II OSK 1699/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-07-08

Skład orzekający: Leszek Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, po wcześniejszym odrzuceniu skargi na uchwałę z powodu wniesienia jej po terminie, może skutkować wszczęciem nowego biegu terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Ponowne złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, po wcześniejszym odrzuceniu skargi na uchwałę z powodu wniesienia jej po terminie, nie może otworzyć skarżącemu drogi do skutecznego złożenia kolejnej skargi. Instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest jednorazowa i nie może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń, gdyż stanowi ona surogat środka odwoławczego.
Stan faktyczny
A. S. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Poznaniu, które odrzuciło jego skargę na uchwałę Rady Gminy T. P. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. WSA uznał, że skarga została wniesiona po terminie, ponieważ poprzedzające ją wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z 2013 r. było jednorazowe i termin do wniesienia skargi upłynął w 2014 r. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 220/15 w sprawie ze skargi A. S. na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r., nr ... w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia oddalić skargę kasacyjną. Skarżący A. S., w piśmie z dnia 25 maja 2015 r., wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2015 r. odrzucającego skargę na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W motywach postanowienia Sąd Wojewódzki wskazał, że w piśmie z dnia 6 marca 2015 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarga ta poprzedzona została wezwaniem organu (z dnia 8 stycznia 2015 r.) do usunięcia naruszeń interesu prawnego skarżącego, na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U.z 2013 r., poz. 594 j.t. ze zm.), zw. dalej u.s.g. Sąd Wojewódzki stwierdził, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie. Tym samym, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, kolejne pisma kierowane do organu (także po rozstrzygnięciu sprawy o sygn. akt IV SA/Po 937/14) nie stanowiły środka odwoławczego w rozumieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem nie wszczęły na nowo biegu terminu do wniesienia skargi na uchwałę organu. Konkludując, Sąd Wojewódzki uznał, że w niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi powinien być liczony od wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 7 listopada 2013 r. i upłynął z dniem 6 stycznia 2014 r. Dlatego też, w ocenie Sądu Wojewódzkiego, skarga została wniesiona z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ‒ Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zw. dalej p.p.s.a. W skardze kasacyjnej skarżący zaskarżył powyższe postanowienie w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, przeprowadzenie dowodu z dokumentów i wyroku WSA w Poznaniu, w których zawarty jest sposób wykorzystania przez Gminę działalności planistycznej oraz o orzeczenie o kosztach postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu, zarzucił naruszenie: - prawa materialnego art. 174 ust. 1 p.p.s.a., przez błędne zastosowanie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz niezastosowanie przepisu art. 101 ust. 2 tej ustawy, - naruszenie przepisów postępowania art. 174 ust. 2 p.p.s.a.: art. 58 § 1 pkt. 2 p.p.s.a., art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 155 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty skargi kasacyjnej okazały się bezzasadne, a Sąd Wojewódzki dokonał kontroli skargi wniesionej przez skarżącego w sposób prawidłowy. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.), zw. dalej u.s.g., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika, że koniecznym warunkiem formalnym do skutecznego wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest uprzednie wezwanie organu gminy, który wydał zaskarżoną uchwałę lub zarządzenie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, dokonanego poprzez wydanie zaskarżonego aktu. Instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., nie można traktować jako czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/02 (publ. ONSA 2003/1/2) wskazano, że skoro wezwanie do usunięcia naruszenia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., jest surogatem środka odwoławczego, to nie ma podstaw, by traktować je inaczej, niż określają to przepisy dotyczące klasycznych środków odwoławczych w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym. Przyjęcie poglądu, że ten sam podmiot może wielokrotnie składać to samo wezwanie do tego samego organu w tej samej sprawie, dotyczące tej samej uchwały, stałoby w sprzeczności z art. 21 ust. 1 Konstytucji i przewidzianą w nim zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa, jak i z art. 78 Konstytucji. To utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, podziela w pełni Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. II OSK 1199/10, z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. II OSK 289/10, z dnia 16 grudnia 2008 r., sygn. II OSK 552/08, z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2/12, z dnia 24 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 545/15, publ. www.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżący nie kwestionuje ustaleń Sądu Wojewódzkiego dotyczących wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa z dnia 5 listopada 2013 r. (data wpływu 07 listopada 2013 r.) znajdującego się w aktach sprawy o sygn. IV SA/Po 937/14 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Dnia 30 września 2014 r., Sąd Wojewódzki po rozpoznaniu ww. sprawy ze skargi skarżącego na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r., nr ..., w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jako wniesioną po terminie. W niniejszej sprawie pismem z dnia 6 marca 2015 r. skarżący ponownie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r., ..., w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarga ta została poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszeń interesu prawnego skarżącego (z dnia 8 stycznia 2015 r.). Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu Wojewódzkiego, że w niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi winien być liczony od daty pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, co miało miejsce w dniu 7 listopada 2013 r. Ponownie złożone pismo skarżącego traktowane przez niego jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie mogło otworzyć skarżącemu drogi do skutecznego złożenia kolejnej skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. na uchwałę Rady Gminy T. P. z dnia 24 czerwca 2008 r., nr. Z tego też powodu na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., bowiem Sąd Wojewódzki trafnie przyjął, że skarga podlegała odrzuceniu jako wniesiona po upływie terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ma również usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie Sądu Wojewódzkiego odpowiada normie ustanowionej w ww. przepisie. Sąd zwięźle przedstawił stan faktyczny sprawy, podstawę prawną jej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Odnośnie wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w niniejszej sprawie brak jest podstawy prawnej do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Zatem w innych przypadkach Sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nie istnieje bowiem podstawa prawna dla takiego rodzaju rozstrzygnięcia. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 1

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło