I OZ 1116/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 3343/14 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie z dnia 27 maja 2015 r. w sprawie ze skargi H.Ś. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 października 2014 r. Nr [..] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 3343/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie H.Ś. na postanowienie tego Sądu z dnia 27 maja 2015 r. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że postanowieniem z dnia 27 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy H.Ś.. Powyższe postanowienie zostało doręczone H.Ś. w dniu 5 czerwca 2015 r. wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Pismem złożonym w Biurze Podawczym Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 10 czerwca 2015 r. H.Ś. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2015 r. Pismem z dnia 12 czerwca 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny przekazał ww. zażalenie, które wpłynęło do Sądu w dniu 13 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając zażalenie powołał się na art. 194 § 2 oraz art. 197 § 2 w zw. z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." i podniósł, że w dniu 10 czerwca 2015 r. (data prezentaty wpływu) skarżący złożył zażalenie, jednak – pomimo prawidłowego pouczenia skarżącego o terminie i sposobie wniesienia zażalenia, dokonanego przy okazji doręczenia zaskarżonego postanowienia – zostało ono złożone do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przekazał zażalenie do Sądu przy piśmie z dnia 12 czerwca 2015 r. Następnie Sąd I instancji wskazał, że pismo wniesione do niewłaściwego organu lub sądu uznaje się za wniesione do sądu właściwego dopiero z chwilą jego skierowania do tego sądu (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2007 r., sygn. akt I OZ 538/07). W tej sytuacji Sąd uznał, że zażalenie zostało wniesione do Sądu w dniu 13 czerwca 2015 r., to jest z uchybieniem ustawowego terminu, który upływał skarżącemu w dniu 12 czerwca 2015 r. Zażalenie na to postanowienie wniósł H.Ś., domagając się stwierdzenia jego nieważności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 194 § 2 P.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 178 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu. Z kolei na podstawie art. 195 P.p.s.a. wniesienie zażalenia odbywa się zawsze za pośrednictwem sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Rozpatrując problematykę wnoszenia zażalenia z pominięciem sądu, który wydał zaskarżone tym zażaleniem postanowienie należy stwierdzić, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który bezpośrednio i jednoznacznie regulowałby tę kwestię. Jednakże z uwagi na wypracowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym wniesienie środka zaskarżenia przed upływem terminu z pominięciem organu, który wydał zaskarżone orzeczenie, czyni zadość przepisom o wnoszeniu tego środka odwoławczego pod warunkiem, że przed upływem ustawowego terminu do wniesienia środka odwoławczego, środek ten zostanie nadany do właściwego organu, tj. organu za pośrednictwem którego powinien być wniesiony. W niniejszej sprawie aktualny jest również pogląd, w myśl którego o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji publicznej, który jest akceptowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (tak m.in. postanowienia NSA: z dnia 12 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1918/08; z dnia 19 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1668/08; z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt II OSK 1489/07; z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1433/07; z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1674/06, wszystkie powołane orzeczenia publikowane w CBOSA). Podobne stanowisko prezentowane jest także w doktrynie (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz"., Warszawa 2008, s. 284). Za przyjęciem przedstawionego powyżej poglądu przemawia przede wszystkim to, iż analogiczne stanowisko prezentowane jest na gruncie procedury cywilnej w odniesieniu do sytuacji, w której środek odwoławczy od orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji, wniesiono bezpośrednio do sądu odwoławczego (por. uchwała połączonych Izb Sądu Najwyższego: Izby Cywilnej i Administracyjnej oraz Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 listopada 1987 r., sygn. akt III CZP 33/87, OSNC 1988/6/73). W niniejszej sprawie, zaskarżone postanowienie z dnia 27 maja 2015 r. doręczono skarżącemu w dniu 5 czerwca 2015 r. A zatem siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia biegł dla skarżącego od dnia 6 czerwca 2015 r. i upłynął w dniu 12 czerwca 2015 r. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, zażalenie zostało nadane w urzędzie pocztowym bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego (data wpływu 10 czerwca 2015 r.), gdy tymczasem zgodnie z przepisem art. 195 P.p.s.a. winno być skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Sądu I instancji, którego akt jest skarżony. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny, przekazał je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, czyli do sądu właściwego, w dniu 12 czerwca 2015 r. (k- 55 akt sądowych). Dzień wysłania zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny do sądu właściwego uznać należy w niniejszej sprawie za dzień wniesienia zażalenia, co skutkuje stwierdzeniem, że zażalenie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu. Należy bowiem podkreślić, iż dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (zażalenia) decydująca jest data nadania (przekazania) tej skargi (zażalenia) przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu (zob. np. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 437; B. Gruszczyński [w]: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, str. 505-506 i orzecznictwo tam cytowane), a nie jak błędnie przyjął Sąd I instancji, data wpływu tego środka zaskarżenia do sądu właściwego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.