II SA/Łd 882/15
WyrokWSA w Łodzi2016-02-26
Skład orzekający: Joanna Sekunda - Lenczewska, Anna Stępień, Czesława Nowak - Kolczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny właścicieli nieruchomości, jeśli ich działki są częściowo objęte planem, a częściowo znajdują się poza jego zakresem, a zmiana przeznaczenia części działek na tereny zielone jest korzystniejsza niż poprzednie przeznaczenie na cel publiczny?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali naruszenia swojego indywidualnego, obiektywnego, realnego i aktualnego interesu prawnego przez zaskarżoną uchwałę. Zmiana przeznaczenia części działek na tereny zielone była korzystniejsza niż poprzednie przeznaczenie na poszerzenie drogi publicznej, a pozostałe zarzuty nie wykazały związku z naruszeniem sfery prawnej skarżących. Skarga części skarżących została odrzucona z powodu braku legitymacji skargowej.Stan faktyczny
Skarżący, będący właścicielami nieruchomości w Wieluniu, zaskarżyli uchwałę Rady Miejskiej w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzucili naruszenie szeregu przepisów, w tym Konstytucji RP, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Kodeksu cywilnego, wskazując na ograniczenie prawa własności, zróżnicowanie przeznaczenia nieruchomości, sprzeczność z ustaleniami studium oraz błędy proceduralne. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, argumentując m.in. brakiem legitymacji skargowej części skarżących oraz brakiem naruszenia interesu prawnego pozostałych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. D.–M., L. M., J. P. i F. D.; odrzucono skargę P. P. i M. D.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 roku sprawy ze skargi A. D.–M., L. M., J. P., P. P., M. D. i F. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 5 marca 2014 roku nr XXXVIII/465/14 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w obszarze miasta Wielunia 1) oddala skargę A. D.–M., L. M., J. P. i F. D.; 2) odrzuca skargę P. P. i M. D. LS
Uchwałą nr XXXVIII/465/14 z dnia 5 marca 2014 r. Rada Miejska w Wieluniu, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.) – w skrócie "u.s.g." oraz art. 14 ust. 8, art. 15 ust. 2, art. 20 ust. 1, art. 29 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.) – w skrócie "u.p.z.p.", w nawiązaniu do uchwały nr XXIII/281/12 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 30 października 2012 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w obszarze miasta Wielunia oraz uchwał: nr XXV/301/12 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 18 grudnia 2012 r. i nr XXIX/362/13 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 27 maja 2013 r., nr XXXII/397/13 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 12 września 2013 r. zmieniających ww. uchwałę nr XXIII/281/12, uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w obszarze miasta Wielunia.
Powyższą uchwałę A.D. i L.M., J.P. i P.P. oraz M.D. i F.D. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie:
- art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1960 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r. poz. 121 ze zm. – w skrócie "k.c.") w zw. z art. 6 ust. 2 u.p.z.p. oraz w zw. z art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP przez ograniczenie prawa do dysponowania nieruchomościami i ich zagospodarowania nieproporcjonalnie do celu koniecznego dla zapewnienia racjonalnej gospodarki przestrzennej oraz ponad usprawiedliwione potrzeby publiczne
i usprawiedliwione interesy prywatne, a w konsekwencji nadużycie władztwa planistycznego gminy;
- art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie konstytucyjnej zasady równości, przez zróżnicowanie przeznaczenia nieruchomości objętych planem posiadających analogiczne uwarunkowania, poprzez wydzielenie terenu pod zabudowę przemysłowo - usługową wśród nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jedno lub wielorodzinną;
- 20 ust. 1 u.p.z.p. poprzez ustalenie w § 24 planu dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami: 3P-U, 4P-U, 5P-U, 11P-U, 16P-U, 20P-U, 25P-U takich parametrów jak: maksymalna wysokość zabudowy, maksymalna powierzchnia zabudowy, minimalny udział powierzchni biologicznie czynnej oraz rodzaj ogrodzenia - w sposób sprzeczny
z ustaleniami studium,
- art. 1 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 w związku z art. 4 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 u.p.z.p.
w związku z art. 140 k.c. poprzez ustalenie dla działek bezpośrednio sąsiadujących po przeciwległej stronie ulicy A oznaczonych ewidencyjnie nr [...],[...],[...]
i [...] sposobu wykonywania prawa własności jako 11 P-U, wyznaczając jednocześnie nieprzekraczalną linię zabudowy względem działek skarżących w sposób sprzeczny
z walorami krajobrazowymi przestrzeni i w sposób naruszający prawo własności ponad potrzebę wynikającą z racjonalnych zasad planowania i zagospodarowania przestrzennego;
- art. 28 u.p.z.p. w zw. z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1587) poprzez posłużenie się
w § 26 ust. 3 pkt 2 planu miejscowego symbolem 1KD - L1/2 dla oznaczenia ul. A na odcinku od ul. B do ul. C , przy której położone są nieruchomości skarżących, podczas gdy na rysunku przedmiotowy fragment ulicy A oznaczony jest symbolem 2KD-L, w związku z czym brak jest ustaleń dotyczących warunków i parametrów funkcjonalno-przestrzennych dla tego symbolu;
- art. 9 ust. 4, art. 15 ust. 1 i 20 ust. 1 zd. 1 u.p.z.p. polegające na przeznaczeniu
w planie miejscowym działek skarżących pod zieleń urządzoną, podczas gdy w studium teren ten przeznaczony jest pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne - część terenu 25 MN1 (MN) zostało przekształconych na Z - zieleń urządzoną - teren oznaczony jako [...];
- art. 16 ust. 1 u.p.z.p. poprzez sporządzenie - wbrew oznaczeniu na mapie skali 1:1000 planu miejscowego w mniejszej skali niż 1:1000, bez wskazania szczególnie uzasadnionego przypadku;
- art. 2 Konstytucji oraz § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - z wykorzystaniem podkładów mapowych z dnia 14 listopada 2007 r. Sposób umieszczenia na poszczególnych rysunkach pieczęci Państwowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. oraz sposób ich sygnowania podpisami wskazuje na duże prawdopodobieństwo umieszczenia ich poprzez montaż. Tym samym, postępowanie organu uchwałodawczego naruszyło zasadę zaufania obywateli do prawa oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej;
- 140 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. poprzez brak określenia zasad lokalizacji przedsięwzięcia o uciążliwości wykraczającej poza granice działki terenu, do którego inwestor ma tytuł prawny na terenach przemysłowo - usługowych, jako wyjątek od generalnej zasady statuowanej w § 7 ust. 1 pkt 7 uchwały;
- art. 113 ust. 2 ustawy - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) w ten sposób, że Rada Miejska w § 16 pkt 3 lit. i, § 17 pkt 3 lit. k, § 18 ust. 1 pkt 3 lit. e, § 19 ust. 1 pkt 3 lit. i, § 20 ust. 1 pkt 3 lit. i oraz w § 23 ust. 1 pkt 3 lit. f ustaliła obowiązujący dopuszczalny poziom hałasu w środowisku, powołując się na funkcję terenu - zabudowę mieszkaniową wielorodzinną - nie objętą zakresem normowania ww. jednostki redakcyjnej ustawy;
- § 4 pkt 9 lit. c rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r.
w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1587), bowiem organ stanowiący w § 13 pkt 5 lit. b planu miejscowego ustalił obowiązek zapewnienia potrzeb parkingowych dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej według wskaźnika 2 stanowisk na działkę jako wielkości minimalnych, podczas gdy zgodnie z ww. aktem wykonawczym ustalenia dotyczące rozbudowy i budowy komunikacji i infrastruktury technicznej powinny zawierać ilość miejsc parkingowych w stosunku do ilości mieszkań lub ilości zatrudnionych;
- art. 4 ust. 1 u.p.z.p. poprzez przekroczenie władztwa planistycznego rady miejskiej wynikającego z uchwały o przystąpieniu, w związku z redakcją § 25 pkt 3 planu miejscowego, bowiem ustalono warunki zagospodarowania dla terenu oznaczonego na rysunku symbolem 45 Z - sąsiadującego bezpośrednio z nieruchomościami skarżących - poprzez dokonanie ustaleń dla terenu nieobjętego opracowaniem;
- § 11 rozporządzenia oraz § 6 Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r.
w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. Nr 100, poz. 908) poprzez użycie sformułowań, które nie służyły wyrażaniu norm prawnych bądź zawierały wyłącznie odesłania do innych jednostek redakcyjnych omawianej uchwały lub ustaw, przez co zredagowano akt prawa miejscowego w sposób zarówno niezrozumiały dla jego adresatów, jak i utrudniający poznanie intencji uchwałodawcy. Do tych pierwszych zalicza się m. in. § 3, § 6, § 7 ust. 1 pkt 6, § 10, § 14 pkt 5 planu miejscowego, z kolei
§ 7 ust. 1 pkt 11, § 7 ust. 2, § 8 pkt 3, 5, 6, §11 pkt 1-2, §15 pkt 4, § 16 pkt 3 lit. f-h, § 17 pkt 3 lit. i-j, § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a, § 18 ust. 1 pkt 3 lit. c-d, § 19 ust. 1 pkt 3 lit. g-h, § 20 ust. 1 pkt 3 lit g-h, § 21 ust. 1 pkt 3 lit. f-h, § 22 ust. 1 pkt 3 lit. h-j, § 23 ust. 1 pkt 3 lit. b-d, § 24 ust. 1 pkt 3 lit d-f planu miejscowego stanowią przykłady przepisów, nie zawierających konkretnych norm prawnych, ale odsyłających do innych uregulowań prawnych.
Motywując skargę skarżący podnieśli, że legitymację do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę wywodzą z nieograniczonego prawa rzeczowego do nieruchomości objętych planem, ponieważ A.D. i L.M. są właścicielami nieruchomości nr ewid. [...] i [...], J. i P.P. są właścicielami nieruchomości nr ewid. [...], z kolei M. i F.D. są właścicielami nieruchomości oznaczonej nr [...]. Naruszenie prawa przez Radę Miejską Wieluniu polega na podjęciu rzeczonej uchwały z uchybieniem przepisom prawa wskazanym w petitum niniejszej skargi. Wniesienie skargi poprzedzone zostało wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa z dnia 12 czerwca 2015 r. Rada Miejska w Wieluniu uchwałą nr XI/119/15 z dnia 11 sierpnia 2015 r. uznała przedmiotowe wezwanie za niezasadne.
Odpowiadając na skargę Rada Miejska w Wieluniu wniosła o jej oddalenie
i obciążenie skarżących kosztami postępowania z uwagi na brak legitymacji skargowej po stronie skarżących bądź ewentualnie ze względu na jej bezzasadność.
Organ podkreślił, że skarżący w żaden sposób (poza własnymi twierdzeniami) nie dowiedli, iż przysługuje im prawo własności do opisanych w treści skargi nieruchomości. Sam fakt bycia właścicielem nieruchomości (bądź użytkownikiem wieczystym) jest warunkiem koniecznym, ale nie wystarczającym dla zaistnienia naruszenia interesu prawnego. Skarżący nie wskazali, w jaki sposób został naruszony ich interes prawny (aktualny na dzień złożenia skargi, nie zaś potencjalne zagrożenie w przyszłości) przez zaskarżoną uchwałę, co w konsekwencji pozbawia ich legitymacji skargowej.
Dalej Rada przedstawiła dotychczasowy stan faktyczny i prawny sprawy podnosząc, że zagospodarowanie przestrzenne miasta Wielunia było zdefiniowane przez następujące akty planistyczne:
• studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego:
- Studium miasta i gminy Wieluń zatwierdzone uchwałą Nr XXVII/169/00 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 22 września 2000 r. (por. Rysunek nr 1 i 2) - dalej jako studium
z 2000 r.
- pierwsza Zmiana studium - zatwierdzona uchwałą Nr IX/53/07 Rady Miejskiej
w Wieluniu z dnia 27 kwietnia 2007 r.,
- druga Zmiana studium - zatwierdzona uchwałą Nr XLIX/534/10 Rady Miejskiej
w Wieluniu z dnia 14 lipca 2010 r.,
- trzecia Zmiana studium - zatwierdzona uchwałą Nr XXXII//398/13 Rady Miejskiej
w Wieluniu z dnia 12 września 2013 r. (por. Rysunek nr 4) - dalej jako zmiana studium
z 2013 r.
• miejscowy plany zagospodarowania przestrzennego :
- Miejscowy plan całego miasta zatwierdzony Uchwałą Nr IX/93/11 Rady Miejskiej
w Wieluniu z dnia 21 czerwca 2011 r.
Powyższy plan miejscowy dla całego miasta był aktualizowany - punktowo, zgodnie
z bieżącymi potrzebami inwestycyjnymi, zaskarżona uchwała dotyczy takiego planu
z 2014 r. obejmującego swoim zasięgiem 16 fragmentów położnych w różnych częściach miasta Wieluń (co obrazuje rysunek nr 3, prezentujący na wyrysie ze studium orientacyjną lokalizację poszczególnych fragmentów).
Rada podkreśliła następnie, że pomimo zapewnionych prawem możliwości, skarżący nie brali udziału w procedurze przygotowywania któregokolwiek z wyżej wspomnianych aktów, począwszy od studium uchwalonego w 2000 r., przez wszystkie jego zmiany, plan z 2011 r., a skończywszy na zaskarżonym planie z 2014 r.
Rada Miejska porównując następnie rysunki wyrysu studium z 2000 r. i z 2013 r. (nr 2 i 4) stwierdziła, że widoczne jest, iż w obu aktach planistycznych teren po przeciwnej (względem działek skarżących) stronie ulicy był określony jako [...] (produkcyjno-usługowy). W ten sam sposób teren ten został określony w zaskarżonym planie, jako teren [...] (tj. produkcyjno-usługowy).
Działki, będące własnością skarżących nr ewid. [...],[...],[...],[...], położone wzdłuż ul. A, znajdują się w przeważającej części poza obszarem objętym zasięgiem zaskarżonego planu. Tylko niewielkie powierzchniowo fragmenty tych działek (pas
o szerokości 2,5m odpowiadający kilku procentom powierzchni działek skarżących) objęte są zasięgiem miejscowego planu zmieniającego wcześniejszy plan. Zgodnie
z wyrysem z rysunku planu są one oznaczone symbolem [...] jako tereny przeznaczone pod zieleń urządzoną. Fragmenty tych działek położone w ramach terenu objętego zasięgiem planu są zbyt małe, aby funkcjonować samodzielnie, dlatego § 25 ust. 3 tekstu planu statuuje, iż zagospodarowanie tych fragmentów powinno się odbywać
w ramach poszczególnych nieruchomości, tj. działka powinna być traktowana jako całość. W ten sposób zabezpieczono interesy właścicieli działek (w tym działek skarżących) tak, aby mogli oni zagospodarować swoje nieruchomości jako całość. Przed podjęciem zaskarżonej uchwały rzeczone części działek skarżących zgodnie
z ustaleniami miejscowego planu były przeznaczone pod teren drogi publicznej, natomiast po uchwaleniu zaskarżonego planu, przeznaczone zostały na cel prywatny. Zaskarżony miejscowy plan wprowadzający zmianę - zawężenie terenu drogi - jest zatem korzystny dla skarżących. Skarżący nie mają więc interesu prawnego, aby dążyć do uchylenia zaskarżonego planu.
Odnosząc się do terenu [...], położonego po drugiej stronie ulicy względem działek skarżących, Rada wskazała, że poczynając od 2000 r. aż po dzień dzisiejszy był on określony w studium jako teren działalności gospodarczej - produkcyjno-usługowej, składów, magazynów. Przedmiotowy teren jest ustalony w studium jako teren, na którym "dopuszcza się lokalizację zakładów produkcji przemysłowej wszystkich branż, obiekty magazynowe, które z uwagi na swój profil produkcji wymagają wyodrębnienia
z innych form zagospodarowania miast", w związku z powyższym z bardzo dużym wyprzedzeniem było oczywistym, iż miejscowy plan, który obejmie swoim zasięgiem ten teren, zgodnie z wymogami przepisów, przeznaczy go dla tej samej funkcji.
Sam fakt, że skarżący nie brali udziału w procedurze sporządzania zaskarżonego miejscowego planu, nie uczestniczyli w dyskusji, nie składali żadnych wniosków, ani uwag pozbawia ich legitymacji skargowej, w szczególności w części, w której kwestionują przekroczenie władztwa planistycznego przez gminę.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 64 ust. 3 Konstytucji RP organ wskazał, że w przypadku skarżących nie doszło do ograniczenia prawa własności, ponieważ fragmenty ich działek, które wcześniej były przeznaczone na cel publiczny, zostały
z tego celu wyłączone. Zatem nie dość, że nie doszło do ograniczenia prawa własności, to jeszcze sytuacja prawna skarżących uległa polepszeniu.
W przypadku identycznych uwarunkowań zachowano to samo przeznaczenie nieruchomości lub ich fragmentów, natomiast rozróżnienie pomiędzy przeznaczeniem wynikało z całkowicie odmiennych uwarunkowań - teren [...] nie posiada analogicznych uwarunkowań jak działki skarżących. Z kolei pozostałe tereny (poza [...]) położone są w znacznej odległości od działek skarżących i niemożliwe jest, aby naruszały one interes prawny skarżących.
W kwestii sprzeczności ustaleń planu z treścią studium Rada wyjaśniła że analizując zapisy zmiany studium z 2013 r. w brzmieniu na dzień uchwalania zaskarżonego planu, w części "III.4.1. Zagospodarowanie przestrzenne miasta" w odniesieniu do terenów P-U (tj. terenów, o których piszą skarżący), tekst studium stanowi: "postulowany standard zagospodarowania terenów:
- dopuszcza się 60 % powierzchni działki jako maksymalną powierzchnię zabudowy,
- udział powierzchni biologicznie czynnej w powierzchni działki co najmniej 10%,
- wskazana minimalna wielkość działki 5000 m2,
- maksymalna wysokość zabudowy w najwyższym punkcie dachu - 16,0 m; dopuszcza się zwiększenie wysokości dla pojedynczych elementów związanych z technologią produkcji o 30%".
Według Rady użyte sformułowanie "postulowany" - nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż możliwe są zarówno dodatnie, jak i ujemne odchylenia od przedstawionych wartości. Przesądzający jest przede wszystkim dalszy fragment tekstu studium: "Należy podkreślić, że ustalenia zawarte w elaboracie zmiany studium, zarówno w części tekstowej, jak i na rysunkach wyrażają kierunki polityki przestrzennej miasta i gminy. W zmianie studium przedstawiono zgeneralizowany obraz użytkowania terenów, tzn., że ostateczne uściślenie granic terenów winno być dokonywane
w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, określone na rysunkach przeznaczenie terenu oznacza funkcję dominującą (a nie wyłączną) i może być uzupełnione innymi funkcjami, które jednak nie mogą być przeciwstawne funkcji dominującej i pogarszać warunki jej egzystencji. (...) W miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego sporządzanych dla wybranych fragmentów miasta
i gminy dopuszcza się uszczegółowienie parametrów zagospodarowania działek, terenów, ich zagospodarowania, wysokości obiektów i innych cech w oparciu o stan faktyczny i istniejące uwarunkowania wynikające ze skali planu, znacznie dokładniejszej niż zmiana studium." Analiza kwestionowanych w skardze parametrów pozwala stwierdzić, iż tylko w jednostkowych przypadkach zostały one uszczegółowione. Tylko
w odniesieniu do trzech terenów zmniejszono maksymalną powierzchnię zabudowy
z 60% na 50%, co wynikało z uwarunkowań przyrodniczych, w jednym przypadku zwiększono maksymalną powierzchnię zabudowy z 60% na 70%, i zmniejszono powierzchnię biologicznie czynną z 10% na 5% ze względu na wymiary i kształt działek, ale co zostało zrekompensowane nakazem obsadzenia ogrodzenia od strony ulicy pnączami, w jednym przypadku zmniejszono powierzchnię biologicznie czynną z 10% na 7% ze względu na faktyczny sposób zagospodarowania terenu (utwardzona nawierzchnia) oraz w jednym przypadku zwiększono maksymalną wysokość zabudowy z 16 m na 25 m, co wynikało z planowanej przez wiodący zakład w mieście lokalizacji magazynu wysokiego składowania. W pozostałych przypadkach stanowiących zdecydowaną większość utrzymano tożsame parametry jak postulowane w zmianie studium.
Jednocześnie wskazano, że zmiana studium nie zawiera ustaleń dotyczących ogrodzeń, na których sprzeczność z zapisami zawartymi w planie wskazują skarżący.
Wskazane w skardze działki nr ewid. [...],[...] i [...] i [...], podobnie jak
i pozostałe niewymienione działki, wchodzą w skład terenu [...], który stanowi fragment czytelnie wyodrębnionej jednostki przestrzennej o tożsamej funkcji, wyraźnie oddzielonej ulicą od położonego na południe terenu zabudowy mieszkaniowej. Tymczasem skarżący w przypadku tych działek powołują się na walory krajobrazowe. Ustalona nieprzekraczalna linia zabudowy uwzględnia występujące uwarunkowania: kształt działek zwężających się w kierunku zachodnim oraz kontynuację charakteru już istniejącej zabudowy (obiekt produkcyjno-magazynowy na działce nr ewid. [...])
i została wyznaczona zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Według Rady skarżący trafnie zauważyli, iż doszło do pomyłki redakcyjnej, na skutek której w tekście planu w § 26 ust. 3 pkt 2 ul. A jest oznaczona symbolem [...], zaś na rysunku planu jest to symbol [...]. Nie mniej jednak zarówno tekst planu, jak i rysunek planu nie pozostawiają wątpliwości o jaką ulicę oraz, o który jej fragment chodzi (jednoznacznie wskazana nazwa ulicy i odcinek pomiędzy ulicami: B i C ), wobec czego niniejszą pomyłkę należy zakwalifikować jako błąd redakcyjny, który nie niesie żadnych normatywnych konsekwencji.
Wyjaśniając różnicę skali i treści map (studium - 1:5000, plan 1:1000) organ podniósł, że pas terenu, w skład którego wchodzą fragmenty działek skarżących ma szerokość 2,5 m, co na rysunku zmiany studium odpowiada 0,5 mm. Utworzenie terenu [...] było uzasadnione ze względu na uwarunkowania faktyczne tego terenu, który jest zdecydowanie zbyt wąski, aby mógł funkcjonować jako samoistny teren przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową. Rzeczywisty kształt i powierzchnia fragmentów działek objętych planem jednoznacznie wykluczały możliwość lokalizacji na niej zabudowy mieszkaniowej i ustalenie dla niej parametrów wymaganych przepisami. Ustalenia kwestionowanego planu w pełni sankcjonują faktyczne wykorzystanie
i zagospodarowanie tych fragmentów działek, tj. w formie zieleni, podjazdów, miejsc parkingowych zlokalizowanych we frontowych częściach działek i służących dla potrzeb budynków jednorodzinnych. Ustalone w § 25 ust. 3 przeznaczenie terenu w żaden sposób nie ograniczyło uprawnień właścicielskich skarżących - wręcz przeciwnie, ponieważ przed zmianą planu teren [...] był w całości przeznaczony pod teren drogi publicznej, sytuacja skarżących uległa polepszeniu.
Obszar objęty kwestionowanym planem obejmuje 16 fragmentów miasta usytuowanych w jego różnych częściach. Dla potrzeb wykonania opracowania wykorzystano mapy pozyskane z zasobów Państwowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej
i Kartograficznej w W., z których każda była opatrzona stosowną pieczątką. Mapy te zostały scalone w jedną całość, co spowodowało, iż pieczątki nie były widoczne (wymagałoby to zostawienia pustych miejsc pomiędzy kolejnymi fragmentami mapy, co z oczywistych względów jest niemożliwe). W przypadku mapy sekcyjnej scalanej
w całość nie istnieje praktyka umieszczania na rysunku planu wszystkich pieczątek.
W tej sytuacji pozyskanie z zasobów dokumentuje losowo wybrana pieczątka spośród dostępnych. Sformułowany w tym zakresie zarzut stanowił przedmiot dochodzenia Komendy Powiatowej Policji w W. , która zakończyła sprawę o sygnaturze [...] odmową wszczęcia śledztwa z uwagi na brak znamion czynu zabronionego.
Rada wyjaśniła także, że w ramach sporządzania projektu planu przeprowadzono wymaganą przepisami strategiczną ocenę oddziaływania na środowisko, a projekt planu uzyskał wszelkie wymagane przepisami uzgodnienia i opinie, w tym [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. oraz Państwowego [...] Inspektora Sanitarnego w W. Dopiero na etapie decyzji o pozwoleniu na budowę w ramach wcześniejszego uzyskiwania decyzji środowiskowej następuje szczegółowa ocena oddziaływania konkretnej inwestycji o określonej technologii na poszczególne elementy środowiska przyrodniczego w zakresie dotrzymywania wszelkich wymaganych przepisami parametrów i standardów. Jakkolwiek art. 113 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska nie używa expressis verbis pojęcia zabudowa wielorodzinna, to już rozporządzenie wydane na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 113 ust. 1 ustawy prawo ochrony środowiska takiego pojęcia używa, wyodrębniając "zabudowę mieszkaniową wielorodzinną" od "zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej" i nomenklatura użyta w planie odnosi się właśnie do tego nazewnictwa terenów, dla których w przedmiotowym rozporządzeniu ustalono wymagane poziomy hałasu. Rada zaznaczyła, że wskazany w skardze § 23 ust. 1 pkt 3 lit. f tekstu planu w ogóle nie dotyczy zabudowy mieszkaniowej. Postanowienia dotyczące miejsc parkingowych w żaden sposób nie dotyczą nieruchomości skarżących. Niemniej jednak, z ostrożności procesowej, organ wyjaśnił, iż dla zabudowy jednorodzinnej (tego dotyczy zarzut) trudno mówić wprost o mieszkaniach i ze względu na specyfikę tego zagospodarowania, zgodnie z powszechną praktyką wymogi w zakresie ilości miejsc parkingowych ustala się dla działki (z definicji - jeżeli zabudowa jest jednorodzinna, to na jednej działce jest 1 dom/mieszkanie).
Ponadto Rada wskazała, że zasady techniki prawodawczej nie mogą stanowić podstawy do oceny zgodności z prawem uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Mają one charakter wskazówek i zaleceń,
a niezastosowanie się do nich nie wiąże się z sankcją w postaci stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest szczególnym aktem normatywnym i o zakresie jego treści przesądzają przede wszystkim przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Na rozprawie w dniu 12 stycznia 2016 r. A. D. poparła skargę
i przedłożyła do akt pismo wraz z załącznikami. Ponadto złożyła do akt decyzje o wymiarze podatku od nieruchomości na rok 2015, pismo Burmistrza W. z dnia 26 sierpnia 2015 r., wniosek w sprawie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego miasta Wielunia z dnia 4 kwietnia 2013 r., pismo wraz z załącznikami, kserokopią uchwały nr XXIX/347/13 Rady Miejskiej w Wieluniu kserokopią mapy, dwie kserokopie mapy, rysunek działek skarżących, pismo zatytułowane "Protest mieszkańców" z dnia 21 grudnia 2015 r., protokół nr XI/15 z sesji Rady Miejskiej w Wieluniu.
Skarżący L.M. poparł skargę.
M.D. poparła skargę i złożyła pismo zatytułowane "zawiadomienie" z dnia 28 stycznia 2004 r. oraz decyzję z dnia [...].
F.D. poparł skargę i oświadczył, że jest wyłącznym właścicielem działek nr [...] i [...].
Ze względu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego sąd odroczył rozprawę i postanowił zobowiązać skarżących A.D., L.M., J.P. i P.P. do złożenia w terminie 7 dni dokumentów potwierdzających tytuł własności do działek nr ewid. [...],[...] i [...]. Jednocześnie sąd zobowiązał organ do złożenia w terminie 7 dni wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Wieluniu nr IX/93/11 z dnia 21 czerwca 2011 r. z zaznaczeniem działek skarżących nr [...],[...],[...] i [...] i usytuowanych po przeciwległej stronie działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] położonych w W. przy ul. A.
W odpowiedzi na wezwanie sądu skarżący do akt sprawy złożyli kserokopie: aktu notarialnego umowy sprzedaży z dnia [...] Rep. [...][...], z którego wynika, że L.M. i A.D. są współwłaścicielami nieruchomości nr ewid. [...] oraz aktu notarialnego umowy darowizny z dnia [...] Rep. [...][...], potwierdzającego przysługujące J.P. prawo własności nieruchomości nr [...].
Przy piśmie z dnia 27 stycznia 2016 r. organ przedłożył wypis i wyrys
z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Wieluniu nr IX/93/11 z dnia 21 czerwca 2011 r. z zaznaczeniem działek skarżących nr [...],[...],[...] i [...] oraz usytuowanych po przeciwległej stronie działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]położonych w W. przy ul. A, informując, iż do uwag podniesionych przez strony ustosunkuje się w odrębnym piśmie.
W piśmie procesowym z dnia 10 lutego 2016 r. pełnomocnik organu podtrzymał złożone dotychczas w sprawie oświadczenia i wyjaśnienia, wnosząc o oddalenie skargi. W obszernych wywodach pełnomocnik Rady ustosunkował się do poszczególnych zarzutów skargi. Jego zdaniem skarżący nie sprecyzowali jasno rzeczywistego interesu prawnego, który rzekomo miałaby naruszać zaskarżona uchwała. Trudno zatem uznać, ażeby posiadali i wykazali naruszenie interesu prawnego, dające podstawę do wystąpienia ze skargą w niniejszym postępowaniu, zwłaszcza w zakresie zarzutów dotyczących terenu, który nie jest własnością skarżących. Dalej organ stwierdził, że nie jest uzasadniony zarzut o uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z naruszeniem prawa, a to dlatego, że plan został uchwalony przez właściwy organ, z zachowaniem przewidzianego trybu oraz zasad jego sporządzania. Podkreślił przy tym, że skarżący nie kwestionują ważności ani poprawności sporządzenia i uchwalenia studium oraz zmian studium, które wyznacza kierunki rozwoju przestrzennego gminy i jego sporządzenie jest wymagane przed uchwaleniem planu. Zdaniem organu okoliczność, że oznaczenia fragmentu ul. A w opisowej i graficznej części planu miejscowego różnią się od siebie pozbawiona jest znaczenia normatywnego, zwłaszcza pozwalającego stwierdzić nieważność planu. Brak jest wobec tego podstaw, ażeby twierdzić, że naruszony został § 8 ust. 2 rozporządzenia. Nie znajduje także uzasadnienia w przedłożonej sądowi dokumentacji oraz wyjaśnieniach organu zawartych w treści odpowiedzi na skargę zarzut naruszenia art. 16 ust. 1 u.p.z.p. poprzez sporządzenie części graficznej planu miejscowego
w niewłaściwej skali. Dalej organ zauważył, że teren na południe od ulicy A odznacza się różnymi uwarunkowaniami od terenów na północ od tej ulicy. Pierwszy
z wymienionych terenów już od 2000 r. studium przeznacza na cele zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej (symbol MN), zaś drugą grupę terenów także od 2000 r. przeznacza na działalność gospodarczą produkcyjno-usługową (symbol P-U).Nie są to zatem – jak twierdzą skarżący – tereny o tożsamych uwarunkowaniach, nawet pomimo faktu, że położone są po obydwu stronach ulicy, która w czytelny sposób rozgranicza jednostki przestrzenne o różnym charakterze zagospodarowania.
Następnie pełnomocnik organu wyjaśnił, że określenie nieprzekraczalnej linii zabudowy dla terenu [...] jest zgodne z zapisami studium oraz § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Ustosunkowując się w dalszej kolejności do zarzutu niezgodnego ze studium częściowego przeznaczenia terenu [...] w teren [...] pełnomocnik organu podkreślił, że studium dopuszcza możliwość uzupełnienia przeznaczenia terenu innym przeznaczeniem, o ile nie jest ono sprzeczne z funkcją dominującą terenu (zabudową mieszkaniową jednorodzinną) oraz nie pogarsza warunków jej egzystencji. Zmiana przeznaczenia części działki na [...] nie jest sprzeczna z funkcją dominującą terenu MN oraz nie powoduje pogorszenia warunków jej egzystencji i jako taka jest w pełni zgodna z zapisami studium. Z uwagi na szerokość terenu [...] (ok. 2,5m) teren ów nie mógł być przez skarżących wykorzystany do zabudowy. Zasadą określoną w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jest lokalizacja budynku w odległości nie mniejszej niż 3 metry od granicy. Wyjątkowo dopuszcza się umożliwienie w planie miejscowym lokalizacji budynków w bliższej odległości, jednak poprzednio obowiązujący plan miejscowy z 2011 r. takiego rozwiązania nie przewidywał. Tym samym pozbawienie możliwości zabudowy pasa terenu przy granicy działki
o szerokości 2,5m nie wpływa negatywnie na interes skarżących, którzy i tak nie byliby w stanie zagospodarować tego terenu w inny sposób niż przeznaczając go pod zieleń.
Błędny jest także – zdaniem pełnomocnika organu – zarzut naruszenia przepisów ustalających dopuszczalny poziom hałasu w środowisku. Określone w planie miejscowym dopuszczalne poziomy hałasu odwołują się do dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, określonego w przepisach rozporządzenia Ministra Środowiska
z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, w załączniku do którego pojawiają się wszystkie dopuszczalne poziomy hałasu dla różnych rodzajów zabudowy, tak jak zostały określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Brak jest także podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały z powodu posłużenia się nieaktualnymi podkładami mapowymi przy sporządzaniu planu miejscowego, ponieważ skarżący nie wyjaśnili, w jaki sposób i dlaczego wykorzystanie map z 2007 r. miałoby naruszać ich interes prawny.
Kończąc wywody pełnomocnik organu podkreślił, że skarżący nie uczestniczyli w procedurze uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
i obecnie próba zrzucenia winy za taki stan rzeczy na organ jest pozbawiona jakichkolwiek podstaw prawnych.
Na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 r. skarżący A.D., P.P., M.D. i F.D. poparli skargę, zaś pełnomocnicy organu wnieśli o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skargę A.D., L.M., J.P. i F.D. jako niezasadną należało oddalić, natomiast skarga P.P. o i M.D.- jako niedopuszczalna - podlegała odrzuceniu.
Sądowej kontroli legalności poddano w niniejszej sprawie akt prawa miejscowego w postaci uchwały nr XXXVIII/465/14 z dnia 5 marca 2014 r. Rady Miejskiej w Wieluniu w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w obszarze miasta Wielunia.
Skarga wymienionych wyżej podmiotów wywiedziona została w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., w myśl którego, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Dla dopuszczalności skargi złożonej w oparciu o cytowaną wyżej normę prawną konieczne jest spełnienie następujących warunków. Po pierwsze, charakter sprawy objętej przedmiotem zaskarżenia, musi być sprawą z zakresu administracji publicznej. Po drugie, skierowanie do organu przed wniesieniem skargi bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Po trzecie, zachowanie ustawowego terminu do wniesienia skargi przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. i po czwarte, wykazanie przez podmiot wnoszący skargę, że uchwała narusza przysługujący mu interes prawny bądź uprawnienie. Co istotne, sąd nie bada naruszeń procedury czy treści merytorycznej uchwały, jeżeli skarżący nie wykaże skutecznie naruszenia swego interesu prawnego zapisami planu miejscowego.
Przystępując do oceny wystąpienia wspomnianych wyżej przesłanek stwierdzić trzeba, że bez wątpienia skarga na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest sprawą z zakresu administracji publicznej. Niespornym jest także, że pismem z dnia 12 czerwca 2015 r. skarżący wezwali Radę Miejską w Wieluniu do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego zaskarżoną uchwałą, poprzez jej uchylenie bądź zmianę. Uchwałą nr XI/119/15 z dnia 11 sierpnia 2015 r. Rada Miejska w Wieluniu uznała za niezasadne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa spowodowane uchwałą nr XXXVIII/465/14. Następnie zaś,
z zachowaniem ustawowego terminu, w dniu 11 września 2015 r. skarżący zaskarżyli rzeczoną uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Oceniając w następnej kolejności kwestie przysługującego skarżącym interesu prawnego do wniesienia skargi stwierdzić przede wszystkim trzeba, że
w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych, podzielanym w pełni przez tutejszy sąd, podkreśla się, że podmiot, skarżąc uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą
a jego konkretną, indywidualną sytuacją prawną. Musi udowodnić, że zaskarżona uchwała poprzez naruszenie prawa jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną (wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. O powodzeniu takiej skargi przesądza wykazanie przez stronę skarżącą naruszenia przez organ konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na jej sytuację prawną. Przy czym interes ten winien być bezpośredni i realny, aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., musi być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej a zaskarżonym aktem (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia:
1 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1209/13 – Lex nr 1391696, 10 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 2349/14 - Lex nr 1657653, 7 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 1183/11 – Lex nr 1340094, 17 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 208/12 – Lex nr 1218851, 22 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 2236/12 – Lex nr 1331533, 12 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 1761/12 – Lex nr 1311573, 19 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 790/12 – Lex nr 1212683).
Wskazuje się także, że obowiązek uwzględnienia skargi na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Obowiązku takiego nie ma jednak wówczas, gdy naruszony zostaje wprawdzie interes prawny lub uprawnienie, ale dzieje się to w zgodzie
z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie tzw. władztwa planistycznego, w którego ramach rada gmina ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 355/11 - Lex nr 920623 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Poznaniu z dnia 14 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Po 890/13 – Lex nr 1474201, Krakowie z dnia 14 października 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 719/13 – Lex nr 1384888).
W judykaturze podkreśla się nadto, że legitymowanym do wniesienia skargi na plan miejscowy w trybie art. 101 u.s.g. jest właściciel nieruchomości objętej ustaleniami tego planu bądź jej użytkownik wieczysty (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia: 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 117/13 – Lex nr 1511174, 10 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1064/12 - Lex nr 1219245, 14 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1675/09 – Lex nr 582854).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy sąd stwierdził, że skarga P.P. oraz M. D. powinna zostać odrzucona, ponieważ nie są oni właścicielami (współwłaścicielami), ani użytkownikami wieczystymi nieruchomości znajdujących na terenie objętym regulacjami zaskarżonej uchwały. Wprawdzie z racji zamieszkiwania na terenie nieruchomości stanowiących własność ich małżonków są zainteresowani rozstrzygnięciem tej sprawy, posiadając niewątpliwie interes faktyczny, tym niemniej brak jest podstaw prawnych ażeby twierdzić, że przysługuje im prawem chroniony interes prawny, naruszony treścią zaskarżonej uchwały.
Jeżeli bowiem interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego sąd zobligowany jest odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Z tego też powodu sąd orzekł jak w punkcie drugim wyroku.
Zdaniem sądu pozostali skarżący są niewątpliwie podmiotami legitymowanymi do wniesienia skargi na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ze względu na przysługujące im w rozumieniu art. 140 k.c. prawo własności nieruchomości objętych regulacjami kwestionowanego aktu prawa miejscowego. Mianowicie, A.D. i L.M. są współwłaścicielami działek nr ewid. [...] i [...], J.P. jest właścicielką działki nr [...], a F.D. jest właścicielem działek nr [...] i [...]. Tereny tych nieruchomości w niewielkim, stosunkowo wąskim pasie o szerokości około 2,5 metra zostały oznaczone w planie symbolem [...] i przeznaczone pod zieleń urządzoną. Pozostała część działek skarżących przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne (symbol [...]) i w taki też sposób zagospodarowanych, znajduje się poza granicami obszaru, dla którego uchwalono objęty skargą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
Sąd po dogłębnej analizie treści skargi oraz złożonych w toku postępowania sądowego obszernych pism procesowych stwierdził, że skarżący w żadnej mierze nie wykazali naruszenia przysługującego każdemu z osobna, indywidualnego, obiektywnego, realnego, aktualnego i bezpośredniego interesu prawnego postanowieniami zaskarżonej uchwały.
Brak jest przede wszystkim jakichkolwiek podstaw prawnych, ażeby twierdzić, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego negatywnie oddziałuje na sferę materialnoprawnych uprawnień któregokolwiek ze skarżących związanych z szeroko pojmowanym prawem własności, poprzez pozbawienie uprawnień, ograniczenie albo uniemożliwienie ich wykonywania, czy też, że nakłada nań jakieś obowiązki.
Wprawdzie jednym z zarzutów skargi, aczkolwiek nie zasadniczym, jest naruszenie art. 9 ust. 4, art. 15 ust. 1, art. 20 ust. 1 zd. 1 u.p.z.p. i związana z tym kwestia zmiany przeznaczenia w planie owego wąskiego pasa działek skarżących z terenów, które według studium były przewidziane pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne - MN, zaś w planie zostały przekształcone na tereny zieleni urządzonej - [...], nie mniej jednak analiza akt sprawy dowiodła, że jest on zupełnie chybiony i z całą pewnością nie można upatrywać w nim źródła naruszenia interesu prawnego skarżących.
Przede wszystkim zauważyć trzeba, że według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 2011 r. rozważany pas gruntu przewidziany był na realizację celu publicznego, pod poszerzenie drogi publicznej. Zresztą tożsamy kierunek zagospodarowania tego wąskiego pasa gruntu przewidywało zarówno studium z 2000 r. jak i studium z 2013 r. obowiązujące w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały. Kwestionowany obecnie plan dokonał niewątpliwie zmiany jego przeznaczenia na tereny zieleni urządzonej, a więc na cel prywatny, z ewidentnym poszanowaniem prawa własności, uwzględniając dotychczasowy sposób wykorzystania tego terenu. Dokonana zaskarżoną uchwałą zmiana w porównaniu do poprzednio obowiązującego planu miejscowego jest więc korzystana dla skarżących i nie godzi w ich interes prawny.
Sąd oceniając następnie, czy w przypadku rozważanej zmiany przeznaczenia terenu zachodzi – jak twierdzą skarżący - sprzeczność pomiędzy planem miejscowym,
a studium podzielił argumentację organu zaprezentowaną w treści odpowiedzi na skargę, jak i w składanych w toku postępowania pismach procesowych. Mianowicie, zauważyć trzeba, że Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego z 2013 r. dopuszcza prawną możliwość uzupełnienia podstawowego przeznaczenia terenu innym przeznaczeniem pod warunkiem, że nie będzie ono sprzeczne z funkcją dominującą terenu, w tym wypadku z zabudową mieszkaniową jednorodzinną oraz nie pogorszy warunków jej egzystencji. Zmiana przeznaczenia części działek skarżących na tereny zieleni urządzonej [...] w żadnej mierze nie jest sprzeczna z dominującą funkcją terenu MN, stanowi wręcz uzupełnienie tej funkcji,
z pewnością zaś nie pogarsza warunków jej egzystencji. Pozostaje wobec tego
w zgodzie z regulacjami studium.
Niewątpliwie skarżący byliby zainteresowani, ażeby ów wąski pas gruntu, stanowiący stosunkowo niewielką część nieruchomości każdego z nich, przeznaczonych zasadniczo pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne uzyskał tożsame przeznaczenie co pozostałe fragmenty tych działek. Jednak zgodzić się trzeba z Radą Miejską w Wieluniu, że brak było możliwości, ażeby ten niewielki element nieruchomości skarżących został wykorzystany na cele budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego, ponieważ sprzeciwiają się temu expressis verbis przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 1422) ustalające wymogi odległościowe sytuowania budynków względem granicy działki, w tym przede wszystkim § 12 ust. 1 wprowadzający zasadę lokalizacji budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy
w odległości nie mniejszej niż 3 metry. Poza tym, o czym była już wyżej mowa przeznaczenie tego terenu w planie miejscowym pod zieleń urządzoną determinowały dotychczasowy sposób ich wykorzystania oraz regulacje studium dopuszczające możliwość wprowadzenia funkcji uzupełniającej względem funkcję dominującej. Uwzględniając w związku z tym brak faktycznych możliwości samodzielnego zagospodarowania terenu [...] Rada Miejska w Wieluniu wprowadzając w uchwale zapis § 25 ust. 3, obligujący do zagospodarowania fragmentów tych działek w ramach poszczególnych nieruchomości, nie przekroczyła granic władztwa planistycznego, działając z poszanowaniem interesu prawnego skarżących i brzmienia art. 4 ust. 1 u.p.z.p.
Na marginesie poczynionych wyżej rozważań rację ma organ twierdząc, że teren [...], wbrew wywodom skargi, nie sąsiaduje bezpośrednio z nieruchomościami skarżących, lecz stanowi ich integralną część, choć o innym przeznaczeniu aniżeli reszta nieruchomości.
Sąd badając pozostałe zarzuty skargi zgodził się z organem, że skarżący nie dowiedli naruszenia przysługującego każdemu z osobna indywidualnego interesu prawnego regulacjami zaskarżonej uchwały. Skarżący w głównej mierze nie zgadzają się z ustalonymi w planie zasadami zagospodarowania terenów produkcyjno-usługowych, oznaczonych symbolem [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], względem których - co jest okolicznością niesporną - nie przysługuje im prawo własności lub jakiekolwiek inne prawo rzeczowe. Przede wszystkim zaś kwestionują przeznaczenie działek nr [...],[...],[...] i [...], znajdujących się po przeciwległej względem ich nieruchomości stronie ulicy A, położonych według treści planu w jednostce urbanistycznej [...]
i wyznaczonej dlań nieprzekraczalnej linii zabudowy. Teren [...], co wynika z załączonej do sprawy dokumentacji, od ponad 15 lat (od 2000 r.) przeznaczony jest pod działalność produkcyjno-usługową. Taki kierunek jego zagospodarowania przewidywało zarówno Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Wieluń z 2000 r. (uchwała nr XXVII/169/00 z dnia 22 września 2000 r.), zmiana Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego z 2013 r. (uchwała nr XXXII/398/13 z 12 września 2013 r.) obowiązująca w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, jak i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta Wielunia przyjęty uchwałą nr IX/93/11 Rady Miejskiej w Wieluniu z dnia 21 czerwca 2011 r.
Teren [...] przeznaczony według treści planu głównie po zabudowę przemysłową (produkcyjną), magazyny, usługi nie sąsiaduje bezpośrednio z terenami zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej [...], w tym przede wszystkim z działkami skarżących, rozgranicza je bowiem wyraźnie, o czym wspomniano wyżej, ulica A.
Oba rodzaje terenów, z oczywistych względów, nie są więc - jak starają się dowieść skarżący - terenami o tożsamych, analogicznych uwarunkowaniach, zwłaszcza
o podobnych walorach krajobrazowych. Brak jest w związku z tym podstaw do twierdzenia, że w realiach tej sprawy doszło do naruszenia art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez wydzielenie terenu pod zabudowę przemysłowo-usługową wśród nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną
i wielorodzinną.
Podkreślić również trzeba, że określenie w zaskarżonej uchwale nieprzekraczalnej linii zabudowy dla terenu [...], poprzez nieznaczne przybliżenie jej względem granic działek skarżących, w żadnej mierze nie wpływa na wykonywanie przysługującego im prawa własności nieruchomości i pozostaje w zgodzie ze studium oraz z brzmieniem
§ 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zmiana w tym zakresie ewidentnie wpływa na sposób zagospodarowania działek, stanowiących własność prywatną, znajdujących się w jednostce planistycznej [...], nie ingerując w sposób zagospodarowania działek skarżących. Zgodzić się także trzeba z argumentacją Rady, że ustalona nieprzekraczalna linia zabudowy bez wątpienia uwzględnia kształt działek zwężających się w kierunku zachodnim i dotychczasowy charakter zabudowy występującej na tym terenie, głównie chodzi tu o obiekt produkcyjno-magazynowy na działce nr ewid. [...]. Zresztą zmiana w tym zakresie jest ewidentną konsekwencją uwzględnienia zgłoszonego w toku procedury planistycznej wniosku Spółki A, przy jedoczesnym braku jakiegokolwiek sprzeciwu ze strony skarżących, którzy pomimo posiadania prawnych instrumentów służących ochronie ich interesów, pozostali zupełnie bierni, bowiem nie brali udziału w pracach nad planem miejscowym, chociażby poprzez uczestniczenie w dyskusji publicznej.
Sąd podziela w tym miejscu stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 123/10 (dostępny na stronie internetowej pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl), w myśl którego w planowaniu przestrzennym uwzględnia się m.in. prawo własności (art. 1 ust. 2 pkt 7 uzpz), a przy dokonywaniu oceny w tym zakresie m.in. należy uwzględnić to, czy skarżąca zgłaszała wnioski do projektu planu lub na etapie poprzedzającym, czy uczestniczyła w dyskusji publicznej i w innych formach udostępniania wiedzy o projekcie planu (zebrania
w sołectwach). W razie braku takich działań właścicieli nieruchomości objętych planem miejscowym lub jego zmianą trudno skutecznie zarzucać organom gminy przekroczenie granic władztwa planistycznego, nie mogą bowiem domniemywać zamierzeń właścicieli tym bardziej, gdy uchwalany plan jest zgodny z postanowieniami studium, obowiązującego od wielu lat (od 2010 r.).
W świetle poczynionych wyżej uwag sąd nie podzielił zarzutów skargi o naruszeniu art. 1 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 w zw. z art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1 w zw. z art. 140 k.c., art. 140 k.c. w zw. z art. 6 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP i stwierdził, że wywiedzione na ich podstawie zarzuty uzasadniają konkluzję o braku naruszenia przysługującego skarżącym interesu prawnego.
Zdaniem sądu nie sposób zgodzić się z argumentacją skarżących jakoby ich interes prawny wynikał z naruszenia art. 20 ust. 1 u.p.z.p. poprzez wprowadzenie w § 24 planu warunków zagospodarowania terenów [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], skoro znajdują się one w znacznej odległości od nieruchomości skarżących i nie stanowią własności żadnego z nich. Wreszcie dopuszczony zapisami planu sposób ich zagospodarowania, zgodny zresztą z wymogami studium, poprzez określenie poszczególnych parametrów zabudowy nie ingeruje nawet w najmniejszym stopniu w wykonywanie przysługującego im prawa własności.
Brak jest wreszcie podstaw, ażeby wywodzić naruszenie interesu prawnego skarżących z art. 28 u.p.z.p. w zw. z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wprawdzie rację mają wnoszący skargę, że część tekstowa planu w § 26 ust. 3 pkt 2 ulicę A na odcinku od ul. B do ul. C określa jako ulicę lokalną o symbolu [...], zaś część graficzna symbolem [...], nie mniej jednak jest to błąd natury redakcyjnej, który nie mógłby skutkować stwierdzeniem nieważności całego planu, głównie z tego powodu, że ulica A na omawianym odcinku zarówno w tekście, jak i na rysunku planu jest możliwa do zidentyfikowania.
O naruszeniu interesu prawnego skarżących nie świadczą także przywołane w skardze przepisy art. 16 ust. 1 u.p.z.p., art. 2 Konstytucji, § 10 ust. 2, § 4 pkt 9 lit. c rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu (...), art. 113 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, § 11 i § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej". Brak jest niewątpliwie jakiegokolwiek związku pomiędzy sformułowanymi na ich podstawie zarzutami, a indywidualną sytuacją prawną każdego ze skarżących.
Sąd podziela w tym zakresie w całości stanowisko Rady Miejskiej w Wieluniu zaprezentowane w treści odpowiedzi na skargę oraz w uzupełniającym ją piśmie procesowym z dnia 10 lutego 2016 r.
Podsumowując, legitymacja do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy do sądu administracyjnego przysługuje nie temu, kto ma w tym interes prawny, ale temu czyj interes prawny został naruszony zaskarżonym aktem. Skarżący pomimo sformułowania licznych zarzutów i przytoczenia na ich poparcie obszernych wywodów oraz przedłożenia bogatej dokumentacji nie wykazali skutecznie naruszenia zaskarżoną uchwałą przysługującego im interesu prawnego lub uprawnienia. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., musi być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw
i obowiązków skarżących, a zaskarżonym aktem. Związek ten z oczywistych powodów omówionych w poczynionych wyżej rozważaniach nie został wykazany, co obligowało sąd do oddalenia skargi.
Na marginesie dodać trzeba, że estetyka krajobrazu otaczającego nieruchomości skarżących sprzeczna z ich oczekiwaniami nie może w żadnym wypadku skutkować nieważnością miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w obszarze miasta Wielunia.
Mając powyższe na uwadze sąd w punkcie pierwszym wyroku orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.
IB
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło