IV SA/Wa 583/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Nadleśnictwa L. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2010 r. znak [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżącego Nadleśnictwa L.kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Minister Środowiska podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 tj. ze zm.), zwanej dalej "Kpa" utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2010 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia [...] maja 1962 r. o przejęciu na własność Państwa parceli leśnej o powierzchni 11,93 ha położonej w Nadleśnictwie L. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: 1. Decyzją z dnia [...] maja 1962 r. (zwanej dalej "decyzją z 1962 r.") Minister Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego orzekł o przejęciu na własność Państwa parceli leśnej o powierzchni 11,93 ha położonej w Nadleśnictwie L. 2. Wnioskiem z dnia 9 listopada 2004 r. R. K., E. P., M. M. i J. K. wystąpili o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego podnosząc, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. 3. Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., Minister Środowiska odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z 1962 r. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 760/08 uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. W uzasadnieniu wskazano, że rozpoznając ponownie sprawę Minister winien dokonać oceny czy spełnione zostały wszystkie ustawowe przesłanki do przejęcia nieruchomości, a więc, czy nieruchomość leśna została objęta we władaniu Państwa do dnia wejścia w życie ustawy (5 kwietnia 1958 r.), w tym władaniu pozostawała oraz czy pozostawała we władaniu Państwa w dniu wydania decyzji z 1962 r. Sam fakt pozyskania z parceli leśnej w 1955 r. 282,96 m3 drewna nie może być wystarczającym dowodem władania przez Państwo nieruchomością w dniu wejście w życie ustawy. 5. Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. - utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] maja 2009 r. - Minister Środowiska ponownie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z 1962 r. 6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1151/09 uchylił obie decyzje Ministra Środowiska. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, że Minister nie zastosował się do wskazań sygn. akt IV SA/Wa 583/12 wyrażonych w wyroku z dnia 30 czerwca 2008 r. Zauważono, że w sprawie zostały wydane decyzje w oparciu o te same dokumenty, co do których Sąd uprzednio wyraził jasno stanowisko, że nie pozwalają one na jednoznaczne stwierdzenie, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się we władaniu Państwa do dnia 5 kwietnia 1958 r. i pozostawała nadal na dzień [...] maja 1962 r. Wskazano, że przygotowanie gleby do nasadzeń oraz wykonanie nasadzeń w 1956 r. - dowodem czego są adnotacje umieszczone we wniosku "Odnowienia i pielęgnowania lasu na rok 1956" - nie może stanowić przesłanki do jednoznacznego stwierdzenia, iż nieruchomość znajdowała się we władaniu Państwa na dzień 5 kwietnia 1958 r. i pozostawała nadal na dzień [...] maja 1962 r. Natomiast poprzestanie przez organ administracji na stwierdzeniu, iż około dnia 5 kwietnia 1958 r., jak również około dnia [...] maja 1962 r. przeprowadzane były na pewno zabiegi ochrony lasu, zabiegi pielęgnacyjne oraz inne zabiegi rutynowe, narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów Państwa, szczególnie w sytuacji, gdy strona kwestionuje powyższe okoliczności. 7. Decyzją z dnia [...] września 2010 r. Minister Środowiska stwierdził nieważność decyzji z 1962 r. 8. Po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek wniosku Nadleśnictwa L. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2010 r. 9. Wyrokiem z dnia 4 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1243/11 uchylił decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2011 r. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że zarówno decyzja z dnia [...] września 2010 r. jak i z dnia [...] czerwca 2011 r. została podpisana przez tą samą osobę działającą z upoważnienia Ministra Środowiska, zatem decyzja z dnia [...] czerwca 2011 r. została wydana z istotnym naruszeniem art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 127 § 3 Kpa. 10. Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2010 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister podniósł, iż przejęcie nieruchomości na własność Skarbu Państwa nastąpiło na podstawie art. 9 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego (Dz. U. Nr 17, poz. 71), dalej jako "uspnr". Wskazano co należy rozumieć pod pojęciem władania (gospodarowania) - przeprowadzenie w lesie czynności gospodarczych takich jak: zalesianie, pielęgnacja sygn. akt IV SA/Wa 583/12 upraw i drzewostanów oraz pozyskanie drewna. Z akt sprawy wynika, że z nieruchomości pozyskano w 1955 r. 282,96 m3 drewna, w 1954 r. 134,24 m3 drewna oraz w 1956 r. 978,81 m3 drewna (na co wskazują wpisy dokonane w planie urządzenia lasu za okres od 1953 r. do 1962 r). Adnotacje umieszczone we wniosku "Odnowienia i pielęgnowania lasu na rok 1956" świadczą o przygotowaniu gleby do nasadzeń oraz o wykonaniu nasadzeń na omawianej działce w 1956 r. Z powyższego w ocenie organu wynika, że pozyskanie drewna z przedmiotowej parceli leśnej, jak również nasadzenia na niej dokonano przed dniem 5 kwietnia 1958 r., a więc przed dniem wejścia w życie uspnr co potwierdza, że Lasy Państwowe wykonały na przedmiotowej parceli leśnej czynności władcze przed dniem wejścia w życie ustawy. Natomiast wśród zgromadzonego materiału dowodowego nie odnaleziono zapisów potwierdzających spełnienie drugiej przesłanki przejęcie nieruchomości w trybie art. 9 uspnr, tj. wykonania na przedmiotowej nieruchomości leśnej przez Lasy Państwowe czynności gospodarczych. W ocenie Ministra pozyskanie drewna jak również wykonanie nasadzeń nie może być wystarczającym dowodem do przyjęcia, że przedmiotowa nieruchomość leśna pozostawała we władaniu państwa w dniu wejścia w życie uspnr. Pozostały materiał dowodowy nie potwierdził również wykonania czynności władczych przez Nadleśnictwo w dacie wejścia w życie uspnr oraz w dacie wydania decyzji z dnia [...] maja 1962 r. Wskazano, że opinia rzeczoznawcy dr inż. leśnika R. Z., przedstawiona przez Nadleśnictwo L., potwierdza fakt pozyskania drewna z przedmiotowej parceli leśnej przed dniem 5 kwietnia 1958 r. Jednakże z zeznań J. K. nie wynikają żadne inne czynności gospodarcze wykonywane przez Lasy Państwowe na przedmiotowej działce poza pozyskaniem drewna w latach 1954 i 1955 r. Świadek ten oświadczył, że nie wyznaczał on drewna na przedmiotowej działce P. M. K. Z zeznań świadków znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w czasie kiedy P. M. K., były właściciel działki, został wysiedlony przedmiotową nieruchomością leśną opiekowała się siostra P. A. K., która była również współwłaścicielką lasu. Po powrocie do miejsca zamieszkania od 1957 r. aż do 1974 r. P. M. K. wraz z siostrą P. A. K. opiekowali się działką i użytkowali ją na swoje potrzeby — wycinali drzewo na opał, oczyszczali z suszu i połamanych gałęzi. Świadkowie zeznali, że P. M. K. wykonywał na spornej działce czynności gospodarcze w latach 1960-1965, a także, że uzyskiwał zezwolenia i wywoził drewno ze swojej działki w latach 1955 - sygn. akt IV SA/Wa 583/12 1965, a także utrzymywał las w bardzo dobrym stanie. Uwzględniając powyższe, a także wskazania zawarte w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 760/08 oraz z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1151/09 organ stwierdził niespełnienie drugiej przesłanki warunkującej objęcie nieruchomości we władanie Państwa, na podstawie ww. art. 9 uspnr. Dlatego też uznał, że decyzja z 1962 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa i należało stwierdzić jej nieważność. Odnosząc się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazano: * nie przekroczono art. 7, art. 77 § 1 i 2 oraz art. 80 i art. 81 Kpa, gdyż postępowanie było prowadzone zgodnie z przepisami Kpa oraz interesem społecznym i słusznym interesem strony, zatem nie może być mowy o naruszeniu wymienionych artykułów; * organ skrupulatnie zebrał materiał dowodowy nie pomijając żadnego dostępnego dowodu w sprawie - dopuszczono wszystkie dowody dostarczone przez strony w toku postępowania; * zawiadomiono strony o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów; * nie naruszono art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 11 Kpa gdyż decyzja zawiera obok uzasadnienia prawnego również uzasadnienie faktyczne poprzez wskazanie faktów, na których organ oparł się oraz przyczyn z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności; * strona nie jest zwolniona od lojalnego współdziałania w wyjaśnieniu okoliczności faktycznych, skoro nie udowodnienie określonego faktu może prowadzić do wydania decyzji dla niej niekorzystnej; * decyzja z 1962 r. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych; * odnośnie naruszenia art. 9 uspnr przywołano uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lutego 1991 r. (Dz. U. Nr 20, poz. 88); * samo objęcie Planem urządzania lasu przedmiotowej działki w dniu 5 kwietnia 1958 r. oraz w dniu [...] maja 1962 r. nie może zaświadczać o władaniu nią w rozumieniu art. 9 uspnr - znaczenie ma bowiem fakt pozostawania nieruchomości we władaniu Państwa na dzień wejścia w życie ustawy, jak również pozostawanie przez Skarb Państwa w tym władaniu w chwili orzekania o przejęciu, a więc w niniejszej sprawie w dniu [...] maja 1962 r.; * złożone w sprawie zeznania świadków nie potwierdzają, że nieruchomość była we władaniu Państwa w dacie wejścia w życie uspnr oraz w dacie wydania decyzji Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia [...] maja 1962 r. tzn., że wtedy Lasy Państwowe wykonywały na niej czynności władcze; sygn. akt IV SA/Wa 583/12 - skoro nie udowodniono, że Skarb Państwa władał sporną nieruchomością zatem nie można mówić, że był posiadaczem w myśl przepisów dekretu z dnia 11 października 1946 r. Prawo rzeczowe (Dz. U. Nr 57, poz. 319 ze zm.), zwanego dalej "pr". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo L. - reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika radcę prawnego - wniosło o uchylenie zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] września 2010 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: naruszenie art. 156 § 2 Kpa, które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez całkowite pominięcie okoliczności, że decyzja z 1962 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne, co w konsekwencji uniemożliwia stwierdzenie jej nieważności; naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 Kpa które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i zastosowanie wybiórczej oceny dowodów zebranych w sprawie, co doprowadziło do błędnego ustalenia przez organ stanu faktycznego sprawy, polegającego na przyjęciu, że Lasy Państwowe nie znajdowały się we władaniu nieruchomością w dacie wejścia w życie uspnr oraz w dacie wydania decyzji z 1962 r.; naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i § 2 Kpa które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez prowadzenie postępowania dowodowego co do istoty sprawy rozstrzygniętej decyzją z 1962 r. w miejsce postępowania dowodowego dotyczącego przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 i § 2 Kpa, w szczególności przyjęcie, że to Skarżący powinien obecnie wykazać i dostarczyć dowody świadczące o tym, że nieruchomości pozostawała w latach 1958-1962 we władaniu Państwa; naruszenie art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) - dalej jako "Kpc", w zw. z art. 8 Kpa i art. 11 Kpa, które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez nie umieszczenie w zaskarżonej decyzji właściwego uzasadnienia faktycznego, które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności; naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez uznanie, iż decyzja z 1962 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa mimo, że tego rodzaju kwalifikowana wada prawna decyzji administracyjnej nie sygn. akt IV SA/Wa 583/12 zachodzi w niniejszej sprawie; - naruszenie art. 153 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "ppsa", które miało istotny wpływ na wynik postępowania poprzez błędne ustalenie zakresu związania organu wskazaniami Sądu co do dalszego postępowania - organ nie zastosował się do poleceń sądu co do wnikliwego rozważenia wszystkich argumentów Skarżącego zawartych w dotychczas złożonych pismach (z 8 lipca 2011 r. oraz skardze z dnia 30 sierpnia 2011 r); organ przekroczył zakres związania poprzez mylne przyjęcie, iż dotyczy ono także oceny mocy środków dowodowych dokonanej przez Sąd, co w konsekwencji doprowadziło do odstąpienia od analizy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i błędnego ustalenia, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki przejęcia nieruchomości z art. 9 uspnr; * naruszenie art. 9 uspnr w zw. z art. 9 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym (Dz. U. Nr 63, poz. 494 ze zm.) poprzez przyjęcie, że o fakcie władania parcelą leśną w danym czasie mogą świadczyć jedynie konkretne czynności gospodarcze (takie jak nasadzenia, pielęgnacja upraw i drzewostanów oraz ich pozyskanie) podjęte w danym roku kalendarzowym, bez uwzględnienia zasad gospodarki leśnej oraz przepisów regulujących planowanie takiej gospodarki obowiązujących w dacie wydania decyzji z 1962 r. i w okresie ją poprzedzającym; * naruszenie art. 296, art. 298, art. 299 oraz art. 300 § 1 pr poprzez nieuwzględnienie regulowanych przez te przepisy domniemań prawnych co do posiadania samoistnego przysługującego osobie faktycznie władającej rzeczą, ciągłości posiadania oraz zgodności posiadania z prawem. W uzasadnieniu skargi dokonano obszernego i szczegółowego rozwinięcia zarzutów min.: zwracając uwagę na następujące okoliczności: - Lasy Państwowe dokonały przeniesienia własności spornej nieruchomości (przynajmniej jej części), na mocy umowy z gminą U. z dnia 6 listopada 2001 r. zawartej w formie aktu notarialnego (rep. A Nr [...]) i stan własności nieruchomości nie może zostać odwrócony mocą decyzji administracyjnej; * głównym motywem, którym posługuje się organ dla wykazania, że nieruchomość nie pozostawała we władaniu Lasów Państwowych w dacie wejścia w życie uspnr oraz w dacie wydania decyzji z 1962 r. jest wartość dowodowa zeznań niektórych świadków tj. sąsiadów P. M. i A. K. lub samego P. M. K., które zostały przedstawione przez ich spadkobierców; * zeznania o władaniu nieruchomością przez P. A. K. w latach 1950-57 sygn. akt IV SA/Wa 583/12 pochodzą od jej brata, który występował we wcześniejszym postępowaniu jako strona bezpośrednio zainteresowana zwrotem nieruchomości; - z protokołu zeznań J. K., M. B., J. S., J. B., P. M. (z dnia 18 maja 1961 r.) wynika, że od 1957 r. drzewo było wycinane, wywożone, zbierano chrust, itp. z "lasu obywateli K.", jednakże nie precyzowano o jaki dokładnie teren chodzi, nie informowano również o jego podziale; z powyższego Skarżący wyciągnął wniosek, że w świadomości zeznających nieruchomość o którą toczy się spór, a "las obywateli K." nie były rozróżniane; zauważono, że czynności władcze P. M. K. były podejmowane w stosunku do innego obszaru, czego nie mieli świadomości zeznający (nie znający uregulowań prawnych) dla których całość była "lasem obywateli K." - wynika to z zeznań J. K. oraz S. K. i A. D.; S. K. i A. D. byli gajowymi odpowiednio leśnictwa W. i leśnictwa H. i z uwagi na wykonywaną pracę posiadali wiedzę co do charakteru prawnego zarówno nieruchomości położonej w oddziale [...] Nadleśnictwa L., jak i tego obszaru, który pozostawał we własności Państwa K.; S. K. zeznał, że nie wyznaczał drzewa P. K. - drzewa wycinano i wybierano papierówkę w 1954 r. i 1955 r. na parceli, do której potem rościł pretensje P. K., a włączonej do Lasów Państowych; natomiast P. K. posiadał las z P.F.Z. w potoku; w ocenie Skarżącego zeznanie dowodzi, że świadek rozróżnia istnienie dwóch nieruchomości; z zeznań A. D. wynika, że wyznaczał drzewo P. K. wspólnie z leśniczym K. w lesie w potoku w granicy gruntów P.F.Z. niegdyś chłopskich; zeznał również, że w granicy oddziału [...] płynie drugi potok, ale tam jest las państwowy z którego nigdy żadnego drzewa P. K. nie wyznaczano; organ nie odniósł się do spójnych zeznań S. K. i A. D., natomiast co do zeznań J. K. wywiódł tylko wniosek, iż leśniczy nie wyznaczał P. M. K. drewna na nieruchomości [...] oraz nie wspominał na dokonywaniu na niej czynności przez Lasy Państwowe, oprócz lat 1954- 55; pominięto zatem tę część zeznań, z której wynika, że działanie polegające na niewyznaczaniu drewna dla P. M. K. było spowodowane zakazem jego wstępu na powierzchnię oddziału [...], ponieważ figurowała ona na mapie drzewostanowej jako las państwowy; zauważono, że zeznania dotyczą okresu od 1957 r. czyli od daty, w której J. K. zaczął pełnić funkcje leśniczego; powyższe wskazuje, że w ocenie świadków mających odpowiednią wiedzą tj. sygn. akt IV SA/Wa 583/12 leśniczych i gajowych oddział [...]w datach wejścia w życie ustawy uspnr oraz wydania decyzji z 1962 r. pozostawał we władaniu Państwa; - z Planu Urządzenia Lasu (obejmującego okres wejścia w życie ustawy uspnr oraz wydania decyzji z 1962 r.) wynika, że przedmiotowa nieruchomość była we władaniu Lasów Państwowych; w oparciu o ten dokument Nadleśnictwo R. władało gospodarstwem leśnym i co roku prowadziło tam cięcia; - mając na względzie specyfikę prowadzenia gospodarki leśnej wskazano, że zaniechanie wycinek w dalszych latach (po 1956 r.) nie świadczy o braku władania nieruchomością, a tylko o wypełnieniu Planu Urządzenia Lasu w poprzednich latach; powyższe jest adekwatne do innych czynności np. nasadzeń dokonano w 1956 r., zatem dalsze nie były konieczne - powyższe stanowisko jest zgodne z opinią dr inż. R. Z. z dnia 8 kwietnia 2010 r. gdzie m.in.: wskazano, że zaniechanie dalszych cięć było przejawem roztropnego władania nieruchomością przez skarżącego w okresie 1953-62, a także analiza gospodarki przyszłej zawarta w Planie Urządzenia Lasu za okres 1965-1975; - pominięto treść opinii dr inż. R. Z. i wnioski z niej płynące, gdzie autor po szczegółowej analizie zasad gospodarki leśnej oraz Planów Urządzenia Lasu dla Nadleśnictwa R. 1953-1962 oraz dla Nadleśnictwa L. 1965-1975 stwierdził, że realizacja zadań wyznaczonych w pierwszym ze wskazanych planów urządzenia lasu świadczy o faktycznym władaniu przez Lasy Państwowe w całym okresie gospodarczym nieruchomością [...]. Minister Środowiska w odpowiedzi na skargę w całości podtrzymał pogląd przedstawiony w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi szczegółowo odnosząc się do zarzutów skargi. Min.: wskazano, że w Planów Urządzenia Lasu dla Nadleśnictwa R. 1953-1962 nie przewidziano wykonywania na przedmiotowej działce przez Lasy Państwowe żadnych czynności gospodarczych około dnia 5 kwietnia 1958 r. jak również w dniu [...] maja 1962 r. Wśród zebranych akt sprawy nie ma dowodów potwierdzających wykonanie na przedmiotowej nieruchomości leśnej przez Lasy Państwowe czynności gospodarczych w dniach 5 kwietnia 1958 r. i [...] maja 1962 r. Zeznania świadka J. K. odnośnie zakazu wstępu P. M. K. na teren oddziału [...] zestawiono z zeznaniami innych świadków wskazującymi, że P. M. K. wraz z siostrą A. opiekowali się przedmiotową działką i użytkowali ją na swoje potrzeby oraz, że las był utrzymany w bardzo dobrym stanie. W piśmie procesowym z dnia 19 kwietnia 2012 r. Skarżący odniósł się do argumentów zawartych w odpowiedzi na skargę wskazując, że Minister tylko neguje sygn. akt IV SA/Wa 583/12 zarzuty skargi, bez przedstawienia merytorycznego uzasadnienia prezentowanych poglądów. W szczególności nie ustosunkowano się do obszernej argumentacji opartej na treści zeznań osób posiadających najbardziej fachową wiedzę dotyczącej spornej nieruchomości tj. J. K., A. D., S. K. Podtrzymano zarzuty dotyczące nieodwracalnych skutków prawnych wywołanych przez decyzję z 1962 r. analizując uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1996 r., sygn. akt OPS 7/96 konstatując, że nie będzie ona miała zastosowania w niniejszej sprawie, z uwagi na fundamentalne różnice pomiędzy stanem faktycznym, na tle którego podjęto uchwałę oraz okolicznościami niniejszej sprawy. Zauważono, że plany gospodarki leśnej były sporządzane tylko i wyłącznie w celu prowadzenia gospodarki leśnej w lasach państwowych. Zatem gdyby sporna działka nie pozostawała we władaniu Państwa, to nie zostałaby objęta planem na lata 1953-1962. Samo istnienie planu potwierdza w istocie przynależność działki do Państwa. Zwrócono również uwagę, że przyjęcie, iż niespełniono przesłanki z art. 9 uspnr nie może prowadzić do wniosku, że udowodniono tym okoliczność przeciwną. Podniesiono także, że ciężarem dowodu co do braku realizacji warunków z art. 9 uspnr obciążeni byli spadkobiercy P. M. i A. K., którzy temu obowiązkowi nie sprostali. R. K., E. P., M. M. i J. K. pismem z dnia 13 czerwca 2012 r. wnieśli o oddalenie skargi wskazując, że wyłącznym celem Skarżącego jest dążenie przewlekłości postępowania. Zwrócono uwagę, że uczestnicy nie są wstanie odczytać intencji Skarżącego wskazującego naruszenie art. 107 §1 i 3 Kpc. Wskazano, że decyzja z 1962 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Wydając zaskarżoną decyzję Minister wypełnił wytyczne zawarte we wcześniejszym wyroku Sądu, zatem nie naruszył art. 153 ppsa. Na rozprawie w dniu 28 czerwca 2012 r. pełnomocnik Skarżącego zwrócił uwagę, iż ustalenia faktyczne z decyzji z 1962 r. gdzie wskazano na istnienie dwóch części kompleksu leśnego układają się w logiczną całość z zeznaniami pracownika Lasów Państwowych J. K. Konkluzje z zeznań J. K. będącego praktykiem i wnioskami opinii dr inż. R. Z. są identyczne. Ponadto podniesiono, że materiał dowodowy nie pozwala na sformułowanie konkluzji, jakoby las nie pozostawał we władaniu Skarbu Państwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako zasadna powoduje konieczność wyeliminowanie z obrotu zarówno zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji Ministra Środowiska. Na wstępie należy stwierdzić, iż rolą Ministra Środowiska w postępowaniu sygn. akt IV SA/Wa 583/12 administracyjnym nie była merytoryczna ocena, czy w 1962 r. wystąpiły przesłanki do wydania decyzji o przejęciu nieruchomości leśnej o pow. 11,93 ha na własność Skarbu Państwa w trybie art. 9 ust. 1 uspnr, a wyłącznie weryfikacja czy decyzja z dnia [...] maja 1962 r. nie została wydana w warunkach art. 156 § 1 Kpa. W rozpoznawanej sprawie organ orzekał w trybie przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Zatem, dokonanie oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem przez Sąd, poddane jest specyficznym regułom odnoszącym się do kontroli orzeczeń wydanych w trybach nadzwyczajnych. Po pierwsze należy stwierdzić, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, jest obok postępowania w sprawie wznowienia postępowania jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji decyzji ostatecznych i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjno-prawnego. Takie stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 7 marca 1996 r. (sygn. akt III ARN 70/95, OSNP 1996/18/258), w którym stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy. Podkreślić należy, iż postępowanie o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego jest postępowaniem szczególnym, gdyż jego przedmiotem jest ustalenie, czy na podstawie ściśle określonych przesłanek, wbrew wyrażonej w art. 16 § 1 Kpa zasadzie trwałości decyzji administracyjnych, można wzruszyć takie rozstrzygnięcie. Numerus clausus wad decyzji administracyjnej skutkujących jej nieważnością zawiera dyspozycja art. 156 § 1 Kpa (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 1998 r., IV SA 1290/96, niepubl.; z dnia 8 czerwca 1998 r., IV SA 1490/96, niepubl.; z dnia 30 grudnia 1998 r., IV SA 2319/96, niepubl.). Oznacza to, że prowadzone przez organ wyższego stopnia, czy też inaczej mówiąc organ nadzoru postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji sprowadza się jedynie do badania, czy decyzja będąca przedmiotem tego postępowania dotknięta jest jedną z wad, o których stanowi ten przepis, z zaznaczeniem, że wyłączona jest w takim wypadku wykładania rozszerzająca przesłanek nieważnościowych. Organ dokonuje w takim postępowaniu oceny ważności decyzji administracyjnej w oparciu o zgromadzony przed jej wydaniem materiał dowodowy i na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie jej wydania. Niniejszy skład Sądu podziela zaprezentowane stanowisko doktryny, jednakże w niniejszej sprawie z uwagi wytyczne zawarte w poprzednio wydanych wyrokach w niniejszej sprawie (art. 153 ppsa) musiał sygn. akt IV SA/Wa 583/12 uwzględnić konkretne uwarunkowania (wytyczne) z nich wynikające. Skoro stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od ogólnej zasady stabilności decyzji wynikającej z przywołanego art. 16 Kpa, toteż może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy (oczywisty) przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 1988 r., sygn. akt IV SA 948/87, GAP nr 17 z 1988 r.). Minister stwierdził, że decyzja z 1962 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Przesłanką zastosowania przepisu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa celem stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego jest wydanie tegoż bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W kwestii rażącego naruszenia prawa wypowiadano się już wielokrotnie w judykaturze i piśmiennictwie, a zdaniem Sądu nie jest celowa kolejna analiza jednolitego stanowiska w tym przedmiocie. Stwierdzić jedynie należy, iż rażące naruszenie prawa to naruszenie oczywiste, wyraźne, bezsporne (B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Jendrośka "Zagadnienie rażącego naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym", PiP 1986, nr 1, s. 69 i n.), gdy jest tak głęboko niezgodne ze stosowaniem prawa obowiązującego, że stanowi zaprzeczenie samej istoty unormowania zawartego w określonych przepisach prawnych (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 368/07, LEX nr 468745). Rażące naruszenie oznacza naruszenie wyraźnej, niebudzącej wątpliwości interpretacyjnych normy prawa materialnego lub procesowego (patrz: B. Adamiak, op. cit., s. 71). Nie chodzi tu o błędy w interpretacji prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 grudnia 1988 r., II SA 981/88, ONSA 1988/2/96, z dnia 21 października 1992 r., sygn. akt V SA 86/92, ONSA 1993/1/23). O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa decydują trzy przesłanki: oczywistości naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja. W niniejszej sprawie, przedmiotem nadzoru Ministra była wydana na podstawie art. 9 ust. 1 uspnr decyzja Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego o przejęciu na własność Państwa parceli leśnej o powierzchni 11,93 ha położonej w Nadleśnictwie L. Zatem rolą Ministra było ustalenie, czy w/w decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że zgodnie z art. 9 ust. 1 uspnr sygn. akt IV SA/Wa 583/12 nieruchomości leśne, objęte we władanie Państwa do dnia wejścia w życie ustawy (a więc 5 kwietnia 1958 r.), przyjmuje się na własność Państwa bez względu na ich obszar, jeżeli znajdują się one nadal we władaniu Państwa lub zostały przekazane przez Państwo w użytkowanie innym osobom fizycznym lub prawnym. Nieruchomości te przejmuje się bez odszkodowania, a długi i ciężary zabezpieczone na tych nieruchomościach umarza się, z wyjątkiem służebności gruntowych, których utrzymanie w mocy uznane zostanie za niezbędne. Dlatego też Minister rozpoznając sprawę w trybie nadzoru obowiązany był ocenić czy przejęcie konkretnej nieruchomości leśnej (działki w oddziale [...]) rażąco nie naruszało regulacji art. 9 ust. 1 uspnr. Zatem czy przejęcie w/w nieruchomości nie było oczywiście nieuzasadnione w oparciu o ten przepis. Dokonując oceny organ obowiązany był uwzględnić wytyczne zawarte w wyrokach sądów administracyjnych wydanych w tej sprawie z uwagi na art. 153 ppsa, zatem mieć na uwadze, że sam fakt pozyskania z parceli leśnej w 1955 r. 282,96 m3 drewna nie może być wystarczającym dowodem władania przez Państwo nieruchomością w dniu wejście w życie uspnr., jak również, że przygotowanie gleby do nasadzeń oraz wykonanie nasadzeń w 1956 r. nie może stanowić przesłanki do jednoznacznego stwierdzenia, iż nieruchomość znajdowała się we władaniu Państwa na dzień 5 kwietnia 1958 r. i pozostawała nadal na dzień [...] maja 1962 r. Ponadto brak możliwości wykazania stosownym dokumentem faktu władania sporną nieruchomością nie stoi na przeszkodzie wykazania tego innym środkiem dowodowym, w myśl art. 75 § 1 Kpa. Aby móc dokonać przejęcia nieruchomości leśnej na rzecz Skarbu Państwa w trybie art. 9 ust. 1 uspnr musiały być spełnione dwa warunki: nieruchomość musiała znajdować się we władaniu Państwa do dnia wejścia w życie uspnr oraz pozostawać we władaniu Państwa w dniu wydawania decyzji o przejęciu. Minister w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy dwukrotnie stwierdził, że Nadleśnictwo (a więc Państwo) wykonywało na nieruchomości leśnej czynności władcze przed dniem 5 kwietnia 1958 r. (co wypełnia pierwszą przesłankę warunkującą wydanie decyzji w trybie art. 9 ust. 1 uspnr). Natomiast nie zgromadzono dowodów wskazujących, że w dniu [...] maja 1962 r. na nieruchomości leśnej przeprowadzano czynności władcze, co w ocenie organu było wystarczające do przyjęcia niewypełnienia drugiej przesłanki żart. 9 ust. 1 uspnr, a w konsekwencji stwierdzenia nieważności decyzji z 1962 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Jednakże taka konkluzja organu była nieuprawniona z uwagi na poniższe uwarunkowania. Decyzją z 1962 r. w pkt 1. uchylono decyzję Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w P. z dnia [...] maja 1961 r. W tej ostatniej decyzji - sygn. akt IV SA/Wa 583/12 dotyczącej nieruchomości położonej w oddziale [...] o pow. 12,37 ha - wskazano, że P. M. i A. K. nie byli dopuszczani do użytkowania parcel położonych w oddziale [...], w granicach lasów państwowych, zaś przedłożone zaświadczenie P. M. K. dotyczy innej nieruchomości leśnej (położonej przy potoku). Zestawienie obu decyzji wskazuje, że decyzją z 1962 r. ograniczono przejęcie nieruchomości leśnej o pow. 12,37 ha o obszar 0,44 ha oznaczony nr [...], położony poza areałem Państwowym, stanowiący własność P. M. K. Z powyższego wynika, że już w 1962 r. orzekający wówczas organ administracji rozróżniał niejako dwa kompleksy leśne: mniejszy użytkowany przez P. M. K. (przy potoku) i większy będący w zarządzie Lasów Państwowych, a do którego prawa zgłaszał P. M. K. Przejście na własność Skarbu Państwa orzeczono tylko większego o pow. 11,93 ha. Natomiast w postępowaniu nieważnościowym, przy ocenianiu dowodów nie uwzględniono tej okoliczności jak również nie odniesiono się do skutków tego rozróżnienia, na co zwrócono uwagę w skardze, jednocześnie dokonując szczegółowej analizy zeznań świadków okoliczność tę uwypuklając. Zgromadzone w toku postępowania dowody (w tym zeznania) miały potwierdzić, czy w 1962 r. istniała przesłanka (władanie odziałem [...] przez Skarb Państwa) do wydania decyzji w trybie art. 9 ust. 1 uspnr. Oczywiście ich znaczenie należało oceniać przez pryzmat postępowania nieważnościowego, tzn. czy wskazują one w sposób bezsprzeczny, że w 1962 r. istniały (lub nie) podstawy do wydania decyzji o treści jak ta kontrolowana z dnia [...] maja 1962 r., a więc w konsekwencji, czy wydana decyzja jest (lub nie) oczywiście niezgodna z wówczas obowiązującym porządkiem prawnym. Zauważyć należy, że orzekając w 1962 r. organ zgromadził materiał dowodowy (protokoły zeznań gajowych i leśniczego) w oparciu o który wówczas uznał, że nie ma możliwości utrzymać w mocy decyzji z 1961 r. co do znajdującej się nad potokiem nieruchomości o pow. 0,44 ha będącej we władaniu P. M. K., odrębnej od działki oddziału [...]. Natomiast w ocenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego materiał dowodowy był wystarczający do orzeczenia o przejęciu nieruchomości o pow. 11,93 ha (potwierdzał czynności władcze co do tego terenu). Obecnie zaś po ponad 40 latach od wydania kontrolowanej decyzji organ nadzorczy dokonał zestawienia zeznań osób, z uwagi na wykonywaną wówczas pracę, odpowiedzialnych za leśnictwo (gajowych i leśniczego) - znających uwarunkowania nie tylko przyrodnicze ale też topograficzne i prawne spornego terenu, których można nazwać specjalistami w tej dziedzinie - z zeznaniami osób co do których nie ma pewności, że dysponowali wiedzą o różnym tytule P. M. K. co do obu kompleksów leśnych. Dokonując oceny całego sygn. akt IV SA/Wa 583/12 materiału dowodowego organ nadzoru dał wiarę oświadczeniom złożonym w 2009 r. (załączonym do pisma następców P. K. z dnia 4 stycznia 2010 r.) uznając, że mają one większą moc dowodową niż te złożone przez leśniczego i gajowych. Jednakże w uzasadnieniu obu decyzji (z lutego 2012 r. oraz września 2010 r.) nie wskazano, dlaczego organ nadzoru przyznał większą moc dowodową współcześnie złożonym oświadczeniom określonych osób, niż zeznaniom złożonym ówcześnie przez specjalistów od leśnictwa. Kwestia ta jest istotna z tego względu, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej organ nie przeprowadza postępowania dowodowego w takim stopniu, w jakim dzieje się to w postępowaniu "zwykłym". W postępowaniu nieważnościowym weryfikuje się decyzję organu niższego rzędu na podstawie materiału dowodowego, jaki ten ostatni organ zebrał i jakim dysponował w dacie wydawania decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 czerwiec 2010 r., sygn. akt II GSK 634/09, ogólnodostępny w CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając jednak na uwadze wytyczne zawarte w poprzednich orzeczeniach organ nadzoru powinien był dokonać ustaleń w pewnym zakresie a mianowicie, w oparciu o całokształt zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 Kpa), ocenić stan faktyczny przyjęty w 1962 r. można ocenić jako jednoznacznie nieodpowiadający prawdzie (więc czy nie istniały dwie odrębne nieruchomości leśne). W tym kontekście powinien dokonać rzetelnie zestawienia wszystkich dowodów (a więc i opinii dr inż. R. Z., skutków jakie rodziło objęcie planem urządzenia lasu), w szczególności zaś zeznań świadków "specjalistów" złożonych wówczas z obecnie złożonymi oświadczeniami mieszkańców okolicznych nieruchomości w świetle zasad postępowania nieważnościowego. W szczególności uwzględnić jakie stany ówczesnego władania lasem (konkretne, oczywiste zdarzenia) można uznać za wystarczający dowód władztwa czy też jego przerwania, mając na względzie, że samo przygotowanie gleby do nasadzeń, wykonanie nasadzeń w 1956 r., zabiegi pielęgnacyjne czy zabiegi rutynowe za takie nie mogą być uznane (wytyczne z poprzednich wyroków). Dopiero po rozpatrzeniu materiału dowodowego z uwzględnieniem powyższego, co następnie powinno zostać odzwierciedlone w uzasadnieniu rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 Kpa) organ mógłby ustalić, czy stan faktyczny przyjęty w decyzji z 1962 r. odpowiadał prawdzie. Wtedy zaś uprawniona byłaby konstatacja co do wydania bądź nie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast z uzasadnienia zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji nie wynika, dlaczego zeznania obecnie złożone są bardziej wiarygodne niż te pochodzące z przełomu lat 50-60-ych i dlaczego prowadzą do przyjęcia, że stan faktyczny przyjęty sygn. akt IV SA/Wa 583/12 za podstawę wydania decyzji w 1962 r. był nieprawidłowy. Brak powyższego w uzasadnieniu decyzji skutkuje uznaniem, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 §3 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 16 Kpa, gdyż de facto organ przeprowadził nowe postępowanie dowodowe (tak jakby to robił w trybie "zwykłym") co w postępowaniu o stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nieuprawnione. Oparcie stosowania sankcji nieważności decyzji na różnicy w ocenie mocy dowodowej materiału dowodowego byłoby sprzeczne z zasadą ogólną trwałości decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 363/10, LEX nr 745223). Zatem dopiero ocena materiału dowodowego z uwzględnieniem powyższych wytycznych będzie uprawniała do przeprowadzenia kolejnego rozumowania, tzn. czy decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie. Natomiast ewentualne ustalenie, że decyzję wydano z rażącym naruszeniem prawa będzie powodowało konieczność rozważenia czy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne (art. 156 § 2 Kpa). Obecnie spór o tę kwestię należy uznać za przedwczesny, dlatego też zarzuty skargi w tej części należy uznać za chybione. Zauważyć jedynie należy, że obecnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości to, że w przypadku skutków cywilnoprawnych są one możliwe do cofnięcia wówczas, gdy wadliwa decyzja administracyjna wywołała je w sposób bezpośredni, a nie doszło do nich w sposób pośredni, np. przez zawarcie umowy sprzedaży. Przyjmuje się, że decyzja administracyjna wywoła nieodwracalny skutek prawny wtedy, gdy ani przepisy prawa materialnego, ani też przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej, nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego właśnie skutku przez wydanie decyzji. Tak samo skutek prawny decyzji, który może być odwrócony na podstawie norm prawa prywatnego przez sąd, dla organu administracji publicznej - tylko ze względu na zakres jego kompetencji - będzie nieodwracalny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 1084/09, LEX nr 594882). Jeżeli cofnięcie, zniesienie, odwrócenie skutków prawnych decyzji wymaga takich działań, do których organ administracji publicznej nie ma umocowania ustawowego, czyli nie może zastosować formy aktu administracyjnego indywidualnego, to wtedy właśnie skutek prawny decyzji będzie nieodwracalny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2010 r., sygn. akt I OSK 63/10, LEX nr 745277). Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi stwierdzić należy, co następuje: 1. Nie ma racji Skarżący twierdząc, że skoro to spadkobiercy P. K. sygn. akt IV SA/Wa 583/12 wskazują na wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa to właśnie oni powinni przedłożyć dowody wskazujące, że tak w istocie było. Z art. 7 Kpa wynika obowiązek organu administracji podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zatem to organ administracji powinien tak prowadzić postępowanie by zgromadzić materiał dowodowy pozwalający prawidłowo ustalić istotne okoliczności sprawy. Jednakże, o ile podjęte obecnie próby jednoznacznego wyjaśnienia określonej okoliczności zakończyłyby się niepowodzeniem - np. z uwagi na brak oczywistych dowodów - nie można domniemywać, iż ówcześnie ustalenia dokonano z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa nie może być wyłącznie domniemane. Musi ono znajdować konkretne potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym (tak samo wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1415/09, ogólnodostępny w CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). 2. Zarzut naruszenia art. 296, art. 298, art. 299 oraz art. 300 § 1 pr poprzez pominięcie wynikających z tych przepisów domniemań prawnych co do posiadania samoistnego przez Państwo nieruchomości leśnej można uznać wyłącznie częściowo za trafny. Minister Środowiska ustalając fakt władania nieruchomością na dzień [...] maja 1962 r. musiał mieć na uwadze wytyczne zawarte w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych. W tej systuacji poprzestanie na domniemaniach wynikających z przywołanych przepisów pr - bez jednoczesnego ustalenia czy oczywiście miało miejsce władanie nieruchomością leśną a więc czy nie doszło do jego przerwania - prowadziłoby do naruszenia art. 153 ppsa. Sam bowiem fakt pozyskania z parceli leśnej drewna, jak również przygotowanie gleby do nasadzeń oraz wykonanie nasadzeń został uznany przez Sąd za niewystarczający do przyjęcia, że nieruchomość znajdowała się we władaniu Państwa na dzień 5 kwietnia 1958 r. i pozostawała nadal w nim na dzień [...] maja 1962 r. Skoro organ administracji został zobowiązany do przeprowadzenia innych dowodów celem weryfikacji faktu władztwa nieruchomością, zatem brak było podstaw do dokonania wyłącznie wykładni przepisów prawa bez przeprowadzenia określonych czynności procesowych. 3. Przy ustalaniu ciągłości władania należy dokonać analizy planu urządzenia lasu w oparciu o zasady logicznego rozumowania. Zauważyć bowiem należy, że sam fakt niedokonywania w lesie czynności gospodarskich i pielęgnacyjnych (cięć, zalesień, pozyskiwania drewna), nie oznacza, że nieruchomość nie pozostawała we władaniu Lasów Państwowych. Czynności władcze co do określonej rzeczy mogą przejawiać się bowiem w różnych formach, czasami nawet bez zewnętrznych przejawów, sygn. akt IV SA/Wa 583/12 wystarczająca jest sama świadomość (animus). Natomiast prowadzenie gospodarki leśnej zgodnie z planem urządzenia lasu (z uwzględnieniem możliwej do pozyskania ilości surowca) może tylko potwierdzać fakt władztwa nad nieruchomością, na co trafnie zwrócono uwagę w skardze. 4. Nie można wykluczyć faktu przerwania władania nieruchomością, jednakże by mogło to być stwierdzone należy zgromadzić w postępowaniu nieważnościowym stosowny materiał dowodowy a następnie rozsądnie go ocenić, np. czy zeznania złożone po latach mogą w postępowaniu nieważnościowym skutkować przyjęciem, że ustalenia z 1962 r. w oparciu o dane wynikające z planu urządzenia lasu poparte zeznaniami leśniczego i gajowych nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa. 5. W skardze podniesiono również zarzut naruszenia art. 107 § 1 i 3 Kpc co w ocenie uczestników postępowania było zupełnie niezrozumiałe. Wyjaśnić należy, że w uzasadnieniu tego zarzutu wskazano, że dotyczy on błędów właściwego uzasadnienia faktycznego decyzji. Zatem wskazanie naruszenia Kpc wynikało wyłącznie z oczywistej omyłki pisarskiej, gdyż wolą Skarżącego w sposób nie budzący wątpliwości dla Sądu było zakwestionowanie art. 107 § 1 i 3 Kpa, co jak wynika z powyższej części niniejszego uzasadnienia było trafnym spostrzeżeniem. Biorąc pod uwagę powyższe, ocena czy decyzja z 1962 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa na tym etapie postępowania nie była możliwa. Dlatego też, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zarówno zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 w zw.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ppsa orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Orzeczenie w pkt 2 sentencji wyroku zapadało na podstawie art. 152 ppsa. Natomiast orzekając w punkcie 3 wyroku Sąd miał na względzie, iż zgodnie z art. 200 ppsa w przypadku uwzględnienia skargi, skarżącemu należy się od organu administracji publicznej, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na podstawie tego przepisu w zw. z art. 205 § 2 ppsa zasądzono na rzecz Spółki koszty postępowania sądowego na które składają się: wpis sądowy od skargi - 200 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł oraz wynagrodzenie dla radcy prawnego reprezentującego Skarżącego - 240 zł. Wysokość wynagrodzenia ustalono zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawne sygn. akt IV SA/Wa 583/12 udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku, a w szczególności dokona analizy zgromadzonego materiału dowodowego (ewentualnie jeszcze go poszerzając) mając na względzie wytyczne Sądu.