II SA/Kr 1383/15

WyrokWSA w Krakowie2015-12-11

Skład orzekający: Magda Froncisz, Aldona Gąsecka – Duda, Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która inicjuje postępowanie administracyjne i aktywnie w nim uczestniczy, ale nie złożyła formalnego wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony, może być uznana za stronę tego postępowania i mieć legitymację do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Organizacja społeczna może brać udział w postępowaniu administracyjnym na prawach strony tylko wtedy, gdy złoży formalny wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, a organ administracji wyda stosowne postanowienie. Samo inicjowanie postępowania lub aktywne uczestnictwo w nim, bez formalnego wniosku i postanowienia, nie nadaje organizacji statusu strony i nie uprawnia do wniesienia odwołania. Działania organu pierwszej instancji, które sugerują dopuszczenie organizacji do postępowania (np. doręczanie pism, zawiadamianie o czynnościach), nie sanują braku formalnego wniosku i postanowienia.
Stan faktyczny
Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami (TOZ) poinformowało Burmistrza o ujawnieniu zaniedbanych zwierząt i wniosło o wydanie decyzji o ich odebraniu. Burmistrz odmówił odebrania zwierząt. TOZ wniosło odwołanie, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło jako niedopuszczalne, ponieważ TOZ nie zostało formalnie dopuszczone do udziału w postępowaniu na prawach strony. TOZ zaskarżyło postanowienie SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), argumentując, że jego aktywność i sposób traktowania przez organ pierwszej instancji świadczyły o dopuszczeniu go do postępowania. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 9 września 2015 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania skargę oddala. Na skutek zawiadomienia [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami z dnia 26.02.2015 roku (uzupełnionym pismem z dnia 30.03.2015r), które w dniu 26 lutego 2015r. odebrało w dniu 26 lutego 2015r. z posesji D. M. dwie suki rasy "mix" i jedną sukę rasy labrador z czterema szczeniętami zostało wszczęte z urzędu postępowanie celem wydania decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt. Burmistrz C. decyzją nr [...] z dnia 11 sierpnia 2015r. (znak [...]) orzekł o odmowie czasowego odebrania D. M. dwóch suk rasy "mix" i jednej suki rasy labrador z czterema szczeniętami. Od powyższej decyzji, w prawem przewidzianym terminie, odwołanie wniosło [...] Towarzystwo nad Zwierzętami. Postanowieniem z dnia 9 września 2015r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. na podstawie art.134 k.p.a. stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami wnoszące w przedmiotowej sprawie odwołanie nie zostało dopuszczone do udziału w nim. Przedmiotowe postępowanie prowadzone było z urzędu, co wynika z art. 7 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt. Podaniem z dnia 26 lutego 2015 r. Towarzystwo poinformowało Burmistrza C. o kontroli w gospodarstwie D. M.. Następnie podaniem z dnia 30 marca 2015 r. Towarzystwo zwróciło się do organu l instancji o wydanie decyzji w oparciu o art. 7 ust. 3 w/w ustawy, zgodnie z którym w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. W toku sprawy Towarzystwo nie wnosiło do organu o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. Tymczasem o udziale Towarzystwa w postępowaniu, jako organizacji społecznej na prawach strony, można byłoby mówić wówczas, gdyby [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami zwróciło się do organu o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu na prawach strony w trybie art. 31 § 1 pkt 2 Kpa. Burmistrz C., po przeanalizowaniu przesłanek zawartych w tym przepisie, wydałby wówczas w tym względzie stosowne postanowienie. Sprawa zakończona kwestionowaną decyzją Burmistrza C. nie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku Towarzystwa, co pozwalałoby na stwierdzenie, iż [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami jest stroną tego postępowania administracyjnego. Jak już nadmieniono wyżej Towarzystwo nie zwróciło się do organu o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu na zasadzie art. 31 § 1 pkt 2 Kpa i wobec tego nie można uznać aby mogło one w tym postępowaniu brać udział jako organizacja społeczna na prawach strony. W konsekwencji SKO w T. uznało, że [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami nie ma legitymacji procesowej do skutecznego wszczęcia postępowania odwoławczego, co skutkuje stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania na podstawie 134 Kpa. Pełnomocnik adw. M. P. reprezentując [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami wniósł skargę na powyższe postanowienie do WSA w Krakowie, zarzucając mu naruszenie art.134 k.p.a. mający wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że w realiach niniejszej sprawy Kolegium nie było uprawnione do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania na zasadzie art. 134 k.p.a., gdyż jak wynika z czynności podejmowanych przez organ I instancji KTOZ zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu per facta concludentia i brało w nim czynny udział. Po pierwsze już w postanowieniu z dnia 29.04.15 r. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego czasowego odebrania zwierząt, Burmistrz C. stwierdził istnienie interesu społecznego [...]TOZ, potwierdzającego w istocie możliwość żądania wszczęcia i udziału w postępowaniu, stwierdzając iż jednym, ze statutowych celów działania Towarzystwa ([...]TOZ) jest szeroko rozumiana ochrona praw zwierząt. Po drugie, w toku całego postępowania administracyjnego przed organem I instancji [...]TOZ traktowany był jako dopuszczona do udziału w postępowaniu organizacja społeczna, działająca na prawach strony. Do [...]TÓŻ kierowane były wszystkie wydane w sprawie postanowienia i zawiadomienia, w które doręczane były tylko stronom postępowania, za które organ uważał [...]TOZ oraz D. M. W toku postępowania [...]TOZ przedkładał do akt sprawy dokumenty, które następnie były dopuszczane przez organ I instancji jako dowody. [...]TOZ w toku postępowania był dwukrotnie (29.04.15 r. i 28.07.15 r.) zawiadamiany o prawie strony do zapoznania się z dowodami i materiałami sprawy oraz o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, w tym na zasadzie art. 10 § l k.p.a. W dniu 8.06.2015 r. organ I instancji skierował na ręce pełnomocnika [...]TOZ, powołując się na art. 90 § 2 k.p.a wezwanie na rozprawę administracyjna w charakterze strony, W dniu 30.06.15 r. na rozprawie administracyjnej uczestniczyli w charakterze strony pełnomocnicy [...]TOZ B. P. i A. M., co wynika z protokołu rozprawy. W końcu organ I instancji doręczył [...]TOZ jako stronie decyzję orzekającą o odmowie czasowego odebrania zwierząt, pouczając o prawie strony do wniesienia odwołania. Powyższe bezspornie wskazuje, że organ I instancji nie miał żadnych wątpliwości co do istnienia interesu społecznego [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami, który uprawniałby go do żądania wszczęcia i udziału w postępowaniu zgodnie z celami statutowymi organizacji. Każdą podjętą przez siebie czynnością i aktem organ I instancji potwierdzał, że traktuje [...]TOZ jako działającą na prawach strony postępowania organizację społeczną. Faktu tego nie może zmienić brak postanowienia, w którym organ I instancji okoliczność tą by potwierdził. Zauważyć należy, że wydanie takiego postanowienia leży w gestii organu, a nie organizacji społecznej działającej na rzecz ochrony zwierząt, która działała w oparciu o zasadę pogłębiania przez organy zaufania do władzy publicznej wyrażoną w art. 8 k.p.a. Podjęte przez [...]TOZ działania w sprawie potwierdzają również, iż organizacja wykorzystywała przewidziane przez k.p.a. uprawnienia strony, które były respektowane przez organ I instancji. Zaznaczyć należy, że [...]TOZ reprezentowany był nie tylko przez pełnomocnika w osobie adwokata, lecz także uprawnionych inspektorów [...]TOZ, którzy od pierwszego dnia sprawy pozostawali w kontakcie telefonicznym i osobistym z pracownikami organu I instancji (którzy wraz z inspektorami [...]TOZ uczestniczyli w czynności odbierania zwierząt właścicielowi) i w czynnościach tych od samego początku wnosili o dopuszczenie KTOZ do udziału w postępowaniu w sprawie czasowego odbioru zwierząt. Mając zatem na uwadze późniejsze zachowanie organu I instancji, do dnia doręczenia zaskarżonego postanowienia, nie było powodów by uznać, iż [...]TOZ nie jest dopuszczone do udziału w postępowaniu. Przeciwnie, wykazana aktywność organu potwierdzała, że jest inaczej. Jak wynika ze Statutu [...]TOZ, znajdującego się w aktach sprawy, celami statutowymi tej organizacji społecznej są m.in. są ochrona zwierząt, działanie na rzecz właściwego i humanitarnego obchodzenia się ze zwierzętami oraz zapewnienie im niezbędnych warunków bytowania, podejmowanie działań zapobiegawczych w zakresie ochrony zwierząt i zajmowanie czynnej postawy przy zwalczaniu przejawów okrutnego obchodzenia się ze zwierzętami, jak i współdziałanie z organami samorządu terytorialnego. W literaturze prawniczej podkreśla się, że udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym na prawach strony nie może służyć partykularnym celom samej organizacji społecznej, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem w nim organów administracyjnych (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2005). Właśnie z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Podkreślenia wymaga, że to dzięki aktywnemu działaniu [...]TOZ w postępowaniu administracyjnym zgromadzono większość dowodów, które zostały przez KTOZ dostarczone do akt sprawy. Powyższe powoduje, iż organizacja społeczna jaką jest [...]TOZ miała uzasadnione prawo żądania dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, albowiem jest to zgodne z celami statutowymi tej organizacji, a nadto jest uzasadnione interesem społecznym, którym w przedmiotowej sprawie jest ochrona praw zwierząt. Jak już wskazano [...]TOZ żądanie to wyrażał od samego początku sprawy, a zachowanie organu I instancji potwierdzało, iż organizacja została dopuszczona do udziału w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Przedmiotem decyzji poddanej kontroli tut. sądu jest stwierdzenie niedopuszczalności odwołania [...] Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami w sprawie dotyczącej zasadności odmowy czasowego odebrania zwierząt stanowiących własność D. M. Jak wynika z akt postępowania administracyjnego [...] Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami w przedmiotowej sprawie nie składało wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony. W konsekwencji żaden z organów administracji publicznej, na którymkolwiek z etapów postępowania nie wydał postanowienia o dopuszczeniu tej organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony. Stosownie do art. 31 § 1 i 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem: 1) wszczęcia postępowania, 2) dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie. Dodać należy, że udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym może przybrać jeszcze jedną formę – ograniczyć się tylko do przedstawienia organowi swojego poglądu w sprawie (art.31 § 5 k.p.a.). Postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone jest z urzędu, co wynika z art. 7 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt. Pismem z dnia 26 lutego 2015 r. Towarzystwo poinformowało Burmistrza C. o kontroli w gospodarstwie D. M. Następnie podaniem z dnia 30 marca 2015 r. Towarzystwo zwróciło się do organu l instancji o wydanie decyzji w oparciu o art. 7 ust. 3 w/w ustawy zgodnie, z którym w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Ani w piśmie z 2.02.2015r., ani też w piśmie z 300.03.2015r. [...]TOZ nie zawarło wniosku o dopuszczenie tej organizacji do udziału w postępowaniu na prawach strony. Strona skarżąca wnosiła jedynie o wszczęcie postępowania, a w aktach sprawy brak jest też formalnego wniosku o dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej nie można traktować postanowienia z dnia 29.04.2015 r. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego czasowego odebrania zwierząt, jako postanowienia o dopuszczeniu [...]TOZ do postępowania na prawach strony. W postanowieniu wyraźnie wskazano podstawę prawną tego aktu. Burmistrz C. wydając postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu powołał się na podstawę prawną art.31 § 2 i 31 § 1 pkt 1, a w jego uzasadnieniu wyraźnie wskazał, że "organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. (...) Tut. Organ uznał, że żądanie [...]TOZ w K. wszczęcia postępowania w sprawie odebrania zwierząt zasługuje na uwzględnienie i jako takie winno skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego, zmierzającego do wydania decyzji w przedmiocie odebrania właścicielce zwierząt." Za wszczęciem z urzędu postępowania z inicjatywy Towarzystwa przemawia, to jednym z celów jest szeroko rozumiana ochrona zwierząt oraz "niewątpliwie interes społeczny, przejawiający się w konieczności ochrony zwierząt, w szczególności przed ewentualnym znęcaniem się nad nimi przez właścicieli lub opiekunów." Wyraźnie więc organ przesłanki te odnosi do wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie wyżej powołanych podstaw prawnych, a nie do dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu. Jednak ani fakt, że Burmistrz C. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne kierując się inicjatywą [...]TOZ w K. i uznając, że organizacja ta mogła z taką inicjatywą o wszczęcie postępowania wystąpić, gdyż zostały spełnione przesłanki z art.31 § 2 i § 1 pkt 1 k.p.a., ani fakt, że w toku postępowania Towarzystwo było zawiadamiane o podejmowanych czynnościach, a w końcu doręczono mu decyzję z 11.08.2015r. nie sanuje podstawowego uchybienia procesowego tj. braku wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu na prawach strony oraz braku stosownego postanowienia organu administracyjnego wydanego w tym zakresie, a w konsekwencji nie stanowi, o tym aby Towarzystwo było stroną (uczestnikiem postępowania na prawach strony).Braki te nie mogą być usunięte przez działania podejmowane per facta concludentia W takich okolicznościach sprawy w ocenie Sądu, brak jest podstaw aby przyjąć, że Towarzystwo było dopuszczane do udziału w postępowaniu na prawach strony, w rozumieniu art. 31 § 1 pkt 2 i 2 k.p.a., za takim stanowiskiem przemawia również większość poglądów doktryny i orzecznictwa (Borkowski [w:] Adamiak/Borkowski, KPA. Komentarz, 7. wyd., Warszawa 2005, s. 259; wyrok NSA z 14 listopada 2008 r. II OSK 1363/07; wyrok NSA z 16 listopada 2007 r. I OSK 1595/06; wyrok NSA z 20 stycznia 2005 r. OSK 1755/04, ONSA 2005, nr 6, poz. 111; postanowienie NSA z 7 grudnia 1983 r. II SA 1605/83, ONSA 1983, nr 2, poz. 104). We wszystkich tych przypadkach, w których ustawodawca przewidział w Kodeksie postępowania administracyjnego konieczność wydania aktu administracyjnego (postanowienie, decyzja), nie ma możliwości prawnej odstąpienia od tego wymogu, gdyż takie działanie należy zakwalifikować jako działanie pozbawione podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Nie można zatem przyjąć, tak jak to sugeruje strona skarżąca, że do dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, nie jest konieczne wydanie przez organ odrębnego postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. W omawianej sytuacji, skoro Towarzystwo nie złożyło wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu i w związku z tym organ nie wydał postanowienia na podstawie art. 31 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a., nie może być również mowy o naruszeniu art. 10 k.p.a. (wyrok NSA z 20 stycznia 2005 r., OSK 1755/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 111). W rozpoznawanej sprawie, wobec braku formalnego dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu, aktywność Towarzystwa mogła się mieścić jedynie w ramach możliwości, jakie daje przepis art. 31 § 5 k.p.a. Zob. także wyrok NSA z 20.04.2010r., sygn. akt II OSK 611/09 oraz 26.03.2013 r., sygn. II OSK 3210/11. Jak wskazuje się w doktrynie sam fakt złożenia przez organizację społeczną wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie wywołuje skutku :postaci uzyskania przez tę organizację statusu uczestnika postępowania na prawach strony. Skutek taki pojawia się dopiero po wydaniu stosownego postanowienia przez organ administracji prowadzący postępowanie. Innymi słowy organizacja społeczna może korzystać z praw strony od chwili doręczenia jej lub ogłoszenia postanowienia o dopuszczeniu jej do udziału w postępowaniu (zob. Przybysz Piotr Marek, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. XI, publ. LexisNexis 2014, zob. także wyrok WSA we Krakowie z 22.12.2014 r. II SA/Kr 1495/14, publ. LEX nr 1602461). W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że organ I instancji nie wydał przewidzianego w art. 31 § 2 k.p.a. postanowienia o dopuszczeniu KTOZ do udziału w postępowaniu, a jedynie informował organizację o wszczęciu postępowania i dalszych czynnościach – co przekraczało jego obowiązki, ale samo w sobie nie jest zakazane. Podobnie jak doręczenie Towarzystwu decyzji przez organ I instancji nie kreuje tego podmiotu jako strony postępowania. W tym miejscu wskazać należy, że składowi orzekającemu w niniejszej sprawie znany jest prezentowany w orzecznictwie pogląd, iż w sytuacji, gdy organ administracji nie wydał postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu organizacji społecznej, jednakże przyjmował składane przez tę organizację oświadczenia, a także doręczał tej organizacji decyzje i postanowienia, fakty te należy uznać za dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 1988 r. sygn. akt IV SA 855/88, z dnia 20 października 2005 r. sygn. akt II OSK 94/05 oraz z dnia 11 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 191/07, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Jednakże WSA w Krakowie przychyla się do cyt. wyżej odmiennych (i nowszych) poglądów Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych wskazujących, iż sam fakt udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji na prawach strony, nie uzasadnia twierdzenia, że organizacja ta uprawniona jest do wniesienia odwołania i żądania jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Szczególnego podkreślenia wymaga, iż strona skarżąca, reprezentowana zarówno w toku postępowania administracyjnego jak i sądowoadministracyjnego przez profesjonalnego pełnomocnika - adwokata, a zatem osobę, od której można wymagać znajomości prawa, w tym zasadnego z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy – przepisu art. 31 k.p.a. i koniecznego tu złożenia formalnego wniosku o dopuszczenie [...]TOZ w K. do udziału w postępowaniu na prawach strony (a nie tylko pisma wskazującego na potrzebę wszczęcia postępowania administracyjnego). Podsumowując zgodnie z treścią art. 31 k.p.a. udział organizacji społecznej w postępowaniu organizacji społecznej w postępowaniu może przybrać trzy formy: wystąpić z żądaniem wszczęcia postępowania, wystąpić z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu (obie formy mogą wystąpić odrębnie lub jednocześnie) oraz nie uczestnicząc w tym postępowaniu na prawach strony, może za zgodą organu administracji publicznej przedstawić mu swój pogląd w sprawie, wyrażony w uchwale lub oświadczeniu jej organu statutowego (art. 30 § 5 k.p.a.). Zob. szerzej B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009, s.207. W niniejszej sprawie administracyjnej udział organizacji społecznej [...]TOZ ograniczył się wyłącznie do złożenia wniosku z żądaniem wszczęcia postępowania. Brak jakiegokolwiek śladu w pismach procesowych kierowanych przez fachowych pełnomocników [...]TOZ w przedmiotowej sprawie do organów administracji publicznej (nawet w odwołaniu) żądania dopuszczenia tej organizacji do postępowania. Skoro tak, to Towarzystwo nie mogło być traktowane nawet jako podmiot, któremu potencjalnie mógłby przysługiwać status strony w postępowaniu administracyjnym. Kontrolując przedmiotową sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 151 P.p.s.a, oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło