II SAB/Łd 50/15
WyrokWSA w Łodzi2015-06-09
Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Renata Kubot-Szustowska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] stycznia 2015 roku, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Organ pozostawał w bezczynności, ponieważ nie udzielił żądanej informacji publicznej ani nie wydał decyzji odmawiającej jej udostępnienia w ustawowym terminie, a jego pisemna odpowiedź nie spełniała wymogów formalnych decyzji. Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku w terminie czternastu dni. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ nie zignorował wniosku, lecz przedstawił swoje stanowisko na piśmie.Stan faktyczny
Skarżąca U. Z. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w postaci kopii zanonimizowanej decyzji wydanej w następstwie postępowań kontrolnych. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za nieposiadającą waloru informacji publicznej i podlegającą ochronie na podstawie przepisów o ochronie danych osobowych. Skarżąca nie zgodziła się z tym stanowiskiem, twierdząc, że organ niezasadnie chroni dostęp do informacji, które powinny być jawne. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. do załatwienia wniosku skarżącej w terminie czternastu dni od dnia uprawomocnienia się wyroku. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Dyrektora ZUS na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 196,95 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 r. przy udziale - sprawy ze skargi U. Z. na bezczynność Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. do załatwienia wniosku skarżącej U. Z. z dnia [...] stycznia 2015 roku w terminie czternastu dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w T. na rzecz skarżącej U. Z. kwotę 196,95 (sto dziewięćdziesiąt sześć 95/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS
W dniu 24 lutego 2015 r. U. Z., za pośrednictwem organu, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wnioskowanej przez stronę w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 roku.
Strona skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do podjęcia czynności w terminie przewidzianym w ustawie z dnia 6 września 2011r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: ustawa) i zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Uzasadniając skarżąca wyjaśniła, iż w dniu [...] stycznia 2015 r.. wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kopii zanonimizowanej decyzji wydanej w następstwie postępowań kontrolnych w dwóch sprawach o wskazanych numerach. Dalej, iż pismem z dnia 9 lutego 2015 r. organ udzielił odpowiedzi, że żądana informacja nie posiada waloru informacji publicznej i nie może być we wnioskowanym trybie udostępniona. Takiego stanowiska skarżąca nie podziela, ponieważ organ niezasadnie chroni dostęp do informacji, które dla obywateli winny być jawne, gdyż ma prawo poznać rozstrzygnięcie organu rentowego, który jest organem publicznym.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. wniósł o oddalenie skargi.
Organ podkreślił, iż w odpowiedzi na żądanie skarżącej z dnia [...] stycznia 2015 r., pismem z dnia 9 lutego 2015 r. odmówił stronie udostępnienia żądanych informacji wobec uznania, iż dane o udostępnienie, których wnosi strona nie stanowią informacji publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy podlegają ochronie na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1182). Organ wyjaśnił, iż w sytuacji gdy żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia zwykłym pismem, sporządzonym z zachowaniem przewidzianych terminów. Dodał, iż zarówno z samego wniosku ale i skargi wynika, iż żądanie skarżącej dotyczy w istocie udostępnienia informacji o rozstrzygnięciach w sprawach indywidualnych tj. w sprawach o wskazanych przez stronę numerach, a skarżąca nie podnosi zarzutu, iż jest stroną tak oznaczonych postępowań. Organ podkreślił, że dostęp do żądanych informacji regulowany jest art. 73 i art. 74 k.p.a. Reasumując organ stwierdził, iż nie ma podstaw aby uwzględnić zarzut bezczynności.
Na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, iż popiera skargę i wnosi o zasądzenie kosztów postępowania według złożonego zestawienia poniesionych kosztów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie wywołane skargą na bezczynność organu ograniczone jest do badania przez sąd, czy organ miał wynikający z prawa obowiązek udostępnienia informacji publicznej i czy dokonał tego w terminie określonym w art. 13 ustawy z dnia 6 września 2011 r. o dostępie do informacji publicznej.
Właściwość sądów administracyjnych w sprawach wniosków o udzielenie informacji publicznej wynika z przepisu art. 21 ustawy stanowiącego, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w zakresie skarg na bezczynność organów administracji w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a..
Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. W przypadku spraw dotyczących dostępu do informacji publicznej organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności wówczas, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Lektura akt administracyjnych niniejszej sprawy uzasadnia stwierdzenie, iż żądana przez stronę skarżącą informacja jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 1-3 ustawy prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskiwania informacji publicznej, w tym uzyskiwania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego; wglądu do dokumentów urzędowych oraz dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych (art. 3 ust. 2 ustawy). Z kolei w art. 4 ustawy wskazane są podmioty zobligowane do udostępniania informacji publicznej, do których zalicza się organy władzy publicznej, zaś art. 6 ust. 1 pkt 1-5 ustawy, w sposób nieenumeratywny, wskazuje informacje publiczne podlegające udostępnieniu, wśród których możemy wyróżnić informacje dotyczące danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" tiret pierwszy ustawy).
Ocena powyższa znajduje potwierdzenie w ugruntowanym i podzielanym przez tutejszy Sąd stanowisku sądów administracyjnych, iż decyzje administracyjne wydawane przez organy administracji publicznej, jako stanowiące treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, należą niewątpliwie do informacji o danych publicznych i stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy. (por. wyroki NSA: z dnia 11 listopada 2013 r., sygn.akt I OSK 1558/13; z dnia 5 września 2013 r., sygn.akt I OSK 894/13; z dnia 9 stycznia 2013 r., sygn.akt I OSK 2157/12; z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn.akt I OSK 609/12; wyroki WSA: w Krakowie z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn.akt II SAB/Kr 127/14; w Gdańsku z dnia 8 maja 2014 r., sygn.akt II SAB/Gd 11/14; w Lublinie z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn.akt II SAB/Lu 698/13; w Opolu z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn.akt II SAB/Op 72/13; w Olsztynie z dnia 9 maja 2013 r., sygn.akt II SA/Ol 206/13; w Łodzi z dnia 27 listopada 2014 r., sygn.akt II SAB/Łd 149/14 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z kolei krąg podmiotów zobowiązanych do udostępnienia tak definiowanej informacji publicznej wskazany został w art. 4 ustawy. W tymże kręgu podmiotów, stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, znalazły się także (poza "władzami publicznymi"), inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a wśród nich "podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego". Zakład Ubezpieczeń Społecznych bezspornie należy do tej grupy podmiotów, o których mowa w art.4 ust.1 pkt 4 ustawy. Jak wynika z art.66 ust. 1 zd. pierwsze ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz.887, ze zm.), Zakład jest państwową jednostką organizacyjną i posiada osobowość prawną. W skład Zakładu wchodzą: centrala oraz terenowe jednostki organizacyjne (art.67 ust.1 ww. ustawy). Pracownicy Zakładu, stosownie do art.79a tej ustawy, korzystają z ochrony przewidzianej w Kodeksie karnym dla funkcjonariuszy publicznych, chyba że pełnią wyłącznie czynności usługowe.
Zdaniem Sądu, w świetle powyższego nie budzi wątpliwość, iż organ obowiązany był udostępnić żądaną przez skarżącą informację. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bowiem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 ustawy). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 ustawy). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 ustawy). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonej we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 ustawy).
Jak wynika z akt niniejszej sprawy Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. uznawszy, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy odstąpił od jej udzielenia. Nie wydał decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 ustawy), poprzestając jedynie na piśmie informującym, że żądana informacja nie stanowi w jego mniemaniu informacji publicznej. W ocenie Sądu pisemnej odpowiedzi Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 9 lutego 2015 r. nie sposób zakwalifikować jako decyzji o odmowie udzielenia informacji, stosownie do art. 16 ust. 2 ustawy. Ustalenie, iż organ nie wydał decyzji o odmowie udzielenia informacji, ani też tej informacji nie udzielił w ustawowym terminie, ani nie poinformował wnioskodawcy o przyczynach opóźnienia w realizacji wniosku (art. 13 ust. 2), uzasadnia ocenę, iż organ pozostawał w bezczynności.
W świetle powyższego, skoro do dnia wydania przedmiotowego wyroku wniosek strony skarżącej nie został załatwiony w sposób przewidziany przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, a skierowane do strony pismo z dnia 9 lutego 2015 r. nie odpowiada prawu oznacza to, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie ustała także po wniesieniu skargi.
Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji.
Badając przedmiotową skargę Sąd miał także na względzie, że art. 149 p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy nie miały charakteru rażącego. Oceniając bezczynność organu Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Uwzględnił bowiem, iż wprawdzie organ nie udzielił żądanej informacji publicznej, jednocześnie jednak nie zignorował wniosku strony, na piśmie przedstawiając swoje stanowisko w sprawie. Wobec powyższego na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. orzekł jak w pkt 2 sentencji.
Na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., Sąd zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania (100 zł wpis sądowy i 96,95 zł koszty dojazdu do sądu zgodnie ze złożonym zestawieniem), o czym orzekł w pkt 3 sentencji.
IB
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło