II SAB/Bk 10/16
WyrokWSA w Białymstoku2016-04-07
Skład orzekający: Mieczysław Markowski, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta dopuścił się bezczynności w przedmiocie wydania zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Burmistrz Miasta dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o wydanie zaświadczenia, ponieważ sprawa była nierozpoznana przez ponad pół roku, mimo że postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia powinno zakończyć się w ciągu 7 dni lub po przeprowadzeniu niezbędnego postępowania wyjaśniającego, które w tym przypadku nie wniosło nic do sprawy. Bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ nie tylko przekroczył terminy określone w K.p.a. i P.p.s.a., ale również nie zawiadomił stron o zwłoce. W związku z tym sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania zaświadczenia (ponieważ organ wydał postanowienie o odmowie), stwierdził bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył grzywnę i zasądził zwrot kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca E. W. zwróciła się do Burmistrza Miasta M. o wydanie zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ wielokrotnie wzywał skarżącą do uzupełnienia dokumentacji i informacji, które zdaniem skarżącej nie były wymagane przepisami prawa. Po ponad pół roku od złożenia wniosku, organ wydał postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając mu zwlekanie z wydaniem zaświadczenia.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta M. do wydania zaświadczenia. 2. Stwierdzono, że Burmistrz Miasta M. dopuścił się bezczynności. 3. Stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 4. Wymierzono Burmistrzowi Miasta M. grzywnę w kwocie 500 zł. 5. Zasądzono od Burmistrza Miasta M. na rzecz skarżącej E. W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant referent stażysta Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi E. W. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą: Firma Przeładunkowa "[...]" E. W. w B. na bezczynność Burmistrza M. w przedmiocie wydania zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta M. do wydania zaświadczenia z wniosku skarżącej E. W. z dnia [...] września 2015 r.; 2. stwierdza, że Burmistrz Miasta M. dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie; 3. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza Burmistrzowi Miasta M. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych; 5. zasądza od Burmistrza Miasta M. na rzecz skarżącej E. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności:
1. W dniu [...] września 2015 r. E. W. – prowadząca działalność gospodarczą pod firmą Firma Przeładunkowa "E." z siedzibą w B., zwróciła się do Burmistrza Miasta M. z prośbą o wydanie zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej na działce nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta M., uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] grudnia 2003 r. (Dz.Urz. Woj. Podl. nr 134, poz. 2788).
2. W piśmie z dnia [...] października 2015 r. organ zwrócił się do wnioskodawczyni o dostarczenie informacji, czy działalność prowadzona na przedmiotowej działce spowoduje przekroczenie obowiązujących norm dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku i norm emisji gazów lub pyłów do powietrza na działkach bezpośrednio sąsiadujących z działką o nr geod. [...] oraz czy podjęte zostaną działania w zakresie instalowania urządzeń przeciwdziałających zanieczyszczeniu powietrza. Organ podniósł, że dopiero dostarczenie wskazanych informacji wraz z niezbędną w tym zakresie dokumentacją umożliwi wskazanie czy przedmiot zapytania jest zgodnym z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
3. W odpowiedzi w piśmie z dnia [...] października 2015 r. wnioskodawczyni nie ustosunkowała się merytorycznie do ww. pisma organu.
4. W dniu [...] listopada 2015 r. organ ponownie zwrócił się do wnioskodawczyni z tą samą prośbą. Uczynił to w trybie art. 64 § 2 K.p.a., pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
5. W piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. wnioskodawczyni zarzuciła, że organ żąda uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia, o elementy które nie są przewidziane żadnym przepisem prawa. Żądanie organu jest po raz kolejny pozbawione podstawy prawnej. Podniosła, że przepis art. 64 § 2 K.p.a. dotyczy wyłącznie formalnych braków pisma, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie mu biegu. Nie dotyczy natomiast okoliczności, które organ uznaje za istotne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zastosowanie tego przepisu nie może zmierzać do merytorycznej oceny wniosku. Zdaniem wnioskodawczyni treść jej wniosku jest jasna i nie powinna budzi wątpliwości, zatem brak jest podstaw do wzywania jej do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że wniosek został złożony ponad 2 miesiące temu i zarzuciła, że organ świadomie i z pełną premedytacją prowadzi postępowanie przewlekle. Końcowo oświadczyła, że prowadzona przez nią działalność nie powoduje przekroczenia obowiązujących norm poziomów hałasu w środowisku i norm emisji gazów lub pyłów do powietrza na działkach bezpośrednio sąsiadujących, co potwierdzają badania przeprowadzone przez akredytowane laboratorium.
6. W piśmie z dnia [...] grudnia 2015 .r organ wystosował do wnioskodawczyni kolejną prośbę o przesłanie podpartych dokumentami informacji wraz z wyjaśnieniem swojego stanowiska, opartego na obowiązujących przepisach prawa.
7. W odpowiedzi z dnia [...] stycznia 2016 r. wnioskodawczyni ponowiła wniosek o wydanie zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
8. W kolejnym piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. organ zwrócił się do wnioskodawczyni o uzupełnienie dokumentacji.
9. W dniu [...] grudnia 2015r. wnioskodawczyni złożyła w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w B. pismo procesowe zatytułowane "Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie". Pismo to zostało potraktowane jako skarga na bezczynność Burmistrza Miasta M. i przekazano je zgodnie z właściwością do sądu administracyjnego. Skarżąca zarzuciła organowi, że w terminie wskazanym w art. 217 K.p.a., nie załatwił jej sprawy wszczętej wnioskiem z [...] września 2015 r. Wniosła o wyznaczenie organowi dodatkowego 7 - dniowego terminu załatwienia sprawy; wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie; podjęcie środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwienia spaw w przyszłości i stwierdzenia, że niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
10. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, nie obciążanie kosztami postępowania sądowego i zasądzenie kosztów na rzecz Gminy M. W ocenie organu zarzut bezczynności jest bezzasadny. Organ bowiem podejmował regularne działania mające na celu załatwienie wniosku. Zdaniem organu w przedmiotowym stanie faktycznym nie można mówić o niezałatwieniu sprawy, albowiem sprawa w dalszym ciągu jest na etapie jej załatwiania. Organ nie mógł jej załatwić gdyż nie posiadał dokumentacji, która pozwoliłaby mu rzetelnie ocenić sytuację a w konsekwencji zrealizować zasadę prawdy obiektywnej i zaufania do państwa. Odnośnie przekroczenia terminu organ wywiódł, że terminy w przepisach prawa nie mają charakteru bezwzględnego, a ich przekroczenie nie rodzi konsekwencji prawnych w przedmiocie skuteczności prawnej danej czynności organu. W przedmiotowej sprawie, obowiązkiem organu na gruncie przepisów prawa jest tak naprawdę wyważenie interesów obywateli w kontekście realizacji obowiązku ochrony środowiska, a nie nieprzekroczenie terminu o charakterze instrukcyjnym, a więc jedynie sugerującym niepozostawanie organu w zbędnej zwłoce. Organ podniósł, że nie polemizuje ze stwierdzeniem, iż szybkość postępowania leży w interesie obywatela, jednak w sytuacji, gdy obowiązany jest brać pod uwagę także dobro obywateli i środowiska, uznać należy, że szybkość załatwienia sprawy nie jest priorytetową determinantą w załatwieniu sprawy administracyjnej.
11. Na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2016 r. złożono odpis postanowienia Burmistrza Miasta M. z dnia [...] kwietnia 2016 r., odmawiającego wydania zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej na działce nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu podano, że organ nie może potwierdzić wnioskowanego stanu rzeczy z powodu niepełnej dokumentacji i niedysponowania całością danych potrzebnych do wydania zaświadczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga jest uzasadniona.
Mając na uwadze treść żądania skargi istota rzeczy w kontrolowanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżony organ pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku strony z dnia [...] września 2015 r. o wydanie zaświadczenia o zgodności montażu najazdowej wagi samochodowej na działce nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta M., uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w M. z dnia [...] grudnia 2003 r.
Istotą i celem postępowania ze skargi na bezczynność jest doprowadzenie do załatwienia w formie procesowej sprawy administracyjnej bez przesądzania o sposobie (treści) załatwienia. Zgodnie bowiem z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu interpretacji albo do dokonania czynności lub zobowiązuje do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zatem, jeśli przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność organ administracyjny wydał decyzję (lub inny akt), choćby z przekroczeniem terminów, oznacza to, że organ nie pozostaje w bezczynności a sąd nie może zobowiązać go do wydania aktu jak stanowi art. 149 § 1 P.p.s.a. (vide: wyroki w sprawach II SAB/Kr 186/14 z 12 sierpnia 2014 r.; II SAB/Sz 43/14 z 17 lipca 2014 r.; II SAB/Wa 42/14 z 6 maja 2014 r.; II SAB/Bk 87/11 z 6 marca 2012 r., dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Orzecznictwo i doktryna (vide T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005 r., s. 467) w tym przedmiocie pozostają jednolite. Jak podkreślił NSA w wyroku z 17 grudnia 2013 r. w sprawie I OSK 2114/13 "Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność w sprawie podlegającej załatwieniu aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej powinien zobowiązać organ do wydania w określonym terminie aktu lub do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 149 § 1 P.p.s.a.). Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności" (pub. CBOSA).
Podkreślić należy, że istotna jest dla sposobu załatwienia skargi na bezczynność przez sąd, także data wydania rozstrzygnięcia przez organ administracyjny w stosunku do daty złożenia skargi na bezczynność i daty orzekania przez sąd. W sytuacji wydania przez organ rozstrzygnięcia w toku postępowania sądowego – po wniesienia skargi na bezczynność - sąd postępowanie umarza, co nie zwalnia go z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszenie prawa oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (vide: postanowienie NSA w sprawie II OSK 1953/12 z 18 września 2012 r. oraz wyroki w sprawach II SAB/Wa 323/13 z 13 marca 2014 r., II SAB/Wa 653/13 z 21 marca 2014 r., II SAB/Łd 1/14 z 4 marca 2014 r., pub. CBOSA). Zaś w sytuacji wniesienia skargi na bezczynność po wydaniu przez organ aktu administracyjnego, sąd administracyjny oddala skargę. W takiej sytuacji nie ma obowiązku (ani podstawy) do stwierdzenia charakteru naruszenia prawa. Nie ma także podstawy do ewentualnego wymierzenia grzywny w oparciu o art. 149 § 2 P.p.s.a. Te bowiem rozstrzygnięcia "dodatkowe" zostały przez ustawodawcę przewidziane dla uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania. W przypadku bezczynności, jej klasycznym przykładem jest niewydanie aktu administracyjnego przy zachowaniu terminów określonych w art. 35 § 1 – 5 K.p.a. zarówno w dacie wniesienia skargi na bezczynność, jak i w dacie jej załatwienia przez sąd. Drugą sytuacją jest pozostawanie organu w bezczynności w dacie wniesienia przez stronę skargi na bezczynność, ale usunięcie jej przed załatwieniem skargi przez sąd. Taka skarga mimo niemożności zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu administracyjnego przynosi oczekiwany efekt przez skarżącego, co mimo umorzenia postępowania pozwala ocenić ją jako uzasadnioną i orzec o charakterze bezczynności, ewentualnie wymierzyć grzywnę.
Z akt sprawy niniejszej wynika, że organ po złożeniu skargi na bezczynność wydał w dniu [...] kwietnia 2016 r. merytoryczne postanowienie. Wynikająca z akt sprawy okoliczność załatwienia sprawy, już po złożeniu skargi na bezczynność organu, uczyniła bezprzedmiotowym wyłącznie konieczność zobowiązywania organu do załatwienia wniosku. Dlatego w pkt 1 sentencji wyroku umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta M. do załatwienia wniosku skarżącej z dnia [...] września 2015 r.
Jak już wskazano powyżej umorzenie postępowania nie zwalnia Sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu. W ocenie Sądu organ w sprawie niniejszej dopuścił się bezczynności i to z rażącym naruszeniem prawa. Ocena charakteru bezczynności pozostawiona została uznaniu sądu orzekającego, gdyż ustawa nie zakreśla tu kryteriów, jakie przesądzają o tym czy bezczynność rażąco narusza prawo czy też nie. W przypadku bezczynności z rażącym naruszeniem prawa chodzi o istotne uchybienie obowiązującemu przepisowi prawa, jak np. zbyt długi okres prowadzenia sprawy, niemający uzasadnienia ani w jej stopniu skomplikowania, ani w konieczności prowadzenia szerokiego postępowania dowodowego, ani w ilości spraw do załatwienia przez organ, ani w ilości wniosków procesowych składanych przez strony. Wymienione kryteria zawsze należy jednak odnieść do stanu konkretnych spraw, których okoliczności zwykle są zróżnicowane. W niniejszej sprawie, skarga na bezczynność dotyczy nierozpoznania wniosku z dnia [...] września 2015 r. o wydanie zaświadczenia. Przed merytorycznym uzasadnieniem należy odnieść się do tego czy skarga była dopuszczalna.
Przesłanką dopuszczalności skargi na bezczynność jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 §1 p.p.s.a). W przypadku skargi na bezczynność w przedmiocie wydania zaświadczenia zażalenie nie przysługuje, ale służy na nią skarga do sądu administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa (vide: postanowienie NSA z 4 kwietnia 2008 r., II OSK 465/08, Lex nr 36085). Sąd uznał, w sprawie niniejszej, spełnienie warunku wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia pismem z dnia [...] stycznia 2016 r., w którym skarżąca ponowiła wniosek o wydanie zaświadczenia.
Ustosunkowując się zaś merytorycznie do skargi podać należy, że stosownie do art. 217 § 1 i § 2 K.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (pkt 1) lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (pkt 2). Zgodnie zaś z § 3 cytowanego artykułu zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni. Przepis art. 218 K.p.a. przewiduje, że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, stosownie do art. 219 K.p.a., następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Przepisy odnoszące się do trybu wydawania zaświadczeń wskazują, że postępowanie wszczęte wnioskiem o wydanie zaświadczenia cechuje się szczególną, uproszczoną procedurą. Ten szczególny charakter ujawnia się zwłaszcza w tym, że w ramach przedmiotowego postępowania obowiązkiem organu, do którego skierowano wniosek inicjujący to postępowanie, jest dokonanie w pierwszej kolejności porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W tym właśnie celu prowadzić można przewidziane w § 2 art. 218 K.p.a niezbędne postępowanie wyjaśniające. Jego istota sprowadza się do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. Przedmiot postępowania o wydanie zaświadczenia jest wąski, nie obejmuje on bowiem kompetencji do orzekania przez organ w danej sprawie administracyjnej, tj. ustalania praw lub obowiązków administracyjnoprawnych podmiotów prawa, a sprowadza się wyłącznie do poświadczenia faktów lub stanów prawnych wynikających z dokumentów będących w dyspozycji organu. Organ może zatem zaświadczyć tylko o tym, co w bezpośredni sposób wynika z dokumentów pozostających w jego dyspozycji, które wiążą się z zakresem wykonywanych przez niego ustawowych kompetencji. Postępowanie wszczęte wnioskiem o wydanie zaświadczenia może zakończyć się przez wydanie zaświadczenia dotyczącego stanu faktycznego lub stanu prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba zainteresowana, bądź przez odmowę wydania zaświadczenia, np. gdy organ jest niewłaściwy, gdy nie dysponuje danymi, gdy wnioskodawca nie ma interesu prawnego, gdy organ nie może spełnić żądania odnośnie do treści zaświadczenia, np. z powodu niepotwierdzenia się w toku postępowania wyjaśniającego istnienia stanu faktycznego lub prawnego, którego potwierdzenia żądała osoba ubiegająca się o zaświadczenie.
Konkludując z powyższego wynika, że po złożeniu wniosku o wydanie zaświadczenia, strona powinna uzyskać albo zaświadczenie o żądanej treści, albo postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia bądź postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści. Wniosek powinien być rozpoznany bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni. A ewentualne postępowanie wyjaśniające powinno dotyczyć badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie.
Przenosząc te ogólne uwagi na grunt sprawy niniejszej, podnieść należy, że materiał dowody, jak na postępowanie toczące się w przedmiocie wydania zaświadczenia jest obszerny. W ocenie Sądu wynika to z błędnego rozumienia przez organ istoty postępowania w sprawie o wydanie zaświadczenia. W sytuacji w której organ stwierdza, że nie posiada dokumentacji na podstawie, której może potwierdzić żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, należy wydać postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia. W sprawie niniejszej mamy natomiast do czynienia z sytuacją w której organ po wpłynięciu wniosku w dniu [...] września 2015 r. i stwierdzeniu nieposiadania dokumentacji na podstawie której mógłby wydać zaświadczenie o wnioskowanej treści, zaczyna prowadzić szerokie postępowanie wyjaśniające. Przy czym to postępowanie ma specyficzny charakter, albowiem właściwie ogranicza się do wymiany pism pomiędzy organem a wnioskodawczynią. Organ regularnie zwraca się do wnioskodawczyni o dostarczenie informacji wraz z dokumentacją, czy działalność prowadzona na przedmiotowej działce spowoduje przekroczenie obowiązujących norm dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku i norm emisji gazów lub pyłów do powietrza na działkach bezpośrednio sąsiadujących z działką o nr geod. [...] oraz czy podjęte zostaną działania w zakresie instalowania urządzeń przeciwdziałających zanieczyszczeniu powietrza. Natomiast wnioskodawczyni konsekwentnie stoi na stanowisku, że brak jest podstaw do wzywania jej do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Takie postępowanie wyjaśniające niczego do sprawy nie wniosło. Prowadzenie tego postępowania nie miało tym samym uzasadnienia. Świadczy o tym dobitnie treść ostatecznie wydanego w dniu [...] kwietnia 2016 r. postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia z uwagi na brak możliwości potwierdzenia wnioskowanego stanu rzeczy z powodu niepełnej dokumentacji i niedysponowania całością danych potrzebnych do wydania zaświadczenia. W ocenie Sądu, takie postanowienie organ powinien wydać już po otrzymaniu odpowiedzi na pierwsze wezwanie czyli po [...] października 2015 r. Podnieść bowiem należy, że postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jest postepowaniem wnioskowym. To osobie wszczynającej postępowanie w tym zakresie, powinno zależeć na uzyskaniu zaświadczenia o wnioskowanej treści. Skoro wnioskodawczyni nie podjęła współpracy z organem a organ nie dysponował odpowiednią dokumentacją w tym zakresie, to powinien zakończyć postępowanie wydaniem postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. W świetle powyższego, bezczynności organu nie może usprawiedliwiać argumentacja podnoszona w odpowiedzi na skargę a sprowadzająca się do wykazania, że przekroczenie terminów wynikało z dążenia organu do rzetelnego załatwienia wniosku. Rzetelne rozpatrzenie wniosku w sprawie niniejszej, nie wymagało bowiem od organu prowadzenia postępowania wyjaśniającego, polegającego właściwie na wyminie korespondencji z wnioskodawczynią, przez ponad pół roku.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności i że miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 i 3 sentencji wyroku). Na gruncie rozpoznawanej sprawy, organ wniosek z dnia [...] września 2015 r. rozpoznał dopiero w dniu [...] kwietnia 2016 r. Wydanie postanowienia prawie pół roku od dnia złożenia wniosku stanowi przekroczenie nie tylko terminu przewidzianego w art. 217 § 3 K.p.a. (zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni) ale także ogólnych terminów załatwienia sprawy administracyjnej. Zasadą wynikającą z art. 35 K.p.a. jest, że sprawy winny być załatwiane bez zbędnej zwłoki, a niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody, którymi dysponuje organ, bądź takie które są mu znane (art. 35 § 2 K.p.a.). Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). W sprawie niniejszej organ przekraczając powyższe terminy nie dopełnił przy tym obowiązku zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie. Obowiązek taki wynika z treści art. 36 § 1 K.p.a., który stanowi, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 K.p.a.). Sąd uznał za uzasadnione również wymierzenie organowi grzywny - art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. Sąd ustalił jej wysokość na kwotę 500 zł, uznając ją za adekwatną (współmierną) do stopnia naruszenia prawa. Zdaniem składu orzekającego wysokość tej grzywny spełni swą rolę represyjną (ukaranie za niczym nie usprawiedliwioną bezczynność), ale i prewencyjną, mającą na celu uniknięcie w przyszłości postępowania organu prowadzącego do bezczynności w załatwieniu sprawy. Zwrot kosztów postępowania sądowego od organu na rzecz strony skarżącej orzeczono w oparciu o art. 200 P.p.s.a. - do kosztów zaliczono wpis sądowy w wysokości 100 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło