II FSK 581/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-03-01

Skład orzekający: Stanisław Bogucki, Jacek Brolik, Alicja Polańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ wydający indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego ma obowiązek oceny zgodności przepisów prawa krajowego z prawem Unii Europejskiej, w tym z Traktatem o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)?
Ratio decidendi
Organ wydający indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego ma obowiązek uwzględniać przepisy prawa Unii Europejskiej, w tym postanowienia traktatów, przy dokonywaniu wykładni przepisów prawa krajowego. Niewykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania, a w konsekwencji uzasadnia uchylenie interpretacji. Prawo unijne, w tym prawo pierwotne, jest nadrzędne wobec prawa krajowego i musi być stosowane przez organy administracji oraz sądy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku WSA, który uchylił indywidualną interpretację podatkową dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych. Bank wnioskował o możliwość niepobierania zryczałtowanego podatku dochodowego od wypłat dywidend i odsetek na rzecz funduszy inwestycyjnych i emerytalnych z siedzibą w państwach trzecich, powołując się na niezgodność polskich przepisów z art. 63 TFUE. Organ podatkowy uznał stanowisko banku za nieprawidłowe, wskazując na brak podstawy prawnej do odstąpienia od poboru podatku od funduszy z krajów trzecich. WSA uchylił interpretację, zarzucając organowi brak analizy zgodności prawa krajowego z prawem UE. NSA oddalił skargę kasacyjną organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia WSA del. Alicja Polańska (sprawozdawca), protokolant Joanna Legieć, po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, działającego z upoważnienia Ministra Rozwoju i Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3517/15 w sprawie ze skargi B. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. nr IPPB5/4510-609/15-2/AJ w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz B. S.A. z siedzibą w W. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. | Wyrokiem z dnia 10 listopada 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3517/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi | |B. S.A. z siedzibą w W. uchylił interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. nr IPPB5/4510-609/15-2/AJ w | |przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. | |Podstawą prawną wydanego orzeczenia były przepisy art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.". | |Z uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji wynika, że wnioskodawca - przedstawiając we wniosku o interpretację indywidualną zdarzenie | |przyszłe - wskazał, że jest bankiem uniwersalnym oferującym szeroki zakres usług finansowych klientom detalicznym oraz korporacyjnym. W | |ramach bieżącej działalności bankowej obsługuje klientów będących funduszami inwestycyjnymi i funduszami emerytalnymi z siedzibą w państwach | |trzecich, tj. państwach niebędących członkami Unii Europejskiej (UE) ani Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG). Bank dokonuje wypłat | |dywidend i odsetek na rzecz tych funduszy. W odniesieniu do dokonywanych wypłat - zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o | |podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 851 ze zm.); dalej: "u.p.d.o.p.", bank pełni funkcję płatnika zryczałtowanego | |podatku dochodowego i dotychczas pobierał od takich wypłat zryczałtowany podatek dochodowy od osób prawnych, zgodnie ze stawkami wskazanymi w| |art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p., z uwzględnieniem postanowień właściwych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO). Bank | |obecnie rozważa zmianę podejścia w tym zakresie; zamierza pozyskiwać od funduszy z krajów trzecich oświadczenie o prowadzeniu przez te | |fundusze działalności w ramach regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi UE (tj. w szczególności, że spełniają warunki, o których | |mowa, odpowiednio w art. 6 ust. 1 pkt 10a oraz 11a u.p.d.o.p.). Bank nie będzie dokonywał weryfikacji zgodności ze stanem faktycznym | |oświadczenia przedłożonego przez dany fundusz, ale weryfikował istnienie zobowiązania umownego do wzajemnej pomocy administracyjnej pomiędzy | |krajem siedziby funduszu, a Polską, które umożliwia krajowym organom podatkowym zweryfikowanie informacji przekazanych przez fundusze. Bank | |będzie również w posiadaniu certyfikatu rezydencji danego funduszu. W przypadku łącznego spełnienia wskazanych powyżej warunków, tj.: | |uzyskania oświadczenia o prowadzeniu działalności w ramach regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi UE, istnieniu podstawy prawnej | |do wzajemnej pomocy administracyjnej pomiędzy krajem siedziby danego funduszu a Polską, posiadania certyfikatu rezydencji danego funduszu, | |bank zamierza obejmować wypłaty dokonywane na rzecz funduszy zwolnieniem od u.p.d.o.p., a w konsekwencji nie pobierać podatku | |zryczałtowanego. | |W związku z tak przedstawionym opisem zdarzenia przyszłego bank zapytał: | |1. Czy w okolicznościach wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego podejście banku polegające na objęciu funduszy inwestycyjnych zwolnieniem | |od u.p.d.o.p. i brakiem poboru podatku zryczałtowanego jest prawidłowe? | |2. Czy w okolicznościach wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego podejście banku polegające na objęciu funduszy emerytalnych zwolnieniem od | |u.p.d.o.p. i brakiem poboru podatku zryczałtowanego jest prawidłowe? | |3. Czy w razie uzyskania od funduszy oświadczenia niezgodnego ze stanem faktycznym bank będzie odpowiadał za podatek niepobrany? | |Przedmiotem interpretacji była wykładnia przepisów u.p.d.o.p. w odniesieniu do pytań oznaczonych nr 1 i nr 2. | |Przedstawiając własne stanowisko w zakresie pytania nr 1, banku stwierdził, że w okolicznościach wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego | |podejście banku polegające na objęciu funduszy inwestycyjnych zwolnieniem od u.p.d.o.p. i brakiem poboru podatku zryczałtowanego jest | |prawidłowe, gdyż - stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 10 u.p.d.o.p. - zwolnieniem podmiotowym są objęte fundusze inwestycyjne działające na | |podstawie przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 157). Nadto, art. 6 ust. 1 pkt 10a | |u.p.d.o.p. stanowi, że zwolnieniu od podatku podlegają także instytucje wspólnego inwestowania posiadające siedzibę w innym niż | |Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG, które spełniają łącznie warunki określone w tym | |przepisie. Przepisy u.p.d.o.p. nie przyznają natomiast zwolnienia podmiotowego instytucji zbiorowego inwestowania z siedzibą w państwie | |niebędącym członkiem UE lub EOG. Zdaniem banku, w świetle art. 63 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), a poprzednio art. 56 | |Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE), obciążanie dywidend i odsetek wypłacanych funduszom inwestycyjnym z krajów trzecich | |zryczałtowanym podatkiem dochodowym jest niezgodne ze swobodą przepływu kapitału. | |Bank, odwołując się do orzecznictwa ETS ([...]) i TSUE ([...]), podniósł, że kwestię opodatkowania w danym kraju członkowskim rezydentów i | |nierezydentów posiadających udziały w spółce mającej siedzibę w tym państwie członkowskim należy analizować z punktu widzenia swobody | |przepływu kapitału, która dotyczy również sfery podatkowej, w tym podatków dochodowych. Z art. 56 TWE i art. 63 TFUE wynika wprost, że | |zasada swobody przepływu kapitału ma zastosowanie nie tylko w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi UE, ale także w stosunkach pomiędzy| |państwami członkowskimi a państwami trzecimi. Przepisy te ustanawiają jasny i wyraźny zakaz, który nie potrzebuje żadnego przepisu | |wprowadzającego w życie i przyznaje jednostkom prawa, na które mogą one powoływać się przed sądem. Natomiast, polskie przepisy regulujące | |opodatkowanie zagranicznych funduszy inwestycyjnych, w zakresie odnoszącym się do obowiązku zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od | |wypłacanych na rzecz tych funduszu należności, przy jednoczesnym zwolnieniu z podatku krajowych funduszy inwestycyjnych (oraz funduszy | |inwestycyjnych z krajów UE/EOG), są niezgodne z art. 63 TFUE i stanowią ograniczenie zasady swobodnego przepływu kapitału. | |Według banku, ww. stanowisko potwierdził w całości TSUE w wyroku z dnia 10 kwietnia 2014 r. w sprawie C-190/12 [...] | |Reasumując, bank stwierdził, że zobowiązany jest do takiej interpretacji art. 6 ust. 1 pkt 10 u.p.d.o.p., która zapewni zgodność polskich | |przepisów podatkowych z TFUE, tj. w sposób respektujący zasadę swobody przepływu kapitału, mającą zastosowanie względem państw trzecich. | |Oznacza to, że wymóg prounijnej wykładni przepisów u.p.d.o.p. obliguje bank do odstąpienia od pobrania podatku zryczałtowanego od dywidend i | |odsetek wypłacanych instytucjom zbiorowego inwestowania z siedzibą w państwach trzecich, o ile podmioty te prowadzą działalność w ramach | |regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi, obowiązującymi w sektorze instytucji zbiorowego inwestowania w UE oraz istnieją mechanizmy| |wymiany informacji podatkowych umożliwiają organom podatkowym zweryfikowanie tych faktów. | |Przedstawiając własne stanowisko w zakresie pytania nr 2, bank stwierdził, że w okolicznościach wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego | |podejście banku polegające na objęciu funduszy emerytalnych zwolnieniem od u.p.d.o.p. i brakiem poboru podatku zryczałtowanego jest | |prawidłowe. Według banku, zasady zwolnienia funduszy inwestycyjnych z państw trzecich mają odpowiednie zastosowanie do zwolnienia funduszy | |emerytalnych z państw trzecich. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 11 u.p.d.o.p. ogranicza zwolnienie podmiotowe z u.p.d.o.p. do funduszy polskich. Z | |kolei art. 6 ust. 1 pkt 11 u.p.d.o.p. (analogicznie jak art. 6 ust. 1 pkt 10a u.p.d.o.p. w odniesieniu do funduszy inwestycyjnych) dopuszcza | |zastosowanie zwolnienia jedynie względem funduszy emerytalnych z siedzibą w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim UE lub w | |innym państwie należącym do EOG, spełniających przesłanki wskazane w tych przepisach. Przepisy u.p.d.o.p. nie przewidują analogicznych | |zwolnień dla funduszy emerytalnych z krajów trzecich. Tak ukształtowany podmiotowo zakres zwolnienia podatkowego prowadzi do | |dyskryminacyjnego opodatkowania funduszy emerytalnych z siedzibą w państwach trzecich. Jedynym kryterium różnicującym zasady opodatkowania | |tych podmiotów jest bowiem miejsce siedziby podatnika. W ocenie banku, nie ulega wątpliwości, iż w świetle argumentacji przedstawionej w | |uzasadnieniu do pytania nr 1, jak również w świetle wyroku TSUE w sprawie C-190/12, przepisy u.p.d.o.p. naruszają swobodę przepływu kapitału | |gwarantowaną przez TFUE. | |Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia 15 września 2015 r. stanowisko banku w zakresie pytań oznaczonych nr 1 i nr 2 uznał za| |nieprawidłowe. Powołując przepisy art. 6 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 11a, art. 26 ust. 1, art. 21 ust. 1, art. 22 ust. 1, art. 26 ust. 1g | |u.p.d.o.p., organ wskazał, że ustawodawca w sposób wyraźny uzależnił możliwość niepobrania zryczałtowanego podatku dochodowego w przypadku | |wypłat na rzecz funduszy inwestycyjnych i emerytalnych od wypełnienia ściśle określonych warunków. Na podstawie art. 26 ust. 1g u.p.d.o.p., | |ustawodawca wprost ograniczył krąg instytucji wspólnego inwestowania i podmiotów prowadzących program emerytalny, w przypadku wypłat na rzecz| |których płatnik może odstąpić od pobrania podatku, wyłącznie do podatników wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11 a u.p.d.o.p., tj. | |posiadających siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej (UE) lub w innym państwie należącym do | |Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG). Brak jest natomiast podstawy prawnej do odstąpienia od pobrania podatku od wypłat na rzecz | |funduszy inwestycyjnych i emerytalnych z krajów trzecich (spoza UE i EOG), w przypadku, gdy UPO nie wyklucza opodatkowania w Polsce danego | |dochodu. Ponadto, zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego przedstawionym przez bank, uzyska on jedynie oświadczenie o prowadzeniu przez | |fundusze działalności w ramach regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi UE. Z opisu tego nie wynika natomiast, że bank uzyska | |oświadczenie, że dany fundusz jest rzeczywistym właścicielem wypłaconych przez płatnika należności (określone w art. 26 ust. 1g pkt 2 | |u.p.d.o.p.), dlatego organ za nieprawidłowe uznał stanowisko banku. | |Bank, po wezwaniu Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc | |o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej. W skardze zarzucono naruszenie: | |1) przepisów postępowania, tj.: | |a) art. 14c § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.); dalej: "O.p." oraz art. 121 § | |1 w związku z art. 14h O.p. poprzez uchylenie się od przedstawienia wyczerpującego uzasadnienia i oceny prawnej stanowiska banku | |przedstawionego we wniosku poprzez brak jakiejkolwiek analizy zgodności u.p.d.o.p. z prawem UE, a w szczególności art. 6 ust. 1 pkt 10 | |u.p.d.o.p.; | |b) art. 14b § 2 i § 3 oraz art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez oparcie zaskarżonej interpretacji na okolicznościach niewskazanych we | |wniosku o wydanie interpretacji (w zakresie, w jakim organ utrzymuje, że bank nie będzie badał statusu rzeczywistego właściciela odbiorcy | |wypłacanych dywidend i odsetek) i, tym samym - ukształtowanie nowego zdarzenia przyszłego w oderwaniu od wniosku oraz | |2) przepisów prawa materialnego, tj. art. 63 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana: Dz. Urz. UE nr C 326 | |z dnia 26 października 2012 r.) w zw. z Traktatem o przystąpieniu RP do Unii Europejskiej z dnia 16 kwietnia 2003 r., (Dz.U. z 2004 r. Nr 90,| |poz. 864) poprzez niezastosowanie oraz art. 6 ust. 1 pkt 10, pkt 11, pkt 10a, pkt 11a oraz art. 26 ust. 1 u.p.d.o.p. przez błędną wykładnię i| |uznanie, że bank jest zobowiązany do pobrania podatku u źródła od dochodów wypłacanych funduszom inwestycyjnym z państw trzecich w sytuacji, | |w której fundusze te działają w ramach regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi obowiązującymi w sektorze instytucji zbiorowego | |inwestowania w UE, a pomiędzy Polską a państwem ich siedziby istnieje podstawa prawna do zweryfikowania sytuacji prawnej tych podmiotów przez| |polskie organy podatkowe. | |Uzasadniając wydane orzeczenie, sąd pierwszej instancji wskazał, że z treści zaskarżonej interpretacji jasno wynika, że organ nie odniósł się| |ani do kwestii zgodności art. 6 ust. 1 pkt 10a oraz pkt 11a u.p.d.o.p. z art. 63 TFUE (stanowiącej zasadniczy element stanowiska skarżącego),| |ani nie odniósł się do wyroku TSUE w sprawie C-190/12. Brak analizy tych dwóch kwestii stanowi o tym, że uzasadnienie zaskarżonej | |interpretacji nie stanowi wyczerpującej oceny stanowiska prawnego banku, co stanowi naruszenie art. 14c § 1 i § 2 O.p.; organ nie dokonał | |analizy żadnej z tych kwestii, ograniczając się do zacytowania obowiązujących przepisów u.p.d.o.p. odnoszących się do zwolnienia unijnych | |funduszy inwestycyjnych i emerytalnych. Podniesione kwestie mają istotne znaczenie dla możliwości zastosowania przez bank zwolnienia z | |u.p.d.o.p., które nie wynika z literalnego brzmienia przywołanych, zarówno we wniosku jak i w interpretacji, przepisów prawa. Celem | |interpretacji podatkowej jest jednoznaczne przedstawienie wnioskodawcy skutków i konsekwencji prawnopodatkowych podjętych przez niego | |czynności lub zdarzeń przedstawionych we wniosku o ich udzielenie, w świetle obowiązujących, wskazanych przepisów prawa podatkowego, a w | |interpretacji organ powinien wyrazić bezwarunkową i odnoszącą się w pełni do przedstawionych kwestii prawną ocenę stanowiska wnioskodawcy. | |Uzasadnienie prawne stanowiska organu musi stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie dane przepisy znajdują | |zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Uzasadnienie tego stanowiska musi być na tyle | |wyczerpujące, aby wynikało z niego, że organ ocenił wszystkie istotne dla sprawy argumenty wnioskodawcy. Powinno więc ono przedstawiać | |argumentację prawną, z której będzie jednoznacznie wynikać, dlaczego stanowisko i argumenty wnioskodawcy organ uznał za nietrafne i jakie | |argumenty przemawiały za stanowiskiem organu. Zaskarżona interpretacja tych warunków nie spełnia, gdyż ani skarżący, ani sąd rozpatrujący | |sprawę, nie znajdują w niej wyjaśnienia zasadniczej kwestii, tj. zgodności art. 6 ust. 1 pkt 10a oraz pkt 11a u.p.d.o.p. z art. 63 TFUE. | |Według sądu, organ w interpretacji podał, że bank nie uzyska oświadczenia, iż dany fundusz jest rzeczywistym właścicielem należności | |wypłaconych temu podmiotowi, jednak okoliczność ta nie została podniesiona przez bank we wniosku o wydanie interpretacji. Zatem, również w | |tym zakresie należy przyznać rację skarżącemu, że jeśli organ podatkowy uznał, iż ta okoliczność ma znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia, | |organ powinien był wezwać bank do uzupełnienia braków w złożonym wniosku poprzez doprecyzowanie przedstawionego zdarzenia przyszłego. | |Sąd pierwszej instancji ocenił, że organ nie wywiązał się z nałożonego na niego przepisami art. 14b § 1 i 3 O.p. obowiązku dokonania oceny | |stanowiska skarżącego, a uzasadnienie zaskarżonej interpretacji nie spełnia wymogów interpretacji zawartych w dyspozycji art. 14c O.p., nie | |stanowi ono bowiem odpowiedzi na pytania zawarte przez bank we wniosku, co potwierdza wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jak również | |skarga, a tym samym jest ona nie do zaakceptowania w świetle zasady działania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 | |O.p.). | |W skardze kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji, Minister Rozwoju i Finansów - reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą | |prawnym - zaskarżył wyrok w całości. | |Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. organ wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. | |145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 14b § 1 i § 3 w związku z art. 14c § 1 i § 2 O.p. poprzez przyjęcie przez sąd, że w związku z | |opisanym zdarzeniem przyszłym, na organie spoczywa obowiązek takiego uwzględnienia prawa wspólnotowego, które prowadziłoby na gruncie | |rozpoznawanej sprawy do oceny zgodności prawa wspólnotowego, tj. art. 63 TFUE z przepisami prawa krajowego, tj. art. 6 ust. 1 pkt 10a i pkt | |11a u.p.d.o.p. oraz tych ostatnich z wyrokiem TSUE w sprawie C-190/12, w sytuacji gdy takie uprawnienie w toku postępowania interpretacyjnego| |organowi upoważnionemu do wydawania interpretacji indywidualnych nie przysługuje, i co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło| |do uchylenia interpretacji indywidualnej, której rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie odpowiadało wymogom zakreślonym w przepisach O.p. i oparte| |było na wykładni powszechnie obowiązujących przepisów prawa krajowego. | |Na podstawie art. 188 i art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 2 p.p.s.a. organ złożył wniosek o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i | |orzeczenie co do istoty sprawy; | |ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sądowi pierwszej instancji sprawy do ponownego rozpatrzenia; zasądzenia od | |skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. | |W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że w wydanej interpretacji w konkluzji uzasadnienia wskazał, iż ustawodawca w sposób wyraźny| |uzależnił możliwość niepobrania zryczałtowanego podatku dochodowego w przypadku wypłat na rzecz funduszy inwestycyjnych i emerytalnych od | |wypełnienia ściśle określonych warunków, przy czym - na podstawie art. 26 ust. 1 g u.p.d.o.p. - ustawodawca wprost ograniczył krąg instytucji| |wspólnego inwestowania i podmiotów prowadzących program emerytalny, w przypadku wypłat na rzecz których płatnik może odstąpić od pobrania | |podatku, wyłącznie do podatników wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 10a i 11a, tj. posiadających siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska | |państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG. Brak jest natomiast podstawy prawnej do odstąpienia od pobrania podatku od | |wypłat na rzecz funduszy inwestycyjnych i emerytalnych z krajów trzecich, w przypadku, gdy UPO nie wyklucza opodatkowania w Polsce danego | |dochodu. | |Nadto, organ wskazał, że sprawie spór sprowadza się nie tyle oceny prawnej zakresu zwolnień określonych w przepisach art. 6 ust. 1 pkt 10a i | |ust. 11a, ale do wykazania sprzeczności pomiędzy krajowymi przepisami podatkowymi, a prawem UE, tj. art. 63 TFUE oraz orzecznictwa TSUE. W | |konsekwencji, skarżący domaga się w istocie dokonania oceny hierarchicznej zgodności aktu prawa krajowego (u.p.d.o.p.) z unormowaniami art. | |63 TFUE w zakresie swobody przepływu kapitału oraz płatności. Skutkiem tego, sąd faktycznie zobligował organ do oceny zgodności przepisów | |prawa krajowego z prawem wspólnotowym i, co więcej, nakazał dokonanie takiej oceny w odniesieniu do zdarzenia przyszłego, a zatem stanu | |faktycznego hipotetycznego - i dopiero projektowanego przez wnioskodawcę - który ziści się w przyszłości, czyniąc tym samym nakaz dokonania | |abstrakcyjnej i prewencyjnej kontroli aktów normatywnych na gruncie wykładni norm prawa podatkowego w stosunku do prawa wspólnotowego, które | |nie są przedmiotem stosowania prawa podatkowego, lecz jedynie jego interpretacji. | |Organ, odwołując się do uchwały NSA z dnia 7 lipca 2014 r. sygn. akt II FPS 1/14 oraz wyroku z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn. akt I FPS 4/12, | |stwierdził, że indywidualne interpretacje prawa podatkowego, że nie mogą służyć do dokonywania oceny zgodności regulacji krajowego prawa | |podatkowego z Konstytucją, ani z prawem wspólnotowym. Według organu, w sytuacji, gdy mamy do czynienia ze sferą prawa niezharmonizowaną, tak | |jak jest to w przypadku podatku uregulowanego w u.p.d.o.p. - w odróżnieniu od chociażby podatku od towarów i usług, gdzie obowiązkiem organu | |jest dokonywanie oceny stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego opisanego przez podatnika przez pryzmat postanowień dyrektywy Rady | |2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. | |akt I FSK 1565/11) - podatkowe organy interpretacyjne nie stosują prawa podatkowego, a jedynie wykładają to prawo, a zatem wypowiadają się | |na temat rozumienia normy prawnej. | |Organ podniósł także, że z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż na etapie postępowania interpretacyjnego nie można oceniać | |zgodności przepisów prawa krajowego z prawem UE, albowiem do takiej oceny przeznaczone są inne postępowania obarczone daleko idącymi | |wymogami. Zamiarem ustawodawcy przy projektowaniu instytucji interpretacji indywidualnych (art. 3 pkt 2 O.p.) było uzyskanie przez | |podatników urzędowej informacji w zakresie wykładni prawa podatkowego, nie zaś stworzenie dodatkowego trybu do kontroli zgodności prawa | |krajowego z prawem wspólnotowym. | |Nadto, organ wskazał, że sąd - nakazując ocenę relacji prawa krajowego do prawa wspólnotowego - pominął pewien istotny aspekt respektowania | |zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego, a mianowicie przyjęcia, iż zasada ta dotyczy pierwszeństwa stosowania, a nie pierwszeństwa | |obowiązywania tego prawa. Organy podatkowe, w przypadku w którym stosują prawo - a nie je tylko wykładają - mają prawo do odmowy stosowania | |określonego przepisu w konkretnym przypadku i to pomimo, iż dany przepis nadal istnieje w krajowym porządku prawnym. Odmowa stosowania prawa | |krajowego z uwagi na jego ewentualną niezgodność z prawem UE nie powoduje jego uchylenia z porządku prawnego, albowiem organy administracji | |podatkowej nie maja ku temu kompetencji - w przeciwieństwie do Trybunału Konstytucyjnego. W wyroku TSUE z 9 marca 1978 r. C-106/77 w sprawie | |[...] ETS przyjął koncepcję pierwszeństwa stosowania prawa wspólnotowego. Oznacza to, iż odmowa stosowania prawa krajowego nie powoduje | |automatycznie pozbawienia mocy obowiązującej normy prawa krajowego, co potwierdza, iż - wykładając przepisy w postępowaniu interpretacyjnym -| |nie można przesądzać, czy w dalszym ciągu one obowiązują, czy też nie. Natomiast, ocena w realiach tej sprawy zgodności z prawem UE art. 6 | |ust. 1 pkt 10a i ust. 11a u.p.d.o.p. w istocie doprowadziłaby do wyrażenia poglądu o zakresie ich obowiązywania - lub nie - w porządku | |prawnym jako niezgodnych z prawem europejskim i to bez uprzedniego uchylenia tych uregulowań. | |W odpowiedzi na skargę kasacyjna, skarżący - reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym - wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej | |oraz o zasądzenie kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Według skarżącego, organ opiera swoją | |argumentację na wyroku NSA z dnia 25 czerwca 2012 r. sygn. akt I FPS 4/12 i wywodzi z niego, że skoro interpretacje indywidualne nie mogą | |"służyć do dokonywania oceny zgodności regulacji krajowego prawa podatkowego z Konstytucją", to organ wydający interpretację nie może dokonać| |oceny, czy przepisy prawa krajowego pozostają w sprzeczności z przepisami prawa UE. Jednak, wyrok ten został wydany na gruncie odmiennego | |stanu faktycznego, gdyż dotyczył sytuacji, w której Trybunał Konstytucyjny orzekł niezgodność danego przepisu z Konstytucją, odraczając | |jednocześnie utratę mocy obowiązującej tego przepisu. Przytoczony pogląd sądu opiera się zatem na analizie funkcjonalnej przepisu art. 190 | |ust. 3 Konstytucji, stanowiącego podstawę odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego, a nie na analizie zasady prymatu | |prawa UE i jej znaczenia w toku postępowania o wydanie interpretacji indywidualnej. | |Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. | |Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. | |Istota sporu w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w ramach postępowania o wydanie interpretacji indywidualnej prawa | |podatkowego, organ interpretacyjny - oceniając prawidłowość stanowiska wnioskodawcy - powinien uwzględniać również przepisy prawa unijnego. | |Wskazać należy, że zagadnienie prawne, jak będące przedmiotem rozstrzygnięcia w tej sprawie, było już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu | |Administracyjnego, m.in. w wyrokach z dnia: 28 czerwca 2012 r. sygn. akt II FSK 1308/11; 5 grudnia 2012 r. sygn. akt II FSK 725/11; 20 | |grudnia 2018 r. sygn. akt II FSK 3523/16, a ponieważ sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela stanowisko zaprezentowane w tych | |orzeczeniach, należało posłużyć się argumentacją w nich przywołaną. | |Jak wynika z art. 14b § 1 O.p., minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej | |sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Ustawodawca w art. 3 pkt 2 O.p. zamieścił definicję legalną | |przepisów prawa podatkowego, stanowiąc, że należy przez nie rozumieć przepisy ustaw podatkowych, postanowienia ratyfikowanych przez | |Rzeczpospolitą Polską umów o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską innych umów międzynarodowych | |dotyczących problematyki podatkowej, a także przepisów aktów wykonawczych wydanych na podstawie ustaw podatkowych. | |Na gruncie powyższego uregulowania, przepisy oraz normy prawa unijnego mogą stanowić normatywny przedmiot indywidualnych interpretacji | |przepisów prawa podatkowego. Stanowią one bowiem ratyfikowane przez Rzeczpospolitą Polską umowy międzynarodowe, pod warunkiem, że będą one | |dotyczyły problematyki podatkowej (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2013 r. sygn. akt II FSK 1593/11). Organ interpretacyjny nie wskazywał | |przy tym, że powołane przez skarżącą przepisy art. 56 TWE i art. 63 TFUE nie dotyczą takiej problematyki. | |Z analizy uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że organ nie wyklucza co do zasady możliwości dokonywania interpretacji przepisów prawa | |krajowego w kontekście jego zgodności z prawem unijnym. Wyraźnie stwierdził bowiem, że w przypadku podatku od towarów i usług, obowiązkiem | |organu jest dokonywanie oceny stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego opisanego przez podatnika przez pryzmat postanowień dyrektywy | |Rady 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Organ interpretacyjny powołał się | |przy tym na pogląd zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt I FSK 1565/11, w którym stwierdzono, że organ udzielający | |interpretacji w trybie art. 14b § 1 O.p., w odniesieniu do hipotetycznego stanu faktycznego, wynikającego z wniosku o interpretację, | |zobowiązany jest do wykładni przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w świetle celów i brzmienia dyrektywy Rady| |2006/112/WE, jeżeli przepisy te odnoszą się do przedstawionego stanu faktycznego, a w przypadku stwierdzenia sprzeczności przepisów prawa | |krajowego z normami wynikającymi z tej dyrektywy do odmowy zastosowania przepisów prawa krajowego. Pogląd ten został sformułowany w granicach| |rozpatrywanej sprawy i z tego względu nie odnosił się do innych aktów prawnych obowiązujących w Unii Europejskiej. | |W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpatrującego sprawę, wyżej zaprezentowany pogląd należy odnieść również do innych unijnych aktów| |prawnych, których zakres związany jest z normami prawa podatkowego, będącymi przedmiotem analizy w konkretnie rozstrzyganej sprawie. Stanowią| |one bowiem źródła prawa Unii Europejskiej, które można klasyfikować według różnych kryteriów, niemniej jednak podstawowe znaczenie należy | |przypisać podziałowi na prawo pierwotne oraz pochodne (wtórne). Prawo pierwotne obejmuje: traktaty (założycielskie, nowelizujące, akcesyjne),| |inne umowy państw członkowskich, regulujące materię ustrojową Unii, niektóre decyzje Rady oraz zasady ogólne prawa UE ukształtowane w | |orzecznictwie TSUE na podstawie norm traktatowych. Do prawa pochodnego zalicza się natomiast rozporządzenia, dyrektywy oraz decyzje, jak | |również zalecenia i opinie - art. 288 TFUE. Wszystkie te akty prawne są wiążące dla ich adresatów (z wyjątkiem zaleceń i opinii), czyli | |również dla państw członkowskich na etapie zarówno tworzenia, jak i stosowania prawa (w tym w procesie dokonywania jego wykładni). Nie | |znajduje wobec tego uzasadnienia stanowisko organu, które w istocie wprowadza ograniczenia w zakresie aktów prawnych wiążących państwa | |członkowskie, jedynie do prawa pochodnego, które w zakresie prawa podatkowego dotyczy tylko podatków zharmonizowanych (jak np. podatek od | |towarów i usług, czy podatek akcyzowy). | |Na konieczność uwzględniania zasad wynikających z postanowień traktatów, czyli prawa pierwotnego Unii Europejskiej, w zakresie podatków, | |które nie zostały objęte harmonizacją, zwracał wielokrotnie uwagę TSUE wskazując, że mimo, iż podatki bezpośrednie należą do kompetencji | |państw członkowskich, państwa te muszą wykonywać kompetencje z poszanowaniem prawa Unii (por. wyroki: z dnia 13 grudnia 2005 r. C-446/03 w | |sprawie [...], pkt 29; z dnia 12 września 2006 r. C -196/04 w sprawie [...] i in., pkt 40; z dnia 18 czerwca 2009 r. C-303/07 w sprawie [...] 24; z| |dnia 10 maja 2012 r. od C-338/11 do C-347/11 w sprawie [...] i in., pkt 14; z dnia 10 kwietnia 2014 r. C-190/12 w sprawie [...] pkt 38). Dlatego | |też do obowiązków sądu krajowego należy również m.in. interpretowanie przepisów prawa krajowego w świetle celów i brzmienia prawa unijnego | |(por. W. Postulski, Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, pod redakcją Andrzeja Wróbla, s. 430). | |Nadto, zgodnie z art. 7 Konstytucji RP, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Z kolei art. 9 ustawy zasadniczej| |stanowi, że Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego. Rozwinięciem art. 9 Konstytucji RP jest art. 91, zgodnie z| |którym, ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw RP, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest | |bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy (ust.1). Umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią | |zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy nie da pogodzić się z umową (ust. 2). Jeżeli wynika to z ratyfikowanej | |przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając | |pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami (ust. 3). | |Uregulowania zawarte w art. 91 Konstytucji RP zgodne są z zasadą pierwszeństwa prawa unijnego wypracowaną w orzecznictwie ETS i TSUE (por. | |wyrok z dnia 15 lipca 1964 r. C-6/64 w sprawie [...] przeciwko [...].). W wyroku tym Trybunał orzekł, że prawa wydane przez instytucje | |europejskie włączają się do systemu prawnego państw członkowskich, które zobowiązane są do ich przestrzegania. Prawo wspólnotowe jest więc | |nadrzędne w stosunku do prawa krajowego. W ten sposób, jeśli norma krajowa jest sprzeczna z przepisem wspólnotowym, władze państw | |członkowskich muszą stosować przepis wspólnotowy. Prawo krajowe nie jest zniesione czy uchylone, jedynie jego moc wiążąca jest zawieszona. W | |wyroku z dnia 9 marca 1978 r. C-106/776 w sprawie [...]wyrażony został pogląd, że przepisy prawa wspólnotowego są bezpośrednim źródłem praw i | |obowiązków dla tych wszystkich, do których się odnoszą, to jest dla państw członkowskich oraz podmiotów prywatnych będących stronami | |stosunków prawnych na podstawie prawa wspólnotowego. Dotyczy to również każdego sądu krajowego, którego zadaniem - jako organu państwa | |członkowskiego - jest ochrona praw podmiotowych przyznanych przez prawo wspólnotowe. Zgodnie z zasadą pierwszeństwa prawa wspólnotowego, | |postanowienia TFUE i bezpośrednio obowiązujące akty prawne wydane przez instytucje wspólnotowe po ich wejściu w życie nie tylko automatycznie| |wyłączają stosowanie jakichkolwiek sprzecznych z nimi aktów prawa krajowego, ale również wykluczają przyjęcie przez parlament państwa | |członkowskiego nowych ustaw, które byłyby niezgodne z przepisami prawa wspólnotowego. Sąd krajowy, który stosuje prawo wspólnotowe, ma | |obowiązek zapewnić pełną jego skuteczność, a gdy jest to konieczne - odmówić zastosowania przepisów krajowych niezgodnych z prawem | |wspólnotowym, nawet wówczas gdy zostały przyjęte później niż akt prawa wspólnotowego. Nie do pogodzenia z wymogami wynikającymi z samej | |natury prawa wspólnotowego byłyby przepisy krajowe, jak również praktyka legislacyjna, administracyjna lub sądowa, które prowadziłyby do | |zmniejszenia skuteczności prawa wspólnotowego, pozbawiając sąd krajowy orzekający w sprawie i stosujący prawo wspólnotowe możliwości | |uczynienia wszystkiego, co konieczne, aby uchylić stosowanie prawa krajowego stojącego na przeszkodzie (nawet tymczasowo) pełnej skuteczności| |norm wspólnotowych. Krokiem prowadzącym do zastosowania zasady pierwszeństwa jest ustalenie przez sąd krajowy sprzeczności pomiędzy normą | |krajową a unijną, czyli stanu, w którym nie można równocześnie spełniać tych dwóch norm mających wspólny zakres zastosowania. Ustalenie to | |musi zostać poprzedzone wykładnią obu norm. Do dokonania wiążącej wykładni normy prawa unijnego uprawniony jest wyłącznie TSUE. Wykładni | |prawa krajowego dokonuje natomiast sąd krajowy. W przypadku gdy sąd krajowy poweźmie istotne wątpliwości co do wykładni przepisu prawa | |unijnego mającego zastosowanie w sprawie przed nim zawisłej, może wystąpić z pytaniem prawnym do TSUE w trybie art. 267 TFUE. Jeżeli tego | |rodzaju pytanie pojawi się w sprawie zawisłej przed sądem krajowym, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego, | |sąd ten jest zobowiązany wnieść sprawę do Trybunału (art. 267 zd. trzecie). | |Nadto, według utrwalonego orzecznictwa Trybunału, w postępowaniu w trybie art. 267 TFUE (poprzednio - art. 234 TWE), które opiera się na | |jasnym podziale kompetencji pomiędzy sądami krajowymi a Trybunałem, dla każdej oceny konkretnego stanu faktycznego właściwy jest sąd krajowy | |(por. wyroki w sprawie 36/79 [...] pkt 12 w sprawach połączonych C-175/98 i C-177/98 [...], pkt 37; w sprawie C-318/98 [...]i in. pkt 31, oraz w | |sprawie C-421/01 [...] pkt 21 i nast.). Trybunał nie jest więc uprawniony do rozstrzygania w przedmiocie stanu faktycznego postępowania przed | |sądem krajowym lub do stosowania interpretowanych przezeń przepisów unijnych do krajowych środków lub faktów, ponieważ wyłącznie właściwy | |jest do tego sąd krajowy. To sąd krajowy ma obowiązek dokonać wykładni normy prawa krajowego zmierzającej do zapewnienia jej zgodności z | |prawem unijnym, zgodnie z zasadą pierwszeństwa tego prawa. | |Dodać należy, że uwzględnianie zasady pierwszeństwa norm prawa UE w stosunku do prawa krajowego jest obowiązkiem nie tylko sądów państw | |członkowskich, ale także organów administracji. W literaturze przedmiotu podkreśla się bowiem, że zasada pierwszeństwa tworzy szereg | |obowiązków i nakłada na wszystkie organy państw członkowskich, tzn. władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej obowiązek respektowania | |zasady pierwszeństwa prawa unijnego (por. W. Postulski, Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, pod redakcją Andrzeja Wróbla, s. 431).| |Również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zauważono, że zastosowanie prawa unijnego w sprawach podatkowych nie jest | |obowiązkiem tylko sądów administracyjnych, ale także organów podatkowych. Wynika to z faktu, że organy podatkowe mają obowiązek | |przestrzegania prawa i działania w jego granicach, czyli również w granicach prawa unijnego (por. wyroki NSA z dnia 2 kwietnia 2009 r. sygn. | |akt I FSK 4/08 oraz z dnia 27 września 2017 r. sygn. akt II FSK 1823/17). Pogląd taki wyraża też TSUE wskazując jednoznacznie, że również | |organy administracji, obok sądów, są zobowiązane do przestrzegania zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i do odmowy| |stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym (sprawy [...] C-103/88 pkt 33; [...] C-97/90 pkt 33; [...] C-62/00). Organem | |zobowiązanym do stosowania zasady pierwszeństwa prawa unijnego nad normami prawa krajowego jest również organ wydający indywidualne | |interpretacje (por. wyroki NSA: z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt I FSK 1295/12; z dnia 21 grudnia 2011 r. sygn. akt I FSK 301/11; z dnia 1| |grudnia 2011 r. sygn. akt I FSK 1565/11). W stanie prawnym mającym zastosowanie w realiach rozpatrywanej sprawy, minister finansów zaliczany | |był bowiem do organów podatkowych (art. 13 § 2 O.p.) | |W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazywał na odrębności wynikające z postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej w | |stosunku do postępowania podatkowego, które uniemożliwiają badanie zgodności uregulowań krajowych z prawem unijnym. Wbrew takiemu stanowisku,| |w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zakres stosowania zasady pierwszeństwa prawa unijnego w postępowaniu interpretacyjnym jest równie| |szeroki, jak w postępowaniu podatkowym. Dlatego też obowiązkiem organu było dokonanie interpretacji przepisów prawa krajowego w świetle | |treści i celów wynikających z prawa unijnego, w tym powoływanego przez skarżącego art. 63 TFUE. | |W doktrynie zauważa się, że interpretacje podatkowe nie są rozstrzygnięciami władczymi ani aktami stosowania prawa, a pozostają jedynie | |poglądem organu podatkowego w kwestii sposobu stosowania prawa (por. B. Brzeziński, B. Masternak, Instytucja wiążących interpretacji w | |Ordynacji podatkowej, Monitor Podatkowy 2005/4, s.12). Indywidualnych interpretacji podatkowych nie można uznać za akt stosowania prawa, | |ponieważ są one rezultatem procesu, który tylko w części odpowiada stosowaniu prawa, gdyż brakuje elementu ustalania stanu faktycznego. W | |efekcie procesu interpretacji nie powstaje reguła indywidualna normująca zachowanie się adresata, która jest efektem stosowania prawa | |materialnego, lecz jedynie reguły mówiące o tym, jak to prawo materialne stosować. W tym zakresie interpretacja indywidualna nie wywołuje | |takich bezpośrednich skutków jak akty typowe dla stosowania prawa tj. decyzja, czy postanowienie, gdyż nie formułuje sposobów zachowania się | |jej adresata. W tym przypadku reguły interpretacji odnoszą się do subsumcji, czyli fazy poprzedzającej stosowanie prawa (por. H. Dzwonkowski,| |Charakter prawny indywidualnych interpretacji podatkowych, wybrane zagadnienia, Księga Jubileuszowa Profesora Ryszarda Mastalskiego pod | |redakcją naukową Wiesławy Miemiec, Stanowienie i stosowanie prawa podatkowego, 2009 r., s.143). | |Chociaż indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego nie jest aktem stosowania prawa, to nie można nie zauważyć, że organ | |interpretacyjny postępuje w sposób porównywalny jak przy stosowaniu prawa, ponieważ dokonuje subsumcji określonego stanu faktycznego do | |określonej normy materialnego prawa podatkowego (por. J. Brolik, Kontrola interpretacji podatkowych, Glosa, 2006/1, s. 140.). W literaturze | |przedmiotu mówi się o "quasi stosowaniu prawa podatkowego", co różni się od stosowania prawa w pełnym tego słowa znaczeniu tym, że wykładnia | |prawa dotyczy jedynie zaprezentowanego we wniosku stanu faktycznego, który zdarzył się już lub wystąpi w przyszłości (por. R. Mastalski, | |Charakter prawny interpretacji prawa podatkowego dokonywanej przez Ministra Finansów, Jurysdykcja podatkowa, nr 1/207, s. 9). Ponadto, w | |procesie stosowania prawa organ podatkowy wydaje rozstrzygnięcie, w którym w sposób władczy konkretyzuje prawa lub obowiązki jego adresata. | |Elementu tego brak jest w postępowaniu interpretacyjnym, w którym organ jedynie stwierdza, czy stanowisko podatnika jest prawidłowe. Adresat | |interpretacji nie ma obowiązku zastosowania się do jej treści. W obydwu jednak postępowaniach elementem zbieżnym jest dokonywanie wykładni | |przepisów prawa podatkowego, czyli poszukiwanie odpowiedzi, czy konkretna norma prawna znajduje zastosowanie w stanie faktycznym przyjętym za| |podstawę rozstrzygnięcia. Nie można wobec tego przyjąć, że w postępowaniu zmierzającym do wydania interpretacji indywidualnej, sposoby | |dokonywania wykładni przepisów prawa podatkowego powinny być odmienne od tych, których dokonuje organ podatkowy w postępowaniu podatkowym. | |Przy dokonywaniu wykładni niejednokrotnie istnieje konieczność rozstrzygnięcia kolizji przepisów prawnych obowiązujących w danym systemie | |prawa, które w konkretnym stanie faktycznym mogą pozostawać ze sobą w sprzeczności. Przeprowadzony proces wykładni, daje wówczas odpowiedź, w| |jaki sposób powinien zachować się ich adresat. | |W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ udzielający interpretacji zobowiązany jest również do wyrażenia poglądu, że dana norma prawa| |krajowego nie może zostać zastosowana w odniesieniu do hipotetycznego stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację, jeżeli | |jej zastosowanie prowadziłoby do wydania indywidualnej interpretacji podatkowej, niezgodnej z treścią normy prawa unijnego. Jest to | |bezpośrednią konsekwencją stosowania określonych metod wykładni przepisów prawa, które powinny być jednakowo stosowane zarówno w postępowaniu| |interpretacyjnym, jak również w toku innych postępowań prowadzonych przez organy podatkowe. Za nieuprawniony należy w związku z tym uznać | |pogląd organu, wyrażony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że do oceny zgodności przepisów prawa krajowego z prawem unijnym, przeznaczone są | |inne postępowania "obarczone daleko idącymi wymogami". Ze stwierdzenia tego wynika, że - zdaniem organu - ocena działań skarżącego | |(stosowania zwolnienia od opodatkowania wypłat na rzecz funduszy inwestycyjnych i emerytalnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 11 i 11a | |u.p.d.o.p. oraz art. 6 ust. 1 pkt 10 i 10a u.p.d.o.p. w kontekście zgodności z prawem unijnym), będzie mogła być dokonana przez organ | |podatkowy dopiero podczas ewentualnego postępowania podatkowego. Pogląd taki niweczy jednak sens postępowania interpretacyjnego. Skoro bowiem| |organ uważa, że daną sprawę można zbadać w postępowaniu podatkowym, to nie może twierdzić, iż jest to niemożliwe w postępowaniu | |interpretacyjnym (por. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2014 r. sygn. akt I FSK 634/13). Nie można bowiem tracić z pola widzenia faktu, że | |instytucja interpretacji indywidualnych stanowi element ochrony praw podatnika przy wywiązywaniu się z obowiązków, które nakładają na niego | |uregulowania dotyczące konkretnego podatku. Celem wprowadzenia interpretacji indywidualnych była bowiem ochrona podatników przed | |konsekwencjami nieprawidłowych działań, wynikających z rozumienia norm prawa podatkowego, nakładających na jego adresatów konieczność | |wypełnienia określonych obowiązków. | |Prawidłowo więc wskazał sąd pierwszej instancji, że w rozpatrywanej sprawie, wydana interpretacja wymogów takich nie spełnia. W konsekwencji,| |prawidłowo też sąd uznał, że obowiązkiem organu była ocena zgodności przepisów prawa krajowego z prawem unijnym. W rozpoznawanej sprawie | |organ, pomijając kwestię zgodności regulacji krajowych z prawem unijnym, nie zrealizował obowiązku zawarcia w indywidualnej interpretacji | |pełnej oceny prawnej stanowiska skarżącego, a zatem słusznie sąd pierwszej instancji uznał, że działanie organu nie spełniało wymogów, o | |których mowa w art. 14c O.p. | |Nadto, uprawnione było także stanowisko sądu pierwszej instancji, że - skoro organ w interpretacji podał, że bank nie uzyska oświadczenia, iż| |dany fundusz jest rzeczywistym właścicielem należności wypłaconych temu podmiotowi, a ta okoliczność nie została podniesiona przez bank we | |wniosku o wydanie interpretacji, to organ powinien był wezwać bank do uzupełnienia braków w złożonym wniosku poprzez doprecyzowanie | |przedstawionego zdarzenia przyszłego. | |Zatem, nie zasługuje na uwzględnienie zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 14b § 1 | |i § 3 oraz art. 14c § 1 i § 2 O.p. poprzez uwzględnienie skargi skarżącej, uchylenie zaskarżonej indywidualnej interpretacji i przyjęcie, że | |w postępowaniu w przedmiocie wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego organ interpretacyjny naruszył przepisy postępowania | |poprzez to, że nie dokonał oceny zgodności przepisów prawa krajowego z przepisami prawa unijnego. Dodać także należy, że przepisu art. 145 § | |1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. sąd pierwszej instancji nie stosował w sprawie, zatem nie mógł go naruszyć. Podstawą wydania orzeczenia był art. 146 | |§ 1 p.p.s.a. Ten przepis został zastosowany przez sąd pierwszej instancji w sprawie prawidłowo, gdyż istniała podstawa do uchylenia | |zaskarżonej interpretacji indywidualnej. | |W tej sytuacji, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami | |administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.); dalej zwanej: "p.p.s.a." - skargę kasacyjna oddalił. | |O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209, art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a | |i w zw. ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców | |prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.). | |Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl. |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło