orzeczenia zawiera wykładnię prawa i jakich norm prawnych ona dotyczy. Następnie Sąd II instancji jest zobligowany do oceny zarzutów skargi kasacyjnej przez pryzmat tej wykładni. Zarzuty ingerujące w ocenę prawną dokonaną we wcześniejszym orzeczeniu, nie mogą być uwzględnione, nawet bez merytorycznej ich oceny. Wystarczy, że sąd drugiej instancji w pisemnych motywach rozstrzygnięcia powoła się na art. 190 in fine p.p.s.a. Nie ma wówczas potrzeby analizy trafności argumentacji autora skargi kasacyjnej.
Przenosząc te uwagi na rozpoznawaną skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kontroli instancyjnej sprawowanej w granicach skargi kasacyjnej poddany został wyrok Sądu I instancji wydany na skutek ponownego rozpoznania sprawy przekazanej temu Sądowi w oparciu o przepis art. 185 § 1 p.p.s.a. W poprzednim wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1910/11 Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że organem właściwym do wydania decyzji w I instancji był marszałek województwa. Pogląd prawny NSA oparł na wykładni przepisów ustawy
o zasadach prowadzenie polityki rozwoju, art. 46 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa oraz na analizie postanowień porozumienia z dnia 22 czerwca 2007 r. zawartego pomiędzy Ministrem Rozwoju Regionalnego a Samorządem Województwa [...], a ściśle rzecz ujmując Aneksu Nr 3 z dnia 22 lipca 2009 r. do tego porozumienia. Osąd prawny w tej sprawie wiązał Sąd I instancji, jak i strony postępowania, które stosownie do zakazu określonego w zdaniu drugim art. 190 p.p.s.a. nie mogły oprzeć skargi kasacyjnej na podstawach z nią sprzecznych. Tymczasem w rozpoznawanej skardze kasacyjnej szereg jej zarzutów (zarzut naruszenia prawa materialnego postawiony w punkcie 1b) petitum skargi kasacyjnej i zarzuty postawione w punktach 2a), 2b) oraz 2c) obejmujących naruszenie przepisów postępowania) pozostaje w sprzeczności z wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w uprzednim wyroku, co w świetle art. 190 in fine p.p.s.a. należy uznać za niedopuszczalne.
Nie poddają się również kontroli merytorycznej, aczkolwiek z innego powodu, zarzuty obejmujące naruszenie art. 184 Konstytucji RP w powiązaniu z naruszeniem wskazanych w punktach od 2f) do 2j) skargi kasacyjnej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym
w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej. Nie wymaga większego wywodu twierdzenie, że Sąd I instancji dokonał kontroli działalności administracji publicznej – Ministra Rozwoju Regionalnego, a zatem całkowicie nietrafne jest budowanie podstaw skargi kasacyjnej na zarzucie naruszenie tego przepisu.
Z zasady związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wynika, że prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych obejmuje również obowiązek ich uzasadnienia. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno szczegółowo określać, do jakiego, zdaniem skarżącego, naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, że to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mimo że przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają warunków formalnych, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie skargi kasacyjnej, to należy przyjąć, że ma ono za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonej podstawy kasacyjnej (por. wyroki NSA z dnia: 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/04 z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, Nr 3, poz. 36; 9 marca 2005 r., sygn. akt GSK 1423/04, Lex nr 186863; 10 maja 2005 r., sygn. akt FSK 1657/04, Lex nr 238595; 12 października 2005 r., sygn. akt I FSK 155/05, Lex nr 173263; 23 maja 2006 r., sygn. akt II GSK 18/06, Lex nr 236385; 4 października 2006 r., sygn. akt I OSK 459/06, Lex nr 281385).
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza między innymi, że Sąd ten nie jest uprawniony do formułowania za stronę przyczyn, jakie spowodowały postawienie określonego zarzutu, jak również nie jest rzeczą Sądu domyślanie się w tym zakresie intencji strony. Tymczasem
w rozpoznawanej skardze kasacyjnej jej autor zarzucając naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie podjął nawet próby wykazania, na czym polegało naruszenie przez Sąd I instancji wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania " skarżącej do organów Państwa" czy też, dlaczego przyjmuje, że Sąd uchybił art. 107 § 1 i art. 11 oraz art. 12 kodeksu postępowania administracyjnego. To sprawia, że zarzuty te nie poddają się merytorycznej kontroli, a tym samym uznać je należało za nieusprawiedliwione.
Z tych samych przyczyn za nieusprawiedliwiony należało uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. powiązany z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i "§ 2" p.p.s.a. jak i zarzut naruszenia art. 211 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie skargi kasacyjnej koncentruje się jedynie na dwóch kwestiach. Pierwsza dotyczy organu właściwego do wydania decyzji w pierwszej instancji i z przyczyn już wskazanych pozostaje poza możliwością jej oceny merytorycznej. Druga natomiast wiąże się z zarzutem naruszenia art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych. Przepis ten stanowi, że w umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. Wykładając ten przepis Sąd I instancji stwierdził, że obejmuje on każdą umowę między spółką a członkiem zarządu. Uznał także, poprzez odwołanie się do konkretnych orzeczeń Sądu Najwyższego, że przepis ten obejmuje także oświadczenia woli składane przez strony
w ramach innych stosunków obligacyjnych niż umowa zawarta pomiędzy członkiem zarządu a spółką oraz, że nie jest konieczne, aby sprzeczność interesów pomiędzy spółką a członkiem zarządu rzeczywiście istniała, wystarczy bowiem jedynie chociażby potencjalna kolizja interesów. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że dokonana przez Sąd I instancji wykładnia art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych jest prawidłowa. Zauważa nadto, że zarzucając naruszenie prawa materialnego w obu formach, o których mowa w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca spółka nie wskazała, na czym polegał błąd w rozumieniu treści normy prawnej zawartej w art. 210 § 1 k.s.h.
i jaka powinna być prawidłowa wykładnia.
Przechodząc natomiast do potencjalnego błędu subsumcji podkreślić należy istotne elementy stanu faktycznego sprawy, niekwestionowane przez skarżąca na etapie postępowania administracyjnego. Wynika z nich, że umowa zlecenia została zawarta pomiędzy prezesem zarządu spółki a prokurentem i na mocy tej umowy prezes zarządu, jako manager projektu objętego dofinansowaniem, pobrał z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 21.000 zł. W świetle omówionego już art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych nie może budzić wątpliwości, że spółka powinna być reprezentowana przez radę nadzorczą lub pełnomocnika powołanego uchwałą wspólników, a nie prokurenta. W takiej sytuacji nie sposób przyjąć, że doszło do niewłaściwego zastosowania art. 210 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych.
Naczelny Sąd Administracyjny oczywiście dostrzega tezę, zaprezentowaną
w skardze kasacyjnej, że M. F. zawarł umowę jako pełnomocnik spółki, a nie prokurent i że doszło do "omyłki pisarskiej pracownika". Zauważa także, że skarżąca obecnie wskazuje na bliżej nieokreśloną uchwałę Zgromadzenia Wspólników, którą, jak należy domniemywać, powołano M. F. jako pełnomocnika.
Okoliczności podnoszone przez skarżącą nie wynikają z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a oznaczenie stron umowy zlecenia, wynikające z jej treści nie było kwestionowane przez spółkę w postępowaniu administracyjnym.
Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 461) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło