II SA/Po 135/14
WyrokWSA w Poznaniu2014-05-29
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Maria Kwiecińska, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, uznając, że wnioskodawca nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją, bez wcześniejszego wznowienia postępowania i merytorycznej oceny jego legitymacji procesowej?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, odmawiając wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., nie mogą dokonywać merytorycznej oceny legitymacji procesowej wnioskodawcy przed formalnym wznowieniem postępowania. Odmowa wznowienia może nastąpić z przyczyn formalnych, takich jak złożenie wniosku po terminie lub przez podmiot niebędący stroną, ale ocena tych kwestii, zwłaszcza legitymacji procesowej, powinna nastąpić w ramach wznowionego postępowania. W przeciwnym razie organy naruszają przepisy proceduralne, w tym art. 149 K.p.a., co uzasadnia uchylenie ich rozstrzygnięć.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o uchylenie decyzji z 2012 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej, twierdząc, że wniosek o pozwolenie został złożony przez osobę nieposiadającą umocowania i że nigdy nie wyraził zgody na prace. Prezydent Miasta L. odmówił wznowienia postępowania, uznając skarżącego za niebędącego stroną pierwotnego postępowania. Wojewoda Wielkopolski utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA w Poznaniu, kwestionując błędną wykładnię prawa i ocenę stanu faktycznego przez organy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Wielkopolskiego oraz poprzedzające ją postanowienie Prezydenta Miasta L. o odmowie wznowienia postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2014 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2013 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie Prezydenta Miasta L. z dnia [...] 2013 roku Nr [...], II. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżącego kwotę 200,- zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Ostateczną decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] Prezydent Miasta L. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Wspólnocie Mieszkaniowej D. w L. pozwolenie na wykonanie robót budowlanych, polegających na budowie wewnętrznej instalacji gazowej, w lokalu usługowym na parterze położonym w L. przy ul. gen. J. D. .
Pismem z dnia 24 września 2013 r. M. K. wniósł do Prezydenta Miasta L. o uchylenie ww. decyzji z dnia [...] 2012 r. podnosząc, iż wniosek o wydanie pozwolenia został złożony przez osobę, która nie posiada do tego umocowania prawnego. P. M. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością, gdyż nie dysponował pełnomocnictwem właścicieli lokalu usługowego znajdującego się w budynku przy ul D. nr [...] w L., natomiast Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej złożył pełnomocnictwo, które przekraczało jego kompetencje a dotyczyło prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z treści pełnomocnictwa nie wynika jakiej nieruchomości ono dotyczy.
Wnioskodawca podniósł, iż jest właścicielem lokalu znajdującego się w L. przy ul. gen. J. D. nr [...], którego dotyczy przedmiotowa decyzja. Lokal ten stanowi współwłasność w rozumieniu Kodeksu cywilnego. M. K. stwierdził ponadto, że złożenie wniosku o uchylenie powołanej decyzji jest zasadne, ponieważ nigdy nie wyraził zgody na przeprowadzenie prac inwestycyjnych.
Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta L. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, iż oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy uznał, że wniosek o udzielenia pozwolenia na budowę został złożony przez P. M.. Do wniosku załączono stosowne pełnomocnictwo. Z treści ustalonego pełnomocnictwa (dokument w aktach sprawy) wynika, że P. M. miał prawo reprezentować ww. Wspólnotę Mieszkaniową przed sądami, urzędami i innymi instytucjami publicznymi oraz mógł składać oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Dalej organ zauważył, iż M. K. nie był stroną postępowania zakończonego wydaniem zakwestionowanej decyzji z dnia 1 października 2012 r. Stroną postępowania była Wspólnota Mieszkaniowa D. reprezentowana przez Zarząd, który udzielił pełnomocnictwa P. M.. W postępowaniu o wydanie decyzji pozwolenia na budowę Zarząd mógł reprezentować Wspólnotę zgodnie z art. 20 i 21 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali.
Skoro zatem Wspólnota była stroną postępowania, a przymiotu strony nie miał M. K., to jego wniosek o wznowienie postępowania i uchylenie ostatecznej decyzji z dnia [...] 2012 r. nr [...] . jest w ocenie organu bezprzedmiotowy. Organ I instancji nie znalazł podstaw do wznowienia postępowania z urzędu z przyczyn określonych w art. 145 K.p.a. i w tej sytuacji postanowił odmówić uchylenia decyzji Prezydenta Miasta L. nr [...] z dnia [...] 2012 r.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. K. podnosząc, iż organ I instancji błędnie stwierdził, iż nie posiadał on przymiotu strony w zakończonym postępowaniu budowlanym. W jego ocenie organ błędnie założył, że w powyższej sprawie ma zastosowanie ustawa o własności lokali i w związku z powyższym Wspólnota Mieszkaniowa może wnioskować o wydanie decyzji - pozwolenie na budowę. Tymczasem Ustawa o własności lokali, w tym w szczególności jej art. 18 ust.1 stanowi, że zarząd dotyczy nieruchomości wspólnych, a nie wyodrębnionych lokali w rozumieniu prawa do dysponowania takim lokalem. Organ wydając decyzję pozwolenie na budowę nie dopełnił obowiązków wynikających z ustawy Prawo budowlane, w szczególności z art. 32 ust. 4 pkt 2, to jest nie zweryfikował oświadczenia wnioskodawcy o prawie do dysponowania nieruchomością. Podniósł, iż jako współwłaściciel przedmiotowego lokalu nigdy nie udzielał pełnomocnictwa do reprezentowania go w związku z powyższą sprawą. Nie jest mu również wiadomym aby pozostali współwłaściciele wystąpili na drogę sądową na podstawie art. 199 ustawy Kodeks Cywilny w celu uzyskania na to zgody sądu. Zarząd Wspólnoty nie mógł złożyć prawdziwego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością.
Decyzją z dnia [...] 2013 r. nr [...], sprostowaną postanowieniem z dnia [...] 2013 r. o [...], Wojewoda Wielkopolski utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta L. z dnia [...] 2013 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji wyjaśnił, iż Wspólnota Mieszkaniowa D. w L., zgodnie z aktem notarialnym sporządzonym w dniu 29 kwietnia 2009 r. repertorium "A" numer: 1375/2009, powołała nowy Zarząd nieruchomości wspólnej tj. A. W., K. P. oraz B. M. Wspólnota Mieszkaniowa, reprezentowana przez ww. zarząd zawarła umowę w dniu 13 maja 2009 r, z [...] Sp. z o.o. o zarządzaniu nieruchomością położoną w L. przy ul. D. Zgodnie z § 5 ust. 22 ww. umowy tj. "Nadzorowanie przebiegu remontów i zlecanych prac zgodnie z zatwierdzonymi planami remontowymi na dany rok. ", Uchwałą nr 4 z dnia 9 lutego 2012 r. Wspólnoty Mieszkaniowej D. w L. w sprawie przyjęcia planów remontowych na 2012 rok oraz udzielonego pełnomocnictwa z dnia 25 września 2012 r., wynika iż Pan P. M., prezes [...] Sp. z o.o. był umocowany do reprezentowania wspólnoty i dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Dalej organ wskazał, iż z § 1 pkt. 3 Uchwały nr 4 z dnia 9 lutego 2012 r. Wspólnoty Mieszkaniowej D. w L. w sprawie przyjęcia planów remontowych na 2012 rok wynika, iż Wspólnota Mieszkaniowa uchwaliła wykonanie "projektu oraz wykonanie przyłącza instalacji gazowej". Uchwała ta została przyjęta 4 głosami współwłaścicieli, posiadających 60,749% udziału w nieruchomości wspólnej. Zdaniem Wojewody z powyższego wynika, iż Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej w L. przy ul. D. przyjął ww. uchwałę. W takim przypadku mógł powierzyć zarządcy nieruchomości reprezentowanie Wspólnoty w sprawie pozwolenia na budowę dotyczącego wykonania wewnętrznej instalacji gazowej w budynku przy ul. D. w L. Zgodnie z art. 28 ust.2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z powyższego wynika więc, iż tylko Wspólnota Mieszkaniowa, jako Inwestor została uznana za stronę postępowania.
Skargę na powyższą decyzję wniósł M. K. podnosząc, iż posiada interes prawny w żądaniu uchylenia decyzji Prezydenta Miasta L. gdyż jest współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, a wydana decyzja jej dotyczy. Organy obu instancji rozpatrując sprawę błędnie oceniły stan faktyczny oraz dokonały błędnej wykładni prawa poprzez zastosowanie niewłaściwych aktów prawnych. Lokal usługowy nr 8 położony w L. przy ul. gen. J. D. jest współwłasnością w rozumieniu ustawy Kodeks Cywilny. Skarżący jest natomiast jednym z współwłaścicieli tego lokalu. Organ I instancji przyjął, że lokal ten jest częścią wspólną budynku, co jest niezgodne ze stanem faktycznym. Podniósł, iż nigdy nie upoważnił Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej do reprezentowania go w związku z powyższą sprawą.
Odpowiadając na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Organ podkreśli, iż postanowieniem z dnia [...] 2013 r. o nr [...] sprostował oczywistą omyłkę w zaskarżonym orzeczeniu, w którym błędnie określono je jako decyzja a nie postanowienie.
Obecny na rozprawie w dniu 29 maja 2014 r. M. K. przedłożył do akt sprawy kserokopię postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2014 r. nr [...] 4, którym uchylono postanowienie Wojewody Wielkopolskiego z [...] 2014 r. znak [...] i odmówiono sprostowania decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2013 r., [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Tytułem wstępu wyjaśnić należy, że stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Uchylenie decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: "p.p.s.a." ), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).Dokonując kontroli legalności podjętych przez organ administracji rozstrzygnięć, Sąd stosownie do zapisu art. 134 p.p.s.a. nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewody Wielkopolskiego utrzymująca w mocy postanowienie Prezydenta Miasta L. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia [...] 2012 r. nr [...].
M. K. w piśmie z dnia 24 września 2013 r. wniósł do Prezydenta Miasta L. o uchylenie ww. ostatecznej decyzji z dnia 1 października 2012 r. W ocenie Sądu organ te słusznie uznał, iż pismo to należy uznać jako wniosek o wznowienie postępowania w związku z przesłanką z art. 145 § 1pkt 4 K.p.a. M. K. podniósł bowiem, iż kwestionowana przez niego decyzja została wydana bez jego zgody mimo, iż posiadał interes prawny w sprawie. Tymczasem z akt zakończonego ww. decyzją postępowania budowlanego nie wynika, aby brał udział w tym postępowaniu.
Niemniej zarówno rozstrzygniecie organu I instancji jak i II zawiera uchybienia uzasadniające ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
Należy przypomnieć, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową umożliwiającą ponowne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i ponowne wydanie rozstrzygnięcia w sprawie zakończonej już wcześniej decyzją ostateczną w przypadkach, gdy zachodzi przypuszczenie, że postępowanie poprzedzające wydanie owej ostatecznej decyzji administracyjnej było wadliwe. Enumeratywny katalog przesłanek wznowienia postępowania zawarty jest w art. 145 § 1, 145a § 1 oraz art. 145b § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: K.p.a.)
Zgodnie z treścią, art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego może zostać wszczęte z urzędu lub na wniosek strony, z tym jednak zastrzeżeniem, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b k.p.a. następuje tylko na żądanie strony.
W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz literaturze przedmiotu powszechnie przyjmuje się, iż wznowienie postępowania na wniosek strony składa się z dwóch etapów.
W pierwszym etapie organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada wyłącznie przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia tego nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, tj. ustala czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od podmiotu mającego czynną legitymację procesową, czy wniosek został złożony z zachowaniem terminów określonych w art. 148 K.p.a. i czy wskazano w nim ustawową przyczynę wznowienia postępowania.
Ten etap kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, które to postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 K.p.a.) , lub wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Tylko, gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że: brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, że wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (etap drugi) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy.
Odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń stron wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia, a treścią decyzji. Powodem tym nie może być jednak brak podstaw do wznowienia postępowania z przyczyn np. wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż prowadziłoby to do oceny podstaw wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. Jeśli istnieją wątpliwości, co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to wydanie decyzji winno być poprzedzone postanowieniem, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a., a to z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia, a więc realizacji dyspozycji art. 149 § 2 k.p.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 1286/09 , z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1747/07, z dnia 1 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 1981/06 oraz z dnia 18 marca 2014 r. o sygn. akt II OSK 2527/12 – wszystkie dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA https://cbois.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż organ II instancji w swoim rozstrzygnięciu (określonym jako decyzja) utrzymującym w mocy postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, w rzeczywistości przeszedł do drugiego etapu wznowienia postępowania – dokonał bowiem merytorycznej oceny zarzutów podniesionych przez stronę mimo, iż postępowanie nie zostało wznowione. Z uzasadnia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wynika czy organ ten dokonał jakichkolwiek ustaleń czy zostały spełnione przesłanki formalne wznowienia postępowania – tj. czy wniosek został złożony w terminie i pochodzi od podmiotu będącego stroną oraz czy istnieją ustawowe podstawy do wznowienia postępowania. Wojewoda Wielkopolski naruszył zatem przepis art. 149 § 1 i 2 K.p.a. bowiem dokonał merytorycznej oceny wniosku K. K. bez uprzedniego wznowienia postępowania.
Ponadto zauważyć należy, iż Wojewoda Wielkopolski swoje rozstrzygniecie wydał w formie decyzji administracyjnej mimo, iż z treści art. 149 § 3 § 4 oraz art. 124 § 2 K.p.a. wynika, iż właściwą formą rozstrzygnięcia w tym przedmiocie jest postanowienie. W ocenie Sądu uchybienie to nie stanowi jednak rażącego naruszenia prawa. Rozstrzygniecie organu II instancji zawiera bowiem wszystkie niezbędne elementy, którym powinno odpowiadać postanowienie (art. 124 K.p.a.) mimo nazwania go decyzją, w tym określenie przedmiotu, rozstrzygniecie i prawidłowe pouczenie o środkach zaskarżenia. Niemniej uchybienie to stanowi kolejne naruszenie przepisów postępowania, uzasadniające eliminacje tego rozstrzygnięcia z obiegu prawnego.
W ocenie Sądu również postanowienie organu I instancji nie jest wolne od wad, które uzasadniają jego uchylenie. Postanowienie te uznać należy bowiem, za co najmniej przedwczesne.
Zdaniem składu orzekającego skoro podstawą wznowienia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest okoliczność, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, to wobec takiego określenia podstawy wznowienia w powołanym przepisie nie ma powodu by przyjąć, że kwestia, czy wnoszący o wznowienie postępowania jest stroną w sprawie, powinna być rozstrzygana przed wydaniem postanowienia w przedmiocie wznowienia. Tylko w postępowaniu głównym możliwe jest, z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego i gwarancji procesowych, jednoznacznie rozstrzygnięcie, czy zaistniały przyczyny wznowienia. Skoro legitymacja procesowa jest przesłanką materialnoprawną, to zasadnym jest badanie jej w toku już wszczętego postępowania, a więc po wydaniu postanowienia o wznowieniu, a nie przed jego wszczęciem, na etapie badania przesłanek formalnych (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2014 r. o sygn. akt II OSK 2527/12 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 lipca 2012 r. o sygn. akt II SA/Po 464/12 - oba dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA https://cbois.nsa.gov.pl). Jedynie w sytuacji gdy osoba domagająca się wznowienia postępowania nie powołuje się na swój interes prawny lub z samego przedmiotu postępowania zakończonego ostateczną decyzja wynika bezsprzecznie, iż wnioskodawca nie mógł być jego stroną w ogóle, organ może odmówić wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych (por. B. Adamiak (w:) B. Admiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck, 11 wydanie, str. 575-576).
W rozpatrywanej sprawie Prezydent Miasta L. odmawiając wznowienia postępowania stwierdził, iż wnioskodawca nie posiada przymiotu strony bowiem nie brał udziału jako strona w zakończonym postępowaniu budowlanym a fakt bycia członkiem wspólnoty mieszkaniowej nie oznacza, iż posiada przymiot strony.
Jak wskazano wyżej takie ustalenia organu, dotyczące posiadania przez M. K. przymiotu strony, mogą mieć miejsce dopiero po wznowieniu postępowania z przyczyny, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i po przeprowadzeniu postępowania w którym zapewniony będzie udział zarówno wnioskodawcy, jak i pozostałych stron postępowania w tym możliwość zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie.
Zatem ustalenie czy wnioskodawca posiada interes prawny w sytuacji gdy się na niego powołuje i wskazuje, iż pominięto go w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją, powinno mieć miejsce dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.
W tym stanie rzeczy uznać należy, iż postanowienie organu I instancji obarczone jest naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 i art. 149 § 2 i 3 K.p.a. uzasadniającym również jego uchylenie.
Powyższe nie oznacza, iż w sprawie istniały wszystkie przesłanki do wznowienia postępowania. Organ nie ustalił bowiem czy wniosek M. K. został złożony w terminie 1 miesiąca od dnia kiedy strona dowiedziała się o decyzji (art 148 § 3 K.p.a.).
Z akt sprawy wynika jedynie, iż skarżący w dnu 18 września 2013 r. (potwierdzenie odbioru widniejące na piśmie M. K. z dnia 16 września 2013 r.) zapoznał się z treścią decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia 1 października 2012 r. nr 391/III/2012.
W ocenie Sądu zawarty w art. 148 § 2 K.p.a. zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi tu o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Jeśli chodzi o tą ostatnią informację, to nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy, jeżeli posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy (por.wyrok NSA z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 714/08, i wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 99/09 – dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA https://cbois.nsa.gov.pl). Zatem zapoznanie się przez M. K. w dniu 18 września 2013 r. z treścią ww. decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] 2012 r. nie oznacza, iż dopiero z tym dniem skarżący dowiedział się o tej decyzji. Niewątpliwie o jej istnieniu skarżący wiedział już w dniu 16 września 2013 r. bowiem w tej dacie złożył wniosek do Prezydenta Miasta Poznania o wydanie kserokopii tej decyzji. Nie można wykluczyć, iż wiedzę o tej decyzji posiadał przed tym dniem. Okoliczność ta wymaga wyjaśnienia, bowiem wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu o którym mowa w art. 145 § 1 k.p.a., stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 §1 K.p.a.)
Podkreślić należy, iż to na stronie domagającej się wznowienia postępowania spoczywa ciężar dowodu, iż zachowała termin, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a. Organ swobodnie ocenia dowody w tym zakresie (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck, 11 wydanie, str. 572).
Ponownie rozpatrując wniosek M. K. z dnia 26 września 2013 r. organ I instancji, mając na względzie powyższe uwagi, powinien w pierwszej kolejności ustalić czy wniosek skarżącego został złożony z zachowaniem jednomiesięcznego termin o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 K.p.a. a następnie wznowić postępowanie w celu ustalenia czy zachodzi przesłanka wznowieniowa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Ocena czy M. K. był stroną zakończonego postępowania budowlanego i bez swojej winy nie brał w nim udziału wymaga w pierwszej kolejności wznowienia postępowania.
W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Z kolei o wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. (pkt III).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło